II SA/Kr 561/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickej po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.J.-B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 16 lutego 2010 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą E.J.-B. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącej E.J.-B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W dniu 19 maja 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek E.J.-B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2010 r. We wniosku tym skarżąca oświadczyła, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód z tytułu otrzymywanego świadczenia emerytalnego wynosi [...] zł. Skarżąca jest właścicielką 11 arowej działki z nieuregulowanym stanem prawnym. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, iż osiągany w miesiącu dochód nie starcza nawet na bieżące utrzymanie. Skarżąca mieszka w przyczepie campingowej na 11 arowej działce. Nie ma pieniędzy na leki, jedzenie, ogrzewanie przyczepy. Jest po operacji tarczycy, była leczona psychiatrycznie. Nie może liczyć na pomoc rodziny. Jej syn jest alkoholikiem. Nachodzi ją i nęka. W takiej sytuacji nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, utrzymywanie się jedynie z niskiej emerytury, brak stałego miejsca pobytu, brak pomocy ze strony rodziny, kłopoty osobiste i rodzinne a także samodzielne ponoszenie wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem skarżącej, uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku, i zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych oraz ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244§ 1, art. 245 § 1 , 2 , art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).