II SA/Kr 648/04
WyrokWSA w Krakowie2007-03-07
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Krystyna Daniel, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien zawiesić postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, gdy rozpatrzenie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny, a następnie, po prawomocnym stwierdzeniu nabycia spadku, czy dalsze postępowanie o dział spadku ma znaczenie prejudycjalne dla postępowania wznowieniowego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej powinien zawiesić postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny. Jednakże, gdy postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku stało się prawomocne, ustaje przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania, nawet jeśli toczy się nadal postępowanie o dział spadku, które nie ma wówczas znaczenia prejudycjalnego dla postępowania wznowieniowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Wojewody o utrzymaniu w mocy postanowienia Starosty o zawieszeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Zawieszenie było uzasadnione koniecznością rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny, tj. postanowienia o nabyciu spadku po zmarłych współwłaścicielach działek. Skarżący R.Z. podniósł, że postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku zostało wydane i stało się prawomocne, co powinno skutkować podjęciem zawieszonego postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody i poprzedzające je postanowienie Starosty. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego R.Z. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Barbara Pasternak Protokolant: Beata Błach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007 r. sprawy ze skargi R.Z. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 roku znak [...] w przedmiocie zawieszenia wznowionego postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu l instancji, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego R.Z. kwotę 100 zł. (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta O. postanowieniem z dnia [...].10.1999 r. znak: [...] na podstawie art. 80 ust. 1 pkt. 1 w zw. z art. 82 ust. 1 i ust. 2 - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz art. 97 § 1 pkt. 4 i art. 123 § 1 k.p.a. zawiesił postępowanie, wszczęte na wniosek R.Z. i Z.T., w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...] maja 1992 r., udzielającą B.J. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego, zlokalizowanego w O. przy ul. P., na działkach o numerach "1"; "2"; "3" i "4" o obręb M.O., ze względu na fakt, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, przez sąd powszechny (w tym przypadku postanowienia o nabyciu spadku po zmarłych współwłaścicielach działek nr "3" i nr "2").
W uzasadnieniu organ l instancji wskazał, że w dniu 25.05.1992 r. Prezydent Miasta O., wydał decyzję o pozwoleniu na budowę dla inwestycji polegającej na budowie pawilon handlowego, zlokalizowanego w O. przy ul. P., na działkach o numerach "1", "2", "3" i "4" - obręb Miasto O. na rzecz B.J. Inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przedkładając oświadczenie z dnia 16.10.1991 r., w którym M.C. i G.M. jako administratorki działki budowlanej nr "3" i nr "2" (obecnie działki te mają nr ew. "5"), działające imieniem spadkobierców A. i J.Z., wyraziły zgodę na zabudowę części tych działek, przylegających do działki budowlanej o numerze "1" -spadkobierczyni B.J. M.C. i G.M., umocowane były do przeprowadzenia takiej czynności, przez J.Z. i M.Z. w dniu 25.03.1988 r., przy czym J.Z. umocowany był do prowadzenia spraw, związanych z administrowaniem budynkiem znajdującym się na w/w działce, przez M. i A.Z., spadkobierców po zmarłych A. i J. małżonkach Z. Działkami, na które B.J. otrzymała pozwolenie na budowę przedmiotowego pawilonu handlowego, były działki: nr "1" - własność Skarbu Państwa, nr "2" i nr "3" - obie własność A. i J. małżonków Z. oraz J.W. i W.W. oraz działka o numerze "4" - własność Gminy O., przy czym działki nr "2" i "3", zabudowane obiektem budowlanym wybudowanym na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z [...].05.1992 r. znak [...] , mają obecnie numer "5".
Organ l instancji przyjął jako bezsporne w niniejszej sprawie, że działka o numerze "5" należy do masy spadkowej po zmarłych J. i A. małżonkach Z. oraz zmarłych J.W. i W.W. Prawa i obowiązki zmarłego przechodzą na spadkobierców, co prawda w chwili jego śmierci, jednakże dopiero po stwierdzeniu przez sąd powszechny nabycia spadku, obowiązuje ustanowione w art. 1025 § 2 k.c. domniemanie, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku, jest spadkobiercą. Postępowanie w sprawie nabycia spadku po w/w. zmarłych jest w toku. Postępowanie to jest wielowątkowe, a termin jego zakończenia nie jest znany. W postanowieniu, na mocy. którego wznowiono postępowanie administracyjne, jako podstawę tegoż wznowienia przyjęto art. 149 § 1 k.p.a. w zw. z art. 150 § 1 k.p.a. Postępowanie to, miało na celu stwierdzenie podstaw wznowienia po myśli art. 145 k.p.a. oraz rozstrzygnięcie sprawy co do istoty. Po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdzono, że przyczyną wznowienia w przedmiotowej sprawie może być jedynie pkt. 4 , § 1 art. 145 kpa (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). R.Z. i Z.T. będą stronami wznowionego postępowania dopiero w chwili uzyskania, na swoją rzecz sądownego stwierdzenia nabycia spadku i dopiero wówczas będzie możliwym przeprowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Nadto organ wskazał, że orzeczenie sądu powszechnego, w toczącym się już postępowaniu spadkowym jest więc w tym przypadku zagadnieniem wstępnym uzasadniającym zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a.
Zażalenie na niniejsze postanowienie wnieśli Z.T. i R.Z. Podnieśli, że B.J. nie wykazała się prawem do dysponowania nieruchomością, na rzecz której uzyskała pozwolenie na budowę. Zarzucili, że nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, podobnie zresztą jak pozostali spadkobiercy celowo zatajeni przez B.J. Podnieśli, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku trwa bardzo długo i nie wiadomo kiedy się zakończy, a żalący się nie życzą sobie, aby na ich działkach znajdował się pawilon handlowy.
Wojewoda postanowieniem z dnia [...].04.2004 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § i pkt. 1, w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 pkt. 2, art. 81 ust. 1 pkt. 2 i art. 82 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu podniósł, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z 1.12.2003 r. sygn. akt II SA/Kr 2/00 należało ponownie rozpatrzyć zażalenie stron na postanowienie organu l instancji z 14.10.1999 r. o zawieszeniu postępowania. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w Sądzie Rejonowym Wydział l Cywilny w O. toczy się postępowanie z wniosku J.Z. przy uczestnictwie m.in. R.Z., B.J. i R.T., której pełnomocnikiem jest Z.T., o dział spadku po J. i A. Z. Przedmiotem działu spadku są nieruchomości położone w O. przy Placu S. (dz. nr "6" i "7"), w obrębie Starego Miasta (dz. nr "5" i "8") oraz w obrębie [...] (dz. "9"). Postępowanie sądowe zarejestrowane do sygnatury [...] nie zostało zakończone. Oznacza to, że nadal występuje zagadnienie prejudycjalne albowiem nie zostało rozstrzygnięte przez sąd powszechny zagadnienie wstępne określone w postanowieniu o zawieszeniu postępowania.
Zwrócić należy uwagę, że podstawą wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie były przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt. 4 kpa ( strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Stronami tego postępowania będą Z.T. i R.Z. dopiero w chwili uzyskania, na swoją rzecz sądowego stwierdzenia nabycia spadku. Wówczas to dopiero ustąpią przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania i możliwe będzie jego przeprowadzenie i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy.
Skargę od powyższego postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli w dniu 4.05.2004 r. J.Z., R.Z. i R.T., przy czym skargi J.Z. i R.T. zostały odrzucone postanowieniem WSA w Krakowie z 29.10.2004r.
Skarżący R.Z. podniósł, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało niesłusznie zawieszone, gdyż w dniu 26.03.2002 r. Sąd Rejonowy w O. wydał, postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłych J. i A. małżonkach Z., o czym został poinformowany Wojewoda. Zdaniem strony skarżącej dokonanie działu spadku po zmarłych nie ma w niniejszej sprawie znaczenia bo krąg spadkobierców został już ustalony. Nadto podniósł, że umowy i pełnomocnictwa zawarte pomiędzy J.Z. i M.Z. oraz M.C. przekraczały zakres zwykłego zarządu w związku z czym J.Z. i M.Z. nie byli upoważnieni do ich zawarcia be zgody pozostałych spadkobierców.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...].04.2004 r. Nadto podniósł, że z dołączonego do akt administracyjnych sprawy postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia [...].03.2002 r. nie wynika, aby spadek po A.Z. nabyli skarżący J.Z., R.Z. i R.T.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych (art. 1 i art. 3 p.p.s.a.) W ramach swojej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a.
W wyniku dokonanej oceny należy stwierdzić, że kwestionowana decyzja nie jest zgodna z prawem.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Natomiast stosownie do art. 97 § 2 k.p.a. ustanie przyczyny zawieszenia postępowania obliguje organ administracji publicznej do podjęcia tego postępowania.
W niniejszej sprawie organ l instancji postanowieniem z 14.10.1999 r. zawiesił postępowanie wszczęte w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...].05.992r., udzielającą B.J. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego, zlokalizowanego w O. przy ul. P., na działkach o numerach "1"; "2"; "3" i "4". wskazując, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, przez sąd powszechny tj. postanowienia o nabyciu spadku po zmarłych współwłaścicielach działek nr "3" i nr "2". W wyniku rozpatrzenia zażalenia R.T. i R.Z. -występujących jako spadkobiercy po zmarłych J. i A. małżeństwu Z., współwłaścicielach dz. nr "2" i "3" (obecnie dz. nr "5") - na powyższe postanowienie, organ II instancji postanowieniem z dnia [...].04.2004 r. utrzymał je w mocy, wskazując, że skoro nadal toczy się postępowanie sądowe z wniosku J.Z., przy udziale m. in. R.Z. i R.T. o dział spadku po zmarłych J. i A.Z., a przedmiotem tego spadku jest m. in. działka nr "5" w O., powstała z działki nr "2" i "3", to oznacza to, że organ nadal jest zobligowany do zawieszenia postępowania o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] maja 1992r.
Oceniając zaskarżoną decyzję przede wszystkim należy stwierdzić, że Sąd Rejonowy w O. w dniu [...].03.2002 r. wydał, na wniosek J.Z., przy uczestnictwie m. in. R.Z., postanowienie sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po J.Z. i A.Z. Powyższe postanowienie stało się prawomocne z dniem 23.04.2002 r.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że dniem 23.04.2002r., kiedy postanowienie sądu o stwierdzenie nabycia spadku po J. i A. Z. stało się prawomocne ustała przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania co do przyczyn wznowienia i rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Należy w pełni podzielić zarzut skargi, że skoro postanowienie stwierdzające nabycie spadku po J.Z. i A.Z. zostało wydane i stało się prawomocne to toczące się nadal postępowanie o dział spadku nie ma znaczenia prejudycjalnego dla toczącego się postępowania wznowieniowego. Co do innych zarzutów podniesionych w skardze to należy stwierdzić, że nie mają one znaczenia dla stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania kwestii zawieszenia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...].05.1992 r., którą organ udzielił B.J. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego, zlokalizowanego w O. przy ul. P., na działkach o numerach "1"; "2"; "3" i "4".
Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "c" p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło