II SA/Kr 51/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 października 2012 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: I. oddalić wniosek J.F. z dnia 19 lutego 2013 r. o zwolnienie od kosztów sądowych; II. oddalić wniosek J.F. z dnia 22 kwietnia 2013 r. o zwolnienie od opłaty od zażalenia od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2013 r. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęło zażalenie J.F. z dnia 19 lutego 2013 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 stycznia 2013 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wraz z wnioskiem o zwolnienie od opłaty w kwocie 100 zł. oraz zażalenie J.F. z dnia 10 maja 2013 r. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2013 r. o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu Stowarzyszenia [...] " wraz z wnioskiem o zwolnienie od opłaty od zażalenia. W związku z tym, że wnioski o przyznanie prawa pomocy złożone zostały bez zachowania przewidzianej prawem formy, skarżący został wezwany do złożenia wniosków na urzędowym formularzu "PPF" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżący złożył wnioski na wymaganych formularzach "PPF" jednakże wypełnionych jedynie częściowo. W rubryce 4 formularzy wnioskodawca podał, ż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych (w całości). Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną B.F. i synami: M. ur. 12 lutego 1992 roku i S. ur. 10 maja 1997 roku. Rubryki wniosku dotyczące majątku i dochodów skarżącego oraz osób z którym prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe zostały wykreślone. W uzasadnieniu J.,F. podniósł, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z brakami wniosku, uniemożliwiającymi jego merytoryczne rozpoznanie, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 marca 2013 r. i z dnia 24 maja 2013 roku skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez oświadczenie, czyją własność stanowi nieruchomość, w której skarżący zamieszkuje wraz z rodziną, wykazanie stanu majątkowego skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, oświadczenie, z jakich źródeł i w jakiej wysokości skarżący uzyskuje dochody na bieżące utrzymanie, przedłożenie zeznań podatkowych o wysokości dochodów osiągniętych przez skarżącego i osoby z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe za rok 2012, udokumentowanie aktualnymi rachunkami wysokości wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem rodziny, a także określenie wysokości wydatków ponoszonych na wyżywienie, ubranie, leczenie, telefon, edukację dzieci, itp. oraz przedłożenie wykazów wszystkich posiadanych przez skarżącego oraz jego małżonkę rachunków bankowych i wyciągów obrazujących ich historię z okresu ostatnich trzech miesięcy. Jak wynika z zalegającego w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencja skierowana do skarżącego została odebrana przez dorosłego domownika –B.G. . Zarządzeniem z dnia 24 maja 2013 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie II SA/Kr 51/12 pozostawił wniosek J.F. o zwolnienie od kosztów sądowych z dnia 19 lutego 2013 r. bez rozpoznania. A zarządzeniem z dnia 5 lipca 2013 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek J.F. o zwolnienie od kosztów sądowych z dnia 10 maja 2013 r. W ustawowym terminie J.F. wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 maja 2013 r. II SA/Kr 51/12 oraz od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2013 r. II SA/Kr 51/12. W sprzeciwach podniósł, że w świetle orzecznictwa pozostawienie wniosku bez rozpoznania jest błędnym rozstrzygnięciem w sytuacji, gdy strona nie wykonuje wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń o swoim stanie majątkowym, gdyż w takiej sytuacji należy wniosek rozpoznać merytorycznie. Zarządzeniem z dnia 10 września 2013 r. Sąd wezwał wnioskodawcę do przedłożenia dokumentów (wyciągu z konta, rachunków itp.) oraz udzielenia wskazanych wyjaśnień mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego. Pomimo prawidłowego doręczenia wezwania wnioskodawca nie przedłożył żądanych dokumentów ani oświadczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012 poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", skuteczne wniesienie sprzeciwu powoduje utratę mocy postanowienia przeciwko, któremu został wniesiony, a Sąd rozpoznaje sprawę od nowa. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zgodnie z orzecznictwem opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby, czy osób, na współobywateli. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. W ocenie Sądu J.F. nie wykazał, by spełniał przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., od zaistnienia których zależy przyznanie podmiotowi prawa pomocy. Sformułowanie "osoba wykaże" użyte w powołanym przepisie wskazuje, że to na stronie ciąży wykazanie, że nie jest w stanie ponieść w całości kosztów postępowania. Zatem to wnioskodawca J.F. powinien przedstawić wszelkie okoliczności i dowody na ich poparcie świadczące o tym, że jego sytuacja materialna jest tak, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w kwocie 100 zł. Wobec faktu, że wnioskodawca nie przedstawił swojej sytuacji finansowej w złożonym wniosku i w istocie zlekceważył wezwania Sądu do podania żądanych informacji o swoim stanie majątkowym, tym samym sam skarżący pozbawił Sąd możliwości oceny, czy spełnia on przesłanki do zwolnienia częściowego od kosztów sądowych. Nadto skarżącemu w niniejszym postępowaniu odmówiono już prawomocnie zwolnienia od kosztów sądowych postanowieniem NSA z dnia 4 grudnia 2012 r. II OZ 1046/12. Zatem kolejne wnioski o zwolnienie od kosztów sadowych powinny zgodnie z art. 165 § P.p.s.a. wskazywać na zmianę (pogorszenie) sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Inaczej bowiem również zwolnienie od kosztów sądowych nie będzie możliwe. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.