II SA/Kr 527/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 lutego 2012 roku Nr: [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w sądowego w wysokości 500 zł od skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 lutego 2012 roku w przedmiocie umorzenia postępowania skarżąca A. P., reprezentowana przez pełnomocnika J. S., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 9 maja 2012 roku pełnomocnikowi skarżącej został przesłany urzędowy formularz "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W zakreślonym terminie strona skarżąca uzupełniła brak przesyłając wypełniony formularz. W rubryce 4 formularza nie dokonano, co prawda, stosownych zakreśleń, jednakże z pisma procesowego strony z dnia 7 maja 2012 roku wynika, że domaga się ona zwolnienia od kosztów sądowych w całości. We wniosku skarżąca oświadczyła, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem D. P. oraz synem W. ur. [...] maja 1996 roku. Ich miesięczny dochód netto wynosi 2.100 zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę męża skarżącej. A. P. jest osobą bezrobotną. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi dom o powierzchni ok. 100 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 99 arów. Wnioskodawczyni nie posiada oszczędności, jak również cennych przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, iż brakuje jej środków na pokrycie wpisu sądowego. Miesięczne stałe koszty utrzymania rodziny przedstawiają się następująco: spłata kredytu w [...] 131,61 zł, spłata kredytu w Banku [...] ok. 180 zł, telefon 135 zł, woda ok. 50 zł (taką kwotą partycypuje w kosztach pokrywanych przez teściową), energia elektryczna ok. 150 zł (uiszczana teściowej), bilet miesięczny męża 130 zł, butla z gazem ok. 60 zł, a dodatkowo podatek rolny w wysokości ok. 75 zł kwartalnie. Do pisma skarżąca załączyła kopie następujących dokumentów: trzech odcinków płatności za energię elektryczną opiewających na kwoty 254,88 zł, 254,88 zł i 777,08 zł, faktury z dnia 8 lutego 2012 roku za wodę opiewającej na kwotę 102,61 zł, harmonogramu spłaty rat kredytowych z [...], dwóch dowodów płatności rat kredytowych w [...] S.A. oraz faktury z dnia 3 maja 2012 roku za usługi telekomunikacyjne opiewającej na kwotę 135,71 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady partycypacji strony w kosztach postępowania związanego z udziałem w sprawie, wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy winna być stosowana zatem jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Skarżąca jest osoba bezrobotną, nie uzyskującą żadnych dochodów. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę męża wnioskodawczyni w wysokości ok. 2.100 zł miesięcznie. Na utrzymaniu małżonków [...] pozostaje 16-letni syn W.. Wykazane stałe koszty ponoszone miesięcznie przez rodzinę wynoszą 861,61 zł (raty kredytowe 131,61 zł i 180 zł, telefon 135 zł, woda 50 zł, energia elektryczna 150 zł, gaz 60 zł, bilet miesięczny 130 zł, podatek rolny 25 zł – tj. 75 zł kwartalnie). Z dochodów w wysokości 2.100 zł rodzinie P. pozostaje zatem kwota 1.238,39 zł miesięcznie, co daje 412,80 zł na jednego członka rodziny. Nie są to dochody wysokie zważywszy na aktualne ceny produktów żywnościowych, sanitarnych, czy też mediów. Skarżąca nie dysponuje przy tym oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłaby spieniężyć celem pokrycia kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że skarżąca A. P. spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270).