II SA/Kr 543/16
PostanowienieWSA w Krakowie2017-04-18
Skład orzekający: Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzednich wniosków w tej samej sprawie, może zostać uwzględniony, jeśli nie wykazano istotnej zmiany okoliczności faktycznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uznając, że skarżący nie wykazał pogorszenia swojej sytuacji materialnej od czasu złożenia poprzednich, prawomocnie oddalonych wniosków. Dochody skarżącego i jego żony, pomimo ponoszenia kosztów leczenia i utrzymania mieszkania, są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Instytucja prawa pomocy służy wsparciu strony postępowania, a nie jej rodzin.Stan faktyczny
Skarżący S. C. złożył trzeci wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej pozbawienia go uprawnień kombatanckich. Dwa poprzednie wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały prawomocnie oddalone. Skarżący argumentował swoją trudną sytuację materialną podeszłym wiekiem, chorobami, niską emeryturą, koniecznością pomocy córce oraz wysokimi kosztami utrzymania mieszkania i leczenia. Sąd analizował dochody skarżącego i jego żony oraz ich wydatki.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącego S. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego S. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata
Rozpoznawany wniosek jest kolejnym (trzecim) w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2016 r. referendarz sądowy oddalił wniosek przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych. W następstwie wniesienia sprzeciwu od tego postanowienia, WSA postanowieniem z dnia 29 czerwca 2016 r. utrzymał w mocy postanowienie Referendarz z dnia 17 czerwca 2016 r. Postanowienie to stało się prawomocne, i w tym stanie prawnym skarżący zarządzeniem z dnia 7 lipca 2016 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł . W odpowiedzi na to wezwanie skarżący w dniu 14 lipca 2016 r. złożył kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 22 lipca 2017 wniosek skarżącego został oddalony. W dniu 12 kwietnia 2017 r. ( prezentata sądu) skarżący złożył trzeci wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Rozpoznanie kolejnego wniosku ( trzeciego) winno nastąpić w kontekście art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym " postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane w skutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, lub nawet prawomocne", z uwzględnieniem przepisów materialnych stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy.
Wniosek z dnia 12 kwietnia 2017 r. uzasadniony został faktem, iż skarżący jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną, która poza niewysoką emeryturą nie posiada żadnych oszczędności. W związku z powyższym nie posiada, z przyczyn od siebie niezależnych dostatecznych środków na uiszczenie kosztów sądowych, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Skarżący pomaga też finansowo córce, która cierpi na zaburzenia psychiczne. Koszt utrzymania mieszkania, które zajmuje wynosi 800 zł. Biorąc pod uwagę wiek skarżącego, stan zdrowie jego wydatki są zdecydowanie wyższe niż zdrowej osoby. W związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji skarżący zmuszony jest korzystać z pomocy osób trzecich co również generuje koszty. Bez pomocy adwokata nie jest w stanie sam prowadzić toczącej się sprawy.
Według oświadczenia skarżący utrzymuje się z emerytury w wysokości 4.100 zł. Jego żona pobiera emeryturę w wysokości 800 zł. Razem daje to miesięcznie dochód w wysokości 4.900 zł. Miesięczne koszty utrzymania to kwota 1.800 zł, przy czym na kwotę tą składają się :koszty leczenia około 1.000 zł oraz koszty utrzymania mieszkania- 800 zł. . Majątek skarżącego stanowi współwłasność mieszkania o pow. 51 m2. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał w żaden sposób, że jego sytuacja materialna od chwili złożenia ostatniego wniosku pogorszyła się. Wykazane miesięczne dochody i wydatki pozostają na tym samym poziomie co wskazane w pierwszym i drugim wniosku, i nie dają podstaw do przyznanie prawa pomocy. Kwestia dobrowolnej pomocy finansowej w wysokości 500 zł, która skarżący udziela swojej córce nie może przesłonić podstawowego kryterium, które orzekający bierze pod uwagę przy ocenie wniosku a mianowicie kryterium majątkowego. A w tym zakresie orzekający uznał, iż dochód uzyskiwany przez skarżącego w miesiącu jest wysoki i pozwala na zadośćuczynienie obowiązkowi wniesienia stosownej opłaty od skargi oraz ustanowienia pełnomocnika z wyboru, bez wywoływania jakiegokolwiek uszczerbku utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny. Instytucja prawa pomocy ma na celu pomoc osobom uprawnionym a nie członkom ich rodzin.
Stąd mając powyższe na względzie Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło