II SA/Kr 482/03
WyrokWSA w Krakowie2006-08-23
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Renata Czeluśniak, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, gdy toczy się już postępowanie o wznowienie postępowania dotyczące tej samej decyzji, a także postępowanie sądowe w przedmiocie skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli toczy się postępowanie o wznowienie postępowania dotyczące tej samej decyzji. Zbieg postępowania administracyjnego nadzwyczajnego (wznowienie, stwierdzenie nieważności) z postępowaniem sądowym w przedmiocie skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca I. S. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia 24 sierpnia 1999 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, uznając, że istnieje zbieg postępowań, w tym postępowanie sądowe dotyczące tej samej decyzji. Skarżąca podniosła, że odmowa wszczęcia postępowania jest nieuzasadniona, ponieważ toczy się postępowanie o wznowienie postępowania, a nie postępowanie sądowe ze skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 stycznia 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie WSA Renata Czeluśniak (spr.) AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 24 stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję tego samego organu, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej I. S. kwotę 30 zł. (trzydzieści złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] maja 2002 r. I. S. wniosła o stwierdzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 156 kpa nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] VIII 1999 r. znak: [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w T. przy ul. [...], a oznaczonej numerem działki [...] i [...] obręb [...] dla Z., W., J. i M. S.
W uzasadnieniu podniosła, iż w miesiącu lutym 1992 r. Urząd Rejonowy wszczął na jej wniosek postępowanie w przedmiocie zwrócenia wywłaszczonej wymienionej wyżej nieruchomości, w trybie art. 69 ustawy o g.g. i w.n. Stroną w tym postępowaniu, która nadal się toczy, była gmina. Zarząd Gminy, mimo to, bez wiedzy osób ubiegających się o zwrot, w 1994 r. wszczął i zakończył inne postępowanie, w którym zaskarżoną ostateczną decyzją z [...] VI 1994 r. oddał przedmiotowe działki w użytkowanie wieczyste na 99 lat spółdzielni w stanie upadłości. Pomimo, iż Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie w wyroku z dnia 20 III 1998 r. w sprawie sygn. akt II SA/Kr 206/97 stwierdził, że niedopuszczalne było podejmowanie odnośnie wnioskowanych do zwrotu działek decyzji o przekazaniu ich w użytkowanie wieczyste, Przewodniczący Zarządu Miasta zaskarżoną decyzją z [...] VIII 1999 r., bez wiedzy osób ubiegających się o zwrot, przekształcił prawo użytkowania wieczystego w prawo własności.
Wnioskująca stwierdziła, iż w sposób oczywisty naruszone zostało prawo i dlatego zażądała uchylenia tej decyzji, a przede wszystkim wstrzymania jej wykonania.
Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2002 r. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r., Znak: [...].
W uzasadnieniu wyjaśniono, iż postanowieniem z dnia [...] września 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło na wniosek I. S. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r. ale ponieważ obowiązujące przepisy stanowią, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności (inaczej niż postępowanie w przedmiocie wznowienia) uważa się za wszczęte, zgodnie z zasadami procedury administracyjnej, w dniu doręczenia żądania organowi administracji ( art. 61 § 3 kpa), to postanowienie Kolegium z dnia 13 września 2002 r. pomimo zawartego w sentencji stwierdzenia o wszczęciu postępowania, w istocie stanowiło zawiadomienie, o jakim mowa w art. 61 § 4 kpa.
Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało ustalony następujący stan faktyczny sprawy:
Orzeczeniem z dnia [...] marca 1964 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej powołując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 1-5, 14;20,22,28,30,31 i 32 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94) na wniosek Prezydium Miejskiej Rady Narodowej orzekło o wywłaszczeniu na rzecz Państwa parceli gruntowej l.kat. [...] o powierzchni 232 mkw oraz parceli l.kat. [...] o powierzchni 6217 mkw (obecnie działek ewidencyjnych nr [...] oraz powstałej z działki nr [...], po obliczeniu jej powierzchni ze współrzędnych, działek ewidencyjnych o nr: [...],[...] i [...]), położonych w gminie katastralnej S. stanowiących własność W. O. Wywłaszczony grunt przeznaczony został pod budowę składnicy maszyn rolniczych oraz magazynu środków ochrony roślin dla "Samopomoc Chłopska".
Decyzją z dnia [...] stycznia 1994 r. wydaną z upoważnienia Wojewody z powołaniem się na treść art. 18 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych( Dz.U. Nr 32, poz. 191 i Nr 43, póz. 253) w związku z art. 5 ust.1 tej ustawy stwierdzono nabycie przez Gminę Miasta z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości ozn. w ewidencji gruntów w jednostce ewidencyjnej T. (obręb [...]) uregulowanej w KW Nr [...] składającej się z działek nr [...] , [...], [...] o łącznej powierzchni 6587 mkw.
Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 1994 r. Nr [...] Zarząd Miasta z powołaniem się na treść art. 80 ust. 2 i 3 oraz art. 40 ust.3, art. 41 ust.1 i art. 43 ust.1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tj. DZ.U. Nr 30, poz. 127 z 1991 r.) orzekł o przekazaniu w wieczyste użytkowanie dla Spółdzielni nieruchomości Gminy Miasta stanowiących działki nr [...] o powierzchni 191 mkw, [...] o powierzchni 706 mkw, [...] o powierzchni 5761 mkw, [...] o powierzchni 163 mkw, [...] o powierzchni 120 mkw o łącznej powierzchni 69 a 41 mkw obręb [...], KW [...], KW 65585, Iwh [...] "[...]", przy ul. [...] w T. oraz o przekazaniu na własność zabudowań istniejących na tych działkach na zasadach ustalonych w pkt 2-7 tej decyzji.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że Spółdzielnia była posiadaczem gruntu w dniu [...] sierpnia 1988 r., lecz nie miała uregulowanego stanu prawnego, toteż na podstawie art. 80 ust.2 wyżej powołanej ustawy oddano grunt w użytkowanie wieczyste.
W dalszej kolejności aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1994r. syndyk masy upadłościowej Spółdzielni sprzedał J. O., A. B. i J. Z. prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] obszaru 928 mkw wraz z wiatą - magazynem i urządzeniami innymi trwale z gruntem związanymi (ogrodzenie, oświetlenie, instalację) powstałą z działki nr [...] która po obliczeniu jej powierzchni ze współrzędnych zmieniła powierzchnię na 0,5702 ha i oznaczenie na [...], a następnie uległa podziałowi na działki nr : [...],[...],[...].
Kolejnym aktem notarialnym z dnia [...] sierpnia 1994r. syndyk Spółdzielni sprzedał M. B., J. C., J. K., Z. D. oraz L. C. prawo użytkowania wieczystego m.in. działki nr [...] obszaru 120 mkw.
Następnym aktem notarialnym z dnia [...] listopada 1994 r. syndyk masy upadłościowej Spółdzielni sprzedał W. S., Z. S., J. S. i M. S. prawo użytkowania wieczystego działek nr [...] i [...] obszaru 4774 mkw wraz ze stanowiącym odrębną nieruchomość magazynem - wiatą.
Pismem z dnia [...] grudnia 1994 r. Sąd Rejonowy, Wydział Ksiąg Wieczystych zawiadomił, iż na podstawie wyżej przytoczonej umowy sprzedaży z dnia [...] listopada 1994r. oraz wniosku w niej zawartego w Dziale II KW Nr [...] urządzonej dla nieruchomości położonej w T., w obrębie [...] obejmującej działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 4774 mkw Gminy Miasta, a oddanej w wieczyste użytkowanie do dnia [...] czerwca 2093r., jako wieczystych użytkowników działek wpisano W. S., Z. S., J. S., M. S. (w odpowiednich ułamkowych częściach) w miejsce Spółdzielni.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 1999 r., Znak: [...] Przewodniczący Zarządu Miasta z powołaniem się na treść art. 1 ust.2 , 2 ust. 1 pkt 2 , ust.2 , art. 4, art. 5 i art. 7 ust.1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności i art. 104 Kpa ,po rozpatrzeniu wniosku W. S., J. S., M. S. i Z. S. z dnia [...] czerwca 1999 r. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w T. przy ul. [...] oznaczonej nr działki [...] i [...] o powierzchni łącznej 4774 mkw obręb [...], która według KW Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy, Wydział Ksiąg Wieczystych stanowi, że właścicielem gruntu jest Gmina Miasta, a jako użytkownik wieczysty gruntu wpisani są: W. S. w 5/10 cz., J. S. w 2/10 cz., M. S. w 2/10 cz. i Z. S. w 1/10 cz. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że prawo użytkowania wieczystego stanowiącego własność Gminy Miasta ustanowione zostało decyzją Zarządu Miasta z dnia [...] czerwca 1994 r. , a wnioskodawcy nabyli to użytkowanie w drodze sporządzonej w formie aktu notarialnego umowy kupna.
Pismem z dnia [...] października 1999 r. Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych zawiadomił, iż na wniosek Gminy Miasta z dnia [...] października 1999 r. i na podstawie wyżej przytoczonej decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r. ujawniono w Dziale II KW l że prawo własności nieruchomości objętej tą Księgą Wieczystą przysługuje ww. osobom w miejsce dotychczasowego właściciela Gminy Miasta.
W dniu [...] czerwca 2000 r. do Przewodniczącego Zarządu Miasta wpłynął wniosek I. S. domagającej się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wyżej przytoczoną decyzją z dnia [...] sierpnia 1999 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego działek nr [...] i [...] obręb [...] przysługującego: W. S., Z. S., J. S. i M. S. w prawo własności.
W wyniku rozpoznania tego wniosku Przewodniczący Zarządu Miasta decyzją z dnia [...] lipca 2000 r. Znak: [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją Przewodniczącego Zarządu Miasta.
Z decyzją nie zgodziły się I. S. oraz A. S. wnosząc odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] września 2000r. uchyliło zaskarżoną decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.
Kolejną decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. ( Znak: [...]) Przewodniczący Zarządu Miasta działając na zasadzie art. 151 § 1 pkt 1 kpa po rozpoznaniu wniosku I. S. i A. S. odmówił uchylenia decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. uchyliło zaskarżoną przez I. S. oraz A. S. powyższą decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia.
Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli: I. S. oraz Z. S., W. S., J. S. i M. S. Zarzucili w nich, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] stycznia 2001 r. z uwagi na brak postanowienia o wznowieniu postępowania, które powinno zapaść przed wydaniem decyzji, podczas gdy postanowienie takie wydane zostało w dniu [...] listopada 2000 r.
W wyniku analizy akt sprawy nadesłanych po wniesieniu skargi przez organ l instancji na skutek wezwania Prezesa Kolegium z dnia [...] maja 2001 r. (Znak: [...]) Kolegium ustaliło, iż Przewodniczący Zarządu Miasta rzeczywiście w dniu [...] listopada 2000 r. wydał postanowienie o wznowieniu na wniosek I. S. postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Przewodniczącego Zarządu Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. Postanowienie to nie zostało jednak załączone w poczet materiału dowodowego sprawy. W konsekwencji orzeczenie Kolegium z dnia [...] kwietnia 2001 r. wydane zostało w oparciu o niekompletny materiał dowodowy nadesłany przez organ l instancji, a niezawierający m.in. postanowienia o wznowieniu postępowania. W następstwie tak ustalonego stanu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r., sygn. akt: [...] uchyliło własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2001 r., sygn. akt: v oraz poprzedzającą decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] stycznia 2001 r., Znak: [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji.
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie złożyli: Z. S., W. S., J. S. i M. S. ( II SA/Kr 1986/01).
W dniu [...] lipca 2001 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem organu l instancji wpłynęło odwołanie I. S. i A. S. od kolejnej decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] czerwca 2001 r., Znak: [...] odmawiającej uchylenia decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r. Znak: [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.
Decyzją z dnia [...] listopada 2001 r., sygn. akt: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło wyżej przywołaną decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia.
Na decyzję tą skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie złożyli Z. S., W. S., J. S. i M. S. Skarga ta zarejestrowana została pod sygnaturą: II SA/Kr 3923/01 i pozostaje dotychczas nierozstrzygnięta.
W związku z powyższymi ustaleniami Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje:
Poddanie w szerokim zakresie sądowej kontroli ostatecznych decyzji administracyjnych oraz postanowień wydawanych w postępowaniu jurysdykcyjnym oraz egzekucyjnym i zabezpieczającym oznacza, że w odniesieniu do decyzji administracyjnej istnieją dwa układy nadzwyczajnego postępowania kontrolnego: układ wewnętrzny w ramach administracji, oraz układ zewnętrzny - przed naczelnym sądem administracyjnym.
Układ zewnętrzny nadzwyczajnego postępowania kontrolnego zostaje uruchomiony przez wniesienie skargi do sądu administracyjnego, natomiast układ wewnątrz administracyjny nadzwyczajnego postępowania kontrolnego jest realizowany dwiema drogami: przez organ, który wydał ostateczną decyzję, lub przez organ nadzorczy.
Wobec powyższego może dochodzić więc do sytuacji zbiegu uprawnień do weryfikacji ostatecznych decyzji w ramach drogi nadzwyczajnego postępowania administracyjnego i drogi kontroli sądowej, które to sytuacje uzasadniają potrzebę ustalenia reguł unikania i rozwiązywania tego zbiegu w celu wyeliminowania dwutorowości kontroli decyzji administracyjnych i postanowień.
Weryfikacja decyzji na drodze administracyjnej oraz na drodze postępowania sądowoadministracyjnego oparta jest na zasadzie konkurencyjności, przy czym uruchomienie jednego z trybów weryfikacji decyzji w drodze administracyjnej powoduje niedopuszczalność weryfikacji decyzji w drodze sądowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na stanowisko doktryny oraz NSA stwierdziło, iż wyłączona jest możliwość uruchomienia wewnątrz administracyjnej kontroli decyzji w stosunku, do której toczy się już postępowanie sądowoadministracyjne.
Reasumując Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż we wniosku I. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r., Znak: [...], będącego obecnie przedmiotem rozpoznania Kolegium, wnioskodawczyni kwestionuje prawidłowość tej samej decyzji Zarządu Miasta (z [...] sierpnia 1999 r.), co, do której Przewodniczący Zarządu Miasta decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r. znak: [...] badając jej prawidłowość wydał rozstrzygnięcie odmawiające jej uchylenia we wznowionym postępowaniu, a które to rozstrzygnięcie decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2001 r. (sygn. akt: [...]) zostało uchylone w całości do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. Na wyżej przywołaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego dotychczas przez Sąd nierozstrzygniętą, wnieśli Z. S., W. S., J. S. i M. S. ( sygn.akt: II SA/Kr 3923/01) Tym samym, Kolegium uznało, iż wszczęcie obecnie postępowania i wydanie decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej przy ul. [...] oznaczonej nr działek: [...] i [...] obręb [...] dla Z., W., J. i M. S., spowodowałoby bezprzedmiotowość rozstrzygnięcia mającego zapaść w sprawie zawisłej już wcześniej przed NSA Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie (sygn.akt: II SA/Kr 3923/01) odnośnie prawidłowości aktualnie kwestionowanej przez I. S. decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999r., skoro decyzja ta, na skutek stwierdzenia jej nieważności przez Kolegium w chwili wydawania przez NSA rozstrzygnięcia, nie obowiązywałaby już w obrocie prawnym i to ze skutkiem od chwili jej wydania. (ex tunc).
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, SKO w dniu 24 stycznia 2003 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła I. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji SKO z dnia [...] grudnia 2002. W uzasadnieniu podniosła, iż brak podstaw do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta z [...] sierpnia 1999 r., ponieważ nie występuje żadna ujemna przesłanka procesowa. Powołując się na wyrok NSA z 9 VIII 1990 r. IV S.A. 543/90 (OSP z 1992, z.5, poz. 120) stwierdziła, iż nie ma przeszkód do stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie, w której zostało wszczęte i toczy się postępowanie o wznowienie postępowania. Wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w trakcie toczącego się już postępowania w sprawie wznowienia powoduje konieczność zawieszenia wznawianego postępowania i nie występuje konkurencyjność między tymi trybami postępowania, prowadzonymi przez dwa różne organy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Mając powyższe na uwadze skarga jest zasadna.
Wszystkie wywody prawne Samorządowego Kolegium Odwoławczego przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej byłyby uzasadnione gdyby przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej, ze względu, na którą odmówiono wszczęcia żądanego postępowania, była decyzja ostateczna utrzymująca w mocy decyzję Przewodniczącego Zarządu Miasta z dnia [...] sierpnia 1999 r. znak: [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w T. przy ul. [...].
Postępowanie sądowoadministracyjne, ze względu, na które Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności, to jednak postępowanie w ramach postępowania administracyjnego wszczętego wskutek wznowienia postępowania, a nie postępowanie sądowe, wszczęte na skutek skargi od ostatecznej decyzji administracyjnej wydanej w trybie zwykłym, zmierzające do kontroli tej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rację ma zatem skarżąca, iż nie ma żadnych przeszkód do prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie, w której zostało wszczęte i toczy się postępowanie o wznowienie postępowania, w ramach którego toczy się również postępowanie sądowe (vice m.in: wyrok NSA z 9.08.1990 r. IV S.A. 543/90 ONSA 1991/1/1). Skarżąca już w odwołaniu słusznie zwróciła uwagę, iż przedmiotem wypowiedzi organu l instancji jest zbieg administracyjnego postępowania nadzwyczajnego i postępowania sądowoadministracyjnego, a w niniejszej sprawie nie chodzi o taki zbieg, a o relację zachodzącą między trybami weryfikacji decyzji na drodze administracyjnej tj. trybu wznowienia postępowania i trybu stwierdzenia nieważności postępowania.
W przypadku zbiegu administracyjnego postępowania nadzwyczajnego i postępowania sądowoadministracyjnego, uprawniającego do odmowy wszczęcia nadzwyczajnego postępowania administracyjnego (w celu uniknięcia rozstrzygnięcia w przedmiocie zgodności z prawem tej samej decyzji przez dwa różne organy), nie chodzi o jakiekolwiek postępowanie sądowe (toczące się na skutek skargi/skarg w ramach wszczętego już nadzwyczajnego postępowania administracyjnego), ale o postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym (vice np.: wyrok NSA z 27.08.1998 r. IV SA 1716/96 LEX nr 45149 ; postanowienie NSA z 6.11. 1998 r. l SA/Gd 1292/98 LEX nr 38660, wyrok NSA z 4.01.2000 r. V SA 909/99 LEX nr 50134 ).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo przyjęło, iż zgodnie z przyjętym orzecznictwem NSA wykluczona jest możliwość wszczęcia przez organy administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji po wniesieniu skargi do sądu, ale nie zwróciło uwagi, mimo podnoszenia tej okoliczności przez skarżącą, iż chodzi o skargę od tej decyzji, która została wydana w trybie zwykłym, a nie innych orzeczeń odnoszących się do niej.
Brak było zatem podstaw do wydania zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji l instancji.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1c oraz art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 z późn. zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło