II SA/Kr 520/03
WyrokWSA w Krakowie2006-12-05
Skład orzekający: Grażyna Firek, Barbara Pasternak, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, mimo braku wykazania rażącego naruszenia prawa procesowego przez organ I instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 136 i 107 § 3 k.p.a., ponieważ nie wykazało, że uchybienia organu I instancji stanowiły rażące naruszenie prawa procesowego, co jest warunkiem koniecznym do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Brak jest również uzasadnienia, dlaczego organ odwoławczy nie mógł przeprowadzić uzupełniającego postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji magazynowej. Prezydent Miasta wydał decyzję pozytywną, uznając zgodność inwestycji z Miejscowym Planem Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, wskazując na braki wniosku inwestora i nieprawidłowe ustalenia organu I instancji. Skarżąca R. C. wniosła skargę do WSA, kwestionując stanowisko Kolegium.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, orzekł, że decyzja nie może być wykonywana, i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Firek Sędziowie WSA Barbara Pasternak AWSA Janusz Kasprzycki spr.) Protokolant Joanna Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 grudnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana w całości, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej R. C. kwotę 10 zł. ( dziesięć złotych ), tytułem zwrotu kosztów postępowania
Decyzją z dnia z dnia [...] 2002 r. znak[...], na podstawie art. art. 39 ust. 1, art. 40 ust. 1 i 3, art. 42 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 15 poz. 139 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym) Prezydent Miasta ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia inwestycyjnego budynku magazynowego opon samochodowych i diagnostyki pojazdowej na 2 stanowiska, z pomieszczeniem gospodarczym w przyziemiu, na działkach nr [...] i [...] oraz wjazdem i infrastrukturą techniczną na działce [...] obr. 9 przy ul [...]
W uzasadnieniu tej decyzji Prezydent Miasta wskazał, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta, zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta z dnia [...]1994 r. zmieniającą uchwałę w sprawie miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta (Dz. Urz. Woj. Krakowskiego Nr 24, poz. 108; zwanej dalej planem ).
Według zapisów planu teren przedmiotowej inwestycji jest bowiem położony w u "obszarze mieszkaniowym" oznaczonym symbolem: "M".
Podstawowym przeznaczeniem gruntów znajdujących się w tym obszarze, jest przeznaczenie ich pod zabudowę mieszkaniową wraz urządzeniami towarzyszącymi, o wysokości maksymalnej 8 m. do najwyższego gzymsu i 13 m. do kalenicy, o intensywności zabudowy do 0.4 liczonej w granicach planu zagospodarowania działki.
W obszarze tym dopuszcza się między innymi lokalizację obiektów usług komercyjnych. Lokalizacja tego typu obiektów jest dopuszczona pod warunkiem zachowania zasady, aby takie obiekty lub urządzenia projektowane i istniejące z zakresu przeznaczenia dopuszczalnego łącznie, nie zajmowały więcej niż 30% danego obszaru.
Przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne - magazyn opon przy istniejącym zakładzie wulkanizacji oraz budynek diagnostyki pojazdów jest, zdaniem Prezydenta, obiektem usług komercyjnych.
Przedłożona przez inwestora analiza graficzna zagospodarowania przedmiotowego "obszaru mieszkaniowego M4" i liczbowa, bilansująca udział istniejącego i projektowanego zagospodarowania z zakresu funkcji dopuszczalnej, potwierdza spełnienie warunku, aby obiekty lub urządzenia projektowane i istniejące z zakresu przeznaczenia dopuszczalnego łącznie, nie zajmowały więcej niż 30% danego obszaru.
Nadto, zgodnie z zapisami w/w planu, inwestycje usług komercyjnych mają stanowić uzupełnienie lub wzbogacenie przeznaczenia podstawowego.
Przedmiotowe zagospodarowanie poprzez zlokalizowanie przy skrzyżowaniu ulic, na granicy "obszaru mieszkaniowego M4", jako jego zagospodarowanie obrzeżne, stanowi uzupełnienie funkcji podstawowej - zabudowy mieszkaniowej tego obszaru.
Obiekty usług komercyjnych nie mogą także naruszać ustaleń obowiązujących dla tego obszaru stref polityki przestrzennej
Warunki przestrzenne zabudowy w przedmiotowym "obszarze mieszkaniowym M4" wynikają z następujących stref polityki przestrzennej:
-nr 7- " strefa ochrony wartości kulturowych"
-nr 11- " strefa dopuszczalnej intensyfikacji zainwestowania miejskiego'
-nr 16- " strefa ochrony i kształtowania bliskiego planu widoku"
-nr 20- " strefa intensywności podmiejskiej"
Z ustaleń w/w stref wynika, że na danym obszarze obowiązuje ochrona wartości kulturowych i krajobrazu poprzez ochronę elementów substancji architektonicznej, gabarytu i formy (strefy nr 7 i 16).
Zgodnie z § 9 pkt. 1 i 2 ustaleń planu przepisy zawierające warunki ustanowione w celu ochrony /kształtowania/ m.in. krajobrazu i dóbr kultury mają pierwszeństwo przed przepisami zawierającymi warunki dla pozostałych stref obejmując ten obszar.
Przedłożona przy wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu koncepcja architektoniczna, stanowiąca materiał posiłkowy, proponuje rozwiązania w zakresie charakteru architektury, które nawiązują do tradycji lokalnej w budownictwie " obszaru", zgodnie z wymogiem określonym w w/w strefach polityki przestrzennej.
Prezydent podkreślił także, że w trakcie postępowania analizowano lokalizację nowej kubatury w kontekście istniejącego układu urbanistyczno-architektonicznego w oparciu o zapisy planu, przedłożoną koncepcję urbanistyczno-architektoniczną, opinie organów i instytucji uczestniczących w postępowaniu, a w szczególności analizie poddano: umowę o przyłączeniu do sieci [...] z [...] 2000 r., pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji z dnia [...] 2001 r. nr [...], opinie Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta z dnia [...] 2001 r., nr [...], z dnia [...] 2002 r, nr [...], z dnia [...] 2002 r., nr [...] - dot. dróg, opinię Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta z dnia [...] 2002 r. nr [...] - dot. zieleni, opinię Wydziału Architektury, Geodezji i Budownictwa Oddziału Ochrony Zabytków Urzędu Miasta z [...] 2001 r. nr [...], protokół z posiedzenia Zespołu Konsultacyjnego Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej z dnia [...] 2001 r. nr 24. pkt. 1.
Na podstawie analizy powyższych dokumentów sformułowano warunki przestrzenne, które Prezydent określił w załączniku nr 2 do niniejszej decyzji. Inwestor zobligowany zatem będzie do opracowania projektu budowlanego przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego z ich uwzględnieniem.
W odniesieniu do zgłoszonego przez A. P. zarzutu, że realizacja przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego, spowoduje przekroczenie współczynnika intensywności zabudowy terenu działek [...] i [...] Prezydent podniósł, że w trakcie prowadzonego postępowania zobowiązał inwestora do wykonania obliczeń, których celem było sprawdzenie wartości współczynnika intensywności zabudowy, zgodnie z § 19 ust. 1 ustaleń planu.
Przedłożona przez inwestora informacja liczbowa potwierdza spełnienie warunku intensywności zabudowy w granicach planu zagospodarowania obejmującego działki nr [...] i [...] , w odniesieniu do zainwestowania istniejącego i projektowanego łącznie.
W przedmiocie zgłoszonej uwagi przez odwołującego się, dotyczącej wjazdu na ul. [...], Prezydent wskazał, że wjazd ten był tematem rozstrzygnięć odrębnego postępowania administracyjnego. Wydana w tej sprawie decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu (zwana dalej w skrócie wzizt) dla inwestycji p.n. " przebudowa wraz że zmianą lokalizacji istniejącego wyjazdu z zakładu wulkanizacji i wymiany opon" na ul. [...] na terenie działek nr [...] i [...]obr. 9. została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2002 r.., znak: [...]. Zgodnie z rozstrzygnięciem w/w decyzji wzizt na ul. [...] zostanie zrealizowany jedynie wyjazd z terenu inwestycji ( wjazd zgodnie z nin. decyzją będzie zrealizowany od ul. [...]), w związku z tym nie można etapować wystąpienia o pozwolenie na budowę. Wniosek o jego wydanie winien obejmować zamierzenie objęte niniejszą decyzją i modernizację z przebudową wyjazdu na ul. Kocmyrzowską łącznie. Warunek ten został zamieszczony w pkt. II załącznika nr 2 do nin. decyzji. Jego dopełnienie przez inwestora zapewnia przepis art. 47 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w myśl którego warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, określone w decyzji wiążą organ wydający pozwolenie na budowę.
Zastrzeżenia A. P, co do rozbudowy wiaty są, w ocenie organu l instancji, także bezpodstawne, gdyż w tym zakresie nie wpłynął wniosek. Nie toczy się więc w tej sprawie postępowanie administracyjne.
Mając powyższe na uwadze Prezydent Miasta orzekł jak w sentencji decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A.P. Podniósł w nim, że przy wydawaniu decyzji nie uwzględniono zrealizowanych w ostatnim czasie samowolnie : wiaty, stanowisk podnośników samochodów, garażu , wykonanych wykopów i wjazdu od ul. Cienistej. W odwołaniu strona wyraża obawy, że poprzez wybudowanie nowego budynku wzrośnie stanowczo intensywność zabudowy już obecnie przekroczona. Brak jest też zapisu dotyczącego rozgraniczenia sąsiadujących działek. Ponadto, zdaniem odwołującego, załącznik graficzny sporządzono na nieaktualnej mapie, która nie uwzględnia istniejącej zabudowy .
Odwołanie to zostało uwzględnione, bowiem decyzją z dnia 30 grudnia 2002 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, póz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu l instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.
W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zaskarżona decyzja ustalająca ponownie, zgodnie z wnioskiem R. C., warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest kompletna i wymaga uzupełnienia .Wniosek strony jakkolwiek dwukrotnie przez inwestora zmieniony był przedmiotem rozpatrzenia organu l instancji i Samorządowego Kolegium Odwoławczego , które decyzją z dnia [...] 2002 r uchyliło w całości decyzję pierwszoinstancyjną i przekazało sprawę do, ponownego rozpatrzenia. Zasadnicze zastrzeżenia wzbudziła kwestia zachowania określonej intensywności zabudowy i związanej z nim możliwości zastosowania § 22 planu odnośnie objętego wnioskiem zamierzenia inwestycyjnego. W dalszej części wskazano na niewłaściwe określenie rodzaju inwestycji we wniosku ,brak charakterystycznych parametrów inwestycji, brak danych charakteryzujących jej wpływ na środowisko i jego wykorzystanie , nie wyjaśnienie kwestii komunikacji do terenu inwestycji a w końcu nieprawidłowe określenie stron postępowania.
Określając zaskarżoną obecnie decyzją z dnia 30 października 2002 r warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodnie z ostatecznym, poszerzonym wnioskiem inwestora, ustalono warunki przestrzenne, w tym warunki wynikające z przepisów szczególnych, warunki w zakresie obsługi komunikacyjnej, oraz zaopatrzenia w media i dot. ochrony interesów osób trzecich. Orzeczono także o okresie ważności decyzji wzizt. W obszarze tym, jak podał w decyzji organ l instancji, dopuszczono lokalizację obiektów usług komercyjnych i komunikacyjnych pod warunkiem, że stanowią one uzupełnienie lub wzbogacenie przeznaczenia podstawowego oraz zachowania zasady aby urządzenia z zakresu przeznaczenia dopuszczalnego i istniejące łącznie nie zajmowały więcej niż 30% danego obszaru. Z zapisów dla stref polityki przestrzennej nr 7,11,16 i 20 wynikają obowiązki ochrony wartości kulturowych i krajobrazu, które spełniono dzięki określeniom decyzji zawartym w punkcie 1 załącznika nr 2 do decyzji, przedłożonej opinii urbanistyczno-architektonicznej , pozytywnej opinii Oddz. Ochrony Zabytków, Wydziału Architektury i Geodezji i Budownictwa, oraz braku zastrzeżeń Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej .
W kwestionowanej decyzji pominięto jednak niektóre z zaleceń wskazanych przez Kolegium w uprzednio wydanej w tej sprawie decyzji z dnia [...] 2002 r., nie dokonując niezbędnych ustaleń dla treści rozstrzygnięcia.
R. C. we wniosku z [...] 2002 r. poszerzyła dotychczasowy zakres przedmiotowej inwestycji o " pomieszczenie gospodarcze", które ma zostać zlokalizowane w podziemiu magazynu , zaś w kolejnym wniosku uzupełniającym z dnia [...] 2002 r. poszerzono teren inwestycji o działkę nr [...] . Zadeklarowano także zamiar budowy samodzielnego mieszkaniowego M4", oraz zapewnienie odpowiedniej, zgodnej z planem ilości miejsc parkingowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że zakres i rodzaj inwestycji jest oczywiście aktem woli wnioskodawcy, jednakże przepis art. 41 ust. 1 ustawy podaje szereg ustawowo wymaganych określeń, które muszą zostać we wniosku umieszczone. Braki wniosku dostrzeżone przez Kolegium w swojej poprzedniej decyzji nie zostały uzupełnione. Inwestor nie poinformowała w dalszym ciągu organu l instancji jakie parametry techniczne będzie mieć projektowany nowy budynek, nie wykazała także żadnych danych charakteryzujących wpływ inwestycji na środowisko lub jego wykorzystanie. Dane te umieszcza się wówczas, gdy inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w rozumieniu przepisów o ochronie środowiska.( art. 41 ust.1 pkt 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ).
W badanej decyzji pominięto z kolei w ogóle wyliczenie współczynnika intensywności zabudowy - 0,4 określonej zapisami planu dla "obszaru M4".
Kolegium jeszcze raz podkreśliło, co już wielokrotnie czyniło, że zadaniem decyzji wzizt nie jest przepisanie w pozytywnym orzeczeniu ustaleń planu zapisanych dla danego obszaru lecz zbadanie, czy przyszłe zamierzenie inwestycyjne zapisom tym odpowiada czy też nie. Kwestia ustalenia współczynnika intensywności zabudowy wymaga dokładnego wyjaśnienia, gdyż okoliczność ta może wpłynąć na ocenę zgodności zamierzonej inwestycji z zapisami planu. Ma więc istotne znaczenie dla sprawy. We wniosku zadeklarowano zachowanie tego wymogu. Wobec braku parametrów technicznych nie można obliczyć wskaźnika intensywności zabudowy według wzoru podanego w § 21 planu. Nie jest wiadome, czy zostanie on zachowany, czy też nie.
Wyliczony natomiast przez inwestor bilans dotyczy terenu dla "M" w stosunku do działek nr [...] i nr [...] obr. 9 [...]. Wedle treści przedłożonego dokumentu " tematem opracowania jest wykazanie ile procent "M" przy ul. [...] zajmuje obecnie funkcja dopuszczalna na tym terenie - tj. usług komercyjnych i produkcyjnych. Bilans ten jest wymagany przepisem § 19 w zw. z §16 pkt 3.2. planu . Został on wyliczony na 8 % zajęcia "M". Tymczasem miał zostać wyliczony inny wskaźnik dotyczący efektywnego zajęcia terenu obowiązujący dla "obszaru mieszkaniowego M4" w wysokości 0,4 Ponieważ obliczenie i podanie tego współczynnika wskazane zostało w § 19 planu jako jeden z warunków umożliwiających lokalizację planowanej inwestycji niezbędnym staje się zamieszczenie w decyzji pierwszoinstancyjnej przedmiotowego rozstrzygnięcia.
Zarzut odwołującego się, dotyczący nieprawidłowego określenia warunków komunikacyjnych inwestycji, jest niezasadny. Decyzją ostateczną Kolegium z dnia 27 czerwca 2002 r., znak: Kol.Odw.l579/02/A/2305/D utrzymano w mocy decyzje pierwszoinstancyjną dotyczącą .przebudowy wraz ze zmianą lokalizacji istniejącego wjazdu z zakładu wulkanizacji i wymiany opon z ul. Kocmyrzowskiej na terenie dz. nr 177 i 228 w Krakowie. Decyzja ta została doręczona odwołującemu się. Przeprowadzono także postępowanie wyjaśniające odnośnie właścicieli drogi nr 229/9, na której urządzona jest ul. Cienista ustalając, iż stroną postępowania jest Zarząd Dróg i Komunikacji. Podobnie niezasadny jest po raz kolejny podniesiony zarzut dotyczący przeprowadzenia rozgraniczenia działek w postępowaniu ustalającym warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, zwłaszcza wobec wyjaśnień tego problemu w poprzednich decyzjach i wszczętego postępowania rozgraniczeniowego.
Zarzut odwołania dotyczący nieaktualnego załącznika graficznego decyzji, w szczególności zamieszczenia w nim nieistniejącej zabudowy nie może zostać do końca wyjaśniony w postępowaniu przed organem odwoławczym. Z jednej strony odbitka mapy ewidencji gruntów, stanowiąca załącznik do decyzji wzizt .nr 1, została wykonana [...] 2001 r., z drugiej strony załączona przez odwołującego się kopia mapy zasadniczej przedmiotowego terenu również została wykonana w [...] 2001 r. Obydwie mapy pochodzą więc sprzed dwóch lat i niezbędna jest konfrontacja ich, którą może być zamieszczenie aktualnej mapy ewidencyjnej bądź zasadniczej.
Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło zatem jak w sentencji decyzji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodek Zamiejscowy R. C. podniosła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie interpretuje przepisy i próbuje wymusić wykonanie rzeczy niemożliwych. Jej zdaniem został prawidłowo wyliczony procentowy udział przeznaczenia dopuszczalnego, zgodnie z § 12 planu, co też przyznało samo Kolegium. Do obliczenia natomiast współczynnika intensywności zabudowy dla "M" niezbędna jest "zdefiniowana suma powierzchni wszystkich kondygnacji naziemnych liczona w zewnętrznym obrysie murów". "Wynika ona wprost z projektu budowlanego, który można wykonać w oparciu o wzizt i którego przecież jeszcze nie ma. Poza tym inwestor w ramach granic inwestycji podanych w wzizt, może dowolnie określić granice terenu inwestycji dokumentując to odpowiednimi tytułami prawnymi z czego będzie wynikał mianownik współczynnika." Uważa zatem skarżąca, że na etapie decyzji wzizt nie można obliczyć współczynnika intensywności zabudowy. Nie zgadza 'się również ze stanowiskiem organu odwoławczego, że nie podała parametrów technicznych jakie będzie posiadać projektowany budynek oraz, że nie podała danych charakteryzujących wpływ inwestycji na środowisko. Argumentuje, że zarzuty te są bezpodstawne. Parametry techniczne wynikają, w jej ocenie, z koncepcji architektonicznej, w której to znajduje się schemat przekroju projektowanego budynku. Nie jest też prawdą, że nie określiła danych charakteryzujących wpływ projektowanego obiektu na środowisko. Inwestor poinformował, że inwestycja nie ma negatywnego wpływu. W dokumentach znajduje się także informacja, że opierając się na rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska przedmiotowa inwestycja do takich się nie zalicza. Skarżąca określiła także, że na działce znajduje się kanalizacja, ogrzewanie zostanie zapewnione z istniejącej kotłowni, funkcja diagnostyki pojazdowej nie pogarsza warunków środowiska naturalnego dla otoczenia. Uważa, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego narusza prawo i jej interes.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.).
W świetle art. 1 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie -legalności decyzji administracyjnych ( art. 1 i art. 3 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, dlatego też kontroli legalności dokonują również z urzędu.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale nie z przyczyn w niej wywiedzionych.
Zaskarżona decyzja została wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a.
Przepis art. 138 § 2 k.p.a. daje organowi odwoławczemu kompetencje do uchylenia decyzji organu l instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w .całości lub w znacznej części.
Wydanie decyzji kasacyjnej tego rodzaju może zatem nastąpić tylko wtedy, gdy organ l instancji 'przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadzono, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe (por. wyr. NSA z dnia 2 kwietnia 2001 r., IV SA 208/99, niepubl.; wyr. NSA z dnia 21 grudnia 2000 r., l SA 430/99, niepubl.). Wynika, to także z treści .art. 136 k.p.a. W świetle tego przepisu organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe (por. wyr. NSA z dnia 10 kwietnia 1997 r, SA/Po 1237/96, POP 1998, z. 3, póz. 92).
Organ odwoławczy jest również uprawniony do uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdy organ l instancji naruszył prawa strony do wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, (por. wyr. NSA z dnia 10 stycznia 2002 r, V SA 1227/01, niepubl.; wyr. NSA z dnia 8 sierpnia 2001 r., II SA/Gd 894/99, niepubl.; wyr. NSA z dnia 21 lipca 1999 r., IV SA 1047/96, niepubl.; wyr. NSA z dnia 13 lipca 1999 r., IV SA 1283/97, niepubl.). Z treści art. 81 k.p.a. wynika bowiem zasada, że jeżeli strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów (poza okolicznościami, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a.), okoliczności faktyczne ustalane na tej podstawie nie mogą być uznane za udowodnione.
Decyzję z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może także wydać, gdy w toku postępowania przed organem II instancji dowody zebrane w pierwszej instancji przestały być aktualne ze względu na zmianę stanu faktycznego (J. Z/, glosa do wyroku NSA z dnia 26 czerwca 1997 r., II SA/Wr 854/96, OSP 1998, z. 6, poz. 108).
W rozpatrywanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło jedynie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że organ l instancji -Prezydent Miasta - pominął wskazania organu odwoławczego w wydanej uprzednio przez niego decyzji kasacyjnej oraz, że wniosek inwestora o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego nie spełniał i w dalszym ciągu nie spełnia wszystkich wymogów stawianych mu stosownymi przepisami prawa, a także, że nie został wyliczony wskaźnik intensywności zabudowy, co ma definitywne znaczenia dla istoty sprawy.
Nie wykazał jednakże organ odwoławczy, że powyższe uchybienia świadczą o naruszeniu przez organ l instancji w sposób rażący norm prawa procesowego, a co za tym idzie, iż w związku z tym zachodzi konieczność przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego w całości lub co najmniej w znacznej części przez organ l instancji. Brak jest także w uzasadnieniu organu odwoławczego argumentacji, że ramy koniecznego do ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przekraczają zakres uzupełniającego postępowania dowodowego, które to władny jest przeprowadzić organ odwoławczy, w myśl art. 136 k.p.a., a także, że organ odwoławczy podejmując rozstrzygnięcie miał na względzie zasadę dwuinstancyjności determinującą jego rozstrzygnięcia.
Podkreślić należy, że nie może być podjęta decyzja uchylająca decyzję organu l instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia w sytuacjach innych niż te, które wyznaczone zostały treścią art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten do tych tylko sytuacji wyraźnie zawęża możliwość wydania tego typu decyzji. Żadne inne wady postępowania ani wady decyzji wydanej w l instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia tego rodzaju (por. wyr. NSA z dnia 2 grudnia 1999 r., l SA 632/99, niepubl.).
Przy interpretacji przepisu art. 138 § 2 k.p.a. nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca. Przepis ten stanowiąc wyjątek od merytorycznego rozstrzygania sprawy wymaga stosowania w procesie odczytania jego treści wykładni ścieśniającej - exceptio est strictissimae interpretationis.
Uzasadnienie decyzji administracyjnej jest jej ważnym elementem. To w nim odzwierciedlone są motywy wydanego rozstrzygnięcia. Muszą jednakże zawierać, oprócz przedstawienia ustaleń stanu faktycznego, także prawne powody podjętej decyzji. Sąd kontroluje bowiem proces wykładni przepisów dokonanej przez organ wydający decyzję administracyjną.
W niniejszym przypadku w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zabrakło jednego z ważnych elementów, o których mówi art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienia prawnego wydanego w tej sprawie orzeczenia kasacyjnego.
W ocenie Sądu powyższe obrazuje zatem, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się naruszenia art. 138 § 2 k. p. a. oraz art. 136 i 107 § 3 k.p.a., które to naruszenia mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
W takim stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, póz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, póz. 1271 zezm.).
Orzeczenie w punkcie II sentencji wyroku, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, nakazywała treść art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, póz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 zezm.).
O kosztach natomiast orzeczono w punkcie III sentencji wyroku, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło