II SA/Kr 573/03
WyrokWSA w Krakowie2005-10-05
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Halina Jakubiec, Krystyna Kutzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej uprawnienia diagnosty, wydanej z rażącym naruszeniem prawa (brak wymaganego wykształcenia), jest zgodna z prawem, zwłaszcza w kontekście wcześniejszego posiadania i cofnięcia tych uprawnień?Ratio decidendi
Decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej uprawnienia diagnosty, wydanej z rażącym naruszeniem prawa (brak wymaganego wykształcenia), jest zgodna z prawem. Skoro skarżący nie spełniał wymogów wykształcenia określonych w przepisach prawa materialnego i rozporządzeniu wykonawczym w momencie ubiegania się o uprawnienia, decyzja je przyznająca była wadliwa. Fakt wcześniejszego posiadania i cofnięcia uprawnień nie ma znaczenia, ponieważ ponowne staranie się o nie wymaga spełnienia aktualnych wymogów prawnych.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Starosty, która przyznała skarżącemu S. A. uprawnienia diagnosty, mimo że skarżący posiadał jedynie wykształcenie zasadnicze zawodowe, a nie wymagane wyższe lub średnie techniczne. Skarżący argumentował, że decyzja Starosty opierała się na art. 145 ust. 6 Prawa o ruchu drogowym i że nie było podstaw do stwierdzenia nieważności. Wcześniej skarżący posiadał uprawnienia, które zostały mu cofnięte z powodu nieprawidłowego przeprowadzenia badania technicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2002 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek(spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec NSA Krystyna Kutzner Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2005 r sprawy ze skargi S. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2002 r Nr Kol. Od [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Decyzją z dnia [...] 2002 r., Kol. Odw. [...] w wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty O. z dnia [...] 2001r. - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2002 roku nr Kol. Odw. [...] stwierdzającej nieważność decyzji Starosty Powiatowego z dnia [...] 2001r. udzielającej p. S. A. i imiennego uprawnienia diagnosty nr[...] .
Na uzasadnienie decyzji podano, że dniu w [...] 2001r. przyznano S. A. imienne uprawnienie diagnosty nr [...] uprawniające do dokonywania badań technicznych pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy za granicą (pierwsze badanie techniczne) i pojazdów marki "[...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w wyniku powzięcia wiadomości o tej decyzji - wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji z dnia [...] 2001r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. jako podstawę swych obu decyzji podało art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) w związku z treścią art. 84 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) i treścią § 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz.U. nr 81, poz. 919). Podano, że z treści § 2 w/w Rozporządzenia wynika, że do przesłanek, jakie musi spełniać osoba ubiegająca się o przyznanie uprawnień diagnosty należy zaliczyć m.in. odpowiednie wykształcenie - wyższe wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej (i 1 rok praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów), albo - średnie wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej (i 3 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów). Podkreślono, że organ I instancji wydał w dniu [...] 2001r. S. A. uprawnienia diagnosty na podstawie dokumentów, z których wynikało, że S. A. nie ma jakiegokolwiek wykształcenia wyższego, ani średniego, a jedynie wykształcenie zasadnicze zawodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę, że skoro stronie przyznano uprawnienia, mimo że strona ta nie spełniała jednego z podstawowych warunków do jego przyznania - właściwego wykształcenia, to przyznanie takich uprawnień nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Na poparcie swego stanowiska organ ten przytoczył szereg orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zwróciło jednocześnie uwagę, że zgodnie z treścią art. 145 ust. 6 cyt. ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym - tylko osoby, które w dniu 1 stycznia 1998r. (w dniu wejścia w życie cyt. ustawy - Prawo o ruchu drogowym) wykonywały czynności diagnosty, uznane zostały ex lege za spełniające wymagania określone ustawą, a więc uzyskiwały prawo do dalszego wykonywania czynności diagnosty (badania techniczne pojazdów) bez potrzeby uzyskiwania nowej decyzji w tym zakresie. Jest to jednak wyjątek od regulacji art. 84 ust. 2 tej ustawy. Podkreślono też, że osoba, która wykonywała czynności diagnosty w tym dniu, ale później została tych uprawnień pozbawiona, zobowiązana jest przy ponownym staraniu się o przyznanie uprawnień - spełnić wszystkie warunki wymagane ustawą obowiązującą w chwili tych starań (wobec takiej osoby musi też upłynąć właściwy okres czasu, jaki ustawodawca wymaga do ponownego udzielenia uprawnień). Ustalono, że S. A. w dniu [...] 1998r. stał się ex lege osobą posiadającą uprawnienia do wykonywania badań technicznych, jednakże już po tym dniu uprawnienia te zostały mu cofnięte (prawomocnie). Od tej chwili jego sytuacja "stała się taka sama, jak każdej innej osoby, która "na nowo" stara się o uzyskanie uprawnień diagnosty" i tym samym zobowiązana jest do spełnienia przesłanek zawartych w art. 84 ust. 2 cyt. ustawy - Prawo o ruchu drogowym.
Na decyzję tę złożył skargę S. A., który wniósł o jej uchylenie. Na uzasadnienie podał m. in., że "starosta wydając imienne uprawnienie diagnosty nr 33 nie pominął art. 84 ust. 2 Pr. Dr. czy § 2 Diag. Rozp., oparł się bowiem na art. 145 ust. 6 Pr. Drog." Podkreślił, że "starosta skutkiem nieprawidłowości w pracy swego urzędu po prostu nie wiedział, że po wejściu w życie ustawy pozbawiony zostałem uprawnień diagnosty" i zdaniem skarżącego wykrycie tej okoliczności spowodowało wznowienie postępowania w sprawie, "który to tryb był jedyną właściwą metodą wyeliminowania spornej decyzji - w razie zaistnienia wszystkich wymaganych prawem przesłanek". Zdaniem skarżącego - nie zaistniała żadna przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] 2001r. przyznającej mu uprawnienia diagnosty. S. A. podał też, że od tego dnia, jako diagnosta przeprowadzał badania techniczne pojazdów warunkujące dopuszczenie ich do ruchu, a to sprzeciwia się stwierdzeniu nieważności decyzji zgodnie z art. 156 § 2 in fine kpa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i uzasadniło swoje stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. W szczególności podkreślono, że zgodnie z art. 84 ust. 2 cyt. ustawy - Prawo o ruchu drogowym - właściwy starosta wydaje uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się m. in. posiada wymagane wykształcenie techniczne, przy czym szczegółowe przesłanki także w zakresie wykształcenia reguluje cyt. wyżej Rozporządzenie z dnia 7 września 1999r., zgodnie z którym do przesłanek związanych z wykształceniem należy zaliczyć wyższe lub średnie wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej. Skoro z przedstawionych dokumentów wynika, że skarżący nie ma ani wykształcenia wyższego, ani średniego, a ma jedynie wykształcenie zasadnicze zawodowe, to należy stwierdzić, że uprawnienie przyznano wbrew powołanym wyżej przepisom obowiązującego prawa. Zaznaczono, że następstwem spowodowanym przez wydane skarżącemu uprawnienia są orzeczenia wydane przez skarżącego dotyczące przeprowadzonych badań technicznych, jednak w przepisie art. 156 § 2 kpa chodzi o skutki prawne, a nie "o stan faktyczny spowodowany istnieniem lub wykonywaniem wadliwej decyzji, jak również obojętne będzie przy stosowaniu tego przepisu czy istnieją faktyczne możliwości odwrócenia następstw spowodowanych przez decyzję". Podkreślono także, że każda osoba, która zwracała się po dniu 1 stycznia 1998r. o wydanie uprawnień z powodu ich nie posiadania zobowiązana była do spełnienia przesłanek określonych w obowiązujących przepisach. Jednocześnie przyznano, iż w zaskarżonej decyzji podano błędnie podstawę prawną, to jednak podstawa prawna jej wydania realnie istnieje.
Postanowieniem z dnia [...] 2003r. Naczelny Sąd Administracyjny w W., Ośrodek Zamiejscowy w K. oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.)
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Należy zwrócić uwagę, że decyzja organu I instancji - Starosty O. z dnia[...] .2001r. została wydana w chwili obowiązywania art. 84 pkt 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602) w brzmieniu następującym: "Starosta wydaje uprawnienie diagnosty do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się o jej wydanie posiada wymagane wykształcenie i praktykę oraz odbyła szkolenie zakończone egzaminem z pozytywnym wynikiem, w jednostce wyznaczonej przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej." Zgodnie z art. 84 ust. 9 pkt 2 tej ustawy: "Minister Transportu i Gospodarki Morskiej określi, w drodze rozporządzenia szczegółowe wymagania w stosunku do diagnostów, program szkolenia i wzory dokumentów związanych z uzyskaniem uprawnień do wykonywania badań technicznych". W oparciu o tę delegację ustawową zostało wydane cyt. wyżej Rozporządzenie z dnia 7 września 1999r., które przewiduje w § 2 ust. 1 pkt 1 i 2 możliwość wydania uprawnień wyłącznie osobom posiadającym wyższe lub średnie wykształcenie (techniczne o specjalności samochodowej). Rozporządzenie to nie przewiduje możliwości wydania uprawnienia osobie, która ma jedynie wykształcenie zasadnicze zawodowe, a takie tylko posiada skarżący.
Jak wynika z akt skarżący S. A. składając w dniu 16 sierpnia 2001r. wniosek o wydanie mu imiennego zezwolenia na wykonywanie badań technicznych pojazdów samochodowych (k. 51 akt adm.) dołączył jednocześnie świadectwo ukończenia zasadniczej szkoły zawodowej (k. 49 akt adm.), a to oznacza, że wydanie mu w dniu [...] 2001r. uprawnień diagnosty nastąpiło wbrew przytoczonym wyżej przepisom prawa. Już tylko ta okoliczność skutkuje powstaniem przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, co słusznie podkreśliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w obu decyzjach.
W tej sytuacji bez znaczenia jest fakt, że skarżący na dzień 1 stycznia 1998r. spełniał warunki do dalszego wykonywania uprawnień diagnosty, skoro uprawnień tych został pozbawiony - w aktach (k. 37 - 39 akt adm.) zalega decyzja z dnia [...].1998r. Wojewody B. o cofnięciu S. A. uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów w związku z przeprowadzeniem badania technicznego samochodu osobowego niezgodnie z obowiązującym zakresem i wydaniem zaświadczenia z tego badania niezgodnie ze stanem faktycznym i przepisami, za co S. A. został prawomocnie skazany przez Sąd Rejonowy w O. (za przestępstwo z art. 266 § 3 kk). Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] 1999r. W tej sytuacji ponowne starania o wydanie uprawnień musiały podlegać przepisom obowiązującym w chwili podjęcia starań - złożenia wniosku i przyznania uprawnień. Bez znaczenia pozostaje fakt, że skarżący, któremu cofnięto uprawnienia mógł podjąć starania o ponownie ich wydanie dopiero po upływie określonego okresu czasu od chwili cofnięcia tych uprawnień, a także to, że S. A. składając w sierpniu 2001r. wniosek o wydanie uprawnień ukrył fakt ich posiadania w przeszłości i fakt ich cofnięcia.
Mimo pewnych usterek, od których zaskarżona decyzja nie jest wolna, a co w odpowiedzi na skargę zauważyło także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. - uchybienia te - zdaniem Sądu - nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznacza, że podzielił stanowisko i poglądy tego organu administracyjnego zawarte w zaskarżonej decyzji, albowiem są zgodne z prawem oraz z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tego rodzaju sprawach obszernie powołanym i przytoczonym w zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zawiera żadnego zarzutu mogącego być uwzględnionym i uznał, że organ administracyjny przy wydaniu zaskarżonych decyzji nie naruszył prawa - a przeto skargi nie uwzględnił i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło