II SA/Kr 511/19
WyrokWSA w Krakowie2019-10-10
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Beata Łomnicka, Iwona Niżnik-Dobosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wydać decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji, która została już rozpoczęta lub częściowo zrealizowana?Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy może być wydana wyłącznie dla planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie dla inwestycji już rozpoczętej lub zrealizowanej. Jeśli roboty budowlane zostały rozpoczęte, organ powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, chyba że decyzja jest wymagana w ramach postępowania legalizacyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na zmianie sposobu użytkowania i przebudowie budynku mieszkalnego na mieszkalno-usługowy. Skarżący zarzucał, że prace budowlane zostały już rozpoczęte przed wydaniem decyzji, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Organy administracji uznały, że prace nie zmieniły sposobu użytkowania budynku i nie stanowią przeszkody do wydania decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Beata Łomnicka (spr.) WSA Iwona Niżnik- Dobosz Protokolant: starszy sekr. sądowy Beata Stefańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2019 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 4 marca 2019 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego T. W. kwotę 997,00 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezydent Miasta K., po rozpatrzeniu wniosku B. L. oraz J. L. z 16 kwietnia 2018 r. w decyzji z 31 października 2018 r. nr [...] ustalił warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "Zmiana sposobu użytkowania wraz z przebudową istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na budynek mieszkalno - usługowy, na dz. nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] wraz z obsługą komunikacyjną (infrastrukturą komunikacyjną) na dz. nr [...] obr. [...] przy ul. N. w K.".
Uzasadniając ww. rozstrzygnięcie, organ I instancji przedstawił chronologicznie przebieg postępowania oraz ustalił, że planowane zamierzenie inwestycyjne spełnia warunki, o których mowa w art. 61 ust. 1 u.p.z.p.
Dalej organ I instancji odniósł się do wniesionych przez stronę uwag i zastrzeżeń, w szczególności wyjaśniając specyfikę decyzji o warunkach zabudowy i jej miejsce w ramach procesu inwestycyjnego podkreślając, że stanowi ona jedynie jego pierwszy etap. W odniesieniu do wniosku o dopuszczenie strony do udziału w wizji lokalnej wyjaśniono, że prawo takie przysługuje stronom na podstawie art. 79 k.p.a. Dowodem w sprawie nie są jednak wyniki oględzin, a przeprowadzona analiza architektoniczno - urbanistyczna. W odniesieniu do obaw strony związanych z planowaną działalnością gospodarczą i związaną z tym emisją spalin, hałasu oraz znacznego ruchu samochodów wyjaśniono, że na etapie ustalania warunków zabudowy, która to decyzja nie powoduje żadnych skutków w terenie, w szczególności nie jest uprawniająca do rozpoczęcia prac budowlanych, wystarczające są ogólne wymogi dotyczące ochrony praw osób trzecich, jakie zawarto w decyzji. Organ administracyjny wskazał również na wydaną w sprawie pozytywną opinię zarządcy drogi publicznej, z której odbywać będzie się obsługa komunikacyjna przedmiotowej inwestycji. Odniesiono się także szczegółowo do kwestii wymaganej liczby miejsc parkingowych dla planowanej inwestycji. Prezydent Miasta K. podkreślił również, że organ orzekający w sprawie ustalenia warunków zabudowy jest związany złożonym wnioskiem inwestora, który wyznacza ramy postępowania. Organ nie może zakresu tego wniosku modyfikować ani uzupełniać.
Od ww. decyzji organu I instancji, odwołanie złożył T. W. działający przez pełnomocnika r.pr. S. K..
W odwołaniu zarzucono po pierwsze, że na działkach objętych wnioskiem prace budowlane były prowadzone już w trakcie trwania postępowania przed organem I instancji. Były to prace służące w sposób ewidentny przekształceniu przedmiotowego budynku mieszkalnego w budynek mieszkalno - usługowy. Oprócz prac w samym budynku wycięto roślinność wokół niego utwardzając teren pod przyszły parking. Na dowód powyższego powołano się na załączoną do akt dokumentację fotograficzną.
W odwołaniu zaznaczono, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji już zrealizowanej jest niedopuszczalne, gdyż może to prowadzić do usankcjonowania samowoli budowlanej z ominięciem procedur temu służących.
Następnie odwołujący się zakwestionował spełnienie w przedmiotowej sprawie przesłanek ustalenia warunków zabudowy określonych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p. W szczególności podniesiono, że obszar analizowany wyznaczony w przedmiotowej sprawie zabudowany jest przede wszystkim budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi. Występujące obiekty usługowe stanowią niewielkie przedsiębiorstwa, z nieznaczną liczbą klientów. Klinika [...] nie wpisuje się w stan zagospodarowania terenu inwestycji i będzie godzić w zastany ład przestrzenny.
Po trzecie odwołujący się podniósł, że organ I instancji nie rozważył należycie wszystkich okoliczności sprawy, zwłaszcza nie zweryfikował, czy przedmiotowa inwestycja nie jest już realizowana bądź zrealizowana. Samo zwrócenie się o przeprowadzenie kontroli do organów nadzoru budowlanego uznać należy w tym kontekście za niewystarczające, przy czym takie działanie ocenić należy jako wyraz niedopuszczalnego przerzucania kompetencji na inny organ.
Po czwarte zakwestionowano ustalenie, zgodnie z którym zapotrzebowanie na media zostanie pokryte z rezerw budynku. W ocenie odwołującego prowadzenie gabinetu [...] w przedmiotowym budynku na tyle zwiększy jego zapotrzebowanie na prąd i wodę, że twierdzenie takie jest niewiarygodne.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z 4 marca 2019 r., nr [...], działając na mocy art. 59 ust. 1, art. 56 w zw. z art. 64 ust. 1, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1945, dalej jako u.p.z.p.), § 1 - 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r., nr 164, póz. 1588, dalej jako rozporządzenie), oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymano zaskarżone rozstrzygniecie w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił na wstępie, że wbrew twierdzeniom odwołania, procedowanie wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji jest w niniejszej sprawie możliwe. W stosunku do przedmiotowej inwestycji nie toczy się bowiem ani postępowanie legalizacyjne ani naprawcze w trybie przepisów ustawy Prawo budowlane. Jak ustaliło Kolegium, organ nadzoru budowalnego dwukrotnie prowadził na terenie inwestycji kontrolę w związku z doniesieniami o samowolnie realizowanych pracach. Z protokołów dołączonych do akt niniejszej sprawy wynika, że na terenie wokół budynku prowadzone są prace związane z zagospodarowaniem działki (protokół z dnia [...] października 2018 r.). Stwierdzono również wykonanie w budynku dodatkowych ścian działowych na parterze, przy czym nie stwierdzono zmiany sposobu użytkowania budynku, co wyraźnie odnotowano w protokole (protokół z dnia [...] października 2018 r.). Po przeprowadzonych kontrolach żadnych nowych - odmiennych - ustaleń organ nadzoru budowlanego nie poczynił. W aktach sprawy prowadzonej przez PINB - [...] w K. znajduje się dokumentacja fotograficzna, przedstawiająca stan faktyczny w terenie, co do zasady zbieżny z materiałem zdjęciowym dostarczonym przez odwołującego. Potwierdza ona wykonanie pewnych prac na terenie inwestycji, jednak nie wynika z nich, w ocenie Kolegium, w żaden sposób, aby doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku. Zarówno wykonanie podjazdu dla wózków inwalidzkich, jak i zainstalowanie klimatyzatorów nie świadczy o dokonanej zmianie sposobu użytkowania budynku. Z powyższego wynika w ocenie Kolegium w sposób wystarczający i jednoznaczny, że postępowanie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem może być prowadzone, brak jest bowiem dowodów na okoliczność, aby inwestycja została już samowolnie zrealizowana.
Kolegium wyjaśniło, że na przeszkodzie ustalaniu warunków zabudowy w trybie art. 59 i nast. u.p.z.p. nie stoi prowadzenie jakiegokolwiek postępowania przed organami nadzoru budowalnego względem nieruchomości, na której planowana jest inwestycja. Przeszkodę taką stanowi jedynie prowadzenie postępowania legalizacyjnego bądź naprawczego dotyczącego takiego samego zakresu robót budowlanych, jak wnioskowany. Sytuacja taka w przedmiotowej sprawie nie zachodzi.
Jeśli natomiast chodzi o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji SKO uznało, że w sprawie stan faktyczny został ustalony na podstawie analizy architektoniczno-urbanistycznej sporządzonej przez osobę uprawnioną w rozumieniu art. 60 ust. 4 u.p.z.p. mgr inż. arch. A. G. , datowanej na 12 lipca 2018 r. (analiza karty 183 - 187). Analiza obejmuje część tekstową i graficzną oraz dokumentację fotograficzną.
W analizie wskazano, iż w celu ustalenia wymagań dla nowego sposobu zagospodarowania na działce nr [...] obr. [...] przy ul. N. w K. wyznaczono obszar analizowany. Zgodnie z § 3 Rozporządzenia obszar analizowany wyznaczono w promieniu nie mniejszym 50 m od granic terenu inwestycji. Jak wynika z załącznika graficznego do analizy długość frontu terenu inwestycji ma ok. 30 m, zatem jej trzykrotność wynosi ok. 90 m i w takim też promieniu wyznaczono obszar analizowany 50 m. Jako front uznano prawidłowo zachodnią krawędź terenu inwestycji, oznaczoną na załączniku graficznym jako odcinek A-B, przylegający do ul. N. . W ocenie Kolegium sposób wyznaczenia obszaru analizowanego jest zgodny z § 3 Rozporządzenia i nie budzi zastrzeżeń.
Dokonując charakterystyki zabudowy w obszarze analizowanym wskazano, że rejon planowanej inwestycji położony jest w południowej części K., w obszarze o średniej intensywności zabudowy. Obszar analizowany cechuje jednolity sposób zagospodarowania zarówno pod względem funkcji jak i cech zabudowy. Występuje tu zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, także z usługami, a także budynki gospodarcze i garażowe. Udział powierzchni biologicznie czynnej jest zróżnicowany. Sam teren inwestycji jest zabudowany trzykondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym objętym wnioskiem. W ramach inwestycji planowana jest zmiana sposobu użytkowania ok. 40% powierzchni użytkowej budynku na funkcję usługową (indywidualną praktykę [...]).
Analizując funkcję zabudowy w obszarze analizowanym oraz możliwość nawiązania do istniejącej zabudowy przy ustalaniu warunków dla przedmiotowej inwestycji wskazano, że znajduje się w nim zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, usługowa oraz drogi i obiekty infrastruktury technicznej. Z powyższego jasno i jednoznacznie wynika, że planowane przedsięwzięcie, jako zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń w budynku jednorodzinnym na cele usługowe (gabinet [...]), stanowić będzie kontynuację funkcji zabudowy zastanej w sąsiedztwie. W analizie wskazano w tym kontekście budynki jednorodzinne na działkach nr [...], [...], [...] obr. [...]. Są to budynki mieszkalne, z wydzieloną częścią usługową (apteka, gabinet ginekologiczne - położniczy, firma transportowa), dostępne z tej samej drogi publicznej co teren inwestycji -ul. C. . Nie ma w związku z powyższym wątpliwości, że istnieją działki sąsiednie zabudowane mogące stanowić punkt odniesienia dla kształtowania nowego sposobu zagospodarowania zgodnie żart. 61 ust. l pkt l u.p.z.p.
Od ww. decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył T. W.. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i podniesiono następujące zarzuty względem kwestionowanej decyzji.
Po pierwsze, zarzucono, że błędne są ustalenia organu jakoby objęta wnioskiem inwestycja nie była jeszcze zrealizowana, a co za tym idzie, błędne przyjęcie, iż możliwe jest w przedmiotowej sprawie procedowanie wniosku o ustalenie warunków zabudowy. W ocenie skarżącego z materiału dowodowego w sprawie wynika jednoznacznie, iż przedmiotowy budynek jednorodzinny został już przebudowany i wyposażony w taki sposób, aby możliwe było prowadzenie w nim działalności usługowej - jak wskazano "[...]". Świadczy o tym fakt zamontowania na ścianie budynku 11 klimatyzatorów a także rozmaitych przewodów - jak przypuszcza Skarżący służących obsłudze tych urządzeń, utwardzenie terenu pod przyszły parking, wykonanie podjazdu dla osób niepełnosprawnych, wycięcie roślinności, a także wstawienie dodatkowych ścian działowych. W ocenie skarżącego świadczy to o tym, że zmiana sposobu użytkowania budynku jest już przygotowywana, pomimo braku stosowanych zezwoleń.
W tym kontekście skarżący zakwestionował także oparcie się przez Kolegium przy weryfikacji powyższej okoliczności na protokole kontroli przeprowadzonej na terenie inwestycji i w budynku przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowalnego w K. - [...] (na wniosek skarżącego). W ocenie skarżącego protokół ten jest niewiarygodny, pominięto w nim bowiem okoliczność zamontowania ww. klimatyzatorów (zainstalowanych już w 2017 r.), co podważa wiarygodność przeprowadzonej kontroli w całości. Podkreślono, że w świetle ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych brak jest możliwości ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji samowolnie zrealizowanej, z wyjątkiem sytuacji, kiedy decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest w ramach postępowania legalizacyjnego, co w przedmiotowej sprawie nie ma miejsca.
Po drugie zarzucono, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do ustalenia warunków zabudowy ze względu na brak spełnienia przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Nowa zabudowa jest bowiem nie do pogodzenia z funkcją zabudowy na badanym obszarze. Pomimo, że w obszarze tym występują obiekty, w których prowadzona jest działalność usługowa, nie jest to jednak funkcja dominująca w tym obszarze. Funkcją dominującą jest funkcja mieszkaniowa (jednorodzinna) i realizacja w takim terenie "kliniki [...]" w ten sposób zagospodarowania sąsiedztwa terenu inwestycji godzi.
Po trzecie, w ocenie skarżącego zebrany materiał dowodowy nie jest kompletny, a braki w tym materiale doprowadziły do błędnego wniosku, że wnioskowana zmiana sposobu użytkowania budynku nie została jeszcze dokonana. Tymczasem zebranie pełnego materiału dowodowego doprowadziłoby Kolegium do wniosku, że postępowania podlega umorzeniu, nie można bowiem ustalać warunków zabudowy dla inwestycji już zrealizowanej. Poza tym uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a., nie wyjaśniono bowiem dlaczego - pomimo zastrzeżeń zgłaszanych przez Skarżącego - uznało wspomniany protokół kontroli PINB za dowód wiarygodny.
W związku ze złożoną skargą Kolegium podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach.
Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa, sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone we właściwych przepisach. Tak więc stwierdzenie istnienia którejkolwiek z powyższych przesłanek skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że rozstrzygnięcia organów obu instancji nie mogą się ostać w obrocie prawnym konieczne jest ich uchylenie.
W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygniecie zostało wydane przedwcześnie, z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego.
Jak wynika z wniosku inwestora z 16 kwietnia 2018 r. o ustalenie warunków zabudowy inwestorzy wskazali, że dotyczy on zmiany sposobu użytkowania części budynku (...), zmiany będą wewnątrz i nie prowadzą do zwiększenia dotychczasowego obszaru odziaływania obiektu.
Organ ustalił warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "Zmiana sposobu użytkowania wraz z przebudową istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na budynek mieszkalno - usługowy, na dz. nr [...] obr. 6. jedn. ew. [...] wraz z obsługą komunikacyjną (infrastrukturą komunikacyjną) na dz. nr [...] obr. [...] przy ul. N. w K..
Z akt sprawy, w szczególności z twierdzeń skarżącego popartych zalegającym w aktach materiale zdjęciowym wynika, że przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy zarówno w budynku jak i na terenie przyległym były prowadzone roboty budowlane. Na działce nr objętej ww. wnioskiem zabudowano taras, wybudowano pochylnie oraz zainstalowano kilkanaście klimatyzatorów na ścianie budynku.
W protokole PINB z [...].10.2018 r. odnotowano, że w przedmiotowym budynku stwierdzono wykonanie dodatkowych ścian działowych w parterze budynku, w pokoju dziennym oraz w przedpokoju, przeniesiono kuchnię w głąb pomieszczenia parteru, utworzono dodatkowy korytarz. W zakresie zagospodarowania terenu stwierdzono wykonanie: tarasu, pochylnię dla osób niepełnosprawnych. Teren został utwardzony (k.419 a.a.). Podniesione w piśmie skarżącego z 13.02.2019 r. informacje pokrywają się z ustaleniami zawartymi w ww. protokole. W piśmie tym wskazano m.in., że prace na działce nr [...] i [...] rozpoczęły się jeszcze przed uzyskaniem przez inwestora decyzji o w.z., przedłożona przez stronę dokumentacja fotograficzna wskazuje na mocno zaawansowany etap prac budowlanych, teren dz. [...] został utwardzony, zbudowano podjazd, na ścianie budynku umieszczono 11 klimatyzatorów. Zdaniem skarżącego wskazuje to na wykonanie robót mających na celu zmianę sposobu użytkowania.
Wszystko to podważa konstatację Kolegium , że w niniejszej sprawie nie doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku. W ocenie sądu kwestia ta powinna być jeszcze raz przeanalizowana. W szczególności należy mieć na względzie wykonane na terenie działki prace, jej utwardzenie, prace przeprowadzone wewnątrz budynku oraz na budynku, polegające m.in. na zamontowaniu na ścianie budynku 11 klimatyzatorów a także rozmaitych przewodów, utwardzeniu terenu działki, wykonaniu podjazdu dla osób niepełnosprawnych , wycięciu roślinności, a także wstawieniu dodatkowych ścian działowych.
Przeprowadzając postępowanie zgodnie z regułami z art. 7,77, i 80 kpa należy jednoznacznie ustalić czy powyższe prace wyczerpują zakres wniosku inwestora w przedmiocie planowanej zmiany użytkowania budynku. Ustalenie powyższej zasadniczej dla sprawy kwestii zdeterminuje bowiem wynik mającego zapaść rozstrzygnięcia. Trzeba w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z przepisami art. 53 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. właściwy organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o warunkach zabudowy ma obowiązek dokonać analizy stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Jest to konieczne zważywszy na to, że decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest na etapie poprzedzającym wystąpienie inwestora o pozwolenie na budowę, a tym samym może dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji rozpoczętej lub zrealizowanej częściowo lub w całości.
W rezultacie wskazać należy, że w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych inwestor nie może z własnej inicjatywy domagać się wydania decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z wyrokiem NSA z 4.07.2017 r., sygn. akt II OSK 2162/16: W świetle art. 59 ust. 1 u.p.z.p., zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, wymaga co do zasady ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Z uwagi na określony układ czynności procesu inwestycyjno-budowlany decyzja ta wydawana jest na etapie poprzedzającym wystąpienie inwestora z wnioskiem o pozwolenie na budowę, stanowiąc konieczny załącznik do tego wniosku (art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane). Decyzja ta wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę (art. 55 w zw. z art. 64 u.p.z.p.), który przed jej wydaniem sprawdza zgodność projektu budowlanego z zwartymi w niej ustaleniami (art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane). Rozpoczęcie robót budowalnych możliwe jest dopiero na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane).
Z powyższego wynika, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy może co do zasady dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji już zrealizowanej lub będącej w toku. inwestor może więc ubiegać się o ustalenie warunków zagospodarowania danego terenu odnośnie do zamierzeń inwestycyjnych, a nie do inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy w stosunku do tych ostatnich dopuszczalne jest wyjątkowo - w sytuacji nałożenia na inwestora przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedłożenia tej decyzji w ramach postępowania zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. W ocenie WSA w Krakowie, taka sytuacja w tej sprawie nie występuje na obecnym etapie.
Podzielając całkowicie powyższe rozważania należy uznać za nieprawidłowe stanowisko organów zaprezentowane w zaskarżonych decyzjach. Organ odwoławczy nie dokonał nadto żadnych samodzielnych ustaleń odnośnie tego, czy i ew. w jakim zakresie roboty wykonane na działce inwestora i wewnątrz budynku krzyżują się z zakresem robót objętych we wniosku o ustalenie. Kolegium nie wystarczająco przeanalizowało protokół z [...].10.2017 r. z którego wynika, że oprócz wykonania podjazdu dla wózków inwalidzkich oraz zamontowania klimatyzatorów (no co tylko zwróciło uwagę SKO- s. 4 uzasadnienia) inwestor dokonał jeszcze innych prac wewnątrz budynku.
W toku ponownego rozpoznania sprawy należy jeszcze raz ustalić co zostało wykonane przed wydaniem decyzji o w.z. i czy wykonanie tych robót wskazuje na to, że inwestycja została wykonana choćby częściowo.
"Jeżeli strona ubiega się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w celu zmiany sposobu użytkowania obiektu, która już nastąpiła, to obowiązkiem organu jest umorzenie postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. Ten sposób wykładni i stosowania przepisów u.p.z.p. należy odnosić do wszystkich rodzajów robót budowlanych skutkujących zmianą sposobu zagospodarowania terenu, a więc także takich, które powodują jedynie zmianę sposobu użytkowania istniejącego obiektu budowlanego" – vide wyr. WSA w Rzeszowie z 18 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 404/19, LEX nr 2695447.
Z uwagi na powyższe zaskarżoną decyzję należało chylić na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c. p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło