II SA/Kr 481/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-26
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy wykazali trudną sytuację materialną, powinni zostać zwolnieni z kosztów sądowych i czy należy im ustanowić pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, osiągając dochód, który w znaczącej części jest przeznaczany na bieżące wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego, nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, skarżący zostali zwolnieni z kosztów sądowych, a także ustanowiono dla nich pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący S.B. i S.B. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakazującą rozbiórkę. Złożyli również wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, wskazując na trudną sytuację materialną. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 15 maja 2009 r. zwolnił skarżących od kosztów sądowych, ale oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Skarżący wnieśli sprzeciw od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżących od kosztów sądowych oraz ustanowić dla nich pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
sygn. akt II SA/Kr 481/09 Kraków, dnia 26 października 2009 roku POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka- Duda po rozpoznaniu w dniu 26 października 2009 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.B. i S.B. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 lutego 2009 roku, znak [....] , w przedmiocie nakazu rozbiórki. Postanawia : 1. zwolnić skarżących od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżących pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata.
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skargi S.B. i S.B. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 lutego 2009 roku Nr [....] , w przedmiocie nakazu rozbiórki. Skarżący złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z danych zawartych w przedłożonych formularzach wniosków o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym. Ich miesięczny dochód wynosi [....] zł i stanowi go emerytura skarżącej w wysokości [....] zł oraz emerytura skarżącego w wysokości [....] zł. W skład majątku skarżących wchodzi dom drewniany z 1800 roku wymagający remontu oraz ogródek przy domu wielkości 7 arów. Skarżący nie deklarują posiadania oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podnieśli, że ich sytuacja materialna jest bardzo ciężka. Żyją oni na granicy ubóstwa, na życie pozostaje im niespełna 300 zł miesięcznie. Z przedstawionego zestawienia miesięcznych wydatków wynika, że skarżący przeznaczają na leczenie ponad 200 zł, na energię elektryczną i gaz 300 zł, za wodę, kanalizację i śmieci płacą 120 zł, na opał 110 zł, podatek od nieruchomości 130 zł i inne wydatki (awarie, datki na tacę, wnukom i higiena domu) 160 zł i pozostałe (ubranie, fryzjer, naczynia, żarówki) około 100 zł. Oprócz świadczeń rentowych skarżący nie posiadają żadnych innych dochodów. Do pisma załączone zostały faktury za gaz i faktura za prąd.
Postanowieniem z dnia 15 maja 2009 roku, sygn. akt II SA/Kr 481/09, referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zwolnił skarżących od kosztów sądowych i oddalił wniosek skarżących o ustanowienie adwokata z urzędu.
Skarżący wnieśli w terminie sprzeciw wobec powyższego postanowienia. Podkreślili ponownie swoją złą sytuację materialną, podnieśli również zarzuty wobec sposobu prowadzenia postępowania przez organy administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami-oznaczona dalej jako p.p.s.a.) od postanowień wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z brzmienia art. 260 p.p.s.a. wynika natomiast, że w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc (wobec czego żądanie jego uchylenia, podniesione przez skarżącego, jest bezprzedmiotowe), a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2 tego przepisu), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.), zaś częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.)
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić: w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym- gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu taka właśnie sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Skarżący osiągają dochód w wysokości [....] zł i około połowy tej kwoty muszą przeznaczać na konieczne wydatki, związane z utrzymaniem domu, który zamieszkują. W takiej sytuacji poniesienie kosztów opłacenia wpisu oraz pomocy prawnej z wyboru znacznie przekraczają bieżące możliwości finansowe skarżących i z całą pewnością naraziłoby ich na poważny uszczerbek koniecznego utrzymania. Z uwagi na wymóg wniesienia skargi do sądu administracyjnego w określonym terminie nie można też uznać, aby skarżący byli w stanie- w odpowiednio długim okresie czasu- do zaoszczędzenia kwoty niezbędnej na wydatki, związane z prowadzeniem sprawy.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło