II SA/Kr 482/09

PostanowienieWSA w Krakowie2009-05-22

Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia organu pierwszej instancji jest możliwe, jeśli zostało ono zastąpione postanowieniem organu odwoławczego?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania postanowienia organu pierwszej instancji nie jest możliwe, jeśli zostało ono zastąpione postanowieniem organu odwoławczego. Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji zastępuje poprzednie i wchodzi w jego miejsce, powodując, że postanowienie pierwszej instancji przestaje obowiązywać. Natomiast wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia organu odwoławczego może zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykaże, że jego wykonanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Stan faktyczny
Skarżąca T. W. złożyła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w K. z dnia 30 grudnia 2008 r. nakładające grzywnę w celu przymuszenia, a także na poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w N. z dnia 12 marca 2008 r. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania obu postanowień. Skarżąca argumentowała, że uiszczenie grzywny może doprowadzić do likwidacji muzeum i rozprzedaży jego zbiorów, a także pozbawi ją środków na opłatę legalizacyjną samowoli budowlanej.
Rozstrzygnięcie
1. Wstrzymano wykonanie postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 grudnia 2008 r. 2. Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 12 marca 2008 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 grudnia 2008 r. znak: [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 12 marca 2008 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia 1. wstrzymać wykonanie postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., z dnia 30 grudnia 2008 r. znak: [...], 2. oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 12 marca 2008 r., znak: [...]. W dniu 9 lutego 2009 r. za pośrednictwem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. skarżąca T. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 grudnia 2008 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W przedmiotowej skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zarówno zaskarżonego postanowienia WINB, jak i poprzedzającego do postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 12 marca 2008 r. znak: [...]. Zgodnie z brzmieniem art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji tego przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być przy tym wykazana przez skarżącego, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia skarżąca przedstawiła szczegółową i dogłębną argumentację, z której wynika niezbicie, iż wykonanie zaskarżonej decyzji w tej konkretnej sytuacji spowodowałaby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca podniosła bowiem, że uiszczenie grzywny w wysokości [...] zł może doprowadzić do likwidacji interesującego z punktu widzenia edukacyjnego Muzeum [...], zaś likwidacja pociągnie za sobą konieczność rozprzedaży znajdujących się w nim zbiorów i unikatowej na skalę światową kolekcji. Taka sytuacja zaś byłaby niedopuszczalna ze względu na cele społeczne jakie wypełnia funkcjonowanie muzeum. Zdaniem Sądu argumenty powyższe jako słuszne i przekonujące powodują, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadniony, a tym samym należało go uwzględnić, albowiem natychmiastowe wykonanie zaskarżonego postanowienia może doprowadzić do nieodwracalnych skutków. Z pola widzenia nie może nadto umknąć fakt, że skarżąca jest na etapie legalizacji samowoli budowlanej. W przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia w zakresie legalizacji wcześniejsza zapłata grzywny pozbawi stronę środków finansowych niezbędnych dla uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Natomiast odnośnie do wniosku o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. należy stwierdzić, że dotyczy on postanowienia organu pierwszej instancji, które przestało istnieć w porządku prawnym. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy. Organ odwoławczy nie ogranicza się więc jedynie do kontroli rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ale zobowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1996 r., II SA/Wr 1996/95, ONSA 1997, nr 1, poz. 35, B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2000, str. 81, 533). Naturalną konsekwencją przyjęcia powyższego modelu wynikającego z zasady dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.) jest fakt, iż rozstrzygnięcie drugiej instancji zastępuje poprzednie, wchodzi w jej miejsce. Postanowienie pierwszej instancji przestaje więc obowiązywać, upada z chwilą, kiedy zdecydowano się na powtórzenie postępowania w sprawie, które musi zakończyć się nowym postanowieniem (tak: J. Zimmermann, Administracyjny tok instancji, Kraków 1986, str. 66). W związku z powyższym, skoro wniosek skarżącej dotyczy postanowienia nieostatecznego zastąpionego postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., przeto z tych względów nie zasługuje na uwzględnienie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło