II SA/Kr 599/15

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 kwietnia 2015 r.. znak : [...] w przedmiocie przedłużenia obowiązywania decyzji p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą M.B. od uiszczenia wpisu sądowego w ½ części; II) ustanowić dla skarżącej M.B. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, uzupełniony pismem z dnia 22 lipca 2015 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 kwietnia 2015 r. We wniosku tym skarżąca oświadczyła, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę wynosi 1.274 zł. Skarżąca jest współwłaścicielką w ½ części domu oraz działki o pow. 15 a. W uzasadnieniu wniosku skarżąca oświadczyła, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy jest całkowicie zasadny, bowiem nie stać ją na poniesienie kosztów, gdyż jej wynagrodzenie za pracę jest najniższe. Ponosi ona miesięczne opłaty za telefon- 25 zł, energię elektryczną – 143,04 zł, za wywóz śmieci- 9 zł, podatek od nieruchomości – 48 zł, zakup leków od 50-70 zł, środki czystości - 70 zł, rtg zębów od 30-50 zł, za wodę- 15 zł, dojazd do pracy- 240 zł. Pozostała cześć dochodu skarżąca przeznacza na zakup żywności. Skarżąca wyjaśniła także, że zaciągnęła kredyt w wysokości [...] zł na zakup lodówki. Miesięczna rata wynosi 130.04 zł. Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie następujących dokumentów : informacji o opłatach za gospodarowanie odpadami komunalnymi, fakturę VAT za zakup lekarstw z 16 czerwca 2015 r. na kwotę 21,19 zł, decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N. o ustaleniu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015 r. na kwotę 190 zł, umowę kredytu ratalnego zawarta w dniu 12 maja 2013 r., dwie faktury VAT za rtg zębów na łączną kwotę 45 zł, potwierdzenie wniesienia opłaty sądowej w wysokości 100 zł. W piśmie z dnia 22 lipca 2015 r. uzupełniającym wniosek skarżąca wyjaśniła, iż nie może dostarczyć historii rachunku bankowego, do czego zobowiązał ją sąd, gdyż za wystawienie takiego dokumentu bank pobiera opłatę. Skarżąca wniosła aby sąd zwrócił się do banku o przesłanie tych informacji. Również nie może dostarczyć zaświadczenia o zarobkach w zakreślonym terminie 7 dni, na okoliczność wysokości swoich zarobków przestawia odpis RMUA za ostatni miesiąc, podnosząc, że je zarobki są jednakowe co miesiąc. Oświadczyła też, ze nie korzysta z pomocy społecznej. Do pisma dołączony został ZUS RMUA za miesiąc maj 2015 r. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego przedstawiona przez skarżącą aktualna sytuacja finansowa nie uzasadnia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Obecnie skarżąca utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł – jest to jej stały dochód. Jej wydatki konieczne zamykają się kwotą 467,04 zł ( opłaty za media, podatek od nieruchomości, koszty dojazdu do miejsca pracy i zakup leków ). Pozostałe zadeklarowane przez skarżącą wydatki nie maja charakteru koniecznych. Może więc ona wygospodarować z pozostałego do dyspozycji dochodu środki pieniężne, na poniesienie częściowego wpisu od skargi. Odnosząc się natomiast do kwestii opłacanie przez skarżącą rat kredytu należy podkreślić, że zobowiązania cywilnoprawne, w tym przypadku właśnie koszty regulowania rat kredytu nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Dlatego też biorąc pod uwagę powyższe orzekający zwolnił skarżącą w ½ części od uiszczenia wpisu sądowego oraz ustanowił dla niej pełnomocnika z urzędu, uznając, iż jest to w pełni uzasadnione. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).