II SA/Kr 511/04

PostanowienieWSA w Krakowie2008-04-24

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu jest zasadny, jeśli strona już korzysta z przyznanego prawa pomocy na mocy prawomocnego postanowienia?
Ratio decidendi
Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu jest bezprzedmiotowy, jeśli strona już korzysta z przyznanego prawa pomocy na mocy prawomocnego postanowienia sądu. Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie kolejnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu przez tę samą stronę, w tym samym zakresie i opartego na tych samych podstawach faktycznych.
Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w ramach skargi kasacyjnej. Skarżący T. K. powołał się na trudną sytuację materialną i fakt, że był już zwolniony od kosztów sądowych w 2004 roku, a jego sytuacja nie uległa zmianie. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając wcześniejsze prawomocne postanowienia sądu dotyczące prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. K., A. K. i T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr: [...] w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia ekspertyzy technicznej p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II) umorzyć postępowanie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia [...] lutego 2008 roku oddalającego skargę W. K., A. K. i T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr: [...] w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia ekspertyzy technicznej, adwokat G. E. wniósł o zwolnienie skarżącego T. K. od kosztów sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony w przewidzianej prawem formie, dlatego w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] kwietnia 2008 roku pełnomocnik skarżącego został wezwany do złożenia wniosku na urzędowym formularzu "PPF" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu [...] kwietnia 2008 roku do tut. sądu wpłynął wniosek skarżącego T. K. o przyznanie prawa pomocy, na urzędowym formularzu "PPF". Skarżący domaga się z nim zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną. Skarżący podniósł jednocześnie, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 roku został zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, a jego sytuacja majątkowa nie uległa zmianie od 2004 roku. Skarżący nadal prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z zasiłku celowego przyznanego przez MOPS w wysokości 90 zł. Pomocy w postaci wyżywienia, czy ubrania, udziela mu matka pobierająca świadczenie z ZUS w wysokości 864 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi udział 1/3 we własności domku o powierzchni ok. 40 m² przy ul. C., działki o powierzchni 5 arów oraz domu w budowie rozpoczętej 27 lat temu. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 150, poz. 1270 ze zmianami) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Z brzmienia cytowanego przepisu wynika, że uprawniony podmiot może wystąpić ze stosownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w każdym czasie, aż do zakończenia postępowania sądowego prawomocnym wyrokiem. Z drugiej jednak strony wydanie korzystnego orzeczenia co do zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu eliminuje dalsze pozytywne rozpoznawanie wniosków w tym właśnie zakresie. W niniejszej sprawie na mocy prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia [...] czerwca 2004 roku skarżący T. K. korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych w całości, zaś prawomocnym postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2008 roku zostało skarżącemu przyznane prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata z urzędu, którego miała wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka w K. Jak wynika z akt sprawy, przyznane prawo pomocy nie zostało skarżącemu cofnięte na podstawie art. 249 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe oznacza, iż w toku całego postępowania sądowego, zatem aż do wyczerpania procedury odwoławczej, tj. skargi kasacyjnej, łącznie z postępowaniem egzekucyjnym, skarżący zwolniony jest od konieczności uiszczania kosztów sądowych, jak również może korzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków. Zgodnie z art. 239 pkt 4 powołanej wyżej ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Zwolnienie od kosztów sądowych działa od chwili zgłoszenia przez stronę wniosku w tym przedmiocie i obejmuje swoim zakresem wszystkie przyszłe i potencjalne koszty sądowe, w tym również wpis od skargi kasacyjnej. Biorąc pod uwagę powyższe - ponowny wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy korzysta on z takiego zwolnienia na mocy prawomocnego postanowienia Sądu należy uznać za bezprzedmiotowy. Wyznaczenie zaś przez Okręgową Radę Adwokacką adwokata z urzędu, któremu skarżący udzielił stosownego pełnomocnictwa, i podjęcie przez pełnomocnika czynności, stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Oznacza to, iż skarżący nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu - dysponuje on bowiem prawem do pełnomocnika z urzędu w niniejszym postępowaniu. Prawomocne orzeczenie wydane w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie następnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu sądowoadministracyjnym przez tę samą stronę, w tym samym zakresie, opartego na tych samych podstawach faktycznych. Z tych względów, działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, uznając je za bezprzedmiotowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło