II SA/Kr 533/06

WyrokWSA w Krakowie2007-10-17

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Krystyna Daniel, Małgorzata Brachel-Ziaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może uznać odwołanie za wniesione w terminie, opierając się na dacie osobistego odbioru decyzji przez stronę, mimo że doręczenie zgodnie z art. 44 k.p.a. nastąpiło wcześniej (fikcja doręczenia)?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 44 k.p.a. i art. 7 k.p.a., uznając odwołanie za wniesione w terminie na podstawie osobistego odbioru decyzji, podczas gdy przepisy dotyczące fikcji doręczenia mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie podlegają uznaniowej interpretacji. Charakter sprawy nie ma wpływu na ustalenie daty doręczenia. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
G.G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w K., która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. odmawiającą przyznania pomocy w postaci wyprawki szkolnej. Skarżący kwestionował sposób przeprowadzenia wywiadu środowiskowego i kompetencje pracowników GOPS. SKO rozpoznało odwołanie, uznając je za wniesione w terminie, mimo że decyzja organu I instancji nie została odebrana osobiście, a jedynie awizowana. SKO powołało się na "szczególny charakter sprawy" jako podstawę do rozpoznania odwołania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2007 r. sprawy ze skargi G.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w w przedmiocie odmowy przyznania pomocy społecznej w postaci wyprawki szkolnej uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. działającego z upoważnienia Wójta Gminy Z. [...] odmówiono przyznania G.G. pomocy w postaci wyprawki szkolnej dla dziecka klasy ..... Po rozpatrzeniu odwołania G.G. od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [....] utrzymało ja w mocy. Rozstrzygnięcie Kolegium zapadło na podstawie art. 2 ust. l, art. 3, art. 4, art. 7, art. 8, art. 11, art. 39 i art. 102 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 póz. 593 ze zm.) oraz art. 138 § l pkt l k.p.a. Kolegium oceniło zaskarżoną decyzję jako prawidłową. W pierwszej kolejności wskazało, iż postanowiło rozpoznać odwołanie G.G. i uznać iż zostało ono wniesione w terminie z uwagi na przyjęcie jako daty doręczenia decyzji organu I instancji dnia 29 listopada 2005 r., czyli dnia, w którym strona osobiście w siedzibie organu odebrała przedmiotową decyzję. Zwrócono uwagę, że organ I instancji słusznie wskazał w piśmie przewodnim kierowanym do Kolegium, iż z uwagi na niepodjęcie przez stronę listu poleconego zawierającego decyzję mimo dwukrotnego jej awizowania przez Pocztę Polską należało przyjąć fikcję doręczenia, o której mowa w art. 44 k.p.a. Jednakże z uwagi na szczególny charakter sprawy (sprawa socjalna) Kolegium postanowiło rozpoznać odwołanie strony. W dalszej części uzasadnienia Kolegium wyjaśniło, dlaczego uznało zaskarżoną decyzję za prawidłową. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G.G. kwestionując sposób przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w sprawie i kwestionując kompetencje pracowników Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, która to instytucja zdaniem skarżącego "zamiast pomagać szkodzi". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało swoje wcześniejsze stanowisko w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzone naruszenie prawa dotyczy kwestii terminowości odwołania złożonego w niniejszej sprawie przez G.G. Zdaniem Kolegium należało przyjąć, że doręczenie nastąpiło zgodnie z art. 44 k.p.a. po dwukrotnym bezskutecznym awizowaniu przesyłki zawierającej decyzję, jednakże ze względu na "szczególny charakter sprawy (sprawa socjalna)" organ odwoławczy przyjął, że doręczenie nastąpiło w dniu osobistego odbioru decyzji w siedzibie organu przez stronę tj. 29 listopada 2005 r., co oznacza, że odwołanie złożono w terminie. Przepisy art. 39 i nst. k.p.a., regulujące kwestie doręczeń w postępowaniu administracyjnym, nie mają charakteru uznaniowego. Są to przepisy bezwzględnie obowiązujące, które nie pozostawiaj ą organom administracji żadnego "luzu decyzyjnego". Wbrew twierdzeniom Kolegium charakter sprawy nie ma żadnego wpływu na ustalenie daty doręczenia decyzji stronie. Jeżeli stwierdzono, że w sprawie zachodzi sytuacja opisana w art. 44 k.p.a., datą doręczenia stronie przesyłki jest czternasty dzień od daty pierwszego jej awizowania (art. 44 § 4 k.p.a.). Późniejsze doręczenie pisma adresatowi nie czyni nieskutecznym doręczenia decyzji w myśl wyżej cytowanego przepisu k.p.a., w szczególności nie otwiera ponownie terminu do wniesienia środka odwoławczego (wyrok NSA z 12 października 1999 r. sygn. V SA 1880/98, LEX nr 49422). Jeżeli natomiast organ odwoławczy ustala, że decyzję I instancji doręczono w dniu 29 listopada 2005 r., powinien wyjaśnić dlaczego przyjął, że doręczenie na podstawie art. 44 k.p.a. nie nastąpiło. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnienie takie zawarto ("szczególny charakter sprawy"), jednakże narusza ono prawo, ponieważ opiera się na uznaniowej interpretacji przepisu, który ma charakter bezwzględnie obowiązujący. W ten sposób organ II instancji naruszył art. 44 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie dokładnie stanu faktycznego sprawy tj. nie ustalenie daty doręczenia stronie decyzji I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium powinno jednoznacznie ustalić datę doręczenia G.G. decyzji organu I instancji z dnia [....] Ustalenie to jest kluczowe dla oceny, czy odwołanie od tej decyzji zostało wniesione w terminie, a więc czy w ogóle może być ono rozpoznane. Ze względu na opisane wyżej naruszenie przepisów postępowania zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 § l pkt l "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło