II SA/Kr 699/05

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie AWSA Mariusz Kotulski / spr. / WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2005 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności - skargę oddala - Decyzją z dnia [...] października 2001r., nr [...] Wójt Gminy O. działając na podstawie art.132 k.p.a. uchylił w całości własną decyzję z dnia [...] czerwca 2001r., nr[...] zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości położonej w G. stanowiącą własność Wspólnoty Gruntowej wsi G. - Spółki P., objętej KW[...] oznaczonej jako p.gr. "1" o pow. 18,3512 ha, p.gr. "2" o pow. 5,4134 ha i p.gr. "3" o pow. 3,4505 ha. Pismem z dnia 12.07.2002r., nr[...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze zawiadomiło strony postępowania o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] października 2001 r., nr [...]. Decyzją z dnia [...].07.2002r., nr[...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] października 2001r., nr[...]. W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium wskazało, iż prowadzenie postępowania odwoławczego w sytuacji, gdy orzeczenie wydane w pierwszej instancji zaskarżone zostało z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego dla wniesienia środków zaskarżenia jest niedopuszczalne. W konsekwencji niedopuszczalne jest wówczas zastosowanie przez organ I instancji regulacji zawartej w art.132 § l k.p.a. Tym samym decyzja Wójta Gminy O. z dnia [...] października 200lr., nr[...] wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art.156 § l pkt 2 k.p.a., a co za tym idzie wy stępują podstawy do stwierdzenia jej nieważności. Od tej decyzji wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył M.P. uważając, że odwołanie od decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001r., nr[...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości wniósł w terminie. Decyzją z dnia [...] lutego 2003r., nr[...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy swoją decyzję dnia [...].07.2002r. nr [...] podtrzymując wyrażone w jej uzasadnieniu stanowisko oraz powołując uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 12.10.1998r, sygn. OPS 11/98. Powyższa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaskarżona została przez M.P. (zwanego dalej skarżącym) do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie (skarga nadana została przesyłką pocztową w dniu 27.03.2003r. w Urzędzie Pocztowym w G.). W uzasadnieniu skargi M.P. ponownie podniósł argument, że swoje odwołanie od decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001r., nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości wniósł w terminie. Dlatego też wnosi "o wyeliminowanie decyzji z dnia [...].06.2001r., nr [...] z obiegu prawnego." W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z brzmieniem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia 20.12.2004r., sygn. akt II SA/Kr 779/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe w przedmiotowej sprawie na podstawie art.125 § l pkt l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do czasu zakończenia postępowania sądowego w sprawie o sygn. II SA/Kr 2291/02. Następnie postanowieniem z dnia 31.05.2005r., sygn. akt II SA/Kr 779/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podjął zawieszone postępowanie w związku z wydaniem przez WSA w Krakowie w dniu 15.03.2005r. wyroku w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 2291/02. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne dokonują wyłącznie kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art.3 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dlatego też przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była wyłącznie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2003r., nr[...] - prawidłowość jej wydania oraz zastosowanych uregulowań prawnych. Brak zatem jakichkolwiek podstaw do badania w przedmiotowym postępowaniu sądowy prawidłowości wydania decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001r., nr[...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oraz jej "wyeliminowania" - o co wnosi skarżący. Zauważyć bowiem należy, iż ze skarg M.P. były prowadzone przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie dwa odrębne postępowania sądowe: pod sygn. II SA/Kr 2291/02 w sprawie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (skarga na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].07.2002r., nr[...]) oraz pod sygn. II SA/Kr 699/05 (poprzednia sygn. II SA/Kr 779/03) w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] października 2001r., nr[...] (skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].02.2003r., nr [...]). Podnieść także należy, że skarżący w swojej skardze do sądu w przedmiotowej sprawie nie zawarł żadnych zarzutów odnośnie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].02.2003r., nr[...], a jedynym argumentem zamieszczonym w uzasadnieniu było kwestionowanie faktu, iż jego odwołanie od decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001r., nr[...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości wniesione zostało z dotrzymaniem ustawowego terminu (14 dni od daty otrzymania decyzji). Jednak kwestia wniesienia odwołania w terminie od decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001 r., nr[...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości była przedmiotem badania w odrębnym postępowaniu administracyjnym (zakończonym wydaniem ostatecznego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].07.2002r., nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania) oraz w postępowaniu sądowym (zakończonym prawomocnym wyrokiem WSA z 15.03.2005r., sygn. akt II SA/Kr 2291/02). Zgodnie z brzmieniem art. 156. § l k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, 4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej nie wykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą, 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] października 2001r., nr[...] a następnie stwierdziło jej nieważność decyzją z dnia [...].07.2002r., nr[...] utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...].02.2003r., nr[...] na postawie art.156 §1 pkt 2 k.p.a. - wobec spełnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa. Wprawdzie Kolegium w swojej decyzji z [...].07.2002r. błędnie podało jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia art.156 § l pkt 3 k.p.a., lecz błąd ten nie miał istotnego znaczenia na wynik sprawy, a w samym uzasadnieniu tej decyzji prawidłowo już powołano się na art. 156 § l pkt 2 k.p.a. "Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny." wyrok NSA z 2000.09.26 sygn. akt V SA 2998/99. Przepis art. 132 § l k.p.a. stanowi, że w przypadku, gdy odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję, uzna, że to odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Oczywistym jest jednak, że organ administracyjny może skorzystać z postanowień art. 132 § l k.p.a. tylko wówczas, gdy odwołanie, o którym mowa w tym przepisie wniesione zostało prawidłowo (przez właściwy podmiot i w terminie określonym w ustawie). Zatem niedopuszczalne jest skorzystanie przez organ administracyjny z "autokorekty" zaskarżonej decyzji w przypadku wniesienia odwołania w sposób, który uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie odwołania przez organ odwoławczy (np. wniesienie odwołania przez podmiot nie będący stroną postępowania, z uchybieniem terminu). W konsekwencji uwzględnienie odwołania w całości przez organ administracyjny I instancji na podstawie art. 132 § l k.p.a. wniesionego z uchybieniem terminu, a który to termin nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § l pkt 2 k.p.a. Skorzystanie przez organ administracyjny z prawa do "autokorekty" decyzji w sytuacji, gdy upłynął termin do wniesienia odwołania, stanowi rażące naruszenie art.132 § l k.p.a. w związku z art.129 § 2 k.p.a. oraz art.16 § l k.p.a. Mając na uwadze, iż w odrębnym postępowaniu administracyjnym (zakończonym wydaniem ostatecznego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].07.2002r., nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania) oraz w postępowaniu sądowym (zakończonym prawomocnym wyrokiem WSA z 15.03.2005r., sygn. akt II SA/Kr 2291/02) ustalone zostało, że odwołanie M.P. wniesione w dniu 27.09.2001r. nastąpiło z uchybieniem terminu do jego wniesienia, to ocenić należy jako prawidłowe podjęcie działań przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zmierzających do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] października 2001r., nr [...] oraz stwierdzenie jej nieważność. W tym stanie rzeczy skargę M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].02.2003r., nr [...] jako nieuzasadnioną należało oddalić. Podkreślić należy także, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...].07.2002r., nr[...] pouczyło skarżącego, że ma prawo skorzystania z nadzwyczajnych trybów postępowania uregulowanych w art.145 k.p.a. i art.156 k.p.a. celem wyeliminowania decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2001 r., nr [...] zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości z obrotu prawnego. Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego jest prawidłowa, sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procedury administracyjnej powodującego konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Dlatego też wobec nieuwzględnienia skargi na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd skargę oddalił.