II SA/Kr 54/03

WyrokWSA w Krakowie2005-10-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożenna Blitek, NSA Krystyna Kutzner, WSA Tadeusz Wołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która w imieniu firmy składała oświadczenia w toku postępowania i używała pieczątki firmowej, jest skuteczne, jeśli osoba ta przedstawiła się doręczycielowi jako upoważniona do odbioru korespondencji, mimo braku formalnego upoważnienia?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która w imieniu firmy składała oświadczenia w toku postępowania i używała pieczątki firmowej, jest skuteczne, jeśli osoba ta przedstawiła się doręczycielowi jako upoważniona do odbioru korespondencji. W takiej sytuacji nie ma znaczenia formalna rola tej osoby w firmie, ponieważ jednostka organizacyjna ma obowiązek tak zorganizować odbiór pism, aby dokonywała go osoba uprawniona, a pojęcie osoby upoważnionej do odbioru pism jest szersze niż pełnomocnik.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakładającej karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego. Skarżący zarzucił, że decyzja została doręczona osobie nieupoważnionej, co uniemożliwiło złożenie odwołania w terminie. Organ odwoławczy uznał doręczenie za prawidłowe, wskazując na okoliczności wskazujące, że osoba odbierająca pismo była związana z firmą i traktowana jako upoważniona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2002 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek sprawozdawca Sędziowie: NSA Krystyna Kutzner WSA Tadeusz Wołek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2005 r sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2002 r Nr : [...] w przedmiocie uchybienia terminu s k a r g ę o d d a l a Postanowieniem z dnia [...] 2003r. Nr Kol. Odw. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, że odwołanie Firmy Remontowo Budowlanej [...] od decyzji Nr [...] Dyrektora Zarządu Miasta K. z dnia [...] 2002r. nakładającej karę w wysokości [...] zł na Odwołującego się za zajęcie bez zezwolenia Zarządu Dróg i Komunikacji w K. od [...] do [...] września 2001 r. odcinka pasa drogowego ul. [...] o powierzchni 93 m2 - zostało wniesione z uchybieniem terminu. Na uzasadnienie podano, że opisana wyżej decyzja z dnia [...] 2002r. została doręczona w dniu [...] 2002r. osobie upoważnionej do odbioru korespondencji tj. M. S., co zostało potwierdzone własnoręcznym podpisem na dokumencie. Termin do odwołania upłynął z dniem [...] 2002r. Odwołanie złożone zostało przesyłką poleconą nadaną w urzędzie pocztowym dopiero w dniu [...] 2002r., a więc po upływie terminu określonego w art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa). Jednocześnie w przedmiotowej sprawie Odwołujący się nie złożył wniosku o przywrócenie terminu. Postanowienie oparto o treść art. 134 kpa. Na postanowienie z dnia 25 listopada 2002r. złożył skargę M. S., -Firma Remontowo Budowlana [...] w K., który zarzucił, że decyzja z dnia [...] 2002r. została doręczona w dniu [...] 2002r. osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji p. M. S.i. Skarżący podał, że jest właścicielem tej firmy i że M. S. nie jest zatrudniony "w naszej firmie" oraz nie jest pełnomocnikiem upoważnionym do odbioru korespondencji. Wyjaśnił, że: "nie mogliśmy złożyć wniosku o przywrócenie terminu, gdyż korespondencję otrzymaliśmy [...] 2002r. i dlatego złożyliśmy odwołanie w najbliższym możliwym terminie". Skarżący w skardze wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i rozpatrzenie go. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i podało, że w skardze po raz pierwszy pojawiła się informacja, że właścicielem firmy jest M. S. Organ ten zwrócił uwagę, że firma od chwili złożenia wniosku o czasowe zajęcie ulicy w celu malowania elewacji budynku przy ul.[...] przez cały tok postępowania, włącznie z przedmiotową skargą używa pieczątki wskazującej na tę samą nazwę firmy: "Firma Remontowo - Budowlana ", nadto wniosek w imieniu firmy podpisał kierownik robót – J. M., który osobiście odebrał wezwanie z dnia [...] 2001 r. na adres firmy dla M. S. i nie oprotestował ewentualnego skierowania wezwania na niewłaściwe nazwisko. Nadto na k. 24 akt administracyjnych znajduje się oświadczenie M. S. z dnia [...] 2001 r. informujące, że zostało zakończone zajmowanie pasa drogowego przy ul.[...], przy czym odręczne pismo z oświadczeniem nosi nagłówek o treści Firma Remontowo - Budowlana [...], M. S., [...]" (z akt wynika, że organ II instancji podaje nazwisko omyłkowo S. zamiast S., jak widnieje na k.24). Zaznaczono, że wszystkie pisma były kierowane na podany adres firmy, co wypełnia dyspozycję art. 45 kpa. Zdaniem tego organu - w tej sytuacji potwierdzenie odbioru decyzji z dnia [...] 2002r. w siedzibie firmy przez osobę, co do której doręczyciel uczynił wzmiankę, iż jest nią M. S. (na dowodzie doręczenia: "M. S.") i jest to osoba upoważniona do odbioru pism -powoduje, że doręczenie to jest prawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Z akt wynika, że od chwili złożenia wniosku o zajęcie pasa drogowego przez "Firmę Remontowo - Budowlaną K., ul.[...] , tel. [...] NIP [...] (w/g pieczątki firmy, którą używano w postępowaniu i której skarżący używa w skardze), przez cały tok postępowania administracyjnego aż do chwili złożenia skargi - firma ta w zasadzie unikała ujawnienia właściciela firmy używając w pismach pieczątki z nazwą i adresem firmy i opatrując pisma najczęściej nieczytelnymi podpisami osób, o których to osobach organy administracyjne miały prawo sądzić, że są osobami upoważnionymi przez firmę. W ten sam sposób było udzielone upoważnienie do odbioru decyzji na czasowe zajęcie pasa drogowego dla J. M. M. (k. 10 akt adm.). Należy jednak zwrócić uwagę na to, że to J. M. M. (jako kierownik budowy) potwierdził na k. 13 akt adm. odbiór wezwania z dnia [...] 2001 r. dla M. S. na adres firmy - jak w pieczątce i to J. M. M. osobiście brał udział w imieniu tej firmy w oględzinach w dniu [...] 2001 r. składając do protokołu oględzin z tego dnia sporządzonego przez przedstawiciela Zarządu Dróg i Komunikacji w K. - specjalistę d/s Służby Drogowej S. Z. (k. 15 akt adm.) oświadczenia: "zostałem upoważniony przez właściciela firmy do reprezentowania jej interesów w sprawie zajęcia ulicy [...] ", "potwierdzam dokonany obmiar", "wyjaśniam, że powyższe zajęcie poprzez zgromadzenie ziemi na powierzchni jezdni i chodnika funkcjonuje od dnia wczorajszego tj. [...] września br, w którym to dniu właściciel firmy, u którego pracuję został wezwany wezwaniem pisemnym celem wyjaśnienia przyczyn zmieniających warunki decyzji [...]" oraz wyjaśnienia na k. 14 akt adm. Należy zauważyć, że J. M. M. składając wnioski o przedłużenie terminu do zajęcia pasa drogowego (k. 21 i 26 akt. adm.), jak również kierując do organu administracyjnego I instancji inne pisma (k. 23) używał tej samej pieczątki firmy jak wyżej zacytowana. Na osobę o nazwisku M. S. (lub S.) jako właściciela firmy wskazywał nie tylko J. M. M., ale wskazywała też treść odręcznego pisma z dnia [...] 2001 r. zalegającego na k. 24 akt adm., z której wynika, że osoba podpisująca się "M. S." w imieniu firmy o nazwie "Firma Remontowo Budowlana[...] w K. , M. S., [...] " złożyła oświadczenie o treści: "Niniejszym oświadczam, iż zakończyłem zajmowanie pasa jezdni na wysokości ul. [...] w dniu [...] (...). W tej sytuacji - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - decyzja z dnia [...] 2002r. skierowana na adres: Firma Remontowo - Budowlana "[...]" w K., ul.[...], której odbiór w dniu [...] 2002r. podpisała parafą "[...] " -według oświadczenia doręczyciela Urzędu Pocztowego [...] - "osoba upoważniona do odbioru korespondencji M. S." została firmie doręczona w tym dniu [...] 2002r. ze skutkiem prawnym. Mając na względzie treść skargi - Sąd zauważa, że dla skuteczności doręczenia decyzji w siedzibie firmy bez znaczenia jest okoliczność, jaka rolę w firmie wypełniała osoba o nazwisku M. S., skoro osoba ta składała w imieniu firmy oświadczenia w toku postępowania administracyjnego, używała pieczątki firmowej, była traktowana przez pracownika firmy J. M. M. (także używającego tej pieczątki) jako właściciel i przedstawiała się doręczycielowi urzędu pocztowego jako osoba upoważniona do odbioru korespondencji. Skarżący M. S. podający się za właściciela tej firmy nie wyjaśnił w skardze roli osoby o nazwisku M. S., która w imieniu firmy (pieczątki tej firmy użył również skarżący) składała oświadczenia i dokonywała odbioru pism, jednak w przedmiotowej sprawie, wobec wskazanych wyżej okoliczności nie ma to znaczenia. Sąd zwraca uwagę na treść Rozdziału 8 "Doręczenia" Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa), a także na utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie doręczeń: "Listonosz, doręczając jednostce organizacyjnej pismo, nie ma obowiązku sprawdzenia, czy pismo odbiera uprawniona osoba. To znaczy, obowiązkiem jednostki organizacyjnej (osoby prawnej) jest takie zorganizowanie odbioru pism, by odbioru dokonywała osoba uprawniona" (wyrok NSA z dnia 06.07.1999r., sygn. akt I SA/Po 1829/98, opubl. LEX nr 37900); "Z punktu widzenia prawidłowości doręczenia decyzji, regulowanego art. 45 kpa, posiadanie czy brak osobowości prawnej są bez znaczenia (...). Przepis ten przewiduje doręczenie w lokalu jednostki organizacyjnej (jej siedzibie). Doręczenie powinno być dokonane do raje osoby uprawnionej do odbioru pism. Należy tu wskazać, że pojęcie osoby "upoważnionej do odbioru pism" jest pojęciem szerszym niż pojęcie "pełnomocnika" czy "reprezentacji". Dlatego też i piśmiennictwo, i orzecznictwo zgodnie przyjmują, że jako upoważnioną należy traktować "również osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii (biura), portier, członek zarządu (administracji) itp." (wyrok NSA z dnia 09.06.2000r., sygn. akt V SA 1953/99, opubl. LEX nr 54228); "W sytuacji, gdy jednostka organizacyjna nie posiada obsługi, która zwyczajowo zajmuje się wysyłaniem i odbiorem korespondencji (sekretariat, biuro), a żaden z pracowników funkcjonujących w siedzibie jednostki organizacyjnej nie został formalnie upoważniony do odbioru korespondencji, za prawidłowe należy uznać doręczenie pisma do rąk pracownika uprawnionego do sprawowania bieżącej obsługi firmy, załatwiania zwykłych spraw związanych z funkcjonowaniem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą" (wyrok NSA z dnia 16.10.1998r., sygn. akt I SA/Gd 1753/97, opubl. LEX nr 36090). W sytuacji, gdyby skarżący prowadził firmę jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, to należy zwrócić uwagę na to, że "Skoro skarżący jako osoba fizyczna prowadzi działalność gospodarczą, zaewidencjonowaną w ewidencji działalności gospodarczej, to należy go uznać za inną jednostkę organizacyjną w rozumieniu art. 45 kpa" (wyrok NSA z dnia 03.08.1995r., sygn. akt SA/Łd 1009/95 opubl. POP 1997/5/156). Słusznie, zdaniem Sądu - organ administracyjny w odpowiedzi na skargę podkreślił, że z toku całego postępowania administracyjnego w tej sprawie wynika, że doręczenie decyzji osobie występującej w imieniu firmy w toku tego postępowania - jest doręczeniem prawidłowym. Konsekwencją takiego stanowiska, które Sąd podzielił w całości jest uznanie, że odwołanie opatrzone datą [...] 2002r. wniesione [...] 2002r. zostało sporządzone i wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Już na marginesie należy dodać, że decyzja organu I instancji z dnia [...] 2002r. skierowana jest do firmy o nazwie jak w używanej przez firmę i skarżącego pieczątce i ta decyzja - wobec uchybienia terminu do wniesienia odwołania - stała się prawomocna i podlega wykonaniu wobec tej firmy. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zawiera żadnego zarzutu mogącego być uwzględnionym i stwierdził, że organ administracyjny - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wydając zaskarżone postanowienie, nie naruszył prawa - a przeto skargi nie uwzględnił i na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 151 p.p.s.a. orzekł -jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło