II SA/Kr 67/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-09-04
Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa skarżącego, obejmująca dochód rodziny, posiadany dom i nieruchomość rolną, pozwala na przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że sytuacja majątkowa skarżącego, mimo jego niskich dochodów i ponoszonych wydatków, umożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Posiadanie domu mieszkalnego i nieruchomości rolnej, a także świadomość konieczności ponoszenia kosztów postępowania przy wnoszeniu skargi, przemawiają przeciwko przyznaniu prawa pomocy, które jest instytucją wyjątkową dla osób naprawdę ubogich.Stan faktyczny
Skarżący E. K. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o stwierdzeniu uchybienia terminu. Jednocześnie złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, przedstawiając swoją sytuację finansową i rodzinną. Referendarz WSA oddalił ten wniosek, co skarżący zaskarżył sprzeciwem, argumentując błędne ustalenie dochodów rodziny. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy po skutecznym wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem z 4 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił przyznania prawa pomocy E. K.Pełny tekst orzeczenia
Kraków, 4 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 4 września 2008 r. wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu.
Skarżący wniósł również o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu swojego wniosku skarżący podał, że otrzymuje miesięczne świadczenie emerytalne w wysokości 1.596,68 zł netto (odcinek emerytury), wraz z nimi w gospodarstwie domowym pozostaje żona, która nie pracuje orz syn, który jest zatrudniony w warsztacie samochodowym jako [...] i otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w kwocie 1.126,00 zł brutto (zaświadczenie o zarobkach). Miesięczny dochód rodziny skarżącego wynosi około 2.400,00 zł. Skarżący podał również, że jest właścicielem domu mieszkalnego o powierzchni 130 m2 a także nieruchomości rolnej o powierzchni 12 arów.
Skarżący miesięcznie wydaje około 300 zł na lekarstwa dla siebie i żony, 200 zł na gaz co dwa miesiące, 180 zł na prąd raz na dwa miesiące, 79 zł na wodę raz na dwa miesiące, 37 zł na telefon, 60 zł na śmieci.
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z [...] czerwca 2008 r. oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowienie zostało doręczone skarżącemu 16 lipca 2008 r.
Sprzeciw od powyższego postanowienia 29 lipca 2008 r. wniósł skarżący, który podał, że w postanowieniu z [...] czerwca 2008 r. przyjęto, że dochód jego rodziny wynosi 3.000 zł, tymczasem jest to kwota brutto, od której należy odjąć podatek. Wobec powyższego skarżący uznał, że niewłaściwie zawyżone dochody jego rodziny były podstawą oddalenia jego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może nastąpić tylko wtedy, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Podnieść należy, iż co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawcy nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Tymczasem jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego rodzina skarżącego osiąga miesięczny dochód w wysokości 2.400 zł, miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem wynoszą 327 zł. Skarżący jest właścicielem domu mieszkalnego o powierzchni 130 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 12 arów.
Dlatego też w ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącego umożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego, jak również ustanowienie zawodowego pełnomocnika.
Sąd pragnie podkreślić, że skarżący wnosząc skargę do Sądu winie był się liczyć z kosztami takiego postępowania i wygospodarować na ten cel odpowiednie środki. Instytucja przyznania prawa pomocy przeznaczona jest dla ludzi naprawdę ubogich, dla których poniesienie kosztów sądowych stanowiłoby duży wydatek i stanowiłoby znaczny uszczerbek w wydatkach przeznaczonych na utrzymanie konieczne siebie i rodziny. Dlatego też przyznanie jej prawa pomocy pozostawałoby w sprzeczności z treścią art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło