II SA/Kr 502/11

PostanowienieWSA w Krakowie2011-08-05

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony jej adwokat z urzędu w postępowaniu przed WSA z uwagi na trudną sytuację finansową?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawczyni, która wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Przyznanie prawa pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Z. M. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. dotyczącą umorzenia postępowania odwoławczego. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jej miesięczny dochód wynosi 822,66 zł, składający się z emerytury i dodatku mieszkaniowego. Nie posiada majątku ani oszczędności, a jej wydatki na lekarstwa wynoszą około 250 zł miesięcznie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. M. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 29 czerwca 2011 roku skargę Z. M. odrzucił. Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód wynosi 822,66 zł i stanowi go świadczenie emerytalne w wysokości 761,71 zł i dodatek mieszkaniowy w wysokości 60,95 zł. Skarżąca nie dysponuje żadnym majątkiem. Nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy Z. M. podniosła, iż jej sytuacja finansowa jest bardzo ciężka, dlatego nie jest w stanie uiścić opłaty sądowej bez uszczerbku dla koniecznego własnego utrzymania. Jedynym źródłem jej dochodu jest emerytura. Wydatki skarżącej na lekarstwa wynoszą około 250 zł. Wnioskodawczyni nie orientuje się w przepisach prawa, dlatego jest jej potrzebna pomoc do prowadzenia spraw w osobie adwokata. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jej rzecz adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z. M. nie posiada żadnego majątku. Źródłem jej dochodu jest świadczenie emerytalne w wysokości 761,71 zł oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości 60,95 zł. Biorąc pod uwagę obecny poziom cen produktów i usług, środki finansowe, którymi dysponuje skarżąca wystarczają jedynie na pokrycie jej podstawowych potrzeb życiowych. Skarżąca nie ma zatem możliwości, aby z uzyskiwanych dochodów poczynić jakiekolwiek oszczędności. Mając powyższe na uwadze uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na rzecz wnioskodawczyni kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło