II SA/Kr 506/02
WyrokWSA w Krakowie2005-12-14
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Renata Czeluśniak, Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania czynności w celu doprowadzenia zbiornika na nieczystości ciekłe do stanu zgodnego z prawem została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności w zakresie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego dotyczącego odległości zbiornika od granicy działki?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Stwierdzono sprzeczności w dokumentacji dotyczące odległości zbiornika od granicy działki, które nie zostały dostrzeżone i wyjaśnione przez orzekające organy, co skutkowało wadliwym ustaleniem stanu faktycznego i naruszeniem praworządności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej wykonanie czynności w celu doprowadzenia zbiornika na nieczystości ciekłe do stanu zgodnego z prawem. Organ pierwszej instancji nałożył obowiązek wykonania odpowietrzenia zbiornika, uznając go za szczelny, ale pozbawiony wymaganego odpowietrzenia. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących usytuowania zbiornika od granicy działki oraz przepisów postępowania, kwestionując prawidłowość ustaleń faktycznych w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania i orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędziowie WSA: Renata Czeluśniak Aldona Gąsecka-Duda Protokolant: Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. W. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. orzeka, że skarżona decyzja nie może być wykonywana.
Decyzją z dnia [...].11.2001 r. (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie art. 51 ust. l pkt. 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr.207 poz. 2016 - zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.) nałożył na B. i M. K. obowiązek wykonania określonych czynności mających na celu doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami, zbiornika na nieczystości ciekłe usytuowanego na działce w G. przy ul. P. [...] w terminie do [...] stycznia 2002 r. wynikających z "Oceny technicznej zbiornika na nieczystości ciekłe" z dnia [...].05.2001 r. i "Aneksu do oceny technicznej zbiornika na nieczystości ciekłe" z dnia [...] 10.2001 r. opracowanych przez E. K., stanowiących integralną część decyzji tj.: wykonanie w płycie przykrywającej zbiornik otworu 012 cm i osadzenie na nim wywietrzaka z blachy stalowej ocynkowanej 0 12 cm z wyprowadzeniem go co najmniej 60 cm ponad poziom terenu.
Odwołanie S. W. nie zostało uwzględnione i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 18.01.2002 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wywodząc w uzasadnieniu co następuje:
1/ Postanowieniem z dnia [...].08.2000r. organ I instancji nałożył na B. i M. K. obowiązek przedłożenia oceny technicznej zbiornika na nieczystości ciekłe usytuowanego na działce w G. [...] gm. S. - K.. Na skutek złożonego zażalenia przez S. W., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił powyższe postanowienie w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji wydał postanowienie z dnia [...].01.2001r., którym nałożył na B. i M. K. obowiązek przedłożenia oceny technicznej przedmiotowego zbiornika, ustalając, że sporny zbiornik został wybudowany w 1986 r. Powyższe postanowienie w trybie zażaleniowym zostało przez organ II instancji utrzymane w mocy.
2/ Po przedłożeniu przez zobowiązanych oceny technicznej organ I instancji wydał w dniu [...].07.2001 r. decyzję nakładającą na inwestorów obowiązek wykonania robót budowlanych wynikających z przedłożonej oceny. W trybie odwoławczym, organ II instancji decyzją z dnia [...].09.2001 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując na jej przedwczesność z uwagi m.in. na brak jednoznacznego ustalenia faktycznego, gdyż wątpliwości budziła rzetelność przeprowadzonej próby szczelności tj. napełnienie zbiornika wodą jedynie do poziomu 0,25 m od dna i 3,5 godzinny czas trwania próby.
3/ W ponownym postępowaniu organ I instancji wezwał zobowiązanych do uzupełnienia (przez autora oceny technicznej) przedłożonej oceny technicznej ze wskazaniem, co winno zawierać uzupełnienie przedłożonej oceny technicznej. Po przedłożeniu przez zobowiązanych wymaganego uzupełnienia tj. "Aneksu do oceny technicznej" opracowanego w dniu [...].10.2001 r. przez E. K., organ I instancji wydał w dniu [...].11.2001 r. decyzję będącą przedmiotem obecnego postępowania.
4/ Analiza akt przedmiotowej sprawy wykazała, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest zasadna i zgodna z prawem. Zgodnie z przepisem art. 51 ust. l pkt 2, w związku ust. 4, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. l, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Z przedłożonej przez inwestorów oceny technicznej opracowanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie wynika jednoznacznie, że przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe jest szczelny. Nie posiada jedynie wymaganego odpowietrzenia. Zatem nakazany zaskarżoną decyzją zakres zmian i przeróbek polegających na wykonaniu odpowiedniego odpowietrzenia zbiornika jest zasadny i zgodny z prawem.
5/ Odpowiadając na zarzut odwołania dotyczący kwestii usytuowania przedmiotowego zbiornika od granicy działki wyjaśniam, że w myśl przepisu § 36 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 140 z późn. zmianami) dopuszcza się sytuowanie krytych zbiorników na nieczystości ciekłe oraz dołów ustępowych na granicy działek, gdy będą przylegać do tego samego rodzaju urządzeń na działce sąsiedniej, lub co najmniej 1 m od granicy pod warunkiem zachowania odległości określonych w § 31 tj. zachowania odpowiednich odległości od studni. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy na działce inwestorów, jak również na działkach sąsiednich (w tym S. W.) brak jest studni (istnieje wodociąg), a zatem powyższy warunek należy uznać za spełniony.
Przedłożony zaś "Aneks do oceny technicznej zbiornika" potwierdza jego szczelność, a po wykonaniu właściwego odpowietrzenia zbiornik może być użytkowany.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył S. W. i zarzucając naruszenie § 36 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przez przyjęcie "że sporne urządzenie znajduje się w wymaganej prawem odległości od granicy rozdzielającej grunty /działki/ stron", oraz przepisów postępowania a to art. 7,8,9 i 11 kpa "przez mało wnikliwe rozpoznanie zarzutów," wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, względnie o zmianę zaskarżonej decyzji "przez uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. i przekazanie sprawy powyższej do ponownego rozpoznania". W uzasadnieniu podniesiono, że ustalenia, iż sporny obiekt oddalony jest od granicy co najmniej o 1 m, jest dowolne bowiem organy nie prowadziły ani nie ustalały przebiegu granicy a przebieg granicy od dawna jest sporny.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu podnosząc dodatkowo, że działki stron oddzielone są ogrodzeniem, co ustalone zostało w protokole oględzin oraz w "ocenie technicznej zbiornika".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 -w skrócie p.o.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona bowiem dokonana w trybie art. l § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 77 § l kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rezultatem prawidłowo zebranego materiału dowodowego i jego oceny jest decyzja administracyjna, której jednym z elementów jest uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie powinno zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu decyzji. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Organ odwoławczy ustala, że dopuszcza się sytuowanie krytych zbiorników na nieczystości ciekłe oraz dołów ustępowych na granicy działek, gdy będą przylegać do tego samego rodzaju urządzeń na działce sąsiedniej, lub co najmniej 1 m od granicy pod warunkiem zachowania odległości określonych w § 31 tj. zachowania odpowiednich odległości od studni. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy na działce inwestorów, jak również na działkach sąsiednich (w tym S. W.) brak jest studni (istnieje wodociąg), a zatem powyższy warunek należy uznać za spełniony.
Nie bardzo wiadomo, na jakiej podstawie organ ten ustala, że sporny zbiornik usytuowany jest co najmniej l m od granicy. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy powołuje się na fakt oddzielania działek ogrodzeniem, co ma wynikać z załącznika do protokołu oględzin z dnia [...].03.2000 r. oraz z oceny technicznej zbiornika. Pomijając fakt, że odpowiedź na skargę nie może zastąpić uzasadnienia decyzji stwierdzić należy, że powyższe stwierdzenia nie wynikają z powołanych dokumentów. Otóż w protokole oględzin z dnia [...].03.2000 r. twierdzi się, że odległość pokrywy od granicy wynosi 1,5 m. Z załączonego szkicu nie można wyprowadzić jednoznacznego wniosku co do odległości usytuowania zbiornika od granicy, na szkicu tym zobrazowane zostały dwie wielkości 0,75 m oraz 1,5 m. W ocenie technicznej E. K. mówi się, natomiast, że zbiornik o kształcie prostopadłościanu o rzucie 5,0 x 2,0 m, umiejscowiono w odległości 0,8 m od granicy (odległość zewnętrznej powierzchni ściany zbiornika od linii ogrodzenia między działkami)" oraz w pkt. 3 "odległość pokrywy zbiornika (krawędzi) wynosi 1,05 m od linii ogrodzenia między działkami".
Sprzeczności tej orzekające w sprawie organy nie dostrzegły i już ten fakt musi decydować o konieczności uchylenia obu wydanych w sprawie decyzji.
Błędne jest stanowisko skargi, o tyle o ile - jak można sądzić - zmierza do konieczności ustalenia przez organy nadzoru budowlanego przebiegu granicy. Przebieg granicy należy ustalić na podstawie aktualnych podkładów geodezyjnych wynikających z ewidencji gruntów, które jako dokumenty urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości (art. 76 kpa). Domniemanie to może być obalone m.in. przez wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. Ale obalenie tego domniemania nie należy do organów nadzoru budowlanego, może to uczynić strona która zakwestionuje przebieg granicy wynikający z ewidencji gruntów.
Skoro więc kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają prawo na podstawie art. 145 § l pkt.l lit. "c" oraz art.135 oraz art.152 i art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło