II SA/Kr 583/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Mariusz Kotulski Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody z dnia 11 maja 2005 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody rzecz skarżącej M. P. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Agencja [...] S.A. w dniu 18 czerwca 2003 r. złożyła wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę ulicy G. w K. na odcinku od ul. [...] do [...] w rejonie ul. [...] wraz z łącznicami przy małym rondzie i [...]. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] września 2003 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę na ww. zamierzenie inwestycyjne. Zamierzenie budowlane zostało zlokalizowane, między innymi, na działkach nr 1, 2 , 3 i 4 . Najwcześniejsze potwierdzenia odbioru tej decyzji przez strony datowane są na 15 września 2003 r. W dniu 26 września 2003 r. M.P. wniosła odwołanie od ww. decyzji, argumentując to brakiem udziału w postępowaniu zmierzającym do wydania zaskarżonego pozwolenia na budowę. Odwołująca podniosła, iż jest współwłaścicielką działek nr 1, 2 , 3 i 4 i jest wpisana w księdze wieczystej jako ich współwłaścicielka, a mimo to nie brała udziału w postępowaniu l-instancyjnym i nie mogła bronić swoich interesów. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] lutego 2003 r. została zawarta przedwstępna umowa sprzedaży między M.P. i J.J. , reprezentowanymi przez pełnomocnika M.J. , a Gminą Miasto K. w sprawie sprzedaży Gminie udziałów ww. współwłaścicielek w działkach nr 1, 2 , 3 i 4 . Zgodnie z punktem [...] ww. przedwstępnej umowy sprzedaży (akt notarialny repertorium [...]), strony zobowiązały się do zawarcia ostatecznej umowy sprzedaży w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego [...] w K. o odmowie stwierdzenia nabycia własności ww. nieruchomości przez zasiedzenie na rzecz [...] Spółdzielni "[...]". Zgodnie z [...] ww. przedwstępnej umowy sprzedaży, pełnomocnik J.J. i M.P. udostępnił Gminie K. ich udziały we współwłasności ww. nieruchomości na cele budowlane związane z realizacją inwestycji pod nazwą "budowa z projektowaniem ulicy G. w K". W aktach sprawy znajduje się porozumienie z dnia [...] kwietnia 2003 r. zawarte między Gminą Miasto K. a [...] Spółdzielnią "[...]", w przedmiocie wydania Gminie K. w związku z realizacją ww. inwestycji działek o numerach 1 , 2 , 3 i 4 , których Spółdzielnia była posiadaczem. W dniu [...] maja 2003 r. została zawarta przedwstępna umowa sprzedaży między Gminą Miasto K. a [...] Spółdzielnią "[...]", zgodnie z którą Spółdzielnia ta zobowiązała się sprzedać Gminie działki nr 1, 2 , 3 i 4 w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się postanowienia stwierdzającego nabycie przez ww. Spółdzielnię przez zasiedzenie prawa własności do ww. działek. Wojewoda decyzją z dnia [...] maja 2004 r. umorzył postępowanie odwoławcze w tej sprawie. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podniósł, że to postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość dotyczyła w tej sprawie sytuacji, w której odwołanie wniosła nieuprawniona osoba. W ocenie Wojewody odwołanie M.P. nie mogło być merytorycznie rozpatrzone, ponieważ osoba ta nie brała udziału w postępowaniu l-instancyjnym, a tym samym nie została uznana przez Prezydenta Miasta K. za stronę. Organ odwoławczy podniósł, że weryfikacja poprawności ustalenia stron winna nastąpić w odrębnym postępowaniu, nie precyzując rodzaju tego odrębnego postępowania. Decyzję ta doręczono M.P 17 maja 2004 r. i dnia 15 czerwca 2004 r. strona ta wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. decyzję, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ l-instancji celowo pominął skarżącą, mimo że była ona ujawnioną w księdze wieczystej współwłaścicielką działek, przez które przebiega planowana inwestycja. To pominięcie miało na celu przyspieszenie inwestycji. Skarżąca podniosła, że obowiązkiem Wojewody było merytoryczne rozpoznanie jej odwołania, skoro zostało ono wniesione zanim decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2003 r. stała się ostateczna. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzuty i wnioski zawarte w skardze i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżąca M.P w dniu 15 czerwca 2004 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody z dnia [...].2004 r., doręczoną skarżącej 17 maja 2004 r. Skarga została wniesiona z zachowaniem ustawowego 30-dniowego terminu. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l-instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona, a argumentacja Wojewody zawarta w zaskarżonej decyzji jest nieprawidłowa. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji umorzył postępowanie odwoławczy z tego powodu, że odwołanie nie wniosła strona. Organ ten przyjął bowiem, że skoro organ l-instancji nie doręczył decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji do skarżącej, to pozbawienie skarżącej przymiotu strony w postępowaniu I-instancyjnym było wyłączną kompetencją organu l-instancji. Wojewoda stwierdził bowiem, że w postępowaniu wszczętym wniesieniem odwołania, nie ma on kompetencji do badania prawidłowości ustalenia stron. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie podziela takiego stanowiska. Z akt sprawy wynika, że zamierzenie inwestycyjne obejmujące budowę ulicy G. w K. na odcinku od ul. [...] do [...] w rejonie ul. [....] wraz z łącznicami przy małym rondzie i ul. [...], miało zostać zrealizowane między innymi na działkach nr 1 , 2 , 3 i 4 . Współwłaścicielką tych działek była skarżąca M.P. . Tym samym błędnie przyjął organ odwoławczy, że skarżąca prawidłowo została pozbawiona przymiotu strony w postępowaniu l-instancyjnym. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Organ odwoławczy przedwcześnie uznał brak przymiotu strony odwołującej. Należało ustalić, dysponując materiałem dowodowym w postaci zawartych przedwstępnych umów sprzedaży, czy istotnie odwołująca M.P. nadal była współwłaścicielką przedmiotach działek, czy też nie była. Z akt sprawy wynika, że inwestor zobowiązał się do zakupu tych działek bądź to od M.P. bądź od [...] Spółdzielni "[...]". Tym samym nic nie stało na przeszkodzie przed zbadaniem, jaki był stan prawny przedmiotach nieruchomości i kto był ich właścicielem. Gdyby nadal właścicielką (współwłaścicielką) była skarżąca, to wówczas miałaby miejsce sytuacja, w której osoba dysponująca prawem własności nieruchomości zajętej pod budowę inwestycji nie została uznana za stronę w postępowaniu zmierzającym do udzielenia pozwolenia i zatwierdzenia projektu budowlanego tej inwestycji. Ta okoliczność należy wyjaśnić i organem, który powinien w tym zakresie przeprowadzić postępowanie był właśnie Wojewoda . Błędnie przyjął Wojewoda brak swojej właściwości do badania prawidłowości ustalenia przymiotu strony przez skarżącą w postępowaniu administracyjnym. Należy bowiem wskazać, że wraz z wniesieniem odwołania organ II-instancji ma obowiązek w całości skontrolować prawidłowość postępowania I-instancyjnego przeprowadzonego przez organ niższego stopnia. Tym samym to właśnie organ odwoławczy zobowiązany był do sprawdzenia, czy organ l-instancji prawidłowo pominął skarżącą jako stronę postępowania administracyjnego. Nie spełniona została w tej sprawie przesłanka bezprzedmiotowości postępowania, na którą powołał się organ. Należy również wskazać, że skarżąca M.P. wniosła odwołanie od nieostatecznej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Skarżąca zachowała 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, ponieważ jej odwołanie wpłynęło do organu administracji 26 września 2003 r. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że zaskarżona decyzja Wojewody narusza przepisy postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. w tej sprawie Wojewoda prowadząc postępowanie powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy odwołująca posiada przymiot strony w tej sprawie i po ustaleniu tej przesłanki przeprowadzić stosowne postępowanie. Mając na uwadze powyższe okoliczności, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt c P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku, ponieważ stwierdzono naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 105 § 1 k.p.a., art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego) poprzez błędne przyjęcie wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącej od organu, który wydał zaskarżoną decyzję, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W tej sprawie zwrot kosztów postępowania obejmuje zwrot uiszczonego wpisu, wynagrodzenia pełnomocnika będącego adwokatem oraz zwrot kosztów stanowiących równowartość opłaty skarbowej za udzielenie pełnomocnictwa.