II SA/Kr 517/09
WyrokWSA w Krakowie2009-10-08
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Joanna Tuszyńska, Mirosław Bator
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegające na zmianie lokalizacji budynku mieszkalnego wraz z garażem i wiatą garażową względem granicy działki, może zostać zalegalizowane w trybie art. 51 Prawa budowlanego, jeśli narusza przepisy techniczno-budowlane dotyczące odległości od granicy działki sąsiedniej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego błędnie oceniły możliwość legalizacji samowolnych robót budowlanych, które istotnie odstępują od zatwierdzonego projektu budowlanego. Organy bezkrytycznie przyjęły ekspertyzę techniczną, która błędnie zakwalifikowała integralną część budynku (garaż z wiatą) jako samodzielną wiatę i nie uwzględniła naruszenia przepisów techniczno-budowlanych dotyczących odległości od granicy działki sąsiedniej. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone z powodu naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem i wiatą garażową, po tym jak inwestorzy dokonali istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, przybliżając obiekt do granicy działki sąsiedniej. Po przedłożeniu ekspertyzy technicznej, która uznała te odstępstwa za istotne, organ I instancji nałożył obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję w części i zobowiązał inwestorów do sporządzenia projektu zamiennego, uwzględniając zmiany. Strona skarżąca (sąsiadka) zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy, zacienienie ogrodu oraz brak możliwości uczestnictwa w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, uznając, że organy nieprawidłowo oceniły możliwość legalizacji samowolnych robót budowlanych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Mirosław Bator Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2009 r. sprawy ze skargi Z.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 20 stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do sporządzenia projektu budowlanego zamiennego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wszczął na wniosek Z.B. postępowanie administracyjne w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr 1 przy ulicy [...] w B.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. organ I instancji na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 50 ust. 3 ustawy z 1994 r. - Prawo budowlane, wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie przedmiotowego budynku mieszkalnego oraz zobowiązał inwestorów – E. i P.D. do przedstawienia ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych.
Inwestorzy przedłożyli w wymaganym terminie ekspertyzę lokalizacji budynku mieszkalnego wraz z garażem i wiatą garażową, usytuowanego na dz. nr 1 w B. , przy ul. [...]. Autor ekspertyzy - technik budowlany M.B. stwierdziła w niej, iż inwestor zmienił lokalizację obiektu przybliżając go do granicy działki nr 2 w następujący sposób:
- słup północno-zachodni wiaty został przybliżony o 0,50 m i znajduje się w odległości 2,5 m od granicy z działką nr 2 ;
- słup północno-wschodni wiaty został przybliżony o 0,60 m i znajduje się w odległości 2,7 m od granicy z działką nr 2 ;
- szerokość okapu dachu wzdłuż granicy z w/w działką wynosi 1,05 m ( w projekcie szerokość ta winna wynosić 0,80 m). W konkluzji uznano, że powyższe stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Projektant uznała, iż wiata garażowa nie jest budynkiem i nie podlega przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz 690 ze zm.). W ekspertyzie wskazano także, iż przesunięcie budynku mieszkalnego wraz z garażem i wiatą nie spowoduje zaciemnienia na działce nr 2.
Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2008r., znak [...], opartą na przepisie art. 51 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, nałożono na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia 3 egz. projektu budowlanego zamiennego w terminie do 31 grudnia 2008r.
Od decyzji tej odwołała się Z.B. żądając m.in. doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem przedmiotowego budynku w jego części usytuowanej w odległości mniejszej niż 3 m od granicy z działką nr 2 . Ponadto odwołująca podniosła, iż w/w inwestycja zacienia jej ogród oraz że pozbawiona została możliwości wypowiedzenia się i uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym. Odwołująca zarzuciła PINB w B. opieszałość w prowadzeniu postępowania, gdyż zgłaszane przez nią w początkowej fazie budowy w organie administracyjnym informacje dotyczące nieprawidłowości w lokalizacji w/w inwestycji, nie zostały uwzględnione przez PINB.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] stycznia 2009r., nr [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego (jednolity tekst z 2000r. - Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 80 ust.2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo Budowlane (tekst jednolity z 2006r., Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w części rozstrzygnięcia i zobowiązał inwestorów E. i P.D. do sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w terminie do dnia 31.04.2008r.
W ocenie WINB w K. , organ I instancji prawidłowo zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zobowiązując inwestorów do przedłożenia w określonym terminie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego dokonane zmiany. Nadmienić należy, iż zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, który znajduje odpowiednie zastosowanie do zmian projektu budowlanego, inwestor winien przedłożyć projekt zamienny w 4 egzemplarzach, nie zaś w 3, jak to zostało określone w osnowie zaskarżonej decyzji. Z uwagi na fakt, iż termin do wykonania określonego w w/w decyzji obowiązku upłynął z dniem 31 grudnia 2008r., organ odwoławczy zmienił zaskarżoną decyzję w w/w zakresie.
W odpowiedzi na zarzuty zawarte w odwołaniu, organ II instancji podniósł, iż organy nadzoru budowlanego przy ocenie oddziaływania obiektu budowlanego na działki sąsiednie zobligowane są kierować się sformułowanymi w przepisach techniczno-budowlanych wymogami w w/w zakresie, nie zaś subiektywnymi odczuciami stron.
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów strony skarżącej odnośnie braku zapewnienia jej przez organ I instancji udziału w przedmiotowym postępowaniu. Jak wskazuje zgromadzony materiał dowodowy odwołująca była informowana o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie i możliwości zapoznania się z gromadzonym materiałem dowodowym (v. zawiadomienie dnia [...] kwietnia 2008r. - karta nr [...] akt sprawy I instancji), o podejmowanych przez PINB czynnościach (zawiadomienie o kontroli z dnia [...] kwietnia 2008r. - karta nr [...] akt sprawy I instancji), doręczono jej również wydawane w toku postępowania rozstrzygnięcia organu I instancji. Przepis art. 10 Kpa obliguje organy prowadzące postępowanie do zapewnienia stronie udziału w postępowaniu, natomiast o uczestniczeniu bądź nie uczestniczeniu w postępowaniu decyduje sama strona, która zgodnie ze swoją wolą rozporządza przysługującymi jej uprawnieniami.
Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargi Z.B. na w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Skarżąca podniosła, że nie prawdą jest - jak wynika z zaskarżonej decyzji – iż przedmiotowy budynek znajduje się w odległości 5,57 m od granicy z jej działką. Skarżąca zarzuciła organom administracyjnym pominięcie okoliczności, iż do w/w budynku przylega garaż, stanowiący z nim całość (jedno pokrycie dachowe) i pozostający w odległości 1, 60 m od granicy. Budynek ten nie jest w ocenie skarżącej wiatą. Skarżąca domaga się "przerobienia" w/w garażu zgodnie z przepisami prawa. W skardze postawiono również zarzuty odnośnie sporządzonej w sprawie ekspertyzy technicznej autorstwa M.B. oraz przewlekłości i stronniczości w prowadzeniu postępowania przez PINB w B.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Powołując się na wspomnianą ekspertyzę wskazano, iż zmiana lokalizacji spornego obiektu nie wprowadza, w myśl przepisów szczególnych, ograniczeń w zagospodarowaniu działki strony skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153 poz.1271) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W oparciu o art. 134 p.o.p.s.a Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania (art. 7,77,80 k.p.a.) a naruszenie to miało - zdaniem Sądu - wpływ na wynik sprawy.
Organy nadzoru budowlanego, orzekające w sprawie, prowadziły postępowanie zmierzające do ustalenia czy sporny budynek został zrealizowany w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego oraz czy istnieje możliwość legalizacji wykonanych w takich warunkach prac budowlanych, czy też, dla przywrócenia stanu zgodnego z prawem, konieczne jest dokonanie odpowiednich czynności (w skrajnych przypadku rozbiórki obiektu w całości lub w części).
Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49 ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Co do zasady postanowienie takie traci z mocy prawa ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba, że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1. Jednakże po myśli art. 51 ust. 7 ww. ustawy, przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Odpowiednie stosowanie w przypadku ustalenia, że roboty budowlane zakończono oznacza zatem, iż wydania decyzji na podstawie przepisu art. 51 ust. 1 nie poprzedza wydanie postanowienia (byłoby to bezcelowe), a nadto nie jest ono ograniczone ww. terminem.
Regulacja art. 51 ust. 1 dotyczy trzech alternatywnych przypadków prowadzenia postępowania legalizacyjnego:
1) samowolnych robót budowlanych, których nie można zalegalizować,
2) samowolnych robót budowlanych podlegających legalizacji,
3) istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę.
Jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się, że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa, wówczas właściwy organ zobowiązany jest wydać decyzję zakazującą dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, a w przypadku szczególnym może też nakazać przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego. Celem postępowania naprawczego nie jest zatem doprowadzenie do rozbiórki obiektu budowlanego (lub jego części) wybudowanego nawet w sposób istotnie odbiegający od pozwolenia na budowę oraz przepisów prawa, jednakże realizowanego na podstawie tegoż pozwolenia. Postępowanie to w pierwszej kolejności, poprzez "wymuszenie" na inwestorze wykonania pewnych czynności lub robót budowlanych, dążyć ma do doprowadzenia obiektu (robót budowlanych) do stanu zgodnego z prawem, jeżeli jest to realnie możliwe w świetle obowiązujących przepisów w tym techniczno-budowlanych, a także wymagań sztuki budowlanej. Dopiero w sytuacji, gdy organ nadzoru budowlanego, na podstawie wszechstronnej, wyczerpującej oceny prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego (art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego) stwierdzi naruszenie ustaleń i wymogów pozwolenia na budowę bądź przepisów prawa tego rodzaju, że nie jest możliwe doprowadzenie w inny sposób do stanu zgodnego z prawem - obowiązany jest nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego w całości lub w tej części, w której narusza on prawo. Organy administracyjne winny szczególnie dokładnie uzasadnić stan faktyczny i prawny, a załatwiając sprawę mieć na uwadze okoliczności konkretnego przypadku, konieczność miarkowania (często wzajemnie sprzecznych) słusznych interesów wszystkich stron postępowania oraz interesu społecznego, a także wzgląd na wykonalność decyzji administracyjnej (zasady prawdy obiektywnej, przekonywania oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wyrażone w art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a.).
W przedmiotowej sprawie obowiązkiem organów było zatem w pierwszej kolejności jednoznaczne ustalenie czy faktycznie i jakich odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę inwestor się dopuścił, które z tych odstępstw mają charakter istotny w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a następnie czy odstępstwa te stanowią przesłankę do zastosowania trybu legalizacyjnego, tzn. czy istnieje możliwość przywrócenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w całości lub określonej części, czy też nie i dlaczego. Zobowiązanie przez właściwy organ inwestora do sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, a w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych musiałoby mieć na celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest, iż inwestorzy budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 1 przy ul. [...] w B. , dokonali w trakcie budowy odstępstw od warunków określonych w pozwoleniu na budowę w/w obiektu, a polegających na zmianie jego lokalizacji względem granic działki. Dali tym samym wyraz lekceważeniu obowiązującego prawa oraz dla aktów wydawanych przez uprawnione do tego organy państwa. Samowolnie odstąpili od zatwierdzonej w pozwoleniu na budowę lokalizacji realizowanego budynku. Dlatego też organy państwa winny w sposób szczególnie dokładny stwierdzić czy owo istotne odstępstwo od warunków zatwierdzonego pozwolenia na budowę mieści się jeszcze w granicach prawa, czy też należy podjąć działania zmierzające do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Nie do zaakceptowania jest bowiem sytuacja, w której organy państwa dopuszczają do usankcjonowania stanu niezgodnego z obiektywnie obowiązującym porządkiem prawnym.
Organy administracyjne dokonując analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym przygotowanej ekspertyzy przedmiotowego budynku uznały, iż zmiana lokalizacji w/w obiektu nie wprowadza, w myśl przepisów szczególnych, ograniczeń w zagospodarowaniu działki sąsiedniej (nr 2 w B). Tym samym stwierdzono, iż brak jest podstaw do nakazywania inwestorom wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Z znajdującej się w aktach ekspertyzy autorstwa M.B, – technika budowlanego, stanowiącej główny dowód w sprawie, wynika, iż inwestor zmienił lokalizację obiektu przybliżając go do granicy działki nr 2 w następujący sposób:
- słup północno-zachodni wiaty został przybliżony o 0,50 m i znajduje się w odległości 2,5 m od granicy z działką nr 2 ;
- słup północno-wschodni wiaty został przybliżony o 0,60 m i znajduje się w odległości 2,7 m od granicy z działką nr 2 ;
- szerokość okapu dachu wzdłuż granicy z w/w działką wynosi 1,05 m ( w projekcie szerokość ta winna wynosić 0,80 m).
Ponadto w ocenie autora ekspertyzy "wiata garażowa" nie jest budynkiem i nie podlega przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz 690 ze zm.)
Nadmienić należy, iż z części rysunkowej projektu zamiennego wynika, iż zarówno garaż jak i wiata stanowią część integralną przedmiotowego budynku (jedno pokrycie dachowe).
Bezkrytyczne przyjęcie przez organy administracyjne stanowiska zawartego w przedłożonej im ekspertyzie nie znajduje uzasadnienia. Po pierwsze to organy administracyjne są obowiązane do stwierdzenia, czy doszło do istotnych odstępstw przy realizacji obiektu budowlanego – ten fakt w przedmiotowej sprawie jest wykazany i nie budzi wątpliwości. Po drugie to organy (a nie biegły w ekspertyzie) mają określić czy owe istotne odstępstwa nie naruszają prawa, czy też naruszają obiektywnie istniejący stan prawny i w jakim zakresie należy nałożyć na inwestora obowiązek doprowadzenia obiektu (robót budowlanych) do stanu zgodnego z prawem. I w tym zakresie ustalenia organów administracyjnych obu instancji są całkowicie błędne. Jak wskazano wyżej zadaniem organów jest doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem, a nie badanie czy planowana inwestycja oddziaływuje negatywnie na działki sąsiednie. Przepis art.51 prawa budowlanego nie przewiduje przy legalizacji i ocenie prawidłowości zrealizowanego obiektu budowlanego (zakresu odstępstw) przesłanki "wpływu (negatywnego wpływu) inwestycji na działki sąsiednie. Słusznie napisał organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji, iż organy administracyjne zobligowane są kierować się sformułowanymi w przepisach prawa (w tym techniczno-budowlanymi) wymogami, które mają charakter obiektywny, nie zaś subiektywnymi odczuciami stron.
Nie budzi wątpliwości Sądu, iż w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z "wiatą". W konsekwencji negatywnie należy ocenić błędne przyjęcie przez organy administracyjne (za wnioskami przedłożonej ekspertyzy), iż istotne odstępstwo dotyczy "wiaty". Z zebranego w sprawie materiału faktycznego niezbicie wynika, że zadaszenie, które powinno być przedmiotem postępowania "naprawczego" (zmierzającego do doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem) jest integralną częścią wzniesionego budynku. Świadczy o tym chociażby jednolita struktura więźby dachowej i pokrycia dachowego. Nie jest to zatem "wiata", rozumiana jako odrębny (samodzielny, niezależny od obiektu, do którego został dobudowany) obiekt budowlany. Tak też powinny to ujmować organy administracyjne, a nie błędnie (za przedłożoną ekspertyzą) kwalifikować jako "wiatę". W konsekwencji organy powinny być nałożyć obowiązek na inwestorów wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Wskazać należy, iż przepisy prawa budowlanego nie definiują pojęcia wiaty. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji w ogóle nie ustosunkował się do tej kwestii bezkrytycznie przyjmując wyniki przedmiotowej ekspertyzy.
W "Słowniku języka polskiego" (PWN) wiata to "lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach, np. nad peronem kolejowym, parkingiem, magazynem, nad przystankiem tramwajowym". Podobne określenie wiaty zawiera rozporządzenie Rady Ministrów z 30 grudnia 1999r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz.U. z 1999r. nr 112, poz. 1316) wydane na podstawie upoważnienia ustawy z dnia 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (Dz.U. nr 88, poz. 439 ze zm.). Ustawa o statystyce publicznej służy wprawdzie innym celom niż przepisy prawa budowlanego i może w tej sytuacji mieć tylko posiłkowe znaczenie. Rozporządzenie powyższe określając pojęcia podstawowe stwierdza, że "za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ścian pozbawione".
W orzecznictwie podkreśla się, że brak ustawowej definicji wiaty oznacza, że kwalifikacja obiektu budowlanego do tego pojęcia wymaga uwzględnienia m.in. jego funkcji. Zawsze jednak wskazuje się, że jest to samodzielna, lekka budowla, posiadająca dach, niekiedy ściany, której celem jest ochrona miejsca lub rzeczy przed oddziaływaniem atmosferycznym (deszczem, śniegiem, wiatrem). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdyż jak wskazano wyżej jest to część budynku poprzez powiązanie z nim jednolitą więźbą dachową i pokryciem dachowym.
Nawet, gdyby przyjąć za organami administracyjnymi stanowisko, iż w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z częścią obiektu budowlanego, lecz z samodzielna "wiatą", to należałoby odnieść się do funkcji, jaką ma ona pełnić (na jaki cel ma być ona wykorzystywana).
Problem ten jest szczególnie trudny do precyzyjnego określenia, gdy przeznaczeniem wiaty jest zadaszenie nad miejscem postojowym dla samochodu osobowego. Materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie, a także przedłożony projekt zamienny, jednoznacznie wskazują, iż owo zadaszenie ma służyć ochroną dla parkowanego tam samochodu osobowego przed warunkami atmosferycznymi.
Nawet gdyby nie zgodzić się z wyżej przytoczoną argumentacją, to niewątpliwie uznać należy, iż mamy do czynienia co najmniej z zadaszeniem (wiatą) nad miejscem postojowym. Wówczas w myśl § 19 ust. 2 pkt 1 Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 3 m - "w przypadku 4 stanowisk włącznie". Wprawdzie brzmienie tego przepisu jest nieco nieprecyzyjne z uwagi na użycie słów: "w przypadku 4 stanowisk włącznie", zamiast: "w przypadku do 4 stanowisk włącznie", jednak brak przyimka "do" nie oznacza, jak to sugeruje skarżący, że przepis ten dotyczy wydzielonych miejsc postojowych jedynie dla 4 samochodów osobowych. Użyte w tym przepisie słowo "włącznie" oznacza "partykułę włączającą do zakresu charakteryzowanej w zdaniu całości jej ostatni element" (Uniwersalny słownik języka polskiego, pod red. S. Dubisza, t. 4, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, s. 469). Zdaniem Sądu nie ulega więc wątpliwości, że § 19 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia dotyczy dopuszczalnej odległości od sąsiedniej działki budowlanej wydzielonych miejsc postojowych dla 1, 2, 3 lub 4 samochodów osobowych.
Powołany wyżej przepis zmieniony został z dniem 8 lipca 2009 r. przez § 1 pkt 5 lit. "b" rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 56, poz. 461). Przepis ten obecnie uzyskał brzmienie: "3 m - w przypadku do 4 stanowisk włącznie". Uzupełnienie treści tego przepisu o przyimek "do" nie oznacza jednak, iż dopiero od tej daty przepis ten obejmuje oprócz wydzielonych miejsc postojowych dla 4 samochodów osobowych również wydzielone miejsca postojowych dla 1, 2 i 3 samochodów osobowych. Zmiana ta jedynie doprecyzowuje nieścisły zwrot zawarty w omawianym przepisie.
"Z powyższego wynika, że usytuowanie przedmiotowej wiaty, służącej jako zadaszenie postojowe dla 1 samochodu osobowego, w odległości 0,40 m - 0,69 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną narusza przepisy techniczno- budowlane, a tym samym nie zostały spełnione przesłanki do legalizacji tego obiektu." - prawomocny wyrok WSA w Lublinie z 7.07.2009r., sygn. akt II SA/Lu 281/09
Podkreślić należy, iż jak wynika z przedłożonego projektu zamiennego w przedmiotowej sprawie, zadaszone miejsce ("wiata") obejmuje wymiary 2,6 m x 5,81 m, a więc spełnia przewidziane prawem minima dla miejsca postojowego (2,3m x 5 m - § 21 cyt. rozporządzenia).
W rozpoznawanej sprawie wynika, iż odległość przedmiotowej inwestycji od granicy z działką nr 2 liczona jest od usytuowania ściany garażu wbudowanego (ok. 5,44 m). Jednak rzeczywiste usytuowanie budynku względem granicy z działką nr 2 , liczona od zadaszenia ("wiaty" pełniącej funkcję garażu) tj. ok. 2,5 m i 2,7 m, pozostaje w sprzeczności z przepisami techniczno-budowlanymi, a przede wszystkim z § 12 (ewentualnie § 19 ust.2 pkt.1) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych (...), który stanowi, iż budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub
drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych
lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Zatem brak jest przesłanek do zaakceptowania usytuowania omawianego budynku w odległości ok. 2,5 m (2,7m) od granicy działki sąsiedniej, według akt sprawy nie istnieje bowiem na niej budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych usytuowanych w odległości 1,5 m od granicy, jak też nie wydano pozwolenia na budowę tak usytuowanego budynku. Nie zachodzi w sprawie przypadek, o jakim mowa w § 12 ust. 4 pkt 1 i pkt 2 cyt. wyżej rozporządzenia w brzmieniu na dzień orzekania przez organ II instancji.
Organ odwoławczy w ogóle nie dostrzegł tego problemu przyjmując, iż zmiana lokalizacji spornego obiektu nie wprowadza, w myśl przepisów szczególnych, ograniczeń w zagospodarowaniu działki skarżącej. Jednocześnie nie dokonano analizy ustalonego stanu faktycznego w świetle obowiązującego stanu prawnego.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd stanął na stanowisku, iż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydanie z naruszeniem przepisów prawa materialnego - art.51 ust.1 pkt 3 i ust.7 prawa budowlanego i procesowego - art.7, 77, 80 i 107 ust.3 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy i jako wadliwe winny być wyeliminowane z obrotu prawnego.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przy ponownym rozpoznaniu organy administracyjne powinny ocenić, czy w świetle przepisów obowiązujących na dzień ponownego orzekania, obiekt budowlany (jego część) będący przedmiotem postępowania narusza je, a jeżeli tak nałożyć na inwestorów obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w świetle postanowień rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku (art.152 p.p.s.a).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło