II SA/Kr 546/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant: Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2009 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania; skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją [...] sierpnia 2006r. znak: [...], wydaną na podstawie na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 kpa, odmówił udzielenia M. i A. F. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalno - usługowego na działce ewidencyjnej numer "1", położonej w miejscowości L., przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ l instancji podał, że wnioskiem z dnia 22 lutego 2005r. M. i A. F. wystąpili do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. o wydanie pozwolenia na wznowienie w/w robót budowlanych. Organ ustalił, że decyzją z dnia [...] maja 2002r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał M. i A. F. rozbiórkę na własny koszt ściany wzdłuż granicy działki ewidencyjnej numer "2"; ściany powyżej wysokości 2,30 m wzdłuż granicy działki ewidencyjnej numer "3" oraz ściany od strony ulicy [...] w L. wybudowanych bez pozwolenia na budowę. Inwestorzy wnieśli skargę na w/w decyzję WINB, a WSA w Krakowie postanowieniem z dnia [...] maja 2005r., sygn. akt II SA/Kr 1031/04 wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji i dlatego PINB w L. postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2005r. zawiesił prowadzone postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Jednak WINB w wyniku wniesionego przez A. F. zażalenia uchylił zaskarżone postanowienie w całości. Zdaniem PINB w przedmiotowej sprawie nie ulegało wątpliwości, iż odnośnie nieruchomości gruntowej oznaczonej numerem ewidencyjnym "1", położonej w L. wydany został nakaz rozbiórki ścian, który nie został wykonany. Organ wskazał, że przepis art. 48 Prawa budowlanego jednoznacznie obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego. Natomiast stosownie do art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego wydanie przez organ nadzoru budowanego decyzji na podstawie art. 48 uniemożliwia późniejsze wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, a tym samym o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, którego domagali się wnioskodawcy. Dlatego też PINB uznał, że brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku inwestora z uwagi na fakt, iż na terenie przedmiotowej nieruchomości gruntowej znajduje się obiekt, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki decyzją WINB z dnia [...] maja 2002r. i do dnia wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie obowiązek ten nie został wykonany. Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniósł A. F., zarzucając, że działalność PINB w L. jest działalnością przestępczą i wskazał, że organ nie posiada nawet akt sprawy, co uniemożliwia mu zapoznanie się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 11 marca 2008r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 kpa oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r Nr 156, poz. 1118 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie przed organem l instancji. Organ odwoławczy przedstawił orzeczenia organów administracji oraz sądowe, które zapadły w niniejszej sprawie oraz podał, że od czasu wydania decyzji organu l instancji stan prawny budynku mieszkalno - usługowego, dla którego inwestor złożył wniosek o pozwolenie na wznowienie robót, uległ istotnej zmianie. Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2006r. sygn. II SA/Kr 1406/03 WSA w Krakowie uchylił decyzję WINB z dnia [...] maja 2002r. i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji w przedmiocie orzeczenia rozbiórki wykonanych samowolnie ścian przyziemia. Ponadto nie zostało zakończone postępowanie w przedmiocie rozbiórki ław fundamentowych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, gdyż postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r. sygn. akt II SA/Kr 817/05 WSA w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe ze skargi na decyzję kasacyjną WINB z dnia 12 lutego 2004r., która została wydana w postępowaniu administracyjnym dotyczącym legalności wybudowania tych ław fundamentowych. W związku z tymi okolicznościami organ odwoławczy uznał, że w niniejszej sprawie zaszła przesłanka bezprzedmiotowości skutkująca umorzeniem postępowania przed organem l instancji. Skoro bowiem w dniu [...] maja 2005r. inwestor wystąpił z wnioskiem o wznowienie robót, a decyzja o odmowie udzielenia M. i A. F. pozwolenia na wznowienie przedmiotowych robót budowlanych wydana została na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego, to przepis ten nie mógł stanowić podstawy prawnej decyzji odmawiającej wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. WSA w Krakowie uchylił decyzję WINB z dnia [...] maja 2002r. i poprzedzającą ją decyzję l instancji wydaną w trybie art. 48 Prawa budowlanego w przedmiocie orzeczenia rozbiórki samowolnie wykonanych ścian przyziemia budynku domu mieszkalno - usługowego, a więc postępowanie to pozostało niezakończone i brak jest w obiegu prawnym rozstrzygnięcia wskazującego na wdrożone postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Zatem nie było podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 49 Prawa budowlanego i tym samym wniosek inwestora o wznowienie robót nie mógł być przedmiotem rozpoznania. WINB wskazał, że organ l instancji, mając na uwadze aktualny stan prawny, winien podjąć niezwłocznie stosowne działania w tym zakresie. Skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł A. F., zarzucając, że zaskarżona decyzja opiera się na nieprawdziwych ustaleniach i wskazał, że wydane wyroki NSA "jednoznacznie stwierdzają legalność ław fundamentowych". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania obowiązującymi w dacie wydania zaskarżonego aktu jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Stosownie do art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zasadą jest, że organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jednakże przed orzeczeniem rozbiórki konieczne jest ustalenie, czy nie istnieje możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej. Jeżeli zostaną spełnione przesłanki legalizacji, na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego organ wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót. Nie budzi wątpliwości, że art. 48 i 49 Prawa budowlanego są ze sobą ściśle powiązane i regulują zasady postępowania w sprawach, które dotyczą samowoli budowlanych. Pozwolenie na wznowienie robót budowlanych uregulowane w art. 49 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego stanowi jeden z możliwych sposobów zakończenia postępowania dotyczącego określonej samowoli budowlanej, innym zaś rodzajem rozstrzygnięcia jest orzeczenie nakazu rozbiórki. Zatem obydwa rodzaje rozstrzygnięć odnoszą się do tej samej materii. Wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych jest konsekwencją spełnienia przez inwestora obowiązków, o których mowa w art. 48 ust. 3 pr. bud., co wynika z treści ust. 5 tego przepisu. Spełnienie tych wymagań traktuje się jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót, jeśli budowa nie została zakończona. Wówczas organ przeprowadza postępowanie, o którym mowa w art. 49 ust. 1 pr. bud. ( badanie zgodności, oraz ustalenie wysokości opłaty legalizacyjnej). W razie spełnienia wymagań, których mowa w art. 49 ust, 1 ustawy, organ wydaje jedną z decyzji, o których mowa w art. 49 ust. 4. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, należy wskazać, że M. i A. F. w dniu 22 lutego 2005r. złożyli wniosek o wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalno -usługowego na działce ewidencyjnej numer "1", położonej w miejscowości L., przy ul. [...]. Jest to wniosek o wydanie rozstrzygnięcia w kwestii legalności przedmiotowych robót budowlanych. Tymczasem w tym przedmiocie toczyło się już postępowanie zakończone wprawdzie decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2002r., ale jak wskazano wyżej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21 grudnia 2006r. sygn. II SA/Kr 1406/03 WSA w Krakowie uchylił decyzję WINB z dnia [...] maja 2002r. i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji w przedmiocie orzeczenia rozbiórki wykonanych samowolnie ścian przyziemia. Zatem w dniu wydawania przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji postępowanie administracyjne dotyczące legalności przedmiotowych robót budowlanych nie było zakończone, gdyż nie istniała w obrocie prawnym ani decyzja nakazująca rozbiórkę ani też dokonująca legalizacji wykonanych robót budowlanych. Organy administracji są zobowiązane do orzekania na podstawie stanu faktycznego oraz prawnego istniejących w dniu orzekania. Zatem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. prawidłowo wskazał, że w stanie faktycznym i prawnym na dzień 11 marca 2008r. nie było możliwe rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku inwestorów o udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, ponieważ w wyniku orzeczenia WSA konieczne stało się ponowne zbadanie, czy zachodzą przesłanki legalizacji określone w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Trafnie uznał organ odwoławczy, że w takich okolicznościach rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych było bezprzedmiotowe i należało umorzyć postępowanie administracyjne przed organem l instancji wywołane tym wnioskiem inwestorów. Trzeba również podkreślić, że postulowane w skardze rozstrzygnięcie w przedmiocie wznowienia robót budowlanych należy do organów nadzoru budowlanego, które zobowiązane są do wydania orzeczenia w przedmiocie legalności wykonanych robót na podstawie przepisów Prawa budowlanego, w tym także art. 48 i 49. W związku z powyższym Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i oddalił skargę na podstawie, art. 151 ppsa.