II SA/Kr 525/08

Kraków, dnia 23 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski po rozpoznaniu w dniu 23 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego postanawia: oddalić wniosek w całości. W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe z matką oraz dwoma pełnoletnimi synami. Rodzina utrzymuje się z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego (z której dochód wynosi miesięcznie około 800,00 zł) oraz z emerytury matki w kwocie 831,42 zł. Skarżący posiada dom jednorodzinny o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 2,042 arów. Skarżący nie udokumentował obciążeń budżetu domowego poza opłatą za energię elektryczną w wysokości 148,54 zł za okres dwóch miesięcy. Wykazał jedynie, iż ma do spłaty kredyty w kwotach: [...] zł, [...] zł oraz [...] zł. Wnioskodawca nie przedstawił, pomimo wezwania sądu - zeznania podatkowego za 2007r, dokumentów poświadczających wysokość dochodu osiąganego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, dochodu z posiadanego gospodarstwa rolnego wraz z wysokością dopłat z Unii Europejskiej. Skarżący nie przedstawił także, pomimo wezwania, rachunków bankowych jego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, nie wyjaśnił także czy dwaj pełnoletni synowie osiągają dochody, a jeśli tak to w jakiej są one wysokości i z jakich źródeł pochodzą. Wnioskodawca ponadto, w lipcu 2008r. uległ wypadkowi (złamanie palca [...]), jednakże nie wykazał żadnych kosztów obciążających budżet domowy z tym związanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba biegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżący nie wykazał tej przesłanki. Z jego oświadczenia majątkowego wynika, że stałe miesięczne dochody rodziny wynoszą około 1600 zł miesięcznie, przy czym na jego utrzymaniu pozostają dwaj pełnoletni synowie, a wnioskodawca pomimo wezwania nie wyjaśnił czy osiągają oni dochody. Skarżący nie podał, ani nie udokumentował wydatków miesięcznych na utrzymanie poza energią elektryczną (148,54 zł za okres dwóch miesięcy). Skarżący nie przedstawił dokumentów na podstawie których możliwa byłaby ocena jego sytuacji materialnej (wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą, lecz nie przedstawił zeznania podatkowego za 2007r, dokumentów dotyczących wysokości dochodu z posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni około 2 ha wraz z wysokością dopłat z Unii Europejskiej). Stosownie do art. 246 p.p.s.a. na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania sytuacji materialnej. Brak w/w oświadczeń i dokumentów jest przeszkodą do udzielenia prawa pomocy. Podnieść przy tym należy, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko do osób pozostających w bardzo trudnej sytuacji materialnej (ubóstwie), a strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, gdyż koszty te są rodzajem daniny publicznej. W powyższej sytuacji zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych oznaczałoby bezzasadne przerzucenie ich ciężaru na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli. Nadto spłata wykazanych przez skarżącego kredytów bankowych nie może korzystać z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami publicznoprawnymi. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.biorąc za podstawę art. 246 § 1 p.p.s.a.