II SA/Kr 530/06

WyrokWSA w Krakowie2007-07-10

Skład orzekający: Jan Zimmermann, Małgorzata Brachel-Ziaja, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając przyznania zaliczki alimentacyjnej z powodu braku zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji, narusza przepisy postępowania administracyjnego, jeśli kwestia bezskuteczności egzekucji stanowi zagadnienie wstępne, które nie zostało rozstrzygnięte?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, odmawiając przyznania zaliczki alimentacyjnej z powodu braku zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji, naruszają przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 97 § 1 pkt 4 i art. 100 § 1 K.p.a., jeśli kwestia bezskuteczności egzekucji stanowi zagadnienie wstępne, które nie zostało rozstrzygnięte. W takiej sytuacji organ powinien zawiesić postępowanie i podjąć kroki w celu rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnej, zamiast wydawać pochopną decyzję odmowną.
Stan faktyczny
Z.W. złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej dla syna F.D. Organ I instancji odmówił przyznania zaliczki, wskazując na brak wymaganego zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji alimentów od ojca dziecka, M.D., zamieszkałego w Czechach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, argumentując podobnie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, dołączając dokumenty wskazujące na trudności w ustaleniu skuteczności egzekucji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Brachel-Ziaja WSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2007 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 30 stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji II SA/Kr 530/06 UZASADNIENIE Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M. decyzją z dnia [...]października 2005 r. odmówił Z.W. przyznania zaliczki alimentacyjnej dla F.D. Jako podstawę prawną tej decyzji powołano art. 2, art. 7, art. 10 ust. 1a – 1b oraz ust. 5 pkt 2a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji podano, że organ orzekający uznał za udowodniony fakt, że Z.W. jest matką samotnie wychowującą syna F.D. Jest on osoba uprawnioną do świadczeń alimentacyjnych ze strony ojca M.D., zamieszkałego na terenie Czech, na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 3 grudnia 1999 r. Jednakże z dokumentacji w sprawie wynika, że egzekucja tego tytułu wykonawczego jest bezskuteczna. W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji Z.W. napisała, że miejsce pobytu ojca jej dziecka nie jest jej znane, a Sąd Rejonowy w M. zwrócił się w sprawie egzekucji do właściwego sądu w Czechach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...]stycznia 2006 r. Nr[...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu SKO przedstawiło stan prawny i przesłanki uzyskania zaliczki alimentacyjnej. Kolegium wskazało, że z dokumentów złożonych przez Z.W. wraz z wnioskiem nie wynika, że egzekucja tytułu wykonawczego jest bezskuteczna, a okoliczność ta jest w myśl przytoczonych przepisów, konieczna przesłanką przyznania zaliczki alimentacyjnej. Napisano, ze sprawa jest nietypowa, gdyż wniosek Z.W. o egzekucje alimentów zasądzonych wyrokiem z dnia 3 grudnia 1999 r. od M.D., został przeniesiony przez Sąd w M. do Sądu Powiatowego w B., w Czechach, od którego nie otrzymano żadnej odpowiedzi. Z.W. nie posiada więc wymaganego przepisem art. 2 ust. 5 ustawy zaświadczenia, że egzekucja jest bezskuteczna, toteż jej wniosek nie może być rozpatrzony pozytywnie nawet w sytuacji, w której spełnia ona pozostałe przesłanki warunkujące przyznanie zaliczki alimentacyjnej. Na powyższą decyzję SKO Z.W. wniosła w dniu 10 kwietnia 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, dołączając do niej zaświadczenie Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia 15 listopada 2005 r., w którym napisano, że Sąd Okręgowy nie jest organem egzekucyjnym i nie jest w stanie stwierdzić skuteczności czy bezskuteczności egzekucji. W uzasadnieniu skarżąca napisała, że dołączyła stosowne dokumenty i nie jest jej winą, że przez 4 lata sąd nic nie zrobił w jej sprawie. Skarżąca pisze, że znajduje się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej i życiowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, kopiując uzasadnienie swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Okoliczności sprawy wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, jak i w uzasadnieniu decyzji odwoławczej są bezsporne. Skarżąca Z.W. rzeczywiście nie posiada zaświadczenia o tym, że egzekucja świadczeń alimentecyjnych od M.D. jest bezskuteczna, a zaświadczenie takie jest jednym z ustawowych wymogów uzyskania zaliczki alimentacyjnej. Jednakże wydając decyzję o odmowie przyznania takiej zaliczki organy obu instancji pominęły to, że w analizowanej sprawie kwestia bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych od M.D. stanowi zagadnienie wstępne, którego rozstrzygnięcie warunkuje rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Poczyniono wprawdzie starania w celu uzyskania odpowiedzi na temat tej egzekucji od Sądu Powiatowego w B. (Czechy), ale przy braku takiej odpowiedzi zaniechano dalszych czynności. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 i art. 100 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego powstanie zagadnienia wstępnego tworzy obowiązek zawieszenie postępowania administracyjnego i podjęcia odpowiednich kroków procesowych w kierunku rozstrzygnięcia powstałej kwestii prejudycjalnej. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie dostrzegły tej możliwości i nie zrealizowały tego obowiązku. Wydały one decyzję odmowną zbyt pochopnie, naruszając przy okazji zasadę, zgodnie z którą w postępowaniu administracyjnym należy chronić słuszny interes obywateli (art. 7 in fine K.p.a.) oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 K.p.a.) W opisanej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zarówno Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M., jak i orzekające w drugiej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyli przepisy postępowania administracyjnego w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło