II SA/Kr 570/18

WyrokWSA w Krakowie2018-11-07

Skład orzekający: Sędzia WSA Jacek Bursa, WSA Magda Froncisz, NSA Anna Szkodzińska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie decyzji zobowiązującej do uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego może nastąpić z urzędu, jeśli właściciel nieruchomości nie przedstawił umowy na świadczenie tych usług, mimo że kwestionuje on podstawy pierwotnej decyzji?
Ratio decidendi
Decyzja o przedłużeniu obowiązku uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego wydawana z urzędu na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest prawidłowa, jeśli właściciel nieruchomości nie przedstawił wymaganej umowy. W postępowaniu o przedłużenie decyzji nie bada się ponownie przesłanek wydania pierwotnej decyzji, która jest ostateczna i nie została uchylona ani stwierdzona jej nieważność.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o przedłużeniu na kolejny rok obowiązku uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego. Organ I instancji przedłużył decyzję z 2006 r., ponieważ skarżąca nie przedstawiła wymaganej umowy na opróżnianie zbiornika. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów KPA, w tym brak wszczęcia postępowania wyjaśniającego i brak udziału strony w postępowaniu, a także kwestionowała podstawy pierwotnej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Magda Froncisz NSA Anna Szkodzińska (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2018 r., znak: [...] w przedmiocie przedłużenia decyzji w sprawie zobowiązania do uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego skargę oddala. Decyzją z dnia 5 stycznia 2018 r. [...] na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.[...]) Burmistrz [...] i Gminy N. przedłużył na okres od dnia 9 stycznia 2018 r. do dnia 8 stycznia 2019 r. decyzję Burmistrza [...] i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. [...]). Organ I instancji podał, że decyzją Burmistrza [...] i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. (ŚiR. [...] - M. B. zobowiązana została do uiszczenia w terminie do 28 dnia każdego następującego po sobie miesiąca opłat za opróżnienie zbiornika bezodpływowego usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. Nr [...] i transport nieczystości ciekłych do punktu zlewnego. Ww. decyzją M. B. zobowiązana została ponadto do udostępniania - w czwarty piątek każdego następującego po sobie miesiąca - zbiornika bezodpływowego, przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. uległa przedłużeniu w drodze decyzji wydawanych z urzędu na kolejne okresy (ostatnio decyzją [...] z dnia 5 stycznia 2017 r. od dnia 9 stycznia 2017 r. do dnia 8 stycznia 2018 r.). Z uwagi na fakt, iż M. B. nie przedstawiła, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji - orzeczono, jak w sentencji. Od ww. decyzji odwołanie złożyła M. B. zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów: - art. 61 kpa poprzez brak wszczęcia postępowania wyjaśniającego oraz art. 10 §1 kpa poprzez brak zapewnienia stronie udziału w postępowaniu; - art. 1, 6, 7, 8, 9, 77§1, 80 i 81 kpa poprzez nie wydanie decyzji na wszystkie strony wspólnej nieruchomości nr [...] w S. , na której znajduje się bezprawnie postawione szambo przez T. S., która nie zrealizowała wydanych dla niej warunków z dnia 24 marca 2005 r.; - art. 104, 107, 107 §3 kpa poprzez wydanie decyzji bez postępowania wyjaśniającego i bez udziału stron oraz poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji; - art. 127 kpa. Decyzją z dnia 7 marca 2018 r. ([...]) na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2017 r., poz. 1289) oraz art. 138 §1 pkt 1 kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podał, co następuje: Burmistrz [...] i Gminy N. decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r. ustalił dla M. B.: 1) obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. , oznaczonej jako działka nr [...], zabudowanej budynkiem nr [...] i transport tych nieczystości w ilości 3m3/mc do punktu zlewnego - w kwocie [...]zł/mc, 2) termin uiszczania opłaty za wykonanie usługi, o której mowa w pkt 1 - na 28 dzień każdego następującego po sobie miesiąca, 3) termin udostępnienia zbiornika bezodpływowego przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych - na czwarty piątek każdego po sobie następującego miesiąca. Ww. decyzja jest ostateczna i przedłużana była na kolejne okresy. Decyzja przedłużająca - z dnia 7 stycznia 2015 r.nr [...] została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 14 kwietnia 2015 r. nr [...], a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Kr [...], oddalił skargę na ww. rozstrzygnięcie Kolegium. Następnie decyzją z dnia 7 stycznia 2016 r. nr [...] organ I instancji orzekł o przedłużeniu na kolejny okres od dnia 9 stycznia 2016 r. do dnia 8 stycznia 2017 r. decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. Podstawę materialnoprawną kontrolowanej obecnie decyzji stanowi art. 6 ust. 10 ustawy, zgodnie z którym decyzja, o której mowa w ust. 7 ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. W rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje, że M. B. eksploatuje zbiornik bezodpływowy usytuowany na nieruchomości położonej w [...], której jest współwłaścicielką oraz nie zawarła stosownej umowy o opróżnianie zbiornika bezodpływowego z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na tego rodzaju działalność. Powyższy stan faktyczny istnieje od dnia 9 stycznia 2006 r. do chwili obecnej. M. B. w żaden sposób nie wykazała, że jej lokal mieszkalny został podłączony do kanalizacji sanitarnej ani też nie przedstawiła, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. Burmistrz [...] i Gminy N. był więc zobowiązany, stosownie do treści zacytowanego art. 6 ust. 10 ustawy do przedłużenia z urzędu decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...] na kolejny okres. Słuszny jest zarzut skarżącej, że nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania, nie brała w nim udziału i nie miała możliwości wypowiadania się co do zebranego materiału dowodowego, jednak uchybienia te nie miały wpływu na wynik sprawy. Stan faktyczny nie uległ bowiem zmianie od 2006 r. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest jedynie ustalenie, że odwołująca korzysta z bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe i nie zawarła stosownej umowy na opróżnianie tego zbiornika. Wskazać należy, że art. 6 ust. 10 ustawy nakłada na organy administracji publicznej bezwzględny obowiązek wydania z urzędu rozstrzygnięcia o przedłużeniu dotychczasowej decyzji na kolejny okres, w sytuacji ziszczenia się przesłanek statuowanych przez powołany przepis. Zatem tylko okazanie przez M. B. odpowiedniej umowy, potwierdzającej korzystanie z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego pozwolenie w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, spowodowałoby, że organ I instancji nie wydałby decyzji przedłużającej o kolejny rok ustalonego obowiązku. Ponieważ M. B. nie przedłożyła ww. umowy, organ I instancji prawidłowo orzekł o przedłużeniu decyzji na kolejny roczny okres. Na powyższe rozstrzygniecie M. B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Powtórzyła, że nie miała możliwości obrony swoich praw i nie zgadza się z organem, że brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania i niezapewnienie jej udziału w postępowaniu bez możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji nie ma wpływu na wynik sprawy. Podniosła, że od 2006 r. do 2009 r. nie brała udziału w żadnym postępowaniu przed organem I i II instancji, w tym także dla decyzji z dnia 9 stycznia 2006. Według skarżącej jeżeli wspólna nieruchomość została podłączona do sieci kanalizacyjnej, na co wskazują dowody przedłożone przez skarżącą oraz wyrok WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 638/12, to niedopuszczalne jest stosowanie przez organy art. 5 ust. 1 pkt 3a i 3b oraz art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Nadto organ pominął dowody i nie uchylił decyzji, ani nie przeprowadził postępowania dowodowego dla ustalenia prawdziwego stanu faktycznego. Organ błędnie podał, że organy nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została wydana decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r., którą organy przedłużają. Wniosła o zobowiązanie organu do przedłożenia kompletnych akt wszystkich decyzji wydawanych od 2006 do 2017 roku na okoliczność naruszenia prawa procesowego, z uwagi na okoliczność, że decyzje te wydawane były bez udziału strony. Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 6 ust. 6, 7, 9 i 10 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2017/1289 j.t.) gmina jest obowiązana zorganizować odbieranie odpadów komunalnych oraz opróżnianie zbiorników bezodpływowych w przypadku właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli stosownych w tym przedmiocie umów. Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje z urzędu decyzję, w której ustala: 1) obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych; 2) wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2; 3) terminy uiszczania opłat, o których mowa w pkt 1; 4) sposób i terminy udostępniania urządzeń lub zbiorników w celu ich opróżnienia. Decyzja taka wydawana jest na okres 1 roku i ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. Pierwsza decyzja, którą ustalono obowiązek ponoszenia przez M. B. opłat wydana została jeszcze w dniu 9 stycznia 2006 r., jest ostateczna i dotąd nie została uchylona. Rozpoznając skargę M. B. na decyzję przedłużającą tę decyzję na kolejny rok, Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie II SA/Kr 599/15 ustalił, że decyzją z dnia 26 czerwca 2015 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uchyliwszy decyzję Burmistrza [...] i Gminy N. z dnia 9 października 2013 r. o odmowie uchylenia (po wznowieniu postępowania) decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r., orzekło o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza [...] i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. z uwagi na upływ pięcioletniego terminu od daty doręczenia decyzji stronie i stwierdziło wydanie tejże decyzji z naruszeniem prawa. Dowodzona prze skarżącą tym dokumentem okoliczność nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. Decyzja stwierdzająca wydanie decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje z obrotu prawnego decyzji ostatecznej (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 października 2012 r. II SA/Kr 323/12). Decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. nie została uchylona, nie stwierdzono jej nieważności. Nadal stanowi ona źródło obowiązku i kształtuje stan prawny. Tym stanem organy pozostają związane i z tego powodu w postępowaniu o przedłużenie decyzji "podstawowej" nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana. Postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, statuowanej przepisem art. 6 ust. 10 ustawy. Przepis ten formułuje zaś tylko jedną negatywną przesłankę, powodującą odstąpienie od "przedłużenia decyzji na następny okres". Ta przesłanka została przez organy zbadana, a co więcej nie jest między stronami sporna: skarżąca nie zwarła umowy, o jakiej mowa w art. 6 ust 10 ustawy. Nie jest także sporne i to, że lokal skarżącej nie został podłączony do kanalizacji po dacie ustalenia obowiązku ponoszenia opłat. O tym zaś, że z faktem zajmowania tego lokalu (niepodłączonego na dzień 6 stycznia 2006 r. odrębnie do sieci kanalizacyjnej) wiąże się obowiązek ponoszenia opłat, przesądza decyzja z tej daty pochodząca. Wywody zatem skarżącej, zmierzające do wykazania, że faktyczne tylko zajmowanie jednego z niewyodrębnionych lokali we współwłasnym budynku nie daje podstaw do obciążania obowiązkiem ponoszenia opłat, nie mogły być przez organy weryfikowane w sprawie o przedłużenie decyzji "podstawowej". Na marginesie tylko więc wskazać można, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada określone obowiązki w zakresie gromadzenia i usuwania nieczystości ciekłych na właścicieli nieruchomości. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi polega na tym, że problem nieczystości zostaje w całości rozwiązany: częściowe tylko uregulowanie tej kwestii przez jednego ze współwłaścicieli powodować musi odpowiednie, przewidziane prawem, działanie organu. Prawdą jest, że skarżąca nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania i o zgromadzeniu materiału dowodowego. Niewątpliwie stanowi to naruszenie przepisu art. 10 kpa, ale naruszenie to nie mogło mierz wpływu na wynik sprawy. Skarżąca była i jest doskonale zorientowana w sprawie, składała odwołania, a potem skargi do sądu na wcześniej, corocznie wydawane decyzje o przedłużeniu decyzji z 2006 r. i każdorazowo powiela te same zarzuty. Podniesione zaś na rozprawie okoliczności nie mogły mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia. Nie było też potrzeby badania akt sprawy administracyjnej zakończonej decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r. Ani postępowanie w tej sprawie ani wydana w jego wyniku decyzja nie podlegają bowiem ocenie sądowej w sprawie rozpatrywanej obecnie. Zaskarżone rozstrzygniecie uznać więc należy za zgodne z prawem. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło