II SA/Kr 556/00

WyrokWSA w Krakowie2004-05-18

Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Zimmermann, Sędzia NSA Joanna Tuszyńska, Sędzia WSA Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym kanalizacji, która wynika z działań podmiotów trzecich, może być wydana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ponieważ zostały one wydane bez podstawy prawnej. Organ nadzoru budowlanego nie wykazał, jakie konkretne przepisy Prawa budowlanego zostały naruszone przez nieprawidłowy stan techniczny kanalizacji. Ponadto, sąd uznał, że sytuacja, w której odprowadzenie ścieków zostało uniemożliwione przez działania podmiotów trzecich (TBS), nie jest sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, lecz kwestią cywilnoprawną. Postępowanie przed organem I instancji było również wadliwe, gdyż nie zawiadomiono stron o wszczęciu postępowania i terminie oględzin, a ustalenia oparto na oświadczeniu w nieobecności strony skarżącej.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa w K. została decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazana usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym kanalizacji ogólnospławnej na terenie osiedla, poprzez udrożnienie kanału i umożliwienie odpływu ścieków z budynku przy ul. [...]. Spółdzielnia wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i brak podstawy prawnej do wydania decyzji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA w Krakowie, podtrzymując zarzuty i dodając, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do jej zastrzeżeń.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IISA/ Kr 556/ 00 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 maja2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska ( spr. ) AWSA Mariusz Kotulski Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2004r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej w K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2000r., Nr [... ] w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej w K. kwotę 250 ( dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 556/00 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 7.12.1999r Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 80 ust.2 pkt 1, art.83 ust. 1 oraz art.66 ust. 1,3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane /Dz.U.Nr 84 poz.414 z późn.zm./ oraz art. 104 i 108 kpa , nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej "[....] " w K. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego kanalizacji ogólnospławnej na terenie osiedla "[....] " w rejonie budynku przy ul. [....] w K. poprzez udrożnienie w/w kanału i umożliwienie odpływu ścieków sanitarnych z budynku mieszkalnego przy ul. [....] w K. w terminie natychmiastowym. W uzasadnieniu wskazano , że w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego kanalizacji ogólnospławnej na terenie osiedla [....] w K. , po dokonaniu wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [....] .12.1999r, stwierdzono, że kanalizacja ogólnospławna w rejonie budynku przy ul. [....] jest niedrożna. Ostatnia studzienka rewizyjna jest zaczopowana od strony bloku przy ul. [....]. Wcześniejsza studzienka jest traktowana jako studzienka zbiorcza i jest wypełniona ściekami do wysokości około 15 cm od poziomu gruntu. Następnie organ podał, że według oświadczenia przedstawiciela zarządu TBS "[....] " sp. z oo , studzienka jest systematycznie opróżniana przez koncesjonowany zakład. Budynek przy ul. [....] został przejęty do użytkowania decyzją z dnia [....] .11.1999r. Budynek został wyposażony w kanalizację sanitarną z odprowadzeniem ścieków do istniejącej oczyszczalni na terenie osiedla [....]. W związku z powyższym oraz z uwagi na fakt, że taki stan kanalizacji grozi epidemią , powoduje zagrożenie dla zdrowia i życia, orzeczono jak w sentencji. W odwołaniu od tej decyzji Spółdzielnia Mieszkaniowa "[....] " wniosła o jej uchylenie, a także o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji. Zarzuciła, że nie została powiadomiona o wszczęciu postępowania, o terminie oględzin z dnia [....] .12.1999r , że materiał dowody nie został należycie zebrany i rozpatrzony, uniemożliwiono jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów , czym naruszono przepisy art.7 ,10§1,61§4,77§1, 79 § 1 i § 2 kpa oraz 88 ust.2 prawa budowlanego. Spółdzielnia zarzuciła również naruszenie art. 66 pkt 1 i 3 prawa budowlanego. Wyjaśniła, że kanalizacja oraz oczyszczalnia w osiedlu [....] jest jej własnością, że TBS nie partycypował w kosztach budowy oczyszczalni, nie posiada umowy o jej eksploatację, ani też o eksploatację przepompowni ścieków i kanalizację. Kanalizacja ta nie jest zresztą kanalizacją ogólnospławną. Podniosła , że pozwolenie na użytkowanie z dnia [....] 11.1999r nie jest ostateczne, gdyż Spółdzielnia złożyła odwołanie od tej decyzji. Zamknięcie studzienki dla budynku przy ul. [....] było koniecznością ze względu na fakt, że nie zmodernizowana oczyszczalnia nie jest w stanie przyjąć nadmiernej ilości ścieków. Podała również, że skutkiem samowolnego otwarcia studzienki przez pracowników TBS w dniu [....i.....] listopada 1999r, doszło do zanieczyszczenia urządzeń kanalizacyjnych w osiedlu. Zarzuciła, że nie istniej ą również okoliczności do zastosowania art.108 kpa. Decyzją z dnia 25 stycznia 2000r znak : [....] [....]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał , że w postępowaniu przed organem I instancji zostało stwierdzone , że odprowadzenie ścieków z budynku przy ul. [....] do kanalizacji istniejącej na terenie osiedla "[....] " zostało uniemożliwione przez Spółdzielnię - przez zatkanie w studzience kanalizacyjnej przyłącza kanalizacyjnego z tego budynku do istniejącej kanalizacji. Spowodowało to niedrożność przyłącza, co sprawia, że znajduje się ono w nieodpowiednim stanie technicznym i stwarza zagrożenie, stanowiąc naruszenie przepisu art.66 pkt 1 i 3 prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem "w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem bądź w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości." Decyzja organu I instancji jest zgodna z tym przepisem. Organ odwoławczy ustalił , że budynek mieszkalny przy ul. [....] zrealizowany został zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [....] 10.1997r, która obejmowała wykonanie sieci zewnętrznych wraz z przyłączami / w tym kanalizacji sanitarnej/ do istniejącej na terenie osiedla infrastruktury technicznej. Decyzją z dnia 2.10.1998r decyzja o pozwoleniu na budowę w części dotyczącej m.in. budynku mieszkalnego przy ul. [....] w K. /wraz z infrastrukturą techniczną/ została przeniesiona na rzecz TBS "[....]". W tej sytuacji Spółdzielnia Mieszkaniowa "[....] " była świadoma tego , że przyłącze kanalizacji sanitarnej budynku mieszkalnego przy ul. [....] w K. , po wybudowaniu tego budynku przyłączone zostanie do kanalizacji istniejącej na terenie osiedla [....]. W skardze na powyższą decyzję Spółdzielnia Mieszkaniowa "[....] " w K. wniosła o jej uchylenie , podtrzymując zarzuty zgłoszone w odwołaniu. Nadto podniosła, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do podniesionych w odwołaniu zastrzeżeń. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie , powtarzając stanowisko przyjęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zarzuciła, że skarga jest spóźniona, gdyż zaskarżona decyzja została skarżącej doręczona w dniu 1.02.2000r, a na odpisie skargi jest prezentata sądu z datą 3.03.2000r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje : W kwestii dopuszczalności skargi stwierdzić należy, że skarga nadana została listem poleconym w dniu 2.03.2000r., czyli w ostatnim dniu terminu do złożenia skargi. Skarga jest uzasadniona. Wskazany jako podstawa prawna decyzji organu I instancji art.66 prawa budowlanego z 1994r nakazuje organowi administracji publicznej "w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: - jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo - powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia albo - jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem bądź w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia" podejmowanie działań niezbędnych do usuwania stwierdzonych nieprawidłowości. Organ nadzoru może uznać za nieodpowiedni stan techniczny wówczas, gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów. Jakie wymagania wynikające z przepisów zostały naruszone , organ nie ustalił. Przede wszystkim jednak należy stwierdzić , że przedmiotowa sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej. W czasie oględzin ustalony został fakt zaczopowania ostatniej studzienki rewizyjnej od strony bloku przy ul. [....]. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji przyjął, że to Spółdzielnia Mieszkaniowa "[....] " uniemożliwiła w ten sposób odprowadzenie ścieków sanitarnych z budynku przy ul. [....] w K. W związku z tym "zaczopowanie" studzienki rewizyjnej nie było spowodowane niewłaściwym stanem technicznym kanalizacji osiedlowej, ale działaniem spółdzielni. Do takiego stanu faktycznego zastosowanie mają przepisy prawa cywilnego, a nie przepis art.66 prawa budowlanego. Dlatego też uznać należy , że zaskarżona decyzja , jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydana została bez podstawy prawnej. Stosownie do treści art.145 § 1 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl przepisu art. 156 § 1 pkt 2 , organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Nadto stwierdzić należy, że postępowanie przeprowadzone przez organ administracji I instancji było wadliwe. Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych, skarżąca faksami z dnia [....] .11.1999r, [....] .11.1999r , [....] .11.1999r poinformowała PINB w K. o zasiedlaniu przedmiotowego budynku i nielegalnym wpięciu się TBS do kanalizacji spółdzielni. Organ I instancji nie zawiadomił stron o wszczęciu postępowania , nie zawiadomił również o terminie oględzin przeprowadzonych w dniu [....] .12.1999r. Ustaleń dokonał m.in. na podstawie oświadczenia przedstawiciela TBS biorącego udział w oględzinach, w nieobecności reprezentantów skarżącej spółdzielni. Stąd też zarzuty skargi o naruszeniu przepisów postępowania są ze wszech miar uzasadnione. Naruszenia fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego nie może sanować treść notatki służbowej z dnia [....] .12.1999r , w której stwierdzono, że z uwagi na fakt , iż usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości jest sprawą nie cierpiącą zwłoki, ma zastosowanie przepis art.10 §2 i 3 kpa. Rację ma również skarżąca podnosząc, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zdecydowanej większości zgłoszonych zarzutów, pomijając je całkowitym milczeniem. Wobec powyższego, na podstawie wskazanych wyżej przepisów orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na przepisie art.200 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło