II SA/Kr 688/11
WyrokWSA w Krakowie2011-10-24
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Małgorzata Brachel - Ziaja, Anna Szkodzińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę ogrodzenia wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, zlokalizowanego w pasie drogi gminnej i niezgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że wybudowanie ogrodzenia bez wymaganego zgłoszenia stanowi samowolę budowlaną, a brak zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wyklucza możliwość legalizacji obiektu. Wobec tego decyzja nakazująca rozbiórkę ogrodzenia jest prawidłowa i zgodna z przepisami prawa budowlanego oraz planowania przestrzennego.Stan faktyczny
W. i Z.S. wybudowali ogrodzenie drewniane o długości 15,75 m i wysokości 1,20 m na działce nr 1 w miejscowości W., wzdłuż drogi gminnej oznaczonej jako działka nr 2, bez wymaganego zgłoszenia. Organ nadzoru budowlanego nakazał rozbiórkę ogrodzenia jako samowoli budowlanej. Skarżący kwestionowali status prawny działki nr 2 jako drogi gminnej oraz własność gminy do tej działki, podnosząc, że droga nie spełnia funkcji publicznej i że ogrodzenie zostało postawione w dobrej wierze.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę W. i Z.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 3 lutego 2011 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie : Sędzia WSA Małgorzata Brachel - Ziaja (spr.) Sędzia NSA Anna Szkodzińska Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2011 r. sprawy ze skargi W. S. i Z. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 3 lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.
Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 138 par 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane /t. jednolity - Dz. U. z 2010 r. " Nr 243, poz. 1623/, po rozpatrzeniu odwołania W. i Z.S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Powiat N. z dnia [...] września 2009 r., znak: :[...] którą nakazano inwestorom - Pp. W. i Z.S. dokonać rozbiórki ogrodzenia o konstrukcji drewnianej - długości 15.75 m i wysokości 1,20 m posadowionego na działce 1 od strony działki nr 2 (droga gminna) w miejscowości W. , Gmina. Ł. . - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania, a w szczególności wskazał, że pismem z dnia 17 kwietnia 2009 r. Wójt Gminy Ł. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) Powiat N. że W. i Z.S. wybudowali ogrodzenia dziatki nr 1 wzdłuż drogi gminnej oznaczonej jako działka nr 2 obręb W. , bez stosownych uzgodnień z Zarządcą drogi. Wójt powołał się też na wyrok Sądu Rejonowego w N. , sygn. akt [...] z dnia 18 grudnia 2008 roku w sprawie zawężenia pasa drogowego w/w drogi W związku z powyższym, PINB powiat [...] przeprowadził kontrolę w dniu 7 maja 2009 r. zrealizowanego przedmiotowego ogrodzenia dz. nr 1 w zbliżeniu do drogi Gminnej nr 2 w miejscowości W. (k- [...]). W wyniku tej kontroli stwierdzono wykonanie ogrodzenia dziatki nr 1 od strony miejsca publicznego, drogi gminnej. Ponieważ inwestor nie posiadał wymaganego zgłoszenie, PINB wszczął postępowanie w sprawie samowoli budowlanej. W dniu 25 maja 2009 r. zostały przeprowadzone oględziny przedmiotowego ogrodzenia. W trakcie przeprowadzonych czynności ustalono, iż na działce nr 1 (...) wykonano ogrodzenie o konstrukcji drewnianej o dl. 15,75 m i wys. 1,20. Słupki z krawężników posadowione bezpośrednio w gruncie w rozstawie 2,60-2,70 m na których zamontowano dwie poprzednie łaty z drewnianymi sztachetkami. Łaty mocowane do słupków za pomocą śrub. Przedmiotowe ogrodzenie usytuowano wzdłuż drogi gminnej (we władaniu Gm. Ł. ) w odległości 0,60-0,80 m licząc od pierwszego pasa płyt betonowych. Przedmiotowa droga na odcinku ogrodzenia jest o szerokości zmiennej 2,70-3,00 m. Akta sprawy zostały także uzupełnione o zaświadczenie z ewidencji gruntów), o kopię mapy zasadniczej oraz o kserokopię akt postępowania skargowego znak :[...], w których znajduje się wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł. , uchwalonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy w Ł. z dnia 4.03.2008 r. IDŹ. Urz. [...] / .oraz prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w N. Wydział VII Grodzki z dnia 18.12. 2008 r,, sygn. akt [...]. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ pierwszej stwierdzając; że przedmiotowe ogrodzenie zostało wykonane bez wymaganego zgłoszenia, a zatem w warunkach samowoli budowlanej, nakazał inwestorom dokonać rozbiórki tego obiektu na podstawie art. 49 b ust 1 prawa budowlanego..
W odwołaniu od W. i Z.S., podnieśli, że decyzja PINB jest krzywdząca. Zarzucili, że organ miał na uwadze tylko zgromadzone dokumenty urzędowe przekazane przez Urząd Gminy. Nie wziął pod uwagę natomiast dokumentów przemawiających na ich korzyść, a w szczególności okoliczności, że Urząd Gminy nie ma prawa własności do działki nr 2 gdyż nie dopełnił przepisów ustawy tj. nie powiadomił właściciela o przejęciu jego gruntu, nie wypłacił odszkodowania, nie powiadomił o możliwości złożenia wniosku o odszkodowawczego, nie dokonał zmian w ewidencji gruntów, nie zwolnił z podatku. Nie można - zdaniem odwołujących się - uznać, że przedmiotowa droga jest publiczną i należy do Gminy. Płot został posadowiony w dobrej wierze; na ich działce nr 1 i ma on zabezpieczyć skarpę przed zajeżdżaniem przez sąsiadów - braci, którzy złożyli skargę na postawiony płotek.
WINB postanowieniem z dnia [...]. 05. 2010 r. zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, w ramach którego dołączono do akt kserokopii Dziennika Urzędowego Województwa N. z dnia 31. 12. 1998 r., Nr [...] zawierającego Rozporządzenie Wojewody Nr [...] w sprawie zmiany zaliczania do kategorii dróg gminnych na terenie województwa oraz pismo Wójta Gminy Ł. z dn. 22. 06. 2010 r., w którym wskazano że ogrodzenie działki nr 1 od strony działki nr 2 jest niezgodne z zapisami zawartymi w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Gm. Ł. zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Gm. Ł. z dnia 4. 03. 2008 r .dot. ogrodzeń, gdyż zgodnie z zapisem m. planu "Ogrodzenia nieruchomości powinny być lokalizowane poza wyznaczonymi w planie liniami rozgraniczającymi dróg i ulic, ogrodzenia powinny być lokalizowane w odległości nie mniejszej niż 3 m. od osi drogi (ulicy)". Po uzupełnieniu postępowania WINB w K. , zawiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.
Rozpoznając odwołanie organ stwierdził, że w przypadku gdy ogrodzenie ma powstać od strony ulic, dróg, placów torów kolejowych i innych miejscach publicznych bądź ogrodzenie przewyższa wysokość 2,20 m wówczas wymaganie jest zgłoszenie zamiaru wykonania określonych robót budowlanych zgodnie z . art. 30 ust.1. pkt 3 zd 1, Pr. budowlanego. W świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości. że inwestorzy bez pozwolenia na budowę względnie zgłoszenia zamiaru robót wykonali przedmiotowe ogrodzenie., które znajduje się od strony drogi. Fakt ten został potwierdzony wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia 18 12, 2008 r. Ogrodzenie powstało na działce 1 w W. od strony drogi publicznej, zlokalizowanej na działce nr 2 . Rozporządzeniem Nr [...] Wojewody n. z dnia 31. 12. 1998 r. w sprawie zaliczenia do kategorii dróg gminnych, na terenie województwa [...] IDz. Urz. Woj. z [...] droga w W. koło S. o nr [...], została zaliczona do kategorii dróg gminnych. Zaś obszar drogi wraz z fragmentem działek sąsiednich, bezpośrednio przylegających do działki nr ewid. 2 znajduje się w obszarze oznaczonym symbolem KDW w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Ł. zatwierdzonym uchwałą nr [...] Mając powyższe na uwadze WMINB stwierdził, że dokonane przez organ l instancji ustalenia faktyczne i ich prawna ocena są prawidłowe. Inwestor wybudował ogrodzenie od strony drogi publicznej bez wymaganego prawem zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych organowi administracji architektoniczne -budowlanej, a zatem dokonał samowoli budowlanej w rozumieniu ar 49b ust 1 pr. budowlanego. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust 2 w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wzniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Stosownie do art. 49b ust 2 i nast. pr. bud. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; .
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
3. W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1.
4. Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej /.../
W ocenie organu odwoławczego PINB Powiat N. zasadnie odstąpił od procedury legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego, ponieważ nie zachodzą w sprawie przesłanki do wydania postanowienia o którym mowa w art. 49
b ust 2 pr. bud. Bowiem wybudowane ogrodzenie jest niezgodne z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (w szczególności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł. ), co wyklucza możliwość legalizacji. Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołujących się organ odwoławczy wskazał, że nie mają one znaczenia dla oceny samowoli budowlanej i konieczności orzeczenia rozbiórki obiektu.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, W. i Z.S. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo, zarzucając jej naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych przez stwierdzenie, że działka 2 została zaliczona do dróg gminnych i jest własnością Gminy. Bowiem PINB stwierdził, że Gmina nie dysponuje księgą wieczystą ani innym dokumentem potwierdzającym stan własności działki nr 2 w W. . Wobec czego nie można zaliczyć do dróg gminnych drogi, która nie jest własnością Gminy. Najpierw - zdaniem skarżących - należało uregulować stan prawny działki, a potem dopiero podejmować uchwały. Skarżący podkreślają, że budując płot na swojej własności w odpowiedniej odległości od granic sąsiada nie naruszyli prawa. Ponadto podnieśli że przedmiotowa droga jest "ślepa" a remontują ją i odśnieżają sami okoliczni mieszkańcy, bo droga nie spełnia "funkcji publicznej".
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w K. , wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:
Skarga jest bezzasadna
Zgodnie z przepisem art. 3 par 1 ustawy z dnia 30.08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi IDŹ. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm./ zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów postępowania - o ile naruszenie ich mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.
treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 par 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Zatem sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze, jak i ponad te zarzuty w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.
Przeprowadzona w myśl powyższych przepisów kontrola zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do jej zakwestionowania. Decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak również przerzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają prawu.
Trafnie organy obu instancji skonstatowały, że w sprawie samowoli budowlanej polegającej na budowie przedmiotowego obiektu bez wymaganego zgłoszenia ma zastosowanie przepis art. 49 b ust 1 prawa budowlanego.
Jest bowiem okolicznością bezsporną, że skarżący wybudowali ogrodzenie wzdłuż drogi gminnej ozn. nr 2 . Budowa ogrodzenia od strony drogi stosownie do treści art. 30 ust»1 pkt 3 wymagała zgłoszenia właściwemu organowi. Skarżący nie zgłosili zamiaru budowy ogrodzenia właściwemu organowi architektoniczno -budowlanemu, przeto w sprawie ma zastosowanie przepis art. 49 b ust 1 prawa budowlanego, który obliguje organ do nakazania rozbiórki samowolnie wykonanego obiektu.. Przepis ten stanowi " właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust.2 w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia /.../"
Organ rozważał możliwość legalizacji obiektu dopuszczoną przepisem art. 49 b ust 2 prawa budowlanego. Jednakże z prawidłowo ustalonego przez organy obu instancji stanu faktycznego i prawnego wynika sprawy wynika niezbicie, że nie można wdrożyć procedury legalizacyjnej. Działka nr 2 w W. wraz z częściami działek sąsiednich bezpośrednio przylegającymi do tej działki znajduje się z w obszarze oznaczonym symbolem KDW w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Ł. , zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Gm. Ł. z dnia 4. 03. 2008 r. /DZ. Urz. Woj. [...].
Obszar ten wyznaczony liniami rozgraniczającymi, przeznaczony został pod drogi publiczne. Działka nr 2 została zaliczona do kategorii dróg publicznych. Powołanym wyżej rozporządzeniem Wojewody N. z dnia 31.12. 1998 r. w sprawie zaliczenia do kategorii dróg gminnych, na terenie województwa /DZ. Urz. Woj. [...] droga w W. koło S. o nr [...] , została zaliczona do kategorii dróg gminnych.
Zapisy planu miejscowego mają moc wiążącą, jako akty prawa miejscowego, powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły, (art. 94 ust 2 Konstytucji RP). Zatem, skoro nie ma zgodności inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to tym samym nie było możliwości prowadzenie postępowania administracyjnego w kierunku legalizacji przedmiotowego obiektu.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargo orzekł, jak w sentencji wyroku oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm./
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło