II SA/Kr 526/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-04-23
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca wdową na własnym utrzymaniu, z dochodem z emerytury i znacznymi wydatkami na utrzymanie i leczenie, spełnia przesłanki do całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, ma prawo do całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W analizowanej sprawie skarżąca, będąca wdową z niskim dochodem z emerytury i znacznymi wydatkami na utrzymanie i leczenie, uwiarygodniła swoją sytuację materialną, uzasadniając przyznanie jej prawa pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
Skarżąca J.P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze skargą na postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania. We wniosku oświadczyła, że jest wdową, utrzymuje się z emerytury, posiada niewielki majątek w postaci działek bez dojazdu, a jej miesięczne wydatki na utrzymanie i leczenie znacząco obciążają jej budżet. Skarżąca nie posiada oszczędności ani wartościowych ruchomości.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić J.P. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na postanowienie Wojewody [....] z dnia 11 lutego 2009 r. Nr: [....] w przedmiocie zawieszenia postępowania p o s t a n a w i a I) zwolnić J.P. od kosztów sądowych; II) ustanowić dla J.P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewody w przedmiocie odmowy nakazania wykonania zmian i przeróbek budynku gospodarczego w przedmiocie odmowy nakazania wykonania zmian i przeróbek budynku gospodarczego [....] z dnia 11 lutego 2009 roku Nr: [....] w przedmiocie zawieszenia postępowania J.P. złożyła wniosek na urzędowym formularzu "PPF" o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że jest wdową na własnym utrzymaniu. Ma dwoje dorosłych dzieci posiadających własne rodziny. W skład majątku skarżącej wchodzą dwie działki o powierzchni [....] m-, bez dojazdu, przeznaczone w planie pod tereny zielone (park). Nie posiada ona żadnych zasobów pieniężnych, jak również cennych ruchomości. Jedynym źródłem dochodu J.P. jest emerytura w wysokości [....] zł. Skarżąca mieszka w mieszkaniu będącym własnością wnuczki i ponosi wszystkie koszty utrzymania mieszkania. Wydatki skarżącej przedstawiają się następująco: czynsz 301 zł, energia elektryczna ok. 70 zł miesięcznie i gaz średnio ok. 145 zł za 1,5 miesiąca. Skarżąca liczy [....] lat i cierpi na szereg schorzeń. Jej wydatki na lekarstwa wynoszą około 200 zł.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) instytucja przyznania prawa pomocy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w sprawie oraz kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Za taką decyzją przemawiał fakt, że jedynym źródłem utrzymania skarżącej jest emerytura w wysokości [....] zł. Biorąc pod uwagę, że miesięczne wydatki skarżącej związane z utrzymaniem (media około ..... zł) i koniecznym leczeniem (200 zł) wynoszą łącznie około [....] zł - z uzyskiwanych dochodów pozostaje skarżącej jedynie kwota [....] zł. Z tych środków skarżąca musi zakupić konieczne pożywienie i środki czystości. Nie posiada ona przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby być spieniężone, a nieruchomość, której jest właścicielką nie przynosi dochodów. Nie może także liczyć na pomoc rodziny, gdyż ta również pozostaje w trudnej sytuacji majątkowej. Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych zainicjowanego postępowania sądowego, jak również wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło