II SA/Kr 66/03

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Stanisław Biernat Sędziowie : NSA Andrzej Niecikowski ( spr.) WSA Małgorzata Brachel - Ziaja Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005 r. sprawy ze skargi A. P., J. P. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie wartości nieruchomości pozostawionych poza granicami państwa - skargę oddala - Decyzją z dnia [...].09.2002 r. (znak: [...]) Prezydent Miasta K. , działając na podstawie art. 212 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2000 r. nr. 46 poz. 543 z późn.zm.- zwaną dalej ustawą o gospodarce nieruchomościami) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1998 r. w sprawie sposobu zaliczania wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste oraz sposobu ustalania wartości tych nieruchomości (Dz.U. nr 9 poz. 32 z późn.zm.) po rozpatrzeniu wniosku K.A. , J.A. i W.A. odmówił "stwierdzenia wartości nieruchomości pozostawionych na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru Państwa położonych w Z. przy ul. [...] woj. [...]". Na skutek odwołania K.A. i J.A. , Wojewoda decyzją z dnia [...].12.2002 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania wywodząc w uzasadnieniu co następuje: 1/ w obowiązującym stanie prawnym sprawy z zakresu rekompensaty za mienie zabużańskie zostały uregulowane w art. 212 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1998 r. sprawie sposobu zaliczania -wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste oraz sposobu ustalania wartości tych nieruchomości. Przepisy te nakładają na organ administracji publicznej obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego w wyniku którego wydana zostanie decyzja stwierdzająca wartość nieruchomości pozostawionych poza granicami obecnego państwa Polskiego. Jest ona koniecznym dokumentem, aby ubiegać się o zrealizowanie przysługujących uprawnień. Przepis § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów zawiera listę dokumentów, które powinny zostać przez wnioskodawcę dołączone do wniosku o wydanie decyzji potwierdzającej wartość nieruchomości położonych poza granicami państwa polskiego. Jednym z nich jest dowód potwierdzający pozostawienie nieruchomości oraz rodzaj i powierzchnię tych nieruchomości. Orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego -organu powołanego dekretem Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 7 października 1944 r. może stanowić dokument, o którym mowa § 4 ust.2 pkt l wzmiankowanego rozporządzenia. Orzeczenie to potwierdzało fakt pozostawienia mienia na wschodzie przez osoby poddane repatriacji. Innym dokumentem mogącym stanowić dowód potwierdzający fakt pozostawienie przez określoną osobę nieruchomości na wschodzie jest orzeczenie sądu powszechnego w tym przedmiocie. 2/ w aktach sprawy znajdują się następujące dokumenty: 1. orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z dnia l września 1945 r. nr, nr [...] i Ldz. [...] które wskazują, że właścicielem nieruchomości '. położonej przy ul. [...] w Z. była A.A. obecnie P. , natomiast nieruchomości położone przy ul. [...] w Z. należały do Z.A. , 2. postanowienie Sądu Rejonowego w T. stwierdzające nabycie spadku po W.A. przez żonę Z.A. w 4/16 części oraz dzieci A.P. , K. , W. , J.A. w 3/16 części, 3. oświadczenie Z.A. , iż zrzeka się prawa do majątku po W.A. na rzecz syna J.A. r 4. postanowienie Sądu Rejonowego w K. , że spadek po Z.A. na podstawie testamentu w całości dziedziczy wnuk J. P. 5. oświadczenia świadków na okoliczność posiadania przez małżonków A. majątku pozostawionego w Z. 6. wyrok zaoczny wydany przez Sąd Rejonowy dla K-S. w dniu [...] lutego 1998 r. nadto w postępowaniu odwoławczym przedłożono zgłoszenia sporządzone w języku niemieckim informujące o pozostawionym majątku zagranicą wystawione w dniu 31 października 1940 r. na nazwiska W.A. i Z.A. . 3/ organ I instancji dokonując oceny zgromadzonego materiału ograniczył się tylko do niektórych dowodów (orzeczenia PUR i wyroku zaocznego), pomijając milczeniem inne, co jest naruszeniem art. 80 kpa. Organ administracji państwowej orzekając w sprawie zobowiązany jest do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a więc zarówno tych dokumentów, które zostały dostarczone przez strony postępowania, jak również pozyskanych w toku prowadzonego postępowania. Organ zobowiązany jest rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności. Spoczywa na nim obowiązek wskazania faktycznych okoliczności, które uznał za uzasadnione lub powodu, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Takiego rodzaju oceny całości materiału dowodowego nie dokonał organ I instancji w niniejszej sprawie, co w konsekwencji naraża go na zarzut uchybienia proceduralnego mającego wpływ na dokonane rozstrzygnięcie. Postępowanie w sprawie niniejszej wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie, którego organ odwoławczy nie może przeprowadzić, bowiem naruszyłaby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określoną w art. 15 kpa. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli A.P. i J.P. i wnieśli "o utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta K. z dn. [...].09.2002 r. .....". W uzasadnieniu skargi podnieśli, że nieruchomości znajdujące się przy ul. [...] i [...] w Z. stanowiły własność Z.A. a nieruchomość przy ul. [...] stanowiła własność A.P. . Okoliczności te wynikają z orzeczeń Państwowego Urzędu Repatriacyjnego. W dalszym ciągu skargi dokonali analizy zebranych w sprawie dokumentów i dokonując ich oceny stwierdzili, że tylko oni są uprawnieni do domagania się stwierdzenia wartości nieruchomości. Wyrok zaoczny z dnia [...].02.1998 r., sygn.akt [...] nakazujący A.P. - złożenie oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do ekwiwalentu za utracone mienie ,jest w rzeczy samej niedorzeczny i niesprawiedliwy co równie bezskuteczny gdyż pozwana, żądanego przez Panów J. i K.A. , oświadczenia nigdy nie złożyła i nie złoży". W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § l ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skargę należy uznać za nieuzasadnioną a jak można sądzić jest ona wynikiem niezrozumienia istoty zaskarżonej decyzji. Dokonana w trybie art. l § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269), kontrola sądowa zaskarżonej decyzji, nie stwierdziła aby naruszała ona prawo. Kontroli Sądu podlega decyzja kasacyjna a więc decyzja uchylająca decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Tak właśnie było w niniejszej sprawie. Prawidłowo organ odwoławczy -zgodnie z treścią art. 138 § 2 zd. 2 kpa wskazał jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wszystkie podnoszone w skardze okoliczności muszą być rozpatrzone przez organ I instancji, w toku ponownego rozpoznania sprawy a zajęte w tych kwestiach stanowisko organów musi znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji zgodnie z treścią art. 107 § 3 kpa. W tym stanie rzeczy skoro dokonana kontrola nie wykazała aby zaskarżona decyzja naruszała prawo, na podstawie art. 151 ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.