II SA/Kr 590/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-05-14
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rolnik prowadzący wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką małoletnich dzieci, którego jedynym źródłem dochodu jest gospodarstwo rolne o rocznej dochodowości 4.651,70 zł i posiadający dom oraz nieruchomość rolną o powierzchni 2,69 ha, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Rolnik, którego jedynym źródłem dochodu jest gospodarstwo rolne o niewielkiej rocznej dochodowości, przypadającej na czteroosobową rodzinę, i który nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca obiektywnie nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący S.K. złożył wraz ze skargą na decyzję Wojewody o odmowie ustalenia odszkodowania wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką małoletnich dzieci, a jedynym źródłem dochodu jest gospodarstwo rolne o rocznej dochodowości 4.651,70 zł. Posiada dom i nieruchomość rolną o powierzchni 2,69 ha, nie ma oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Podniósł, że cierpi na schorzenie kręgosłupa wymagające rehabilitacji.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 3 marca 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych
Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody [...] z dnia 3 marca 2010 r. Nr: [...] 9 w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania skarżący S.K. złożył wniosek przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sadowych.
Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika, iż skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną A.K. oraz synami: 9-letnim K. i 6-letnim D. Jedynym źródłem dochodu rodziny jest prowadzone gospodarstwo rolne o rocznej dochodowości 4.651,70 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi dom o powierzchni 70 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 2,69 ha. Skarżący nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3000 euro.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, iż jest rolnikiem utrzymującym się z pracy w gospodarstwie rolnym położonym w B. Żona prowadzi wspólnie ze skarżącym gospodarstwo rolne. Skarżący cierpi na schorzenie kręgosłupa w odcinku lędźwiowym, co wymaga stałej rehabilitacji.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 przedmiotowej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 w/w ustawy). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo.
W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie posiada środków na pokrycie kosztów zainicjowanego postępowania sądowego. Jedynym źródłem dochodu rodziny skarżącego jest prowadzone gospodarstwo rolne o niewielkim areale 2,69 ha. Roczna dochodowość gospodarstwa wynosi 4.651,70 zł (dowód: zaświadczenie Burmistrza B. z dnia .....2010 roku), co daje kwotę 387,64 zł miesięcznie. Uzyskiwany dochód przypada na czteroosobową rodzinę, skarżący ma bowiem na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci. Skarżący nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych, które mogłyby być spieniężone celem pokrycia kosztów zainicjowanego postępowania sądowego.
Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło