II SA/Kr 651/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda Sędziowie: AWSA: Kazimierz Bandarzewski(spr.) AWSA: Janusz Kasprzycki Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2008r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego I. skargę oddala; II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na rzecz adwokata R. G. kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, która to kwota obejmuje również podatek od towarów i usług. W dniu [....] .01.2007 r. G.K. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. o przyznanie jej zasiłku stałego w związku z zakwalifikowaniem jej do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia 5.02.2007 r., działając na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej przyznał wnioskodawczyni od miesiąca stycznia 2007 r. do końca grudnia 2009 r. zasiłek stały w wysokości 37 zł miesięcznie. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że wnioskodawczyni pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowy z synem D. i została orzeczeniem z dnia 14.12.2006 r. zaliczona do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności do dnia [....] .12.2009 r. Łączny dochód netto rodziny wnioskodawczyni wynosił [....] zł, czyli na jedną osobę jest to kwota [....] zł. i jest to kwota niższa niż kryterium dochodowe wynoszące dla dwuosobowej rodziny 351 zł. Kwotę zasiłku wyliczono w ten sposób, że od kwoty stanowiącej kryterium dochodowe odjęto kwotę faktycznego dochodu wnioskodawczyni i jej męża i tak uzyskana kwotę zaokrąglono "w górę". Decyzję tę doręczono wnioskodawczyni 8.02.2007 r. i dnia [....].02.2007 r. wniosła ona na od niej odwołanie, domagając się zmiany wysokości zasiłku. W odwołaniu podniesiono, że odwołująca nie zgadza się na ubezpieczenie jej i jej syna przez jej męża, ponieważ w 2004 r. ustanowiła z mężem rozdzielność majątkową. Ponadto firma męża nie przynosi dochodów. Odwołująca podniosła, że nie zgadza się z ustalaniem zasiłku raz na 6 miesięcy, bo w tym czasie mogą zmienić się koszty leczenia i opłaty za mieszkanie oraz koszty żywności. Odwołująca zarzuciła nieprawidłowe ustalenie dochodu, podniosła również, że nie rozumie, dlaczego zasiłek ma je być wypłacany dopiero 25 dnia każdego miesiąca. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 28.03.2007 r., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ podniósł, że warunki przyznania zasiłku stałego określa art. 37 ustawy o pomocy społecznej. Ustalono stan faktyczny identyczny z tym, jaki ustalił organ I-instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że odwołująca otrzymuje zasiłek rodzinny w wysokości [....] zł, alimenty na syna D. w wysokości [....] zł oraz stypendium na syna D. w wysokości [....] zł. Łączny dochód miesięczny na rodzinę odwołującej wyniósł [....] zł, czyli na jedną osobę [....] zł i kwota ta nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego. Ponadto odwołująca ma ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej przez jej męża. Potrzymano zasady ustalania zasiłku stałego, określone przez organ I-instancji i wskazano, że w zakresie przyznania tego zasiłku organom administracji nie pozostawił ustawodawca żadnej uznaniowości. Decyzję tę doręczono stronie 24.04.2007 r. i dnia 24.05.2007 r. skarżąca wniosła na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wyrażając swoje niezadowolenie z wydanej decyzji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że 5 dni czekano na wysłanie zaskarżonej decyzji do skarżącej, która nie została podpisana przez szefa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. W swojej decyzji organ odwoławczy błędnie ustalił stan faktyczny. Skarżąca nie zgadza się, aby ubezpieczał ją jej mąż, z którym ma rozdzielność majątkową i żeby zasiłek stały wynosił tylko [....] zł. Sytuacja materialna skarżącej jest bardzo trudna. Ubezpieczenie zdrowotne powinno być płacone przez ośrodek pomocy społecznej. Zarzucono przywiązanie przez organ odwoławczy zbyt dużej uwagi do chorób skarżącej i przyznanie zasiłku stałego na okres 2 lat. Ponadto skarżąca podniosła, że jej dochody zmniejszyły się i obecnie za kwotę zasiłku stałego nie jest w stanie nic kupić, a ponadto wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest ona skonfliktowana ze swoim mężem. Zwróciła się do Sądu o wyjaśnienie, jak można przeżyć za kwotę [....] zł i dlaczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zmienia znaczenie słów użytych przez skarżącą. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi podniesiono, że nie nastąpiło przekroczenie terminu jednego miesiąca do załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym i sprawa została załatwiona w 30 dniu od daty wniesienia odwołania, a na terminowość doręczenia decyzji stronie organ administracyjny nie ma wpływu. Zarzut dotyczący osoby ubezpieczającej skarżącą jest bezpodstawny w postępowaniu dotyczącym przyznania zasiłku stałego. Zasady przyznawania zasiłków zostały precyzyjnie określone w ustawie o pomocy społecznej, a kwota zasiłku nie musi wynosić przez cały okres [....] zł. Jeżeli zmieni się sytuacja majątkowa strony, to może zmienić się kwota zasiłku. Podniesiono również, że możliwość uzyskania świadczeń z pomocy społecznej może przysługiwać tak skarżącej jak i jej mężowi. Ustawodawca dopuścił wypłatę przyznanego zasiłku stałego w ostatnim dniu miesiąca, stąd nie narusza prawa ustalenie w tej sprawie wypłaty zasiłku na 25 dzień każdego miesiąca. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało również, że odrębne przepisy regulują zasady i tryb otrzymania świadczeń alimentacyjnych a użyte w zaskarżonej decyzji sformułowania dotyczące stanu faktycznego sprawy pozwalają na rzeczywiste jego ustalenie. Organ odwoławczy podniósł również, że nie będzie odnosił się do insynuacji co do kwalifikacji merytorycznych składu Kolegium załatwiającego tę sprawę. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał stanowisko zajęte w skardze zarzucając organom administracji brak ustalenia rzeczywistego dochodu skarżącej i wniósł o przyznanie wynagrodzenia adwokatowi będącemu pełnomocnikiem ustanowionym w tej sprawie z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżąca G.K. wniosła w dniu [....] maja 2007 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 28 marca 2007 r., doręczoną skarżącej 24 kwietnia 2007 r. Skargę wniesiono zatem z zachowaniem ustawowego 30-dniowego terminu. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I-instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Właściwość miejscowa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w tej sprawie wynika stąd, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, którego decyzja została zaskarżona, ma siedzibę w K. Z art. 13 § 2 P.p.s.a. wynika, że do rozpoznania sprawy właściwym miejscowo jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z § 1 pkt 5 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. z 2003 r. Nr 72, poz. 652 z późn. zm.) obszar właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie obejmuje obszar Województwa [....]. Zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I-instancji nie są obarczone wadami uzasadniającymi ich uchylenie. Zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) w wersji obowiązującej w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy zasiłek stały przysługuje: 1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej; 2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. 2. Zasiłek stały ustala się w wysokości: 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 444 zł miesięcznie; 2) w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie. 3. Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie. 4. W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego lub dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, zasiłek stały nie przysługuje. 5. Osobę przebywającą w domu pomocy społecznej lub ubiegającą się o przyjęcie do niego uznaje się za osobę samotnie gospodarującą, jeżeli przed przyjęciem do domu pomocy społecznej lub rozpoczęciem oczekiwania na miejsce w takim domu była uprawniona do zasiłku stałego. Spór w tej sprawie sprowadza się do prawidłowości ustalenia wysokości dochodu uzyskiwanego przez skarżącą i z pozostającym we wspólnym gospodarstwie domowym synem D. Zgodnie z art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) "za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku (podkreślenie składu Sądu) lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób". Nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie wniosek o przyznanie zasiłku stałego został złożony [....].01.2007 r., tym samym organ I-instancji miał obowiązek ustalić wysokość dochodu skarżącej i jej syna na miesiąc grudzień 2006 r. (miesiąc poprzedzający datę złożenia wniosku). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności z wywiadu środowiskowego oraz oświadczenia złożonego przez męża skarżącej (akta administracyjne postępowania, karty nr 48 i 46) wynika, że w miesiącu grudniu 2006 r. na dochód skarżącej i jej syna składała się kwota stypendium w wysokości [....] zł miesięcznie, kwota dobrowolnie świadczonych alimentów w wysokości [....] zł oraz kwota zasiłku rodzinnego w wysokości [....] zł. Tym samym trafnie ustalono łączną wysokość dochodu na kwotę [....] zł, a dochód na jedną osobę w wysokości [....] zł. Odejmując od kwoty [....] zł kwotę [....] zł uzyskuje się wynik [....] zł po zaokrągleniu. Kwota [....] zł wynika z § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2006 r. Nr 135, poz. 950). W związku z powyższym nie można zarzucić organowi I-instancji nieprawidłowe ustalenie dochodu skarżącej i jej syna pozostającej z nią we wspólnym gospodarstwie domowy lub też nieprawidłowe wyliczenie kwoty zasiłku stałego. Z akt sprawy wynika również, że w miesiącu styczniu 2007 r. uległ zmianie dochód skarżącej i jej syna D. Od tego miesiąca kwota dochodu wyniosła [....] zł na jedną osobę i na ten dochód składała się kwota zasiłku rodzinnego oraz alimentów w wysokości [....] zł stanowiących przekazywaną skarżącej przez jej męża kwotę otrzymanego czynszu z dzierżawy garaży (akta postępowania administracyjnego, karta nr 60 i 65). Zgodnie z art. 106 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej zmiana dochodu rodziny w okresie pobierania świadczenia pieniężnego nie wpływa na wysokość przyznanego świadczenia, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10 % kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. W tej sprawie w miesiącu styczniu 2007 r. kryterium dochodowe na osobę w dwuosobowym gospodarstwie domowym skarżącej uległo zmniejszeniu, ale o kwotę około 5 % w stosunku do wysokości dochodu na jedną osobę z miesiąca grudnia 2006 r. Tym samym nie było podstaw do zmiany wydanej decyzji administracyjnej. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przy zaistnieniu zmiany w wysokości uzyskiwanego dochodu powodującego jego zmniejszenie lub zwiększenie na jedną osobę o wartość ponad 10 %, skarżąca ma obowiązek zawiadomić o tym organ I-instancji celem wydania decyzji określającej na nowo wysokość przyznanego zasiłku stałego. Takie uprawnienie nadal istnieje i w każdej chwili może skarżąca wystąpić do organu I-instancji o zmianę wysokości przyznanego zasiłku stałego. Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia o prawidłowości decyzji organu odwoławczego wysłanie tejże decyzji do skarżącej po upływie 5 dni od daty jej sporządzenia, ani też brak podpisania jej przez Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Decyzje wydawane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze podpisują osoby biorące udział w jej wydaniu, a nie Prezes danego Kolegium. W tej sprawie nie ma również znaczenia okoliczność ewentualnego ubezpieczenia skarżącej przez jej męża i ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami. Nie mają również znaczenia przebyte choroby przez skarżącą, skoro warunkiem otrzymania zasiłku stałego jest posiadanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz wysokość uzyskiwanych dochodów mniejsza niż wynosi kryterium dochodowe. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. jak i poprzedzająca ją decyzja organu I-instancji nie naruszają przepisów postępowania w stopniu uzasadniających ich uchylenie. mając na uwadze powyższe okoliczności, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku i skargę oddalił. O kosztach orzekano zgodnie z art. 250 P.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.)