II SA/Kr 643/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie WSA Małgorzata Brachel –Ziaja (spr) NSA Andrzej Niecikowski Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2009 r. sprawy ze skargi [....] Spółka z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 18 marca 2009 r. , nr [....] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy skargę oddala Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] Burmistrz Gminy i Miasta w M. ustalił inwestorowi: A. Sp. z o.o. w K. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw na działkach nr 1 , 2 , 3 , 4 , 5 , 6 , 7 , 8 , 9 , 10 , 11, 12 , 13 , 14 , 15 położonych w M. , a obejmującej: budowę budynku obsługi klienta z zapleczem technicznym, budowę wiaty stalowej-zadaszenia z dystrybutorami, stanowisko odkurzacza i kompresora, budowę totemu cenowo-paliwowego, budowę elektrohydraulicznej bariery drogowej, budowę urządzeń podziemnych do magazynowania paliw płynnych i podczyszczania ścieków (separatory), budowę niezbędnej infrastruktury technicznej (przyłącza, parkingi, place manewrowe, itp.), budowę połączenia komunikacyjnego (zjazd) z drogą na działkach nr 15 i 1 (ul. [...] w M. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 4 ust. 2 pkt 1 i art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717) oraz art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano m. in., że przedmiotowa inwestycja należy do przedsięwzięć, dla których, obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko na etapie pozwolenia na budowę jest wymagany zgodnie z § 3 ust. 1 punkt 32 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 179 poz. 1490) zmienionego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 maja 2005 r. (Dz. U. Nr 92, poz. 769). Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko winno być przeprowadzone przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę i dlatego decyzja, o której mowa, nie rozstrzyga w zakresie zagadnień objętych ustawą Prawo ochrony środowiska. Od decyzji tej odwołanie złożyło Przedsiębiorstwo [...] Spółka z o.o. w M. zarzucając, że decyzja l instancji narusza interes strony odwołującej poprzez uniemożliwienie jej korzystania z drogi dojazdowej zlokalizowanej na działkach będących w jej użytkowaniu wieczystym. Wskazano, że dojazd do planowanej inwestycji zaplanowano po terenie działek, na których strona odwołująca prowadzi działalność gospodarczą, a to nr 3 , 10 , 9 , 11, 17 , 12 ,18 . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z [...] marca 2009 r. znak [...] na podstawie art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1, art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1, art.61 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz. 1588), art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227) oraz art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium wskazało, że od dnia 15 listopada 2008 r. obowiązuje ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 3 tej ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko winno być poprzedzone wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć wymagających wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co wynika z art. 173 powołanej ustawy w zw. z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Kolegium zauważyło, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ l instancji wskazał, że planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć wymienionych w tym rozporządzeniu. W ocenie organu odwoławczego oznacza to, że wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji objętej niniejszym postępowaniem może nastąpić dopiero po wydaniu dla tej inwestycji decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w 173 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Powoduje to konieczność zwrócenia sprawy do organu l instancji, który winien zażądać przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji. Odnosząc się do zarzutu podniesionego w odwołaniu Kolegium wskazało, iż rzeczywiście część inwestycji planowana jest na działkach będących w użytkowaniu wieczystym strony odwołującej. Organ odwoławczy wyjaśnił jednak, że - o czym mowa w art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Oznacza to, iż rozpoczęcie robót budowlanych na obszarze wymaga wylegitymowania się inwestora prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przy czym oświadczenie w tym zakresie należy złożyć już wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę. W mniejszym przypadku oznacza to, że realizacja inwestycji planowanej na działkach, których użytkownikiem wieczystym jest strona odwołująca wymagać będzie wyrażenia zgody w tym zakresie przez użytkownika wieczystego. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. sp. z o.o. w K. , domagając się jej uchylenia i zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynika sprawy tj. art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) - poprzez jego niezastosowanie, a w efekcie naruszenie art. 72 ust. 1 punkt 3 tejże ustawy - poprzez jego zastosowanie. W konsekwencji zdaniem skarżącego organ odwoławczy naruszył art. 138 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wynikający z treści art. 72 ust. 1 punkt 3 powołanej ustawy obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie znajduje zastosowania w postępowaniu objętym zaskarżoną decyzją. Wynika to z treści art. 153 ust. 1 ustawy, stanowiącego przepis intertemporalny, zgodnie z którym do spraw wszczętych na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 144, przed dniem wejścia w życie mniejszej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust. 7, przepisy dotychczasowe. Skarżąca spółka złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy w dniu 22 kwietnia 2008 r. w Urzędzie Gminy i Miasta w M. i w tym dniu zostało wszczęte postępowanie (dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej). Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) weszła w życie w dniu 15 listopada 2008 r. Niniejsza sprawa o ustalenie warunków zabudowy została więc wszczęta przed dniem wejścia w życie opisanej powyżej ustawy z dnia 3 października 2008 r. i nie została zakończona decyzją ostateczną. Oznacza to, że należy-stosować do niej przepisy dotychczasowe, a w konsekwencji - nie stosuje się przepisu art. 72 ust. 1 pkt 3 powyższej ustawy. Skarżący podkreślił, że organ l instancji prawidłowo ustalił, że postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w związku z planowaną inwestycją winno zostać przeprowadzone dopiero na etapie poprzedzającym złożenie wniosku o pozwolenie na budowę. Decyzja Burmistrza Gminy i Miasta w M. została wydana zgodnie z przepisami prawa i została poprzedzona właściwie przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym pod kątem spełnienia przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i w tym zakresie wskazany organ stwierdził spełnienie przez skarżącą wszystkich przesłanek niezbędnych do wydania decyzji o warunkach zabudowy. W ocenie skarżącego brak było przesłanek do wydania przez SKO decyzji kasatoryjnej, a przesłanka, na której oparł się organ odwoławczy jest wadliwa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podkreślił, ze art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku (...) dotyczy wszczętych i niezakończonych postępowań toczących się na podstawie ustawy Prawo ochrony środowiska, a decyzja o ustaleniu warunków zabudowy wydawana jest w oparciu o ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z tego względu art. 153 nowej ustawy nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, natomiast należy stosować bezpośrednio jej przepisy, a w szczególności art. 72 ust. 1 pkt 3, który wymaga wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych już na etapie poprzedzającym ustalenie warunków zabudowy (a nie jak do tej pory - dopiero przed pozwoleniem na budowę). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a argumenty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. W trakcie postępowania przed organem l instancji tj. dnia 15 listopada 2008 r. weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Ustawa ta wprowadziła obowiązek przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko już na etapie ustalania warunków zabudowy (wcześniej obowiązek ten pojawiał się dopiero na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę). Organ l instancji pominął tę ustawę przy wydawaniu orzeczenia stwierdzając, że wydana przez niego decyzja "nie rozstrzyga w zakresie zagadnień objętych ustawą Prawo ochrony środowiska". Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało analizy przepisów intertemporalnych zawartych w nowej ustawie i na tej podstawie doszło do wniosku, że będzie ona miała zastosowanie w niniejszej sprawie, a w konsekwencji ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oddziaływania tej inwestycji na środowisko. Ta konieczność zaś uzasadniała - zdaniem Kolegium - uchylenie decyzji ustalającej warunki zabudowy na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Strona skarżąca popiera stanowiska Burmistrza Gminy i Miasta w M. , kwestionując możliwość zastosowania w tej sprawie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...). Spór pomiędzy skarżącym a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. sprowadza się więc do oceny, jakie znaczenie dla niniejszego postępowania miało wejście w życie w dniu 15 listopada 2008 r. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...), a w szczególności czy ustawa ta znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie i jakie są tego konsekwencje. Art. 153 ust. 1 omawianej ustawy stanowi "do spraw wszczętych, na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 144, przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust. 1, przepisy dotychczasowe (...)". Powołany w tym przepisie art. 144 wprowadza zmiany w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, z późn. zm.). Z kolei art. 154 ust. 1 reguluje kwestię postępowań - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną - w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 i 10. Decyzja o warunkach zabudowy jest zaś wymieniona w art. 72 ust. 1 pkt 3 omawianej ustawy, tak więc art. 154 ust. 1 nie ma zastosowania w tym przypadku. Jak wynika z powyższego przepisy dotychczasowe mają zastosowanie tylko do spraw wszczętych na podstawie ustawy Prawo ochrony środowiska, podczas gdy niniejsza sprawa została wszczęta i toczyła się na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a przepisy prawa ochrony środowiska nie miały do niej zastosowania. Ustawa Prawo ochrony środowiska nie wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko na etapie ustalania warunków zabudowy (wymagała dopiero na etapie pozwolenia na budowę), dlatego odnośnie przedmiotowej inwestycji do tej pory nie toczyło się żadne postępowanie na podstawie przepisów prawa ochrony środowiska. W konsekwencji należy podzielić pogląd Kolegium, iż w niniejszej sprawie przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) będą miały zastosowanie. Kolejną kwestią wymagającą rozważenia jest ocena skutków, jakie wynikają z zastosowania w niniejszej sprawie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...). W myśl art. 72 ust. 1 pkt 3 oraz art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w stosunku do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W takich przypadkach jest obowiązek przeprowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 63 ust. 1 omawianej ustawy. Przeprowadzenie tego postępowania wyprzedza postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, dlatego organ II instancji nie mógł rozstrzygnąć merytorycznie przedmiotowej sprawy. Tego wymogu ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) nie można było uzupełnić w toku postępowania przed organem II instancji. Dlatego też trafnie SKO uchyliło decyzję ustalającą warunki zabudowy. W ponownym postępowaniu inwestor powinien zwrócić się do organu właściwego do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ponieważ wynik tego postępowania będzie oddziaływał na treść decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, postępowanie w niniejszej sprawie należy zawiesić do czasu wydania stosownego rozstrzygnięcia przez organ ochrony środowiska (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.). Z powyższych względów skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami).