II SA/Kr 56/15
PostanowienieWSA w Krakowie2015-03-19
Skład orzekający: Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący sezonową działalność gospodarczą i posiadający znaczące zadłużenie, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący prowadzi sezonową działalność gospodarczą, nie posiada stałego dochodu, a jego zadłużenie wobec Skarbu Państwa i innych podmiotów jest znaczne, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Sąd oparł się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący P. R. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. dotyczącej nakazu rozbiórki. Skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie uzyskuje dochodu, nie posiada oszczędności ani cennych rzeczy. Posiada znaczne zadłużenie wobec ZUS i innych wierzycieli, a jego działalność gospodarcza ma charakter sezonowy. Wniosek został uzupełniony o szczegółowe wyjaśnienia dotyczące sytuacji materialnej i wydatków.Rozstrzygnięcie
I) zwolnić skarżącego P. R. od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego P. R. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 7 listopada 2014 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego P. R. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącego P. R. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek P. R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego uzupełniony pismem z dnia 9 marca 2015 r., w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 7 listopada 2014 r.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie uzyskuje żadnego dochodu. Nie posiadają też żadnych oszczędności. Skarżący oświadczył także, że nie posiada cennych rzeczy ruchomych ani nie jest właścicielem żadnej nieruchomości.
Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż nie stać go na uiszczenie opłat sądowych i na radcę prawnego, gdyż ma dużo długów wobec ZUS, ZiKiT. Skarżący rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej. Ma ona charakter sezonowej. Z uwagi na charakter prowadzonej działalności ( mała gastronomia) na okres zimy zawiesza jej prowadzenie. Wznawia ją wiosną. W czasie sezonu, kiedy skarżący zarabia, spłaca długi. Jak oświadczył został wpisany do Krajowego Rejestru Dłużników.
W piśmie z dnia 9 marca 2015 r. , uzupełniającego wniosek skarżący wyjaśnił, iż lokal mieszkalny położony na osiedlu [...] w K. jest mieszkaniem komunalnym. Głównym najemcą tego lokalu jest M. K.. Wobec głównego najemcy została orzeczona eksmisja. Nie reguluje on żadnych rachunków związanych z utrzymaniem tego lokalu, gdyż nie ma on dochodów. Opłat za media dokonuje skarżący. Jego wydatki miesięczne związane z utrzymaniem i opłatami zamykają się kwotą 600 zł. Prowadzi on działalność sezonową, którą zawiesił z dniem 2 grudnia 2014 r. Ma konto prywatne w banku PKO, z którego nie korzysta. Nie posiada żadnych lokat. Samochód marki [...], którego był właścicielem oddał 6 marca 2015 r. na złom. Nie korzysta z opieki pomocy społecznej. Nie jest w stanie w chwili obecnej określić precyzyjnie wysokości zadłużenia wobec ZUS, ZiKiT oraz innych wierzycieli. Jest to około kilkudziesięciu tysięcy złotych.
W okresie zawieszenia działalności skarżący nie reguluje żadnych należności wobec wierzycieli, gdyż nie osiąga on dochodu. Zaczyna spłacać długi warz z wznowieniem prowadzenia działalności.
Do pisma skarżący dołączył kserokopie następujących dokumentów: z Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w K., zawiadomienie ZUS z dnia 7 listopada 2014 r. o wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek obowiązkowych, fakturę za opłatę energii elektrycznej dot. lokalu na os. [...]- 54,83zł, raporty kasowe (5), szczegółowe zestawienie należności wobec ZUS, 3 tytuły wykonawcze z dnia 23 kwietnia 2014 r. na rzecz ZUS, PIT- 36 z 2013 r., faktury opłat za energię elektryczną w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą na kwotę 404,56 i 336,69 zł, zawiadomienie z Grodzkiego Urzędu Pracy o przyznaniu dotacji na rozwój działalności gospodarczej z dnia 1października 2010 r., upomnienie z ZUS z dnia 12 lutego 2015 r., zawiadomienie z dnia 18 lutego 2015 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego skarżący w sposób nie budzący wątpliwości za pomocą dokumentów oraz złożonych wyjaśnień udowodnił, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania a także nie jest też w stanie ustanowić pełnomocnika z wyboru. Skarżący prowadzący działalność gospodarczą o charakterze sezonowym. Nie posiad stałego miesięcznego dochodu. Jest zmuszony zawieszać swoją działalność na okres zimy. Z tego względu pozostaje w zwłoce w regulowaniu należności wobec Skarbu Państwa jak i innych podmiotów, z tych względów prowadzone są wobec niego liczne postępowania egzekucyjne. Brak stałego źródła dochodu powoduje, że żyje on skromnie. Nie posiada żadnego majątku. Samochód oddał na złom. Jak wynika z przedstawionego zeznania podatkowego za rok 2013 jego roczny przychód zamknął się kwotą 34.554 zł.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło