II SA/Kr 599/15
WyrokWSA w Krakowie2015-11-10
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Joanna Tuszyńska, Agnieszka Nawara - Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może przedłużyć z urzędu decyzję ustalającą obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego, jeśli właściciel nieruchomości nie przedstawił umowy na wywóz nieczystości, mimo że kwestionuje on podstawy wydania pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest zobowiązany do przedłużenia z urzędu decyzji ustalającej obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego, jeśli właściciel nieruchomości nie przedstawi stosownej umowy na wywóz nieczystości. Postępowanie w sprawie przedłużenia decyzji nie polega na ponownym badaniu przesłanek wydania pierwotnej decyzji, lecz na weryfikacji negatywnej przesłanki wskazanej w art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, czyli braku zawarcia umowy. Nawet stwierdzenie wydania pierwotnej decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje jej z obrotu prawnego, jeśli nie została ona uchylona ani stwierdzono jej nieważności.Stan faktyczny
Właścicielka nieruchomości, M. B., kwestionowała decyzję przedłużającą obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego. Pierwotna decyzja z 2006 r. zobowiązywała ją do ponoszenia opłat i udostępniania zbiornika przedsiębiorcy. Mimo podnoszonych zarzutów o brak wszczęcia postępowania i naruszenie procedury, organy administracji przedłużyły decyzję z urzędu, wskazując na brak zawarcia przez M. B. stosownej umowy na wywóz nieczystości. WSA w Krakowie oddalił skargę, uznając decyzję za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Agnieszka Nawara - Dubiel Protokolant : st. sekr. sąd. Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 14 kwietnia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie przedłużenia okresu obowiązywania decyzji skargę oddala.
Burmistrz Miasta i Gminy decyzją z dnia 7 stycznia 2015 r. na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1399) przedłużył na okres od dnia 9 stycznia 2015 r. do dnia 8 stycznia 2016 r. decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r. (znak [...]).
W uzasadnieniu organ podał, że decyzją Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r. ([...]) M. B. została zobowiązana do uiszczenia w terminie do 28 dnia każdego następującego po sobie miesiąca opłat za została opróżnienie zbiornika bezodpływowego usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. Nr [...] i transport nieczystości ciekłych do punktu zlewnego. Została zobowiązana również do udostępniania - w czwarty piątek każdego następującego po sobie miesiąca - zbiornika bezodpływowego, przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. uległa przedłużeniu w drodze decyzji wydawanych z urzędu na kolejne okresy (ostatnio decyzją [...] z dnia 7 stycznia 2014 r. od dnia 9 stycznia 2014 r. do dnia 8 stycznia 2015 r.). Wydanie decyzji było konieczne, ponieważ M. B. nie przedstawiła na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniosła, iż postępowanie w sprawie nie zostało wszczęte, nie zapewniono jej udziału w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji. Ponadto zarzuciła naruszenie: art. 107 § 3 kpa poprzez brak dokumentacji dowodowej; art. 7, 77 i 80 kpa poprzez wydanie decyzji wyłącznie dla jednego współwłaściciela, pomijając innych współwłaścicieli; art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, z uwagi na to, że budynek nr [...] został podłączony do sieci kanalizacyjnej protokołem odbioru z dnia 2 kwietnia 2005 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 14 kwietnia 2015 r., znak: [...], na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz art. 138 § 1 pkt 1 utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył uregulowania prawne mające zastosowanie w sprawie tj. art. 5 ust. 1 pkt 3a i 3b, art. 6 ust. 1, 7, 8, 9 i 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz wskazał na treść decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...]. Decyzja ta była przedłużana na kolejne okresy. Ostatnia decyzja przedłużająca została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 16 czerwca 2014 r., nr [...].
W ocenie Kolegium zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Z decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r., Nr [...] wynikało, że M. B. eksploatuje zbiornik bezodpływowy usytuowany na nieruchomości położonej w S., której jest współwłaścicielką. Ponadto nie zawarła stosownej umowy o opróżnianie zbiornika bezodpływowego z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na tego rodzaju działalność. Powyższy stan faktyczny istniał zarówno w dacie wydania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r., jak i następnych decyzji oraz istnieje w chwili obecnej. Ponieważ stan faktyczny i prawny nie uległ zmianie organ I instancji zobowiązany był, zgodnie z art. 6 ust. 10 w/w ustawy, do przedłużenia z urzędu decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. na kolejny okres od dnia 9 stycznia 2015 r. do dnia 8 stycznia 2016 r.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu argumentów dotyczących braku wszczęcia postanowienia i nie zapewnienia udziału w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, Kolegium wskazało, iż rzeczywiście tak było, jednak stan faktyczny sprawy nie uległ zmianie od roku 2006. Jednym elementem, który mógł się zmienić, byłoby zawarcie przez M. B. stosownej umowy na wywóz nieczystości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 5 października 2011 r. sygn. II SA/Kr 894/11 stwierdził: "organy pozostają związane decyzją, która ustalono obowiązek ponoszenia opłat i z tego powodu w postępowaniu o przedłużenie decyzji "podstawowej" nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana. Postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, statuowanej przepisem art. 6 ust. 10 ustawy z 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach".
Dla rozstrzygnięcia sprawy istotne jest jedynie ustalenie, że odwołująca korzysta z bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe i nie zawarła stosownej umowy na opróżnianie tego zbiornika. Zatem tylko okazanie przez M. B. odpowiedniej umowy, potwierdzającej korzystanie z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego pozwolenie w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, spowodowałoby, że organ l instancji nie wydawałby decyzji przedłużającej na kolejny okres 1 roku ustalonych obowiązków. Ponieważ M. B. nie przedłożyła w/w umowy, Burmistrz Miasta i Gminy zobowiązany był wydać decyzję przedłużającą na okres od dnia 9 stycznia 2015 r. do dnia 8 stycznia 2016 r. obowiązywanie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...].
Organ nadmienił, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 7 stycznia 2014 r. nr [...] orzekająca o przedłużeniu na okres od dnia 9 stycznia 2014 r. do dnia 8 stycznia 2015 r. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r. została utrzymana w mocy przez organ II instancji, a WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r. sygn.akt II SA/Kr 1138/14 oddalił skargę.
M. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz art. 138 §1pkt 1 kpa
- brak wszczęcia postępowania administracyjnego z art. 61 § 1 kpa oraz naruszenie art. 10 kpa poprzez niezawiadomienie strony o zakończeniu postępowania. Wskazała, że nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją [...] i "dlatego toczyło się postępowanie o wznowienie w WSA w Krakowie do sygn. II SA/Kr 446/14, w dniu 30 września 2014 r. sąd wydał wyrok, uchylając decyzję SKO w [...] oraz decyzję organu I instancji, z uwagi na brak dokumentacji dowodowej wobec wydanej decyzji [...]"
- niewykonanie żądania skarżącej dołączenia akt sprawy dotyczących decyzji [...] na okoliczność tego, że postępowanie nigdy nie zostało wszczęte, dlatego decyzja zawierała wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
- rażące naruszenie art. 75 kpa, art. 7 i 77 kpa, art. 78 art. 80 i 81 kpa poprzez pominięcie innych współwłaścicieli nieruchomości.
Skarżąca zażądała dołączenia akt postępowania zakończonego decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 6 ust. 6, 7, 9 i 10 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2013.1399 j.t.) gmina jest obowiązana zorganizować odbieranie odpadów komunalnych oraz opróżnianie zbiorników bezodpływowych w przypadku właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli stosownych w tym przedmiocie umów. Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje z urzędu decyzję, w której ustala:
1) obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych;
2) wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2;
3) terminy uiszczania opłat, o których mowa w pkt 1;
4) sposób i terminy udostępniania urządzeń lub zbiorników w celu ich opróżnienia.
Decyzja taka wydawana jest na okres 1 roku i ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji.
Pierwsza decyzja, którą ustalono obowiązek ponoszenia przez M. B. opłat wydana została jeszcze w dniu 9 stycznia 2006 r., jest ostateczna i dotąd nie została uchylona.
Na rozprawie sądowej w dniu 28 października 2015 r. skarżąca przedłożyła odpis decyzji z dnia 26 czerwca 2015 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Decyzją tą Kolegium, uchyliwszy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 października 2013 r. o odmowie uchylenia (po wznowieniu postępowania) decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r., orzekło o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 9 stycznia 2006 r. z uwagi na upływ pięcioletniego terminu od daty doręczenia decyzji stronie i stwierdziło wydanie tejże decyzji z naruszeniem prawa. Dowodzona prze skarżącą tym dokumentem okoliczność nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. Decyzja stwierdzająca wydanie decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje z obrotu prawnego decyzji ostatecznej (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 października 2012 r. II SA/Kr 323/12). Decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. nie została uchylona, nie stwierdzono jej nieważności. Nie tylko więc w dacie zaskarżonej decyzji, ale i nadal stanowi ona źródło obowiązku i kształtuje stan prawny. Tym stanem organy pozostają związane i z tego powodu w postępowaniu o przedłużenie decyzji "podstawowej" nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana. Postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, statuowanej przepisem art. 6 ust. 10 ustawy. Przepis ten formułuje zaś tylko jedną negatywną przesłankę, powodującą odstąpienie od "przedłużenia decyzji na następny okres". Ta przesłanka została przez organy zbadana, a co więcej nie jest między stronami sporna: skarżąca nie zwarła umowy o jakiej mowa w art. 6 ust 10 ustawy. Nie jest także sporne i to, że lokal skarżącej nie został podłączony do kanalizacji po dacie ustalenia obowiązku ponoszenia opłat. O tym zaś, że z faktem zajmowania tego lokalu (niepodłączonego na dzień 6 stycznia 2006 r. odrębnie do sieci kanalizacyjnej) wiąże się obowiązek ponoszenia opłat, przesądza decyzja z tej daty pochodząca. Wywody zatem skarżącej, zmierzające do wykazania, że faktyczne tylko zajmowanie jednego z niewyodrębnionych lokali we współwłasnym budynku nie daje podstaw do obciążania obowiązkiem ponoszenia opłat, nie mogły być przez organy weryfikowane w sprawie o przedłużenie decyzji "podstawowej". Na marginesie tylko więc wskazać można, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada określone obowiązki w zakresie gromadzenia i usuwania nieczystości ciekłych na właścicieli nieruchomości. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi polega na tym, że problem nieczystości zostaje w całości rozwiązany: częściowe tylko uregulowanie tej kwestii przez jednego ze współwłaścicieli powodować musi odpowiednie, przewidziane prawem, działanie organu.
Prawdą jest, że skarżąca nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania i o zgromadzeniu materiału dowodowego. Niewątpliwie stanowi to naruszenie przepisu art. 10 kpa, ale naruszenie to nie mogło mierz wpływu na wynik sprawy. Skarżąca była i jest doskonale zorientowana w sprawie, składała odwołania, a potem skargi do sądu na wcześniej, corocznie wydawane decyzje o przedłużeniu decyzji z 2006 r. i każdorazowo powiela te same zarzuty. Podniesione zaś na rozprawie okoliczności nie mogły mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia. Nie było też potrzeby badania akt sprawy administracyjnej zakończonej decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r. Ani postępowanie w tej sprawie ani wydana w jego wyniku decyzja nie podlegają bowiem ocenie sądowej w sprawie rozpatrywanej obecnie.
Zaskarżone rozstrzygniecie uznać więc należy za zgodne z prawem. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło