II SA/Kr 509/08
PostanowienieWSA w Krakowie2009-01-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, złożony po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, złożony po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 260 PPSA. Stwierdzono, że sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, która nie posiada dochodów i pozostaje na utrzymaniu męża emeryta, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, gdyż brak możliwości poniesienia kosztów sądowych stanowiłby pozbawienie prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wskazując na swoją trudną sytuację materialną. Referendarz sądowy oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów, ale ustanowił radcę prawnego. Skarżąca wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, uwzględniając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych i ustanowić dla niej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Pasternak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po wniesieniu sprzeciwu D.S. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 października 2008 r. w dniu w sprawie ze skargi 29 stycznia 2009 r. D.S. i Z.S. na decyzję w przedmiocie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 marca 2004r. Nr [....] nałożenia obowiązku postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; ustanowić dla skarżącej radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w K.
Skarżąca D.S. pismem z dnia [....] września 2008r., uzupełnionym w dniu [....] października 2008r. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. We wniosku skarżąca wskazała, że od wielu lat jest osobą bezrobotną, pozostającą na wyłącznym utrzymaniu męża emeryta. Podała, że posiada dom o powierzchni 152 m2 (70 m2 powierzchni mieszkalnej) oraz nieruchomość rolną o powierzchni 0.3 ha, które stanowią współwłasność skarżącej i jej męża. Ponadto skarżąca podała, że emerytura męża wynosi netto [....] zł miesięcznie oraz że nie posiada żadnych oszczędności ani wartościowych przedmiotów i jej sytuacja majątkowa i rodzinna nie pozwala na ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.
Postanowieniem z dnia 31 października 2008r. Referendarz sądowy WSA w Krakowie oddalił wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niej radcę prawnego.
Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła sprzeciw, a wezwana do uzupełnienia danych dotyczących jej sytuacji materialnej i rodzinnej, podała, że nie posiada żadnych źródeł dochodu poza emeryturą męża w w/w wysokości, nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej ani też nie wydzierżawią posiadanej nieruchomości rolnej.
Sąd zważył, co następuje :
Przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a. stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego jest uzasadniony.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), w skrócie "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
sygn. akt II SA/Kr 509/08
Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy służy zabezpieczeniu prawa do sądu osób, które nie są w stanie ponieść kosztów związanych z postępowaniem. Ocena, czy w konkretnej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia stronie prawa pomocy oraz co do zakresu tego prawa należy do sądu, który opiera się na oświadczeniu strony obejmującym dokładne dane o jej stanie majątkowym, dochodach i stanie rodzinnym.
Z danych wynikających ze złożonego przez skarżącą oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca nie posiada żadnych dochodów i pozostaje na całkowitym utrzymaniu męża. Majątek skarżącej oraz męża stanowi dom o powierzchni 152 m2 i nieruchomość rolna o powierzchni 0,3 ha. Skarżąca nie posiada żadnych oszczędności ani wartościowych przedmiotów.
W ocenie Sądu sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej wskazują, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Skoro jedynym źródłem utrzymania skarżącej oraz jej męża jest emerytura w wysokości [....] netto miesięcznie, to na miesięczne utrzymanie jednej osoby przypada w gospodarstwie domowym skarżącej niespełna 600 zł. Zatem skarżąca, po opłaceniu niezbędnych kosztów utrzymania, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, w tym także kosztów ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, a więc oddalenie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy stanowiłoby w istocie pozbawienie prawa do sądu.
W związku z powyższym Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki zastosowania odstępstwa od zasady ponoszenia przez stronę kosztów swojego udziału w postępowaniu sądowym i dlatego orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 1 pkt 1 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło