II SA/Kr 600/09
WyrokWSA w Krakowie2009-08-19
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Renata Czeluśniak, Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa, mimo że skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i możliwość merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa, ponieważ organ pierwszej instancji naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę czynnego udziału stron oraz zasadę prawdy obiektywnej, co skutkowało wadliwym ustaleniem stanu faktycznego i prawnego. Sąd administracyjny nie jest władny zastępować organów administracji w ustalaniu stanu faktycznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o nałożenie obowiązku wykonania czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na wykonaniu przewodów kominowych i remoncie lokalu, wykonanych bez pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji odmówił nałożenia obowiązku i stwierdził, że roboty zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Skarżąca B.S. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i wnosząc o merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku wykonania czynności skargę oddala.
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki Nr [...] z dnia [...]06.2002r. znak [...], na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24.10.1974r. - Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz. 229) w związku z art. 103 ust.2 oraz art. 80 ust. 2 pkt. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zmianami), a także art. 104 k.p.a. - orzeczono, że nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestora B.S. obowiązku wykonania czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych, polegających na wykonaniu przewodów kominowych obsługujących lokal nr [...] oraz na remoncie tego lokalu, znajdującego się w budynku przy ul. [...] w K. , jak również stwierdzono, że powyższe roboty budowlane wykonane bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem.
Orzekając w ten sposób podano, że organ nadzoru budowlanego na wniosek A.K. prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie wykonanego remontu oraz rozbudowy przewodów kominowych w lokalu nr [...], w budynku przy ul. [...] w K. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, że powyższe roboty zostały wykonane w 1994r. bez uzyskania przez właściciela przedmiotowego lokalu - B.S. , stosownej decyzji o pozwoleniu na budowę. Roboty remontowe polegały na wykończeniu ścian suchym tynkiem, otynkowaniu sufitów, wykonaniu ocieplenia ścian wewnętrznych od strony strychu, instalacji ogrzewania gazowego, wymianie instalacji elektrycznej oraz wykonaniu nowych przewodów kominowych obsługujących lokal nr [...]. Przedłożona przez właściciela inwentaryzacja powykonawcza wraz z orzeczeniem technicznym, sporządzona przez technika budowlanego, jednoznacznie wskazuje, że roboty te zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, a lokal w obecnym stanie spełnia wszelkie warunki techniczne. Protokół sprawdzenia instalacji gazowej stwierdza szczelność instalacji gazowej, jej przydatność do eksploatacji oraz prawidłowość zamontowania kotła gazowego, dwufunkcyjnego. Protokół kontroli instalacji elektrycznej również jednoznacznie wskazuje, że nadaje się ona do eksploatacji. Właściciel mieszkania przedłożył również aktualną opinię kominiarską z dnia 13.05.2002r., sporządzoną przez mistrza kominiarskiego, który to dokument stwierdza, że piec centralnego ogrzewania, wentylacja w łazience oraz kuchni z mieszkania nr [...] posiadają oddzielne przewody kominowe, które są drożne na całej swej długości. Do opinii kominiarskiej dołączono także obliczenia wartości ciągu dla odprowadzenia spalin z kotła gazowego, oraz aprobatę techniczną elementów kominów dwuściennych ze stali kwasoodpornej.
Od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki Nr [...] z dnia[...].06.2002r. znak [...] wniósł w terminie odwołanie A.K. , w którym domagał się jej uchylenia. Zarzucał, że w toku postępowania pominięto iż wykonany przez właścicielkę samodzielnego lokalu Nr [...] samowolny remont własności wspólnej nie został uzgodniony z pozostałymi właścicielami samodzielnych lokali w nieruchomości i obejmował wykonane niezgodnie z sztuką budowlaną roboty pokrycia dachu. Na skutek wykonanych niezgodnie z obowiązującym prawem i sztuką budowlaną robót, inwestor spowodował trwałe szkody, a to : zacieki na klatkę schodową - przez zniszczenie kosza zlewowego; brak możliwości dojścia do obsługi kominów - przez niewykonanie koniecznych ław kominowych wskazanych w zaleceniach orzeczenia technicznego; zagrożenie spadającym śniegiem z dachu - na skutek niewykonania barierek śniegowych. Nadto, przedłożona przez właścicielkę inwentaryzacja powykonawcza jest dokumentem niewiarygodnym. Zataja fakt wykonania rozbudowy kominów, powodujący do dnia dzisiejszego zagrożenie. Inwentaryzacja nie obejmuje także faktu samowolnej likwidacji pionu wody do zlewozmywaka i doprowadzenie wody do kuchni z pionu łazienkowego przez klatkę schodową nią ogrzewaną. Decyzja nie obejmuje również samowoli dotyczącej zmiany sposobu użytkowania lokalu Nr [...] - poddasza.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania, decyzją Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dnia [...].02.2009r. znak [...], na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - uchylono w całości zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu nawiązano do wydanego przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcia i wniesionego odwołania oraz wskazano na kompetencje organu odwoławczego. Jak wyjaśniono, obejmują one zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu pierwszej instancji, polegających na niewłaściwym zastosowaniu przepisu prawa materialnego, bądź postępowania administracyjnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. Stosownie do orzecznictwa, stan faktyczny ustala organ odwoławczy w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu pierwszej instancji, rozszerzając granice postępowania dowodowego na nowe okoliczności faktyczne pominięte przez ten organ, jak i na te, które po wydaniu zaskarżonej decyzji ulegały zmianie oraz te, które w świetle zmienionych przepisów prawa miały dla sprawy znaczenie prawne. Powyższe musi prowadzić do stwierdzenia, że organ drugiej instancji powinien oceniać sprawy według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji odwoławczej. Oznacza to, że jeżeli przepisy prawa materialnego ulegają zmianie w czasie między wydaniem decyzji w pierwszej instancji a rozpoznaniem odwołania, organ odwoławczy - zachowując tożsamość sprawy - obowiązany jest uwzględnić nowy stan prawny, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego. W świetle obowiązującej obecnie ustawy Prawo budowlane z 1994r. roboty budowlane polegające na remoncie obiektu budowlanego nie wymagają uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Tym samym nie stosuje się do nich art. 48 ustawy. Stosownie do treści art. 103. ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r., przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle powyższego organ orzekający w pierwszej instancji błędnie przyjął, że zastosowanie w sprawie spornego remontu winny mieć przepisy ustawy Prawo budowlane 1974r. To powoduje, że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność ponownego jej rozpatrzenia przez organ stopnia podstawowego z uwzględnieniem okoliczności, o których mowa wyżej, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Ustosunkowując się do podniesionych w odwołaniu kwestii organ odwoławczy uznał, że w świetle powyższego pozostają one bez wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia.
Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dnia [...].02.2009r. znak [...], B.S. zarzucała, że decyzja w żaden sposób nie czyni zadość zasadom postępowania administracyjnego, w szczególności narusza art. 7, art. 8, art. 12, art. 25 - 38 k.p.a., a organ bezzasadnie nie zastosował przepisu art. 138 pkt 2 k.p.a. Zwracała uwagę, że postępowanie w sprawie toczy się już dziewięć lat, podjęta decyzja prowadzi do dalszego jego przeciągania, chociaż organ odwoławczy mógł skorzystać dla dobra obywatela oraz Skarbu Państwa z przepisu art. 138 pkt 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy.
Skarżąca wnosiła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania .
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wnosił o jej oddalenie, powtarzając argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wskazując, że przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji było konieczne z uwagi na wyrażoną w art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Uczestnik A.K. wnosił o oddalenie skargi. Wskazał, że nieruchomość przy ul [...] w K. podlega przepisom ustawy o własności lokali, a skarżąca rozbudowując kominy bez zgody współwłaścicieli naruszyła jej przepisy. Samowolna rozbudowa kominów powoduje zagrożenie pożarowe, zaś niewykonane przeglądy techniczne mogą doprowadzić do wybuch gazu. Uczestnik zwrócił uwagę, że po dokonanych zmianach strych budynku stał się niedostępny dla użytkowników lokalu Nr [...], co nie znalazło odzwierciedlenia w decyzji organu pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 - 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153,poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 §1 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.
Mając na uwadze treść powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału i przebiegu postępowania, skargę należy uznać za zasadną, aczkolwiek z przyczyn innych, niż będące podstawą zarzutów. Zarzuty skarżącej dotyczą w istocie jedynie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz zmierzają do eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji kasacyjnej sensu stricto w celu zakończenia sprawy przez organ w drugiej instancji. Analiza zaskarżonej decyzji prowadzi jednakże do wniosku, że pomimo licznych wad tego aktu, samo rozstrzygnięcie o uchyleniu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki Nr [...] z dnia [...].06.2002r. znak [...] i przekazaniu sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia jest prawidłowe, zaś to skutkuje oddalenie skargi.
Na wstępie rozważań trzeba zauważyć, że przedstawione w niniejszej sprawie wraz z pismem przewodnim i odpowiedzią na skargę akta administracyjne obejmują materiał zgromadzony przez organ odwoławczy - [...] teczka, a także przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki - [...] teczek, przy czym treść wydawanych uprzednio aktów administracyjnych, jak i kierowanych do stron zawiadomień oraz pism, nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, jakiej sprawy administracyjnego w istocie dotyczą. Nie wynika z nich w szczególności by znany stronom przedmiot toczącego się od wielu lat postępowania był taki, jak określono go w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki Nr [...] z dnia [...].06.2002r. znak [...].
Materiał gromadzony od daty podjęcia w sprawie pierwszych czynności, w związku z pismem A.K. z dnia 10.10.1988r., który obejmuje między innymi liczne wydane przez organ pierwszej instancji decyzje , czy postanowienia, uchylane kolejno w postępowaniu odwoławczym wskazuje, że dotyczy on pierwotnie dwóch odrębnych spraw. Pierwsza z nich - wcześniejsza, ma z przedmiot stan techniczny budynku przy ul. [...] w K. jako całości, zaś postępowanie wszczęto z urzędu. Takiego przedmiotu dotyczą decyzje Prezydenta Miasta K. z dat : [...].04.1991r. znak [...], [...].12.1991r. znak [...], [...].02.1994r. znak [...], uchylane odpowiednio decyzjami Wojewody K. z dat - [...].06.1991r. znak [...], [...].01.1992 znak [...], [...].03.1994r. znak [...]. Należą do nich postanowienia Prezydenta Miasta K. dat [...].06.1994r. znak [...] i [...].02.1997r. znak [...], skierowane do stron - A.K. i B.S. w trybie art. 10 k.p.a. zawiadomienie z dnia 9.06.1997r. oraz decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] 06.1997r. Nr [...] znak [...], którą umorzono postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku. Powołując jako podstawę prawną wydanej decyzji art. 105 k.p.a., uznając postępowanie za bezprzedmiotowe, w uzasadnieniu wskazano na potwierdzony dowodami poprawny stan techniczny w nim znajdujących się lokali Nr [...] i Nr [...], zajmując się też kwestią przewodów kominowych i wentylacyjnych. Z akt administracyjnych wynika ponadto, że nieco później na skutek wniosku B.S. z dnia 25.04.1997r., który wpłynęło do akt powyższej sprawy , wszczęto odrębne postępowanie, w trybie art. 71 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane, o czym zawiadomiono strony pismem z dnia 18.07.1997r. W tym postępowaniu wydano najpierw postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...].07.1994r. znak [...], które uchylono postanowieniem Wojewody K. z dnia [...].10.1997r. znak [...] i umorzono postępowanie objęte tym postanowieniem. Postanowienie organu drugiej instancji zostało poddane kontroli w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z 22.05.2000r. sygn. akt 1197/00. Kolejny akt to decyzja z dnia [...].09.1997r. Nr [...] znak [...] , nakazująca A.K. zaniechanie użytkowania pomieszczeń w budynku przy ul. [...] w K. na cele magazynowo-biurowo-produkcyjne.
Z pism stron zawartych w aktach administracyjnych wynika, że jeszcze przed wydaniem decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...].06.1997r. Nr [...] znak [...] w sprawie dotyczącej stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K. , poza kwestią samowolnego remontu lokalu Nr [...] - w tym wykonania instalacji gazowej, elektrycznej, zmian w instalacji wodnej, czy robót przy przewodach kominowych, A.K. podnosił dodatkowo kwestie przeszkód w realizacji obowiązków wynikających z decyzji z dnia [...]1984r. nakazującej przeprowadzenie remontu budynku znak [...] oraz znak [...], samowolnych robót dokonanych przez lokatorkę mieszkania na parterze, zmiany przeznaczenie niektórych pomieszczeń w tym lokalu, rozbudowy kominów i nieprawidłowo wykonanego remontu dachu.
Zarówno decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...].06.1997r. Nr [...] znak [...], jak i decyzja tego organu z dnia [...].09.1997r. Nr [...] znak [...] zostały uchylone jedną decyzją Wojewody K. z dnia [...].10.1997r. znak [...], a sprawy przekazane do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Decyzja Wojewody K. z dnia [...].10.1997r. znak [...] została poddana kontroli w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z 22.05.2000r. sygn. akt 2135/97, którym oddalono skargę B.S. i M.S. . Już po decyzji kasacyjnej Wojewody K. z dnia [...].10.1997r. znak [...], lecz przed wydaniem powyższego wyroku, pismem z dnia [...]01.1998r. znak [...] i [...] organ pierwszej instancji zawiadamiał strony o niemożności rozpatrzenia obu uprzednio prowadzonych spraw w terminie określonym w art. 35 k.p.a. z uwagi na przekazanie akt do NSA podając, że powyższe nastąpi w terminie 30 dni po zwrocie akt. Nie mniej jednak treść postanowienia z dnia [...]03.1999r. znak [...], które wydano na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, czy pisma do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]04.1999r. [...] i [...].06.1999r. [...] oraz innych dokumentów naprowadza, że w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku podejmowano dalsze czynności, które koncentrowały się jednak wokół zagadnienia stanu technicznego przewodów kominowych. Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki z dnia [...].03.1999r. znak [...] zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...].03.2002r. znak [...], zaś dalsze czynności organu pierwszej instancji dotyczyły kwestii przymusowego wykonania ciążących na stronach obowiązków. W sprawie dotyczącej samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń na parterze budynku zawieszono postępowanie postanowieniem Prezydenta Miasta K. z dnia [...].11.1998r. znak [...].
Dopiero przesłane do stron pismo z dnia 22.05.2002r. znak [...] określa przedmiot postępowanie odmiennie niż dotychczas w obu opisanych uprzednio sprawach. W piśmie tym, stanowiącym zawiadomienie w trybie art. 10 k.p.a., zawierającym nadto pouczenie o treści art. 41 §1- 2 k.p.a. , mowa jest o zamiarze wydania decyzji " w sprawie zmiany prac remontowych wykonanych w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w K. ...". Powyższe zawiadomienia doręczono stronom 29.05.2002r., przy czym jeszcze przed upływem zakreślonego im siedmiodniowego terminu do zaznajomienia z kompletem akt sprawy oraz wypowiedzenia odnośnie całości zgromadzonego materiału dowodowego i zgłoszonych żądań, została wydana powołana na wstępie decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki Nr [...] z dnia [....].06.2002r. znak [...].
W tym kontekście należy zauważyć, że wbrew temu, na co wskazuje się w decyzji organu pierwszej instancji, w przedstawionych aktach administracyjnych brak zawiadomienia o wszczęciu na wniosek A.K. postępowania administracyjnego w sprawie wykonanego remontu oraz rozbudowy przewodów kominowych w lokalu nr [...], w budynku przy ul. [...] w K. . Brak również zawiadomienia o zamiarze wydania decyzji w takiej właśnie sprawie, czy nawet pisma do stron o tak oznaczonym przedmiocie. Nie jest też wiadomym, jakie są losy prowadzonego uprzednio postępowania w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku mimo, że uwzględnia ono w znacznej części te same zdarzenia i okoliczności. W opisanej sytuacji należy uznać, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem art. 61 §1 i 4 k.p.a. oraz art. 10 §1 k.p.a. i to w taki sposób, który nie tylko naruszał zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu, ale w ogóle możliwość orientacji co do jego przedmiotu . Dodatkowo, wskazać należy na sposób prowadzenie akt, gdzie, w poszczególnych teczkach powielane są z niewyjaśnionych przyczyn nawet kilkakrotnie te same dokumenty ze spraw uznawanych przez organ pierwszej instancji za odrębne przedmiotowo czynił iluzorycznym korzystanie przez strony z praw przewidzianych w art. 10 k.p.a., nawet w wypadku gdyby decyzję wydano z zachowaniem terminu wyznaczonego w zawiadomieniu z dnia [...].05.2002r. znak [...].
Ponadto, powyższa decyzja narusza art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., art. 80, 107 §1 i 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego. Nie powołano w niej bowiem materiału dowodowego, na podstawie którego ustalono, że wymienione w uzasadnieniu decyzji prace zostały zrealizowane w 1994r., że wykonano je zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, oraz że spełniają wszelkie wymogi bezpieczeństwa i wymogi techniczne. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie został poddany ocenie pomimo, że przedkładane przez strony oceny techniczne, czy opinie kominiarskie są liczne i wzajemnie sprzeczne. W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji nie odniesiono się do podnoszonych przez strony w toku postępowania twierdzeń, zgłaszanych zarzutów i wniosków, nie wyjaśniono nawet czy były brane pod uwagę, czy mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz z jakich przyczyn pozostawiono poza ustaleniami np. kwestię przebudowy instalacji wodnej, remontu dach, czy zmiany sposobu użytkowania niektórych pomieszczeń strychu. Pominięto nawet zarzuty zawarte w piśmie A.K. z dnia 4.06.2000 r. Z uzasadnienia decyzji nie są też znane losy sprawy prowadzonych uprzednio co do stanu technicznego budynku oraz zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń na parterze budynku, nie wyjaśniono czy i jaki istnieje związek pomiędzy tymi sprawami, a niniejszą, a także czy toczą się inne postępowania w kwestiach nieobjętych ustaleniami, a będących przedmiotem zarzutów i wniosków stron składanych do akt niniejszej sprawy, takich jak : przebudowa kominów, dachu, zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń strychu. Zważyć należy przy tym, że oświadczenie A.K. z dnia 4.06.2002r. w którym zawiadamia o wykonaniu remontu po odebraniu kluczy od lokatorki S.G. wskazuje , że toczące się postępowanie uznaje on za tożsame przedmiotowo z prowadzonym jeszcze w latach dziewięćdziesiątych. W decyzji organu pierwszej instancji nie zawarto żadnych wyjaśnień dotyczących kwalifikacji opisanych w niej robót jak podlegających przepisom Prawa budowlanego, a także odnoszących się do wykładni i stosowania art. 40 ustawy z dnia 24.10.1974r. - Prawo budowlane.
Analogiczna negatywna ocena dotyczy decyzji Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dnia [...].02.2009r. znak [...]. Nie wykonał on w sprawie niniejszej prawidłowo, tak obowiązku kontrolnych - bowiem nie dostrzegł licznych wad postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji oraz wydanej decyzji, jak i dotyczących ponownego rozstrzygnięcia sprawy, które wymagały w pierwszym rzędzie ustalenia oraz wyjaśnienia w całokształcie wszystkich wyżej wskazanych okoliczności. Dopiero prawidłowe ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia warunkowało stosowanie odpowiednich przepisów prawa. Wszelkie zawarte w tym zakresie rozważania organu odwoławczego są nie tylko przedwczesne, ale i błędne, albowiem kwalifikacja określonych robót budowlanych jako wymagających uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę , względnie zgłoszenia, winna następować z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w dacie rozpoczęcia takich robót.
Jak słusznie zauważa się w doktrynie ( G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I i II, Zakamycze, 2005 - komentarz do art. 75 k.p.a ) "...u podstaw każdego procesu administracyjnego leżą materialne stosunki administracyjnoprawne, które determinują związane z tym procesem stosunki prawnoprocesowe, bowiem "każdy administracyjnoprawny stosunek procesowy rozgrywa się w jakiś sposób na gruncie i w obrębie konkretnego stosunku materialnoprawnego" (J. Filipek, Założenia strukturalne..., s. 199). Wiążące konsekwencje normy materialnego prawa administracyjnego ustala się zatem w stosunku do określonego podmiotu ze względu na zaistnienie określonych faktów, zdarzeń czy okoliczności, objętych przedmiotowym zakresem tego prawa. Aby więc rozstrzygnięcie takie było zgodne z prawem, właściwy organ administracji publicznej winien - zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej - podjąć wszelkie niezbędne kroki zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego (...) w celu zbadania, czy stan ten odpowiada stanom faktycznym określonym w przepisach prawa materialnego. Poznanie zatem sfery faktów, które są przedmiotem postępowania administracyjnego, i dokonanie ich prawidłowej oceny jest podstawowym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie, zmierzające do załatwienia konkretnej sprawy administracyjnej (...) " .
Nie jest rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zastępowanie organów administracji publicznej w wykonywaniu ich kompetencji orzeczniczych, przy czym wskazane wyżej uchybienia przepisom postępowania uniemożliwiają dalej idącej kontrolę prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego. Taka kontrola następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r. , SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 ), zaś w sprawie niniejszej z uprzednio wskazanych przyczyn jest ona niemożliwa i bezprzedmiotowa.
Mając powyższe na uwadze, uznając, że wydanie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji kasacyjnej sensu stricto było uzasadnione z uwagi na naruszenie przez organ pierwszej instancji zasady czynnego udziału stron w postępowaniu w sposób skutkujący wystąpieniem przesłanki do jego wznowienia , o której mowa w art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., jak również z uwagi na naruszenie innych przepisów postępowania , które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi, jak w sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a.
Rzeczą organów administracji publicznej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie eliminacja wytkniętych uchybień oraz wydanie stosownego rozstrzygnięcia w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło