II SA/Kr 48/08

Kraków, 17 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu 17 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. M. na decyzję Wojewody z [...] znak: [...] w przedmiocie odszkodowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie 18 grudnia 2007 r. wniosła H. M. działająca przez męża M. M. na decyzję Wojewody z [...] znak: [...] w przedmiocie odszkodowania. Skarżąca wniosła również o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie radcy prawnego. Na uzasadnienie swojego wniosku skarżąca podała, że jest sparaliżowana i niewidoma, wymaga ciągłej opieki osób trzecich oraz bardzo kosztownej rehabilitacji. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem, skarżąca otrzymuje miesięczne świadczenie rentowe w wysokości 597,46 zł, mąż skarżącej otrzymuje natomiast świadczenie emerytalne w kwocie 3.261,17 zł miesięcznie. Skarżąca posiada dom o wielkości 105 m2 oraz liczne nieruchomości, udział w samochodzie osobowym. Pełnomocnik skarżące pismem z 20 lutego 2008 r. przestawił stan rejestrów kont inwestycyjnych na jego nazwisko, na łączną kwotę około 100.000,00 zł. Postanowieniem z 15 lutego 2008 r. Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sadzie Administracyjnym oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej 14 marca 2008 r. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniosła skarżąca działająca przez pełnomocnika [...] marca 2008 r. Skarżąca podał, że jest sparaliżowana od 1992 r. po tętniczym wylewie krwi do mózgu, w związku z czym ponosi miesięczne koszty związane z leczeniem, opieką i rehabilitacją na kwotę około 1.200 zł. Kwota pozostająca na utrzymanie skarżącej i jej męża wynosi około 1.900 zł, tak więc kwota wydatków ponoszonych w związku z leczeniem przewyższa ponad połowę dochody uzyskiwane przez skarżącą. Wobec powyższego skarżąca uważa, że jej sytuacja materialna uzasadniania przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega ponownemu rozpatrzeniu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może nastąpić tylko wtedy, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podnieść należy, iż co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawcy nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Należy zauważyć, że skarżąca pomimo ciężkiego stanu zdrowia nie jest pozbawiona żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz ze swoim mężem, jak wynika z wniosku o zwolnienie małżonkowie pozostają we wspólności majątkowej małżeńskiej. Dlatego też przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy Sąd bierze pod uwagę łączne dochody małżonków jak również posiadany przez nich wspólnie majątek. Tak więc, skarżąca wraz z mężem osiąga łączne dochody w wysokości 3.858,63 zł, jest właścicielką domu oraz licznych nieruchomości, skarżąca wraz z mężem posiada oszczędności na kwotę około 100.000,00 zł. Dlatego też w ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącej umożliwia jej nie tylko poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego, ale również ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Jeżeli bowiem nawet zdaniem skarżącej jej miesięczne dochody są na tyle niskie, że nie może ponieść kosztów sądowych to dysponuje ona jednostkami w funduszach inwestycyjnych, które może zawsze odsprzedać. Sąd pragnie podkreślić, że skarżąca wnosząc skargę do Sądu winna była się liczyć z kosztami takiego postępowania i wygospodarować na ten cel odpowiednie środki. Instytucja przyznania prawa pomocy przeznaczona jest dla ludzi naprawdę ubogich, dla których poniesienie kosztów sądowych stanowiłoby duży wydatek i stanowiłoby znaczny uszczerbek w wydatkach przeznaczonych na utrzymanie konieczne siebie i rodziny. Tymczasem w ocenie Sądu sytuacja finansowa skarżącej jest dobra, posiada ona majątek i pieniądze zgromadzone na funduszach inwestycyjnych w zupełności wystarczające na pokrycie kosztów postępowania sądowego w sposób nie powodujący uszczerbku w koniecznym utrzymaniu skarżącej i jej rodziny. Dlatego też przyznanie jej prawa pomocy pozostawałoby w sprzeczności z treścią art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.