II SA/Kr 547/24
WyrokWSA w Krakowie2024-07-10
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Piotr Fronc, Magda Froncisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać zaświadczenie o ostateczności Aktu Własności Ziemi (AWZ), jeśli w aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających jego doręczenie i datę ostateczności, a istnieje jedynie kopia decyzji uchylającej ten AWZ?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia o ostateczności Aktu Własności Ziemi, powinien przeprowadzić konieczne postępowanie wyjaśniające, w tym wystąpić do właściwych organów (następcy prawnego organu odwoławczego, organu prowadzącego ewidencję gruntów, sądu) o informacje dotyczące przebiegu postępowania odwoławczego i nadzwyczajnego, a także ustalić podstawę wpisu do ewidencji gruntów. Brak tych działań może stanowić naruszenie art. 218 § 2 K.p.a. i prowadzić do przedwczesnej odmowy wydania zaświadczenia.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się o wydanie odpisu Aktu Własności Ziemi (AWZ) z klauzulą ostateczności. Organ I instancji odmówił, wskazując na brak potwierdzenia doręczenia AWZ i istnienie kopii decyzji uchylającej ten AWZ. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, argumentując brak dokumentów potwierdzających doręczenie i ostateczność AWZ. Skarżący w skardze podniósł, że brak potwierdzenia doręczenia nie stanowi przeszkody do stwierdzenia ostateczności, a posiadany przez niego oryginał AWZ jest dowodem doręczenia. Sąd administracyjny uznał, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Piotr Fronc sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 5 marca 2024 r. znak SKO-Z-4100-5/24 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu na rzecz skarżącego J. K. kwotę 100 zł ( sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skargi J. K. (dalej: skarżący) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z 5 marca 2024 r. znak SKO-Z-4100-5/24 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.
W stanie faktycznym sprawy w piśmie z 5 czerwca 2023 r. skarżący oraz jego żona J. K.1 zwrócili się do Wójta Gminy Korzenna o wydanie odpisów Aktów Własności Ziemi (AWZ) nr [...] i [...] z klauzulą ostateczności celem umożliwienia wnioskodawcom złożenia wniosku w sądzie rejonowym o wpis w księdze wieczystej. W piśmie z 30 czerwca 2023 r. organ wskazał, że dla AWZ nr [...] brak jest potwierdzenia odbioru, stąd organ nie jest w stanie stwierdzić daty jego ostateczności.
W piśmie z 12 lipca 2023 r. wnioskodawcy wskazali, że brak potwierdzenia doręczenia tego AWZ nie stanowi przeszkody do stwierdzenia jego ostateczności. Przedmiotowy AWZ został ujawniony w ewidencji gruntów dla działki nr [...] obr. [...] S.. Wnioskodawcy przedłożyli oryginał doręczonego im AWZ (w aktach pozostawiono jego kopię, oryginał zwrócono wnioskodawcom wraz z postanowieniem I instancji), a poza tym adresat AWZ, tj. skarżący, żyje i organ może mu ponownie doręczyć AWZ.
Postanowieniem znak RiOŚ.6870.26.2023 organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia stwierdzającego prawomocność AWZ. Organ stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się przedłożona przez wnioskodawców kopia decyzji Naczelnika Gminy w Korzennej z 14 lutego 1983 r. znak 2056-17/82 uchylającej m.in. przedmiotowy AWZ. Starostwo Powiatowe w Nowym Sączu oraz Sąd Rejonowy w Nowym Sączu nie posiadają w swoich zasobach tego dokumentu, jednak organ posiadając informację, że istnieje nawet kopia decyzji uchylającej AWZ nie może wydać zaświadczenia stwierdzającego prawomocność tego AWZ.
Po rozpatrzeniu wniesionego przez wnioskodawców zażalenia, organ II instancji postanowieniem z 5 marca 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W ocenie organu żądanie wnioskodawcy nie znajduje potwierdzenia w dokumentach posiadanych przez organ oraz w przepisach prawa. Aby organ mógł ustalić, czy decyzja stała się ostateczna, musi najpierw ustalić, że w jego zasobach znajdują się dokumenty potwierdzające doręczenie decyzji stronie i datę tego doręczenia. Organ nie dysponuje dokumentem potwierdzającym doręczenie AWZ skarżącemu, a zatem nie może stwierdzić z jaką datą nastąpiło doręczenie tej decyzji stronie. Również na dokumencie znajdującym się w zasobach organu brak jest adnotacji o ostateczności tego aktu. W tej sytuacji nie jest możliwe zadośćuczynienie żądaniu strony. Zdaniem SKO, wątpliwości pogłębia fakt, że w aktach sprawy jest kopia decyzji uchylającej AWZ i pismo Naczelnika Gminy w Korzennej z 18 maja 1982 r. przekazujące sprawę do SR w Nowym Sączu. Organ podkreślił, że w przedmiotowym postępowaniu nie prowadzi się postępowania wyjaśniającego, a jedynie opiera się na dokumentach posiadanych i na ich podstawie ocenia, czy może wydać zaświadczenie.
W skardze na powyższe postanowienie skarżący podniósł zarzuty naruszenia: art. 217 § 2 pkt 1 i 2, art. 218 i art. 219 KPA poprzez odmowę wydania odpisu Aktu Własności Ziemi nr [...] z dn. 6.06.1978 r. wydanego przez Naczelnika Gminy w Korzennej z klauzulą ostateczności, w sytuacji gdy nie ma podstaw do odmowy wydania żądanego zaświadczenia, a w/w dokument jest skarżącemu niezbędny do złożenia wniosku w Sądzie Rejonowym w Nowym Sączu o założenie księgi wieczystej dla działki nr [...] położonej w miejscowości S.. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia I instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący wskazał, że zamierza uporządkować stan prawny nieruchomości i złożyć w Sądzie Rejonowym w Nowym Sączu wniosek o założenie księgi wieczystej dla w/w działki oraz ujawnienie w księdze wieczystej przysługującego mu prawa własności. Aby zrealizować powyższy cel wnioskodawca musi dysponować odpisem w/w AWZ z klauzulą ostateczności - ten dokument będzie podstawą ujawnienia przysługującego mu prawa własności.
W ocenie skarżącego uzasadnienie postanowienia SKO nie odpowiada na zarzuty sformułowane w zażaleniu, organ II instancji ograniczył się do przytoczenia ogólnych informacji o istocie postępowania uregulowanego w dziale VII KPA. Brak w dokumentacji Urzędu Gminy Korzenna potwierdzenia doręczenia w/w AWZ nie stanowi przeszkody do stwierdzenia jego ostateczności. Po pierwsze, przedmiotowy AWZ został ujawniony w ewidencji gruntów, w ewidencji gruntów jako właściciel działki figuruje skarżący na podstawie tegoż AWZ. Nie ma wątpliwości, że podstawą wpisu w ewidencji gruntów mógł być jedynie ostateczny AWZ. Po drugie, wnioskodawca przedłożył do akt sprawy oryginał doręczonego mu przez Naczelnika Gminy w Korzennej Aktu Własności Ziemi - to stanowi najlepszy dowód na to, że ten AWZ został wnioskodawcy doręczony. Po trzecie, nadal żyje J. K., czyli adresat AWZ i nie ma więc przeszkód, aby Wójt uzupełnił braki formalne tego postępowania i dokonał ponownego doręczenia AWZ. Przeszkodą do wydania wnioskodawcom żądanego dokumentu nie jest również znajdująca się w aktach sprawy kopia decyzji Naczelnika Gminy w Korzennej z dn. 14.02.1983 r. znak: 2056-17/83 i pisma Naczelnika Gminy w Korzennej z dn. 18.05.1982 r. znak: 2056-52/82 w sprawie przekazania sprawy do Sądu Rejonowego w Nowym Sączu. Warto wskazać, że ani Urząd Gminy Korzenna, ani Starostwo Powiatowe w Nowym Sączu czy Sąd Rejonowy w Nowym Sączu nie posiadają żadnych dokumentów, na podstawie których stwierdzić można, że decyzja z 1983 r. stała się ostateczna. Sąd Rejonowy w Nowym Sączu nie dysponuje żadnymi dokumentami w tej sprawie, mimo iż z pisma Naczelnika Gminy w Korzennej z dn. 18.05.1982 r. znak: 2056-52/82 wynikałoby, że sprawa została przekazana temu sądowi. Jako że żadna z powyższych instytucji nie dysponuje nawet oryginałem decyzji z 1983 r., brak jakiejkolwiek dokumentacji, że decyzja ta została komukolwiek doręczona, brak dowodu, że stała się ostateczna albo została rzeczywiście przekazana do Sądu Rejonowego w Nowym Sączu - trudno uznać, że ta decyzja istnieje w obrocie prawnym i skutecznie uchyliła Akt Własności Ziemi nr [...]. Jeżeli brak dowodów na to, że ten AWZ został skutecznie uchylony, organ I instancji winien wydać wnioskodawcy żądany przez niego dokument, co umożliwi mu realizację jego prawa do ujawnienia swojej własności w księdze wieczystej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Dodał, że nie jest możliwe ponowne doręczenie skarżącemu przedmiotowego aktu własności ziemi, jak również nie jest możliwe ustalanie czy akt ten został mu doręczony i kiedy to nastąpiło na podstawie samego faktu, że znajduje się on w jego posiadaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał na uwadze, co następuje.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: P.p.s.a). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia.
Podstawę do wydania skarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.). W orzecznictwie wypracowano stanowisko, że jedyną dostępną organowi administracyjnemu formą udzielenia wnioskodawcy potwierdzenia o prawomocności decyzji jest wydanie zaświadczenia. Tzw. "klauzula prawomocności" jest w istocie szczególnym rodzajem zaświadczenia w rozumieniu art. 217 i następnych K.p.a. (tak m.in. wyrok WSA w Warszawie z 2 lutego 2022 r., IV SA/Wa 946/21, wyrok WSA w Łodzi z 13 stycznia 2016 r. sygn. II SA/Łd 884/15, wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 września 2008 roku, II SA/Kr 606/08, por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2015 r. sygn. akt II OSK 155/14, postanowienie WSA w Łodzi z 30 marca 2006 r., II SA/Łd 901/05). Tym samym trafne było procedowanie organów w oparciu o powołane niżej przepisy o wydawaniu zaświadczeń. Przyjęty przez organ tryb realizacji wniosku nie był również kwestionowany przez wnioskodawców.
Jak przewiduje art. 217 § 1 i 2 K.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Zgodnie z art. 218 § 1 K.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Kolejny paragraf powołanego artykułu (art. 218 § 2 K.p.a.) przewiduje zaś, że organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Z kolei w myśl art. 219 K.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
W pierwszej kolejności wypada dodać, że zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a. warunkiem wydania zaświadczenia jest posiadanie przez wnioskodawcę interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W niniejszej sprawie, z perspektywy wyjaśnień o niezbędności żądanego dokumentu na potrzeby ujawnienia danych w księdze wieczystej nieruchomości, posiadanie przez wnioskodawców interesu prawnego nie jest sporne.
Sąd dostrzega, że zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym. Sąd jednak podziela wyrażone w orzecznictwie stanowisko o wyjątkowym charakterze sytuacji, w której strona domaga się potwierdzenia przez organ prawomocności czy ostateczności Aktu Własności Ziemi, który był wydany kilkadziesiąt lat wcześniej, a w okresie od jego wydania do dnia złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia, zmieniały się organy, w których dyspozycji znajdowały się akta administracyjne. Podkreśla się bowiem, że "w demokratycznym państwie prawnym (art. 2 Konstytucji RP) nie powinno dochodzić do sytuacji, w której nie da się ustalić, czy wydana przez uprawniony organ decyzja administracyjna jest ostateczna" (por. wyrok WSA w Łodzi z 13 stycznia 2016 r. sygn. II SA/Łd 884/15, wyrok WSA w Rzeszowie z 5 października 2016 r. sygn. II SA/Rz 25/16, wyrok WSA w Poznaniu z 4 lipca 2018 r. sygn. IV SA/Po 474/18). W tej sytuacji istotne znaczenie ma art. 218 § 2 K.p.a., który przewiduje, że organ, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Z akt sprawy wyłania się obraz, że organ I instancji przyjął aprobowane przez Sąd stanowisko, że rozpatrzenie wniosku o wydanie zaświadczenia może wiązać się z potrzebą aktualizacji lub przetworzenia posiadanych informacji, a także w szczególnych okolicznościach, sięgnięcia do akt innego postępowania bądź z wystąpieniem do innych organów o nadesłanie danych czy informacji, które umożliwią pełne rozpoznanie wniosku strony. W niniejszej sprawie bowiem organ I instancji wystąpił pismami z 11 sierpnia 2023 r. i 14 sierpnia 2023 r. do Sądu Rejonowego o nadesłanie dokumentów, które mogłyby potwierdzić, że decyzja z 1983 r. jest prawomocna. Z kolei pismem z 11 sierpnia 2023 r. organ wystąpił do Starostwa Powiatowego w Nowym Sączu o informację, czy starostwo posiada w swoich zbiorach prawomocną decyzję z 1983 r. W ocenie Sądu takie czynności mieszczą się w ramach postępowania wyjaśniającego z art. 218 § 2 K.p.a.
W przedmiotowej sprawie postępowanie wyjaśniające zostało jednak niejako przerwane w połowie, mimo że organ po pierwsze przyjął celowość i dopuszczalność jego prowadzenia, a po drugie posiadał informacje umożliwiające jego dokończenie. Należy bowiem zauważyć, że organ dysponował wiedzą, że w decyzji z 1983 r. wskazano (k. 62v akt administracyjnych organu I instancji), iż od decyzji służy stronom odwołanie do Wojewody Nowosądeckiego. Podejmując czynności zmierzające do stwierdzenia prawomocności decyzji z 1983 r. organ pominął wystąpienie do następcy prawnego tego organu o informację, czy przed nim toczyło się postępowanie odwoławcze w sprawie środka zaskarżenia od tej decyzji i ewentualnie jak ono się zakończyło. Kolejno należało mieć na względzie, że w przedłożonym przez wnioskodawców wypisie z rejestru gruntów dla przedmiotowej działki jednoznacznie powołano "AWZ [...]". Jak wynika z art. 23 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 z późn. zm.) wpis w ewidencji gruntów i budynków oparty na decyzji administracyjnej mógł nastąpić tylko na podstawie decyzji ostatecznej (we wcześniejszym brzmieniu ustawy: prawomocnej), która wpłynęła do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. Podobnie art. 15 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 z późn. zm.) stanowił, że ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie własności nieruchomości stanowi podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów. Również na znajdującym się w aktach sprawy AWZ nr [...] widnieje adnotacja, że podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w ewidencji gruntów stanowi ostateczny akt własności ziemi.
Organ zobowiązany do rozpoznania wniosku o wydanie zaświadczenia, powinien uwzględnić podniesione wyżej okoliczności i podjąć wszelkie działania zmierzające do skompletowania akt administracyjnych w taki sposób, który pozwoliłby na rozpoznanie wniosku strony. Zasadne było więc zwrócenie się do organu właściwego w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji z 1983 r. celem ustalenia czy decyzja uchylająca akt własności ziemi była prawomocna oraz zwrócenie się do właściwego starosty jako organu prowadzącego obecnie ewidencję gruntów i budynków (art. 7d Prawa geodezyjnego i kartograficznego), o udzielenie informacji, kto i kiedy przesłał organowi prowadzącemu tę ewidencję rzeczony Akt Własności Ziemi, celem wprowadzenia wynikających z niego zmian do ewidencji gruntów, aby ustalić fakt prawomocności AWZ. Takie działanie mieści się w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego, o jakim mowa w art. 218 § 2 K.p.a. Jak zasadnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 2 października 2015 r. sygn. II OSK 150/14: "Potwierdzenie przymiotu ostateczności decyzji następuje na podstawie akt sprawy. Akta sprawy to akta, które znajdują się w posiadaniu organu, a przypadkach gdy z powodu upływu czasu nie są w posiadaniu organu, organ obowiązany jest w wyniku czynności wyjaśniających potwierdzić stan prawny - przymiot ostateczności decyzji.". W kontrolowanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie art. 218 § 2 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem w przypadku przeprowadzenia wyżej wskazanych czynności wyjaśniających organ mógł mieć możliwość ustalenia czy wnioskowany AWZ jest prawomocny czy nie jest. Naruszenie to doprowadziło zdaniem Sądu do co najmniej przedwczesnego wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia.
W tym miejscu Sąd uznał za zasadne nakreślenie procedury odwoławczej w przedmiotowej sprawie, funkcjonującej na przestrzeni lat. Jej metodyczne ujęcie jest wskazane dla zrozumienia celowości działań zmierzających do stwierdzenia prawomocności AWZ nr [...] i stanowić będzie właściwy kontekst dla wskazań co do dalszego postępowania.
Przedmiotowy Akt Własności Ziemi, będący decyzją administracyjną, został wydany na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 z późn. zm.). Zgodnie z art. 12 ust. 1 powołanej ustawy, właściwy do spraw rolnych organ prezydium powiatowej rady narodowej stwierdza nabycie nieruchomości przez posiadacza samoistnego oraz orzeka o przekazaniu nieruchomości na własność dotychczasowego posiadacza zależnego w drodze wydania aktu własności ziemi. Jak wskazano w art. 15 powołanej ustawy, ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie własności nieruchomości stanowi podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów. Ustawa o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych przewidywała procedurę odwoławczą. Odwołanie od decyzji w powyższym przedmiocie, zgodnie z art. 12 ust. 4 powołanej ustawy, przysługiwało do wojewódzkiej komisji do spraw uwłaszczenia.
Ustawa o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych została uchylona przez ustawę z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 11, poz. 81 z późn. zm.). W myśl art. 8 § 1 tej ustawy sprawy o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez posiadacza samoistnego nie zakończone w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją terenowego organu administracji państwowej, podlegają rozpoznaniu w trybie określonym tą ustawą, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Sprawy takie przekazuje się niezwłocznie właściwym sądom. Z kolei § 2 przewidywał, że odwołania od decyzji organu w sprawach, o których mowa w § 1, przekazuje się właściwym sądom jako drugiej instancji w tych sprawach. Ze znajdującej się w aktach kopii pisma Naczelnika Gminy w Korzennej z 18 maja 1982 r. wynika, że w sprawie taka procedura zaszła, bowiem odwołanie od AWZ Nr [...] zostało przekazane przez organ do Sądu Rejonowego w Nowym Sączu.
W tym miejscu Sąd zauważa, że w piśmie z 16 stycznia 2024 r. (k. 26 akt administracyjnych organu I instancji) Sąd Rejonowy informuje, że "po sprawdzeniu repertorium z roku 1982 nie odnaleziono sprawy z odwołania J. K. i J. K.1 . Sugeruje to, że zakresem analizy tego Sądu były sprawy, w których odwołującymi się był J. K. i J. K.1 Tymczasem to nie oni, a A. U. był osobą wnoszącą odwołanie od AWZ nr [...]. Powyższe wynika z treści pisma z 18 maja 1982 r. znak 2056-52/82 (k. 64 akt organu I instancji), gdzie wskazano: "Stosownie do przepisów [...] Urząd Gminy w Korzennej przekazuje wg właściwości odwołania: [...] ob. U. A. [...] od AWZ Nr [...] [...], od AWZ Nr [...] [...], od AWZ nr [...] wydanego na rzecz Ob. K. J. [...]". Powyższe oznacza, że organ powinien wyjaśnić tę omyłkę i zwrócić się do Sądu Rejonowego z prośbą o sprawdzenie repertorium z roku 1982 w zakresie spraw z odwołania A. U..
Kontynuując wątek procedury odwoławczej należy również zauważyć, że decyzja Naczelnika Gminy w Korzennej z 14 lutego 1983 r. nr 2056-17/83 r., której kopia znajduje się w aktach, została wydana "Na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa /Dz.U. z 1980 r. Nr. 9 poz. 26/". Sięgając do tego przepisu należy stwierdzić, że dotyczy on uchylenia decyzji dotychczasowej po wznowieniu postępowania. Jak zaś przewiduje art. 145 § 1 k.p.a. postępowanie można wznowić w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, co sugeruje, że przedmiotowy AWZ nie został wyeliminowany z obrotu prawnego w postępowaniu odwoławczym i stał się ostateczny, a dopiero później wszczęte zostało postępowanie w trybie nadzwyczajnym.
Skonstatować zatem należy, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że w sprawie AWZ nr [...] toczyło się zarówno postępowanie odwoławcze, co do którego nie ma szczegółowej informacji o jego zakończeniu przed sądem, jak i postępowanie nadzwyczajne w trybie wznowienia postępowania, które zakończyło się nieostateczną decyzją o uchyleniu AWZ. Dodać należy, że art. 8 § 4 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych przewidywał w brzmieniu do 31 grudnia 1991 r., że jeżeli po wejściu w życie niniejszej ustawy, w związku z uchyleniem lub stwierdzeniem nieważności ostatecznej decyzji terenowego organu administracji państwowej, ma nastąpić ponowne rozpatrzenie sprawy - podlega ona przekazaniu właściwemu sądowi. Jeżeli zatem decyzja o uchyleniu AWZ byłaby prawomocna, to ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nabycia własności leżało w gestii właściwego sądu.
W ponownie prowadzonym postępowaniu po pierwsze należy zatem zwrócić się do starostwa powiatowego celem ustalenia na jakiej podstawie dokonano wpisu do ewidencji gruntów i budynków, tj. kto i kiedy przesłał starostwu Akt Własności Ziemi, który widnieje jako podstawa wpisu. Po drugie należy zwrócić się do następcy prawnego wojewody nowosądeckiego, jako organu odwoławczego właściwego w sprawie odwołania od decyzji z 1983 r. o informację czy toczyło się i ewentualnie jak zakończyło postępowanie odwoławcze w sprawie tej decyzji. Po trzecie należy zwrócić się do właściwego sądu rejonowego celem wyjaśnienia pomyłki związanej z przyjęciem w odpowiedzi na wystąpienie organu, że odwołanie od AWZ wnosił J. K. i J. K.1 , a nie A. U. oraz o informację czy sąd ponownie rozpatrywał sprawę stwierdzenia nabycia własności przedmiotowej nieruchomości, po ewentualnym wyeliminowaniu z obrotu prawnego AWZ nr [...] w postępowaniu wznowieniowym.
Końcowo dodać należy, że postulowane przez skarżącego doręczenie mu decyzji z 1978 r. wykraczałoby poza ramy postępowania w sprawie wydania zaświadczenia. W przepisach Działu VII K.p.a. "Wydawanie zaświadczeń" brak jest podstawy prawnej do dokonania przez organ doręczenia decyzji, które mogłoby rodzić skutki właściwe dla doręczenia decyzji w postępowaniu jurysdykcyjnym. W tym zakresie zatem prawidłowe było nieuwzględnienie argumentacji skarżącego przez organ.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. uwzględniając koszt uiszczonego przez skarżącego wpisu od skargi w wysokości 100 zł (k. 12 akt sądowych).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło