II SA/Kr 485/18
WyrokWSA w Krakowie2018-06-05
Skład orzekający: Andrzej Irla, Jacek Bursa, Mirosław Bator
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania, w którym wydano decyzję o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, posiada interes prawny do żądania stwierdzenia nieważności tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba niebędąca stroną postępowania, w którym wydano decyzję o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, nie posiada interesu prawnego do żądania stwierdzenia jej nieważności. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, a nie z samej woli strony. Właściciel działki sąsiedniej, której granice nie ulegają zmianie w wyniku podziału, nie ma interesu prawnego w kwestionowaniu takiej decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca S. T. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 19 lutego 2014 r. zatwierdzającej podział działek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania, uznając, że skarżąca nie jest stroną postępowania, ponieważ nie posiada interesu prawnego. Skarżąca twierdziła, że podział ma na celu obejście prawa i narusza jej interes. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na postanowienie Kolegium.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Andrzej Irla SWSA Jacek Bursa (spr.) SWSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi S. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2018 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania skargę oddala
Sygn. akt II SA/Kr [...]
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 15 stycznia 2018 r. znak [...] po rozpoznaniu wniosku S. T. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 sierpnia 2017 r. nr [...] odmawiającym wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 19 lutego 2014 r. nr [...] (znak sprawy: [...]) - orzekło o utrzymaniu ww. postanowienia w mocy.
W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło przyczyny, dla których w ocenie Kolegium należało utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. W szczególności Kolegium wskazało, iż z poczynionych ustaleń wynika, że stroną postępowania dotyczącego zatwierdzenia podziału działek nr [...] i [...] był ich właściciel A. C., co wynika z wypisu z ewidencji gruntów. Natomiast o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji z dnia 19 lutego 2014 r. zatwierdzającej m. in. podział wymienionej wyżej działki nr [...] wystąpiła S. T. tj. podmiot nie będący stroną postępowania, ani osobą, do której została skierowana decyzja. Z dołączonych przez skarżącą do wniosku o stwierdzenie nieważności wyżej opisanej decyzji dokumentów wynika, iż jest ona właścicielką działki nr [...], która nawet nie graniczy z działką nr [...] będącą przedmiotem opisanego powyżej podziału jak również z działką nr [...] objętą kwestionowaną decyzją. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, by skarżąca miała interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności wyżej opisanej decyzji, gdyż zatwierdzenie podziału, w szczególności działki nr [...] w żaden sposób nie kształtuje jej praw i obowiązków.
Wobec powyższego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 12 października 2011 r. nie pochodzi od podmiotu posiadającego interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w związku z art. 157 § 2 k.p.a..i tym samym stwierdziło brak legitymacji do domagania się przez skarżącą stwierdzenia nieważności tej decyzji podziałowej.
S. T. wniosła na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę, zarzucając, że było nieprawidłowe. W szczególności zaś skarżąca podkreśla, iż podział ma na celu obejście prawa tj. uchwały w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Powołując się na powyższe okoliczności skarżąca wniosła o uchylenie postanowień obu instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas przedstawioną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie Kolegium było prawidłowe i zgodne z przepisami prawa. Skarżony organ dokonał prawidłowej oceny, iż skoro skarżąca nie była i nie jest właścicielem działek których dotyczył podział, nie ma ona interesu prawnego do bycia stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji administracyjnej.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma na celu ustalenie, czy decyzja, w tym przypadku o zatwierdzeniu podziału nieruchomości położonych położonych w obr. [...] jedn. ewid. K. [...], składających się z działek nr [...] o pow. 0,2806 ha i nr [...] o pow. 0,4881 ha dotknięta jest istniejącą w dacie jej wydania, jedną z wad, opisanych w art. 156 § 1 k.p.a., co uzasadniałoby stwierdzenie jej nieważności. Wyżej opisana instytucja jest wyjątkiem od ogólnej zasady stabilności decyzji administracyjnej, z tym jednak, że prowadzenie postępowania w trybie stwierdzenia nieważności musi być w ogóle dopuszczalne z przyczyn podmiotowych oraz przedmiotowych.
W zakresie dopuszczalności prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z przyczyn podmiotowych, to zgodnie z przepisem art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku, także prawnego, dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Elementem kwalifikującym dany podmiot jako stronę postępowania tzn. takiego uczestnika postępowania, który ma pełny zakres uprawnień procesowych i który może być adresatem decyzji administracyjnej, jest zatem pojęcie interesu prawnego i obowiązku. O tym natomiast, że będący podstawą i treścią zgłoszonego żądania interes ma charakter prawny, stanowi treść obowiązujących przepisów prawa materialnego. W przeciwnym przypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, ponieważ o charakterze strony nie może decydować jedynie sama wola osoby zainteresowanej, czy przyznanie jej takiego przymiotu przez organ administracji, lecz określony przepis prawny. Jednocześnie należy mieć na uwadze to, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, posiadanie przymiotu strony podlega ocenie w dacie składania wniosku w trybie art. 157 § 2 k.p.a., natomiast decyzja będąca przedmiotem weryfikacji w trybie nadzoru podlega ocenie według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie wydawania decyzji podlegającej weryfikacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.05.1998r. sygn. akt I SA [...], Lex nr 44509).
Po dokonaniu oceny pod tym właśnie względem wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 19 lutego 2014 r. nr [...], prawidłowo, wg Sądu, skarżony organ stwierdził, iż składający ten wniosek nie posiada interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności wyżej opisanej decyzji, lecz jedynie ewentualny interes faktyczny. Jak wynika z akt sprawy, właścicielem podlegających podziałowi działek nr [...] o pow. 0,2806 ha i nr [...] o pow. 0,4881 ha był A. C. (podział dokonywany był na jego wniosek) i to on był stroną tego postępowania. Natomiast z dołączonych przez skarżącą do wniosku w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji wynika, iż jest ona właścicielką działki nr [...], która nawet nie graniczy z działką nr [...] (będącą przedmiotem opisanego wyżej podziału), jak również działką nr [...] objętą kwestionowaną decyzją. Skoro w wyniku podziału nie dochodzi do zmiany przebiegu granic, tzw. "granic zewnętrznych" nieruchomości dzielonej, lecz dochodzi jedynie do powstania granic wewnątrz nieruchomości podlegającej podziałowi, które oddzielają od siebie tylko nowopowstałe działki, to rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o podziale nieruchomości nie wpływa na sytuację prawną właścicieli gruntów sąsiednich, jak również nie zastąpi np. orzeczeń sądów powszechnych co do zakresu prawa własności przysługującego do gruntu określonym podmiotom oraz rozstrzygających spory z tego tytułu, a także nie zastąpi rozstrzygnięcia właściwych organów administracji publicznej w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 19 lutego 2014 r. nr [...], względnie odmowa stwierdzenia nieważności, nie spowoduje bowiem tego, że wnioskujący o ponowne rozpatrzenie sprawy automatycznie nabędzie określone uprawnienia, względnie je utraci, lub też, że zostaną na niego nałożone określonego rodzaju obowiązki prawne.
Zatem zasadnie, w ocenie Sądu, Kolegium przyjęło, iż brak jest podstaw do wszczęcia z wniosku skarżącej oraz prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 19 lutego 2014 r. nr [...] o podziale nieruchomości, skoro skarżąca nie była stroną postępowania podziałowego i adresatem decyzji podziałowej.
Mając na uwadze powyższe okoliczności na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło