II SA/Kr 521/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi: E. C. i W. C. na postanowienie nr 231/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 13 marca 2025 roku, znak: WSE.7722.5.2025.NWOJ w przedmiocie oddalenia skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego oddala skargę Postanowieniem nr 43/2025 z dnia 28 stycznia 2025 r. znak: EA.52.1.2023, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Myślenicach, orzekł o oddaleniu skargi E. C. i W. C. z dnia 7 grudnia 2024 r., na przewlekłość postępowania egzekucyjnego w sprawie wykonania obowiązku polegającego na usunięciu nieprawidłowości przewodów wentylacji mechanicznej, w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym przy ul. M. w M. (pion mieszkań [...]), nakazany decyzją PINB 91/2021 z dnia 15 listopada 2021 r. znak: UO.5162.3.2021, zmienioną w zakresie terminu, decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nr 211/2022 z dnia 30 maja 2022 r. znak: WOB.7721.604.2021.ABRO. W uzasadnieniu organ I instancji podkreślił, iż żadna z przesłanek warunkujących przewlekłość w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie doprowadzenia do wykonania obowiązku nakazanego w decyzji nie zachodzi. Organ egzekucyjny, jakim jest na etapie postępowania egzekucyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Myślenicach, podjął konkretne działania zmierzające do wykonania obowiązku, a to wezwał zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku, a następnie wszczął postępowanie egzekucyjne kierując tytuł wykonawczy oraz nałożył postanowieniem grzywnę celem przymuszenia. Także okres w jakim przeprowadzono wszystkie ww. czynności wyklucza uznanie, iż działania zmierzające do wykonania obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Myślenicach prowadzone były z nieuzasadnionym opóźnieniem. W zażaleniu skarżący zarzucili, iż ich interes prawny został naruszony w wyniku niewykonania w całości, przez Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości ul. M. w M., obowiązku nałożonego w w/w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Myślenicach nr 91/2021 z dnia 15 listopada 2021 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie postanowieniem nr 231/2025 Znak: WSE.7722.5.2025.NWOJ z dnia 13 marca 2025r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa w związku z art. 18 oraz art. 23 § 1 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., póz. 132, dalej: upea), utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu podkreślono, iż w/w decyzją nr 91/2021 nakazano w/w wspólnocie mieszkaniowej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości przewodów wentylacji mechanicznej, dostępu do tych przewodów i ich prawidłowego funkcjonowania w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy M. w M. (pion mieszkań[...]), poprzez: - zamontowanie wyrzutni wentylacyjnych lub kolan wyrzutowych zamiast zainstalowanych wywietrzaków, - zamontowanie klap zwrotnych okapów o większej szczelności w miejsca zainstalowanych blaszanych, lub zamontowanie dodatkowych na przyłączach okapów, - zapewnienie dostępu do wentylatora w kuchni mieszkania nr [...] - zamontowanie filtra w wentylatorze w łazience w mieszkaniu nr [...] oraz umożliwienie jego demontażu i wyczyszczenia, - wykonanie otworów w drzwiach łazienek zgodnie z § 79 ust. l rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budyni i ich usytuowanie (t.j.: Dz.U.2019.1065 z poźn.zm.) - w mieszkaniach nr [...]: w dolnej części - otwory o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m 2 dla dopływu powietrza. w terminie do dnia 7 lutego 2021r. W/w decyzja PINB zreformowana została w zakresie terminu wykonania obowiązku, decyzją MWINB nr 211/2022 z dnia 30 maja 2022 r. znak: WOB.7721.604.202l.ABRO – w której orzeczono, iż w/w nakaz należy wykonać do dnia 30 września 2022 r. W dniu 23 stycznia 2023 r. PINB wystawił wobec wspólnoty mieszkaniowej upomnienie, wzywające ją do wykonania obowiązku orzeczonego decyzją, a następnie w związku z brakiem wykonania w całości obowiązku wynikającego z w/w decyzji PINB, wszczął postępowanie egzekucyjne poprzez wystawienie tytułu wykonawczego z dnia 7 marca 2023 r., stosowanego w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Postanowieniem z dnia 29 maja 2023 r. PINB zastosował wobec wspólnoty mieszkaniowej środek egzekucyjny, nakładając grzywnę w celu przymuszenia do wykonania ciążącego na niej obowiązku usunięcia nieprawidłowości przewodów wentylacji mechanicznej, określonych w decyzji PINB nr 91/2021. Zaś następnie w dniu 18 września 2023 r., po analizie akt postępowania egzekucyjnego PINB, w adnotacji urzędowej, stwierdził, że obowiązek wynikający z decyzji PINB nr 91/2021 został wykonany. Wg organu odwoławczego PINB w sporządzonej w dniu 18 września 2023 r. adnotacji urzędowej po analizie zalegających w aktach postępowania egzekucyjnego, protokołu kontroli z dnia 25 października 2022 r., dokumentacji złożonej do pisma z dnia 24 listopada 2022 r., pisma z dnia 21 lutego 2023 r., oraz opinii z dnia 1 czerwca 2023 r. stwierdził, że obowiązek wynikający z decyzji PINB nr 91/2021 został wykonany. PINB w piśmie z dnia 29 marca 2024 r. przekazał nadto pismo skarżących z dnia 19 marca 2024 r., zatytułowane "PONAGLENIE", także informował o wykonaniu egzekwowanego obowiązku, wskazując m. in. (cyt): "(...) w ramach podejmowanych i prowadzonych czynności egzekucyjnych mających na celu egzekucję obowiązku wynikającego z decyzji PINB w Myślenicach nr 91/2021 z dnia 15 listopada 2021 r., znak: UO.5162.3.2021 (kolejno upomnienie, tytuł wykonawczy, grzywna celem przymuszenia), tut. organ ą doprowadził do wykonania obowiązku (..)Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Myślenicach nie znajduje podstaw do przyjęcia za zasadny zarzutu przewlekłości prowadzenia postępowania egzekucyjnego mającego na celu wyegzekwowanie obowiązku wynikającego z decyzji nr 91/2021 z dnia 15 listopada 2021 r., znak: UO.5162.3.2021, w sytuacji gdy orzeczony obowiązek został wykonany, przed dniem wniesienia ponaglenia". Z powyższego wynika zatem, iż PINB jako organ właściwy w sprawie, dokonał oceny wykonania egzekwowanego obowiązku i stwierdził, iż prowadzone postępowanie egzekucyjne, po zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci nałożenia grzywny w celu przymuszenia, spełniło swój cel, tj. doprowadziło do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB nr 91/2021. Fakt wykonania egzekwowanego obowiązku stwierdzono w dniu 18 września 2023 r. (przed wniesieniem przez skarżących skargi z dnia 7 grudnia 2024 r. na przewlekłość postępowania egzekucyjnego). Przebieg zdarzeń po wydaniu egzekwowanej decyzji i w toku postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym z dnia 7 marca 2023 r. a także podjętych przez organ egzekucyjny czynności w tym postępowaniu egzekucyjnym PINB przedstawił w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Zatem czynności podejmowane przez PINB w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym nie były podejmowane w sposób przewlekły. W dniu 7 marca 2023 r. PINB wszczął postępowanie egzekucyjne poprzez wystawienie tytułu wykonawczego, następnie w dniu 23 maja 2023 r., wobec stwierdzenia, iż egzekwowany obowiązek nie został wykonany w całości, zastosował środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia do wykonania egzekwowanego obowiązku. Całościowe wykonanie egzekwowanego obowiązku PINB stwierdził w sporządzonej w dniu 18 września 2023 r. adnotacji urzędowej. Powyższy stan faktyczno-prawny pozwala stwierdzić, że podejmowane przez PINB czynności egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania obowiązku nie zostały rozciągnięte w czasie ponad miarę i doprowadziły do skutecznego wyegzekwowania obowiązku w czasie około półrocznym od momentu wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Nie doszło zatem do przewlekłości w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. W skardze na to postanowienie wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zażądano uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz wydanie nowego orzeczenia, które umożliwi powrót do stanu sprzed przebudowy kuchni jaką dokonali właściciele mieszkania nr [...] (I piętro), przywrócenia nam normalnego użytkowania mieszkania nr [...] (parter) jaki odbywa się to w 34 mieszkaniach Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości ul. M. w M.. Skarżący szeroko odnieśli się do treści decyzji podlegającej egzekucji oraz do przebiegu postępowania egzekucyjnego podkreślając, że nawet postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nie przyniosło żadnego konkretnego rezultatu usunięcia nieprawidłowości. Zdaniem skarżących nie doszło do wyegzekwowania obowiązku w sposób zgodny z prawem i terminem. Skarżący zakwestionowali m.in. prawidłowość protokołu z dnia 8 lipca 2021 roku z przeglądu wentylacji mechanicznej mieszkań, o który została oparta decyzja PINB w Myślenicach z dnia 15 listopada 2021 roku, podkreślając że kwestionowali jego prawidłowość w toku postępowania administracyjnego, jak również wskazali na uciążliwości związane z hałasem pracy wentylatora. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. Stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wskazuje, że nie znalazł podstaw do przekazania, na podstawie art. 122 p.p.s.a., sprawy do rozpoznania na rozprawie. W niniejszej sprawie brak było ograniczeń, związanych z orzekaniem w trybie uproszczonym, uniemożliwiających rozpoznanie skargi. Sprawa nie wymagała przeprowadzenia rozprawy, a dla jej rozstrzygnięcia udział stron nie był niezbędny. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 54a § 1 i 2 upea zobowiązanemu, wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku, oraz organowi zainteresowanemu w wykonaniu obowiązku przysługuje skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Do skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego przepisy art. 54 § 4 i 5 stosuje się odpowiednio. Stosownie zaś do art. 54 § 4 i 5 upea organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala skargę na czynność egzekucyjną; 2) uwzględnia skargę na czynność egzekucyjną: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala skargę. Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie. Wbrew argumentacji zawartej w skardze, istotne w kontrolowanej sprawie było, iż organ egzekucyjny zgodnie z obowiązującymi przepisami stwierdził wykonanie spornego obowiązku. Stwierdzenie to nastąpiło w oparciu o profesjonalną ekspertyzę tj. opinię z dnia 1 czerwca 2023 r. Zatem wykonanie nałożonego obowiązku i zakończenie postępowania egzekucyjnego przed złożeniem skargi na jego przewlekłość powoduje, iż podnoszone w skardze kwestie nie mogą mieć wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonego postanowienia MWINB. Nadto zmierzają one w istocie do zakwestionowania prawidłowości decyzji podlegającej egzekucji i nałożonego nią obowiązku – które z kolei w świetle art. 29 § 1 zdanie drugie upea nie jest dopuszczalne przez organ egzekucyjny, który nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Sens skargi z art. 54 upea sprowadza się do badania przez właściwe organy terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez organ egzekucyjny w celu przeprowadzenia, ale przede wszystkim zakończenia postępowania egzekucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt II OSK 356/18). Nadto wbrew argumentacji zawartej w skardze w kontrolowanym postępowaniu egzekucyjnym czynności nie były podejmowane w sposób przewlekły, nie zostały one rozciągnięte w czasie ponad miarę i co istotne, jak już wyżej wskazano, doprowadziły do skutecznego wyegzekwowania obowiązku w czasie około półrocznym od momentu wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W szczególności termin wykonania obowiązku przypadał na 30 września 2022r., a postępowanie egzekucyjne wszczęto 7 marca 2023r. po uprzednim upomnieniu ze stycznia 2023r. W ramach skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego bada się wyłącznie przebieg postępowania egzekucyjnego, nie zaś okres pomiędzy wydaniem egzekwowanej decyzji a wszczęciem postępowania egzekucyjnego; okres przed wystawieniem tytułu wykonawczego nie podlega zatem badaniu (kwestia ta nie dotyczy bowiem przewlekłości prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego, a bezczynności wierzyciela w doprowadzeniu do wykonania obowiązku, która zwalczana mogła być skargą na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych - art. 6 § 1a upea). Jednocześnie odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, podkreślić należy, iż wnioski skarżących o wydanie orzeczenia, które umożliwi powrót do stanu sprzed przebudowy także pozostają poza zakresem oceny przewlekłości postępowania egzekucyjnego, gdyż zmierzają w istocie do zakwestionowania merytorycznej zasadności ostatecznej decyzji administracyjnej już na etapie postępowania egzekucyjnego, co nie znajduje jakiegokolwiek oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Środki ochrony prawnej przysługujące uczestnikom postępowania egzekucyjnego po jego wszczęciu, w tym skarga na przewlekłość, mają na celu ochronę wyłącznie w zakresie prawidłowości samego postępowania egzekucyjnego, co oznacza, że nie służą weryfikacji ostatecznych decyzji. Powyższą zasadę wyraża wprost art. 29 § 1 upea stanowiący, że organ egzekucyjny bada z urzędu wyłącznie dopuszczalność egzekucji administracyjnej, natomiast nie ma uprawnień do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Nie dokonuje także oceny legalności decyzji nakładającej obowiązek. W przeciwnym przypadku organ egzekucyjny orzekałby o meritum sprawy, a to należy do organu wydającego rozstrzygnięcie, będące podstawą egzekucji administracyjnej. Decyzje ostateczne, zgodnie z zasadą trwałości takich decyzji administracyjnych, wyrażoną w art. 16 § 1 kpa, mogą być uchylane lub zmieniane tylko w drodze trybów szczególnych, w przypadkach przewidzianych w kpa. Środki odwoławcze w toku postępowania egzekucyjnego nie mogą być też traktowane jako kolejne instancje w postępowaniu rozpoznawczym. Mając powyższe na uwadze oddalono skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.