II SA/Kr 574/06

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F.J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego Postanowieniem z dnia 3 lipca 2006 roku Referendarz sądowy, po rozpoznaniu wniosku F.J. z dnia .........2006 roku, przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego, którego miała wyznaczyć Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Izby Radców Prawnych w K. na pełnomocnika F.J.. został wyznaczony radca prawny A.B. prowadzący Kancelarię Radcy Prawnego w K. ............któremu skarżący udzielił odpowiedniego pełnomocnictwa. Wyznaczony pełnomocnik reprezentował skarżącego przed sądem pierwszej instancji. W dniu .........2007 roku do tut. Sądu wpłynął wniosek F.J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2007 roku uchylającego decyzję ..........Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia ...............w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu do przystąpienia do użytkowania budynku. Uzasadniając wniosek skarżący podniósł, iż pełnomocnik A.B. był umocowany do reprezentowania skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, nie może on natomiast podjąć żadnych działań w zakresie złożenia skargi kasacyjnej i reprezentowania skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Odnośnie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych skarżący wyjaśnił, iż przez rok 2006 i 2007 nie miał innych dochodów, poza tymi, które uzyskiwał z małego gospodarstwa rolnego. Jego sytuacja materialna jest bardzo trudna i każda nawet najmniejsza kwota wydatków z minimalnego budżetu domowego sprawia ogromną trudność. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, iż na mocy prawomocnego postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 lipca 2007 roku skarżący F.J. korzysta z prawa pomocy z zakresie całkowitym. Jak wynika z akt sprawy, prawo to nie zostało skarżącemu cofnięte na podstawie art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 150, poz. 1270 ze zmianami). Powyższe oznacza, iż w toku całego postępowania sądowego, zatem aż do wyczerpania procedury odwoławczej, tj. skargi kasacyjnej, łącznie z postępowaniem egzekucyjnym skarżący zwolniony jest od konieczności uiszczania kosztów sądowych, jak również może korzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków. Zgodnie z art. 239 pkt 4 w/w ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Zwolnienie od kosztów sądowych działa od chwili zgłoszenia przez stronę wniosku w tym przedmiocie i obejmuje swoim zakresem wszystkie przyszłe i potencjalne koszty sądowe, w tym również wpis od skargi kasacyjnej. Biorąc pod uwagę powyższe - ponowny wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy korzysta on z takiego zwolnienia na mocy prawomocnego postanowienia Sądu należy uznać za bezprzedmiotowy. Nie zasługuje na aprobatę stanowisko skarżącego, iż pełnomocnik wyznaczony w ramach prawa pomocy był umocowany tylko do reprezentowania skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie. Należy bowiem zauważyć, iż ustanowienie zawodowego pełnomocnika w ramach prawa pomocy jest skuteczne w toku całego postępowania sądowego. Ustanowienie pełnomocnika odbywa się w trzech etapach. Najpierw sąd wydaje postanowienie o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie (art. 258 § 2 pkt 7 powołanej ustawy). Następnie sąd występuje do odpowiedniego organu samorządu zawodowego o wyznaczenie konkretnego adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 253). Wreszcie, strona udziela odpowiedniego pełnomocnictwa osobie wskazanej przez organ samorządu zawodowego, jeżeli podjęła się ona reprezentowania strony (M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II s. 588-589). Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, iż w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy nie jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa, a oznacza jedynie prawo strony do udzielenia konkretnemu pełnomocnikowi wskazanemu imiennie przez organ samorządu zawodowego odpowiedniego umocowania. Stosownie do treści art. 244 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu pełnomocnikowi bez ponoszenia przez nią wynagrodzenia i wydatków adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustawodawca zagwarantował stronie uprawnienie do kreowania konkretnego stosunku zastępstwa procesowego. W ramach tego stosunku strona ma zatem możliwość wyrażenia swoich preferencji co do osoby wyznaczonego pełnomocnika, jak również swobodnego określenia zakresu przedmiotowego pełnomocnictwa. Udzielenie przez F.J. pełnomocnictwa procesowego radcy prawnemu A.B. do reprezentowania go jedynie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie nie upoważnia skarżącego do występowania z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy obejmującym ustanowienie kolejnego pełnomocnika. Skarżący dysponuje bowiem prawem do pełnomocnika. Przyznanie skarżącemu prawa pomocy powtórnie - w sytuacji, gdy korzysta on już z tego prawa na podstawie postanowienia z dnia 3 lipca 2006 roku byłoby bezzasadne. Prawomocne orzeczenie wydane w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie następnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu sądowoadministracyjnym przez tę samą stronę, w tym samym zakresie, opartego na tych samych podstawach faktycznych. Z tych względów, działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, uznając je za bezprzedmiotowe.