II SA/Kr 658/09
WyrokWSA w Krakowie2009-10-23
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Kazimierz Bandarzewski, Jan Zimmermann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien uchylić decyzję organu odwoławczego, który zignorował wskazówki sądu zawarte w poprzednim wyroku i nie przeprowadził postępowania dowodowego zgodnie z prawem?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ organ odwoławczy całkowicie zignorował obowiązek realizacji wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku, nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, a uzasadnienie jego decyzji było jedynie kopią poprzedniego. Sąd uznał, że naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji graniczy z rażącym, a uchybienia organu I instancji, wskazane już w poprzednim wyroku WSA, również uzasadniają uchylenie jego decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki straganu regionalnego, wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a następnie utrzymanego w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. H.B. odwoływała się od decyzji, kwestionując kwalifikację obiektu i podstawę prawną rozbiórki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił poprzednią decyzję WINB, wskazując na błędy w postępowaniu dowodowym. Następnie WINB wydał kolejną decyzję utrzymującą nakaz rozbiórki, ignorując wskazówki sądu. H.B. ponownie wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej H.B. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski NSA Jan Zimmermann (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2009 r. sprawy ze skargi H.B. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 lutego 2009 r. nr [....] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej H.B. kwotę 500 zł (pięćset złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Kr 658/09
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia 16 stycznia 2007 r. nakazał wykonać inwestorowi H.B. rozbiórkę niepołączonego trwale z gruntem obiektu budowlanego - straganu regionalnego nr [....] , zgodnie z oznaczeniem w protokole z wizji lokalnej z dnia [....] 2005 r., zlokalizowanego na działce nr [....] obr. [....] położonej w Z. Decyzja ta została wydana na podstawie art 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 2, art. 83 ust. 1, art. 48 ust. 1 i art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, póz. 1118 z późn. zm.).
W uzasadnieniu organ instancji podał, że podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [....] listopada 2005 r. ustalono, że H.B. w lecie 2002 r. na w/w działce położonej w Z. wzdłuż ulicy [....] wybudowała niepołączony trwałe z gruntem obiekt budowlany - drewniany stragan regionalny, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że na terenie Z. nie obowiązuje miejscowy plan, a z informacji uzyskanej od Burmistrza Miasta Z. wynika, że dla powyższej działki zostały ustalone warunki zabudowy polegające na budowie straganu regionalnego, lecz ważność decyzji ustalającej te warunki upłynęła w dniu 11 czerwca 2005 r.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła H.B. , zarzucając, obiekt jest obiektem tymczasowym, a więc jego wzniesienie wymagało jedynie zgłoszenia a nie uzyskania pozwolenia na budowę. Odwołująca się wskazała na błędne powołanie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego jako podstawy rozbiórki oraz podkreśliła, że stragan został wzniesiony w okresie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 1 sierpnia 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał H.B. wykonać rozbiórkę niepołączonego trwale z gruntem obiektu budowlanego straganu regionalnego na działce nr [....] obr. [....] (dawna działka nr ewid.....) w rejonie ul.
[....] w Z.
W ocenie organu odwoławczego przyjęcie trybu art. 48 Prawa budowlanego jako właściwego do załatwienia sprawy były prawidłowe, jednakże uzupełniony materiał dowodowy wykazał, iż działka nr [....] w Z. na mocy decyzji z dnia 18 lipca 2006 r. uległa podziałowi na działki Nr [....] i [....] .
Skargę na powyższą decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła H.B. . Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 czerwca 2008 r. (II SA/Kr 1083/07) uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że w świetle zebranego materiału dowodowego nie można uznać, że organ podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Po w/w wyroku WSA w Krakowie [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniu 27 lutego 2009 r. decyzję [....] orzekającą jeszcze raz o uchyleniu decyzji l instancji i o rozbiórce spornego obiektu, nie podając w decyzji materialnej podstawy prawnej.
Podstawa ta wynika dopiero z uzasadnienia decyzji, w którym napisano, że organ l instancji zakwalifikował obiekt jako tymczasowy obiekt budowlany, którego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie organu odwoławczego dokonana przez organ l instancji kwalifikacja przedmiotowego obiektu budowlanego oraz przyjęcie trybu art. 48 ustawy Prawo budowlane jako właściwego do załatwienia sprawy, są prawidłowe. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane wymóg zgłoszenia budowy tymczasowych obiektów budowlanych dotyczy jedynie tych obiektów budowlanych, które zostały przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce nie później niż przed upływem 120 od daty rozpoczęcia budowy, a zatem budowa straganu regionalnego jako obiektu tymczasowego niepołączonego trwale z gruntem, przeznaczonego do użytkowania i użytkowanego w czasie dłuższym niż 120 dni, wykracza poza dyspozycję art. 29 ust. 1 w/w ustawy i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec powyższego bezzasadny jest zarzut odwołującej się, iż podstawą wydania decyzji o rozbiórce w tym wypadku powinien być art. 49b ust. 1 lub ust. 2 ustawy prawo budowlane.
Napisano dalej, że na terenie Z. nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i decyzja P!NB w Z. o nakazaniu
przymusowej rozbiórki na podstawie art. 48 ust. l ustawy Prawo budowlane jest prawidłowa.
Stwierdzono dalej, że ponieważ uzupełniony w trybie art. 136 Kpa materiał dowodowy wykazał, iż działka nr [....] w Z. uległa podziałowi na działki o nr [....] i [....] , rozstrzygnięcie organu l instancji należało doprecyzować w zakresie określenia przedmiotu rozbiórki i jego usytuowania.
Na powyższą decyzję MWINB H.B. skierowała skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie art. 3 ust. 1 prawa budowlanego przez uznanie straganu za obiekt budowlany, a także naruszenie art. 7, 77 §1, 77 § 4, 107 § 3, 138 §1 pkt 2 i 140 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi napisano, że organ powierzchownie zbadał sprawę i przyjął, że Miasto Z. nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zaś zgodnie z Uchwałą Nr XXVII/345/2008 Rady Miasta Z. z dnia 31 lipca 2008 r. w sprawie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [....] dla działki nr [....] obowiązuje w/w miejscowy plan. Wynika więc z tego że na dzień orzekania przez MWINB w K. nie miał zastosowania art. 48 ust. 1 tylko art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane.
Druga kwestia rozstrzygana przez organ to przyjęcie, jakoby stragan regionalny był obiektem budowlanym na którego budowę wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Z brzmienia ust. 2 i ust. 4 bezwzględnie należy wykluczyć możliwość przyporządkowania straganu regionalnego jako budynek wraz z instalacjami i urządzeniami lub obiekt małej architektury, zaś ze względu na fakt nie posiadania przez przedmiotowy stragan regionalny żadnych instalacji czy urządzeń wykluczyć należy fakt, że jest to budowla stanowiąca całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, zwłaszcza ze względu na fakt, że "budowa" przedmiotowego straganu została zakończona, jak wynika to z przeprowadzonego materiału dowodowego. Przyjmując nawet, że przedmiotowy stragan regionalny jest obiektem budowlanym, jego umieszczenie na działce nr [....] w Z. nie ma znamion budowy zgodnie z art. 3 pkt. 6 ustawy Prawo budowlane, ponieważ w obecnym wyglądzie, wymiarach, parametrach i przeznaczeniu przedmiotowy stragan został przywieziony i wyłącznie umiejscowiony nie zaś wybudowany.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
W analizowanej tu sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 12 czerwca 2008 r. (II SA/Kr 1083/07) uchylił poprzednią decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i w bardzo obszernym i dokładnym uzasadnieniu, punkt po punkcie wymienił jej wady, formułując wskazówki co do dalszego postępowania. Obowiązkiem organu II instancji było zatem staranne zrealizowanie tych wskazówek, a jeśli zachodziłaby konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części, uchylenie decyzji l instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Analiza akt sprawy dowodzi, że [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. całkowicie zignorował powyższy obowiązek. Po wydaniu w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie przeprowadził on żadnego postępowania (w aktach nie ma żadnej dokumentacji tego postępowania) a uzasadnienie jego nowej decyzji jest niemal dosłowną kopią uzasadnienia poprzedniego. W żadnym punkcie tego uzasadnienia nie widać realizacji wskazówek sformułowanych przez WSA w wyroku z dnia 12 czerwca 2008 r. i decyzja w żadnej mierze ich nie uwzględnia. Ponadto [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. realizuje tu swoją stałą praktykę nie powoływania w rozstrzygnięciu przepisów prawa materialnego. Zakłada on całkowicie błędnie, że postępowanie odwoławcze ma charakter czysto kontrolny, podczas gdy zawsze - od 1928 r. polskie postępowanie administracyjne zbudowane jest na zasadzie merytorycznego toku instancji. W tej sytuacji należy stwierdzić, że naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji graniczy z naruszeniem rażącym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zdecydował jednocześnie o uchyleniu decyzji l instancji, zgodnie z art. 135 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zastrzeżenia co do sposobu i jakości postępowania dowodowego, zgłoszone przez WSA w cyt. wyżej wyroku, dotyczą bowiem również działania
Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. To, że organ II instancji uchybień tych nie dostrzegł albo je zignorował, nie oznacza, że decyzja l instancji powinna funkcjonować w obrocie prawnym. Uchybienia te oznaczają naruszenia art. 7 i art. 77§ 1 k.p.a., a ich wyliczanie jest tym miejscu zbędne, skoro są one wskazane detalicznie w poprzednim wyroku WSA.
W opisanej tu sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło