II SA/Kr 606/02
WyrokWSA w Krakowie2006-01-23
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Mariusz Kotulski, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, stosując art. 138 § 2 k.p.a., mimo braku istotnych wad postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W sytuacji, gdy organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zgromadził materiał dowodowy, a zarzucane wady dotyczyły głównie błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego (art. 50 i 51 Prawa budowlanego) lub nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, organ odwoławczy powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie (zasada reformacji) lub uchylić decyzję z innych przyczyn, a nie stosować art. 138 § 2 k.p.a. bez uzasadnienia konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku A. O. o wstrzymanie robót budowlanych budynku mieszkalnego, który miał być wzniesiony w zbyt bliskiej odległości od jej działki i z oknami wychodzącymi na tę nieruchomość. Organ pierwszej instancji odmówił wstrzymania robót, uznając, że inwestor usunął stwierdzone nieprawidłowości. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, uznając, że organ pierwszej instancji niewłaściwie zastosował przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że nie było podstaw do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 15 lutego 2002 r. oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. O. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda / spr. / Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski A WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 15 lutego 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz A. O. kwotę 10 / dziesięć / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte w związku z pismami A. O. do Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] z dat [...] .09.1999r. i [...] .09.1999r., przekazanymi do rozpoznania [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzory Budowlanego w [...] , oraz następnie przez ten organ Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] -ziemskiego z poleceniem podjęcia działań kontrolnych. Przedmiotowe pisma, zawierające prośbę o interwencję dotyczącą budowy przez S. G. i R. G. budynku mieszkalnego na działce graniczącej z działką wyżej wymienionej nr [...] niezgodnie z decyzją i projektem tj. w zbyt bliskiej odległości oraz z oknami wychodzącymi na tę nieruchomość skutkowały przeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji w dniu [...] .01.2000r. oględzin budowy budynku mieszkalnego na działkach nr [...] i [...] w [...], w toku których nie stwierdzono odstępstw od zatwierdzonego projektu technicznego. Z oględzin sporządzono protokół zawierający zdjęcie budynku od strony działki nr [...], zaś w dniu [...] .02.2000r. S. G., przedstawił w siedzibie organu : postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...]. 12.1998r. znak [...] o dopuszczeniu do lokalizacji budynku w odległości 1,5 m od granicy z działką A. O., wydane przez Wójta Gminy w [...] pozwolenie na budowę z dnia [...] .05.2000r. znak [...] , projekt techniczny budynku mieszkalnego będący załącznikiem do tej decyzji oraz dziennik budowy, z której to czynności sporządzono notatkę służbową zawierają kserokopie okazanych dokumentów - poza dziennikiem budowy. O wyniku postępowania organ pierwszej instancji poinformował [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] pismem z dnia [...] .02.2000r.,zaś ten organ zawiadomił A. O..
W dniu [...] .11.2000r. P. A. O. złożyła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] ponownie wniosek o wstrzymanie budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego oraz wyjaśnienie niezgodności budowy z wydaną decyzją i planem, które to pismo zostało przekazane w dniu [...] .02.2001 r. do rozpoznania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego z poleceniem podjęcia działań kontrolnych. W ramach przeprowadzonego postępowania organ pierwszej instancji po zawiadomieniu pismem z daty [...] .02.2001j r. inwestorów i A. O. o oględzinach terenu inwestycji oraz obowiązku przedstawienia dziennika budowy dokonał ich w dniu [...] .03.2001 r. z udziałem wyżej wymienionej oraz S. G.. W protokole oględzin odnośnie zaawansowania budowy stwierdzono iż : budynek jest w stanie surowym, częściowo zamkniętym, przykryty dachem dwuspadowym o więźbie drewnianej, kryty blachą trapezową, do budynku doprowadzona jest woda w poziomie piwnic. Wskazano w nim nadto brak instalacji wewnętrznych oraz stolarki w poziomie parteru, przy czym od strony działki A. O. zostawione zostały otwory do wypełnienia - jak podał S. G. -pustakami szklanymi. W toku oględzin dokonano orientacyjnych pomiarów wysięgu okapu od ściany budynku , który wynosił ok. 07 cm + rynna i pomierzono odległość ściany budynku od ogranicznika, która wynosiła ok. 1,53 m, wykonano zdjęcia i poinformowano S. G., o wstrzymaniu dalszych robót budowlanych przy wznoszeniu przedmiotowego budynku uwagi na nieprawidłowości dotyczące niezachowania odległości okapu dachu od granicy z nieruchomością A. O.. W dniu [...] .03.2001 r. sporządzono notatkę służbową z interwencji A. O. w siedzibie organu pierwszej instancji, która oświadczyła, iż inwestorzy muszą odciąć część okapu dachu od strony jej działki oraz sprzeciwiła się wypełnieniu pozostawionych otworów luksforami, odmawiając złożenie swojego podpisu pod tą notatką. Pismem z dnia [...] .03.2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego zawiadomił [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] o wynikach kontroli oraz o wszczęciu w niniejszej sprawie postępowania na podstawie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. W dniu [...].04.2001 r. S. G. ponownie przedłożył w siedzibie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego projekt budowlany będący załącznikiem do decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] .05.1999 r. znak [...] udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego i szamba 3 - komorowego, szczelnego, wybieralnego, a także dziennik budowy, z których sporządzono kserokopie, jak również zobowiązał się na piśmie do doprowadzenie przedmiotowego budynku do zgodności z projektem budowlanym oraz warunkami technicznymi poprzez skrócenie okapu od strony działki A. O., z naniesieniem zmian w dzienniku budowy do [...] .04.2001 r. Czynność utrwalono notatką służbową, zaś w dniu [...] .05.2001 r. S. G. zawiadomił Powiatowego Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego o wykonaniu powyższych prac [...].05.2001 r., dostarczając w dniu [...] .06.2001 r. do siedziby tego organu dziennik budowy uzupełniony wpisami dokonanymi przez Kierownika budowy o dokonaniu skrócenia okapów w budynku mieszkalnym tak, że ich wysięg wynosi 50 cm oraz inwentaryzację elewacji po wykonaniu powyższego obcięcia, z której to czynności sporządzono protokół wraz z kserokopiami dokumentów. Pismem z dnia [...] .07.2001 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 231 k.p.a. w związku z art. 234- k.p.a. przesłał organowi pierwszej instancji pismo A. O. z daty [...] .07.2001 r, w którym wskazywała na brak odpowiedzi czy budowa na dzień [...] .03.2001 r. była prowadzona zgodnie z Prawem budowlanym, informowała o skróceniu dachu oraz prowadzeniu nadal prac wykończeniowych, które obejmą instalację okien, domagając się ich wstrzymania. W dniu [...] .08.2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] -ziemskiego przeprowadził stwierdzoną protokołem i dokumentacją zdjęciową kontrolę na miejscu budowy, która potwierdziła dokonanie przez inwestora poprawek zgodnie z oświadczeniem inwestora i wpisami do dziennika budowy, zaś pismem z dnia [...] .08.2001 r. zawiadomił strony w trybie art. 10 k.p.a. ze przed wydaniem decyzji w sprawie realizacji przedmiotowego budynku mieszkalnego) z odstępstwami od pozwolenia na budowę mogą one w terminie T dni od otrzymania zawiadomienia zapoznać się z kompletem akt sprawy w siedzibie organu oraz wypowiedzieć się do całości postępowania i wszelkich materiałów.
Decyzją z dnia [...] .09.2001 r znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego na podstawie art. 80 ust.2 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 1 i art. 81 ust. 1 pkt 1 a oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7.7.1194r. Prawo Budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz. 414 z późn. zm, ), a także art. 104 k.p.a. odmówił wstrzymania robót budowlanych i wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego będącego w budowie na działkach nr [...] i [...] w [...] do stanu zgodnego z prawem wobec dobrowolnego wykonania przez inwestora prac doprowadzając budynek do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu i przepisami. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano na treść pisma A. O. z dnia [...] .11.200r, ustalenia dokonane w trakcie oględzin [...] .03.2001 r., świadczące o naruszeniu przez inwestora przy budowie okapu dachu warunków zawartych w decyzji oraz zatwierdzonym projekcie co do usytuowania budynku w odległości 1, 5 m od granicy działki A. O. nr [...] a także § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania ( Dz. U. Nr 10 póz. 46 z późn. zm. ), zgodnie z którym okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m natomiast balkony lub loggie q więcej niż 1 m. W toku postępowania inwestor dobrowolnie usunął stwierdzone nieprawidłowości, przedłożył dziennik budowy z wpisem dotyczącym skrócenia okapu dachu do wymiaru 50 cm od ściany wraz z inwentaryzacją powykonawczą przedstawiającą elewację budynku na dzień [...].05.2001 r., zaś usunięcie stwierdzonych uprzednio nieprawidłowości potwierdziła nadto kontrola z dnia [...].08.2001 r. Odnośnie uznanych za bezzasadne zastrzeżeń A. O., co do wykonania otworów na poziomie piwnic, parteru i poddasza budynku od strony zachodniej oraz żądania ich zamurowania w uzasadnieniu orzeczenia organu pierwszej instancji podano, iż co prawda decyzja o pozwoleniu na budowę nakłada na inwestora obowiązek wykonania ściany zachodniej bez otworów okiennych i drzwiowych, jednakże zatwierdzony projekt techniczny przewiduje wykonanie w tej ścianie otworów wypełnionych pustakami szklanymi, zaś § 234 ust. 2 wyżej wskazanego rozpprządzenia dopuszcza wypełnienie otworu w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego luksferami, cegłą szklaną lub innymi materiałami o podobnych właściwościach.
We wniesionym w terminie odwołaniu od powyższej decyzji organu pierwszej instancji A. O. podając, iż nie zgadza się z uzasadnieniem orzeczenia, wnosiła o podjęcie prawidłowej decyzji, przy czym Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] Ziemskiego przekazując odwołanie organowi drugiej instancji nie znalazł podstaw do zastosowania art. 132 § 1 k.p.a.
Decyzją z dnia 15.02.2002 r. [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. 83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (jednolity tekst Dz.U. z 2000 r. Nr 106, póz. 1126), po rozpatrzeniu odwołania A. O. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego z dnia [...] .09.2001 r, znak [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu orzeczenia nawiązując do zgromadzonego w sprawie materiału , w tym mając na uwadze kserokopie : ostatecznej decyzji z dnia [...] .05.1999 r. znak [...] Wójta Gminy [...] udzielającej inwestorom pozwolenia na budowę, postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] .12.1998 r. znak [...] o dopuszczeniu do lokalizacji budynku S. G. w odległości 1,5 m od granicy z działką A. O., projektu budowlanego, dziennika budowy, inwentaryzacji stanu budowy po skróceniu wysięgu okapu, wypisu z rejestru gruntów, a także dwa protokoły z kontroli rutynowych i protpkoły z oględzin oraz pisma i notatki służbowe [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - uznał zarzuty zawarte w odwołaniu za bezzasadne oraz wskazał na zapewnienie wszystkim stronom przez organ pierwszej instancji gwarancji procesowych stosownie do treści art. 10 k.p.a., poprzez zawiadomienie ich przed wydaniem decyzji o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem. Dokonując jednakże urzędu kontroli prawidłowości tego postępowania i wydanej decyzji, orzekając na podstawie zgromadzonego materiału stwierdził, że organ pierwszej instancji nie uczynił on zadość przepisom ustawy Prawo budowlane z uwagi na niewłaściwe zastosowanie równocześnie art. 50 i 51 w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, co czyni ją nieprawidłową. Jak wyjaśnił w przedmiotowej sprawie A. O. we wniosku o wszczęcie postępowania z dnia [...] .11.2000r. domagała się wstrzymanie budowy budynku mieszkalnego w [...] na działkach nr [...] i [...] , tymczasem organ pierwszej instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i ustaleniu, że przedmiotowa budowa prowadzona jest na podstawie ostatecznego pozwolenia na budowę z odstępstwem polegającym na nieprawidłowym wysięgu okapu tj. 87 cm zamiast 50 cm, nie dokonał wstrzymania budowy z art. 50 ustawy -Prawo budowlane - czego żądała strona - a następnie nie wskazał decyzją z art. 51 ustawy Prawo budowlane w jaki sposób doprowadzić przedmiotowy obiekt do stanu zgodnego z prawem. Rozstrzygnięcie sprawy decyzją w której równocześnie odmawia się wstrzymania robót budowlanych oraz odmawia się wydania decyzji nakładające] obowiązek wykonania określonych czynności stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego i niedopuszczalnym jest zastosowanie w podstawie prawnej równocześnie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Artykuł 50 tej ustawy upoważnia organ do wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w przypadku, gdy budowa obiektu budowlanego w sposób istotny odbiega od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach. Gdy natomiast nie ma wyżej wymienionych przesłanek do wstrzymania budowy organ wydaje postanowienie o odmowie wstrzymania budowy, natomiast art. 51 ustawy Prawo budowlane upoważnia prgan do wydania decyzji tylko w sytuacji, gdy wydane zostało uprzednio postanowienie na podstawie art. 50, czyh organ wcześniej stwierdził nieprawidłowości w prowadzonej budowie. Tylko w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały już wykonane w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach organ może wydać decyzję na podstawie art. 51 ust.1 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane bez wcześniejszego postanowienia z art. 50. Powyższe rozważania wskazują na niemożność zastosowania równocześnie powoływanych artykułów. Zaskarżona decyzja spełnia przesłankę wymieniona w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a, lecz [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie może podjąć postępowania nadzwyczajnego ze względu na toczące się postępowanie odwoławcze, które ma pierwszeństwo przed postępowaniem nadzwyczajnym. Z wymienionych wyżej przyczyn formalnych decyzją nie może podlegać reformacji. l w takiej sytuacji organ odwoławczy zobligowany jest uchylić ją do ponownego rozpatrzenia. Co prawda w trakcie prowadzonych robot inwestor dokonał dobrowolnie skrócenia nieprawidłowego wysięgu okapu z 87 cm do 50 cm likwidując tym samym zaistniałe odstępstwo od pozwolenia na budowę, jednak skarżona decyzja ze względu na wadliwą podstawę prawną nie kończy prowadzonego postępowania i powoduje konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy prze organ pierwszej instancji. W odniesieniu do uwag zawartych w odwołaniu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nadmienił, że podnoszone kwestie tj. odległość budowanego budynku od działki P. A. O. wynosząca 1,50 m oraz otwory okienne w ścianie zwróconej do działki sąsiedniej tj. w odległości 1,5 m od granicy działki przewidziane w projekcie do zamurowania luksferami - pustakami szklanymi jako nieprawidłowe zostały zbadane przez organ nadzoru budowlanego pod kątem zgodności z przepisami ustawy - Prawo budowlane i przepisami wykonawczymi do tej ustawy. Materiał dowodowy wskazuje, że obiekt posadowiono zgodnie z decyzją Wójta Gminy [...] o pozwoleniu na budowę z dnia [...] .05.1999 r. znak: [...] oraz z postanowieniem Wójta Gminy [...] z dnia [...] .12.1998 r. znak; [...] o dopuszczeniu do lokalizacji budynku P. G. w odległości 1,5 m od granicy z działka P. A. O. oraz że zatwierdzony powyższą decyzją projekt budowlany przewidywał otwory okienne wypełnione pustakami szklanymi, co pozostaje w zgodności z § 234 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Podnoszone przez stronę kwestie dotyczą prawidłowości pozwolenia na budowę, zaś organ drugiej instancji poinformował A. O. pismem z dnia [...] .03.2000r., iż przysługuje jej prawo złożenia wniosku do właściwego organu administracji budowlanej o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku. Z uwagi na to, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa poprzez zastosowanie niewłaściwej podstawy prawnej i rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie znajduje w pełni potwierdzenia w materiale dowodowym - w myśl art. 138 § 2 k.p.a. zachodzą podstawy do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Zatem organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W skardze z daty [...].02.2002r. na decyzję [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 15.02.2002r. [...] złożonej w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w [...] zachowaniem ustawowego terminu A. O. podnosiła, iż nie zgadza się z uzasadnieniem powyższego orzeczenia co do bezzasadności zarzutów zgłoszonych w odwołaniu. Skarżąca wskazywała na brak reakcji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] , co do złożonego przez nią wniosku o wznowienie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu, na sprzeczność decyzji nakładającej na inwestora obowiązek wykonania ściany zachodniej budynku bez otworów okiennych z zatwierdzonym projektem, na uzyskaną od prawnika informację , iż okno zwrócone w stronę jej działki powinno być usytuowane minimum 4 m od granicy, na brak odpowiedzi na pismo skarżącej z daty [...] .09.200r. po oględzinach dokonanych dnia [...].03.2001 r. Skarżąca zarzucała, iż na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego w odległości 1,5 m od granicy nie wyrażała zgody, nie zgadzała się też z decyzją o pozwoleniu na budowę, przesłaną jej podczas pobytu w szpitalu, podjętą potem przez skarżącą w Urzędzie Gminu w Sułoszowej interwencję, w czasie której powiedziano jej o upływie czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania bez poinformowania, że ten okres pobytu w szpitalu nie liczy się do biegu terminu, co było powodem zaniechania złożenia odwołania. Skarżąca wyjaśniała, iż zwracała się Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozpatrzenie jej sprawy, dołączając 60 skargi kserokopie zaskarżonej decyzji, pism do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dat [...].07.2001 r., [...].11.2000r. i Wójta Gminy [...] z [...].08.1999r. i pisma Inspektora d.s. budownictwa z dnia [...].09.1999r. stanowiącego odpowiedź na pismo skarżącej z [...].09.1999r.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wnosił o oddalenie skargi jakp bezzasadnej, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji, dodając, że zasadnym było uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na kwalifikowaną wadę rażącego naruszenia prawa oraz obrazę norm proceduralnych w tym zasady prawdy obiektywnej i przepisów postępowaniu dowodowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje . Zgodnie z treścią art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( uz. U Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 z poźn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), rozstrzygając w granicach danej sprawy, uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany powołaną podstawą prawną oraz granicami skargi wyznaczonymi przez zakres zaskarżenia , podnoszone w niej zarzuty i zgłaszane wnioski ( art. 134 p.p.s.a. ). Orzekanie w granicach sprawy oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego, co skutkuje w sprawie niniejszej powinnością zbadania prawidłowości decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 15.02.2002 r. [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego z dnia [...] 09.2001 r znak [...] , przy pozostawieniu poza rozważaniami zarzutów skargi odnoszących się do uprawnienia inwestorów do wzniesienia budynku w odległości 1,5 m od granicy z A. O. wynikającego z postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...].12.1998r. znak [...] czy wydanego przez Wójta Gminy w [...] pozwolenia na budowę z dnia [...].05.2000r. znak [...] zatwierdzającego projekt budowlany, bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę, które dotyczących poprzedniej fazy procesu inwestycyjnego i mogły zostać zakwestionowana w ramach prowadzonych kolejno postępowań. Uprawnień kontrolnych co do przebiegu poprzednich postępowań nie posiadały również organy nadzoru budowlanego prowadząc postępowanie w sprawie wstrzymania budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego, ograniczając słusznie czynności do wyjaśnienia okoliczności dotyczących posiadania przez inwestora wymaganych przez przepisy dokumentów uprawniających do rozpoczęcia prac budowlanych , które w komplecie w sprawie zostały przedłożone, oraz do zbadania zgodności ich realizacji z wymogami zawartymi w decyzji o pozwoleniu na budowę, zatwierdzonym projekcie budowlanym będącym częścią składową tej decyzji i przepisami wykonawczymi, jak również kontroli dokumentacji procesu budowy. Uwzględniając li tylko objęte kognicją w niniejszej sprawie, zgłaszane przez A. O. organom nadzoru budowlanego zarzuty dotyczące budowy okapu dachu budynku w zbyt bliskiej odległości od granicy z jej działką, a także wykonania w ścianie zachodniej otworów, mając nadto na uwadze fakty wynikające ze zgromadzonych w toku postępowania, powołanych na wstępie dowodów ujawnionych w decyzjach obu organów, należy uznać za prawidłowe niekwestionowane zresztą przez skarżącą ustalenia zawarte w orzeczeniach co do nieistnienia w dacie wydania już pierwszej z nich wadliwości w budowie okapu dachu, po dobrowolnym wykonaniu przez S. G. robót służących doprowadzeniu do zachowania odległości zgodnej z pozwoleniem na budowę, jak również wskazanie na prawidłowość wykonania ściany zachodniej budynku w świetle zatwierdzonego projektu i wskazanych w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] -ziemskiego z dnia [...] .09.2001 r znak [...] przepisów § 234 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania (Dz. U. Nr 10 poz.46 z późn.zm.). Pomimo iż we wskazanym zakresie skarga jest bezzasadna dokonana z urzędu kontrola prawidłowości zaskarżonej decyzji musi skutkować jej uchyleniem z uwagi na ruszenie przez organ drugiej instancji w postępowaniu odwoławczym regulacji zawartych w art. 138 k.p.a. , co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na tym tle należy zauważyć, iż w zaskarżonej decyzji - w przeciwieństwie do treści odpowiedzi na skargę - nie wskazano na inne popełnione przez organ pierwszej instancji w toku postępowania uchybienia poza odnoszącym się do błędnego wskazania jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia równocześnie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane, w szczególności na naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz przepisów o postępowaniu dowodom, czego zresztą w postępowaniu sądowoadministracyjnym także bliżej nie uzasadniono. Słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, że organ pierwszej instancji prowadził postępowania z naruszeniem trybu orzekania przewidzianego w art. 50 i 51 ustawy z dnia ustawy z dnia 7.7.1194r. Prawo Budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz. 414 z późn. zm, ) w brzmieniu obowiązującym w datach wydania obu decyzji, a postępowanie to dotknięte było także innymi, niewytkniętymi wadami. Polegają one w szczególności na braku zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania na wniosek A. O. z dnia 6.09.1999r. ( art.6i § 4 k.p.a. ), braku decyzji kończą9ej postępowania po dacie oględzin dnia z [...] .01.2000r. oraz czynności z [...] .02.2000r, poprzedzonej zawiadomieniem stron w trybie art. 10 k.p.a. - co trafnie zarzuca się w skardze. Wskazane uchybienia skutkują uznaniem, iż kolejny wniosek A. O. z daty [...] .11.2000r. został złożony w toku trwającego nadal postępowania administracyjnego w sprawie niezgodnej z pozwoleniem na budowę realizacji przedmiotowego budynku, w ramach którego - jak wynika z akt sprawy -zgromadzono niekwestionowany, wyżej wskazany materiał dowodowy, zaś stronom zapewniono czynny udział w postępowaniu . Decyzja organu pierwszej instancji spełnia zasadnicze formalne wymogi przewidziane w art. 10/ §1 i 3 k.p.a. bowiem przy braku dowodów przeciwnych, wniosków o ich przeprowadzenie, zastrzeżeń co do zgromadzonego materiału uzasadnienie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia należy uznać za wystarczające. Organ drugiej instancji nie kwestionował ustaleń i dowodów składających się na podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, ani przebiegu samego postępowania wyjaśniającego, zaś wydana w tej sytuacja decyzja o uchyleniu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego z dnia [...] .09.2001 r znak [...] i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania nie znajduje uzasadnienia na tle brzmienia art. 138 §2 k.p.a. , naruszając obowiązek organu odwoławczego merytorycznego orzekania w sprawie na bazie aktualnie występującego stanu faktycznego, wskazując dowolnie bez jakiejkolwiek argumentacji na konieczność przeprowadzenia w sprawie postępowania dowodowego w znaczniej części, w niewiadomym zresztą kierunku. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania organ odwoławczy obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę , co do której zapadło uprzednio orzeczenie organu pierwszej instancji, w jej całokształcie, w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w chwili wydania ostatecznej decyzji, poza sytuacją przewidzianą w obowiązujący w dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 138 § 3 k.p.a., który nie dotyczy niniejszej sprawy. Regulacja zawarta w art. 138 § 2 k.p.a. stanowiąca podstawę do wydania przez organ drugiej instancji decyzji kasacyjnej i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji może być zastosowana, gdy organ odwoławczy stwierdzi istnienie podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy li tylko w sytuacji gdy wymaga ona uprzedniego przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. Powyższe zachodzi, gdy organ pierwszej instancji prowadził postępowanie z rażącym naruszenie prawa procesowego tj. nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub dokonał tego z rażącym naruszeniem zasad, w sposób uniemożliwiający prowadzenie przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności uzupełniającego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 k.p.a. Nie stwierdzając jednakże wskazanego stanu rzeczy organ odwoławczy ma obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy. Kodeks postępowania administracyjnego wyłącza sankcję nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym i nawet w przypadku, gdy organ drugiej instancji stwierdzi jedną z wad wliczonych w art. 15ćT§1 k.p.a. może jedynie uchylić i zmienić decyzję np. w wypadku rażącego naruszenia prawa lub np. uchylić decyzję wydaną bez podstawy prawnej oraz umorzyć postępowanie. Odnosząc te uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy wskazać powtórnie na brak w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji jakichkolwiek wskazań co do popełnionych przez organ pierwszej instancji błędów przy prowadzeniu postępowania wyjaśniającego, gromadzeniu dowodów, przy ich ocenie. Niezależnie od argumentów przemawiających za uznaniem stwierdzonych wadliwości w stosowaniu art. 50 i 51 stawy Prawo budowlane brak w uzasadnieniu decyzji argumentów przemawiających za dokonaną kwalifikacją powyższego rażące naruszenie prawa, rozważań na temat waloru nakazu wstrzymania robót budowlanych zawartego w protokole oględzin z dnia [...] .03.2001 r. oraz odniesienia i powiązania powyższego ze stanem faktycznym istniejącym w dacie orzekania przez organ odwoławczy - co czyni decyzję wadliwą przy widocznym braku spójności pomiędzy rozstrzygnięciem zawartym w sentencji, a jego uzasadnieniem.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny biorąc za podstawę treść art. 145 §1 pkt 1c p.p.s.a. oraz co do kosztów postępowania art. 200 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku, przy czym rzeczą organu drugiej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie wyeliminowanie wykazanych uchybień.
Powołane przepisy
art. 50art. 231 k.p.art. 234art. 10 k.p.art. 80 ust.2 pkt 1art. 83 ust. 1art. 81 ust. 1 pkt 1art. 51 ust. 1 pkt 2art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawyart. 104 k.p.art. 132 § 1 k.p.art. 138 § 2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło