II SA/Kr 70/24
WyrokWSA w Krakowie2024-06-28
Skład orzekający: Joanna Człowiekowska, Magda Froncisz, Monika Niedźwiedź
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia miesięcznego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty powzięcia przez stronę wiedzy o decyzji, gdy doręczenie tej decyzji odbyło się w trybie zastępczym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ wniosek został złożony po upływie miesięcznego terminu, który rozpoczął bieg od daty, w której strona dowiedziała się o decyzji. Skuteczne doręczenie zastępcze decyzji, mimo jej nieodebrania przez adresata, oznacza, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania rozpoczął bieg od momentu, gdy strona uzyskała wiedzę o istnieniu decyzji, a nie od daty jej faktycznego doręczenia. Sąd administracyjny w niniejszej sprawie ograniczył się do kontroli legalności postanowienia o odmowie wznowienia postępowania ze względów formalnych, nie badając meritum sprawy.Stan faktyczny
Skarżący K. W. złożył skargę na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego. Wniosek o wznowienie postępowania oparty był na twierdzeniu, że strona bez własnej winy nie uczestniczyła w postępowaniu zakończonym decyzją z 6 lipca 2022 r. Organ odmówił wznowienia, uznając wniosek za spóźniony, ponieważ termin do jego złożenia rozpoczął bieg od daty, w której skarżący dowiedział się o decyzji (24 lutego 2023 r.), a wniosek został złożony 11 kwietnia 2023 r. Skarżący kwestionował skuteczność doręczenia zastępczego decyzji z 6 lipca 2022 r. oraz datę rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Sędzia WSA Monika Niedźwiedź po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 19 października 2023 r. Nr: DSE3-K0918-FT62-22/23 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.
Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z 22 maja 2014 r. nr DO1-K0423-FT62-1/2014, po rozpatrzeniu wniosku K. W. z 15 maja 2014 r., na podstawie art. 117 ust. 4 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt. 6a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1440, ze zm.), dalej: "u.e.r.", art. 22 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2012 r. poz. 400, ze zm.) oraz art. 104 § 1 i art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz.U. z 2024 r. poz. 572), dalej "K.p.a.", potwierdził, że wnioskodawca w okresie od 1 czerwca 1979 r. do 3 czerwca 1989 r. nie wykonywał pracy na skutek represji politycznych.
Organ odstąpił od uzasadnienia decyzji na podstawie art. 107 § 4 K.p.a.
Kolejno, organ postanowieniem z 17 lutego 2022 r. nr DSE2-K10663-FT62-3/22, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 149 § 1 i § 2 K.p.a. oraz art. 117 ust. 4 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 6a u.e.r., wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ww. ostateczną i prawomocną decyzją z 22 maja 2014 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał m.in., że w sprawie z wniosku K. W. o potwierdzenie statusu opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, wyszły na jaw nowe okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca stwierdził, że został zwolniony z PAN z inicjatywy Służby Bezpieczeństwa co potwierdziły załączone oświadczenia Z. K. oraz A. M..
Natomiast pismem z 12 maja 2021 r. Archiwum Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, w odpowiedzi na pismo organu, przesłało uwierzytelnione kopie dokumentów znajdujących się w teczce osobowej wnioskodawcy. W teczce tej znajduje się m.in. wypowiedzenie przez wnioskodawcę umowy o pracę z 2 marca 1979 r. skierowane do Dyrektora Zarządu Oddziału PAN w K. , w którym prosi on o rozwiązanie umowy o pracę z dniem 31 maja 1979 r. lub ewentualnie z wcześniejszym terminem, z uwagi, że "wykonywana praca w PAN-ie nie jest adekwatna do mych umiejętności i zainteresowań naukowych".
Podsumowując organ uznał, że zachodzi potrzeba przeprowadzenia postepowania co do wystąpienia przyczyn wznowienia postępowania i ewentualnie – co do istoty sprawy.
Następnie organ zakończył wznowione postępowanie decyzją z 6 lipca 2022 r. nr DSE2-K1063-FT62-14/22, na podstawie art. 151 § 2 K.p.a. oraz art. 117 ust. 4 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 6a u.e.r. W decyzji tej stwierdził, że decyzja z 22 maja 2014 r. nr DO1-K0423-FT62-1/2014 została wydana z naruszeniem prawa, jednakże z uwagi na upływ terminu określonego w art. 146 § 1 K.p.a., nie może zostać uchylona.
W uzasadnieniu ww. decyzji z 6 lipca 2022 r. organ wskazał, że z dokumentów pozyskanych z Archiwum PAN i Polskiej Akademii Umiejętności wynika, odmiennie niż ustalono w postępowaniu zakończonym decyzją z 22 maja 2014 r., że wnioskodawca nie został zwolniony z pracy w PAN na skutek represji politycznych, lecz rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z inicjatywy wnioskodawcy, który w dniu 2 marca 1979 r. złożył wniosek o rozwiązanie umowy z dniem 31 maja 1979 r. lub ewentualnie z wcześniejszym terminem w przypadku znalezienia innej pracy, z uwagi na to, że "wykonywana praca w PAN-ie nie jest adekwatna do mych umiejętności i zainteresowań naukowych".
Analiza okoliczności sprawy nie wskazuje zdaniem organu, aby wnioskodawca miał zostać przymuszony do rozwiązania umowy o pracę. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby rozwiązanie umowy o pracę, jak i na nałożona na wnioskodawcę kara dyscyplinarna (dotycząca samowolnej nieobecności w pracy 28 lutego 1979 r. i potrącenia kwoty w wysokości jednodniowego wynagrodzenia) były represjami o charakterze politycznym.
W świetle informacji uzyskanych z PAN w Krakowie, pisemnych oświadczeń A. M. i Z. K., przy braku możliwości odebrania od ww. osób zeznań w charakterze świadków, organ uznał, że decyzja potwierdzająca, że wnioskodawca w okresie od 1 czerwca 1979 r. do 3 czerwca 1989 r. nie wykonywał pracy na skutek represji politycznych, została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 2 pkt 6 a) u.e.r., bowiem rozwiązanie stosunku pracy ze stroną nie miało charakteru represji politycznej.
Końcowo organ zwrócił uwagę, że w świetle art. 146 § 1 K.p.a. uchylenie decyzji Szefa Urzędu z 22 maja 2014 r. z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 K.p.a. nie może nastąpić, jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. W tej sytuacji organ mógł jedynie stwierdzić, ze decyzja z 22 maja 2014 r. została wydana z naruszeniem prawa.
Następnie przesyłką pocztową z 11 kwietnia 2023 r. wnioskodawca K. W. wniósł związany z ww. decyzją Szefa Urzędu z 6 lipca 2022 r. wniosek o wznowienie postępowania, uzasadniając to faktem, że jako strona bez własnej winy nie uczestniczył w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.). Wniósł o przesłanie oryginału decyzji z 6 lipca 2022 r. podnosząc, że nie otrzymał jej bez swojej winy czy zaniedbania. Poinformował, że od 24 lutego br. toczy się postępowanie reklamacyjne na Poczcie, w zw. z niedoręczeniem ww. decyzji (nie otrzymywał awiz).
Szef Urzędu postanowieniem z 30 sierpnia 2023 r. nr DSE3-K1027-FT62-21/23, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 149 § 3 w zw. z art. 150 § 1 K.p.a, odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ww. własną decyzją ostateczną z 6 lipca 2022 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał m.in., że strona została prawidłowo pouczona w ww. decyzji z 6 lipca 2022 r. o prawie do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a. albo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Korespondencja z decyzją wróciła do organu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Z informacji Poczty Polskiej S.A. Biuro Wsparcia Klientów z 3 listopada 2022 r. wynika, że "w wyniku przeprowadzonego postepowania wyjaśniającego ustalono, że reklamowana przesyłka" była awizowana 14 lipca oraz 22 lipca 2022 r. a z powodu nieobecności adresata złożona do odbioru w UP [...]. Zwrócona przesyłka została pozostawiona w aktach.
Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 września 2010 r., sygn. II FSK 636/09 organ wskazał, że wydanie pisma pozostawionego w aktach sprawy nie niweczy skutku doręczenia w trybie art. 44 § 4 K.p.a.
Dalej organ wskazał, że fakt nieodebrania przez wnioskodawcę decyzji nie daje podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Decyzja została prawidłowo doręczona w trybie art. 44 K.p.a., tzw. doręczenia zastępczego. W dniu 24 lutego 2023 r. w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Urzędu wnioskodawca uzyskał informację, że decyzja w sprawie prowadzonego przez Szefa Urzędu postępowania o potwierdzenie okresu niewykonywania pracy na skutek represji politycznych została wydana i jednocześnie została przesłana na adres korespondencyjny wnioskodawcy.
Wnioskodawca wskazał datę 24 lutego 2023 r. jako datę powzięcia wiedzy o wydaniu ww. decyzji - co wynika z treści pisma wnioskodawcy z taką samą datą.
Organ zaprezentował wykładnię pojęcia "strona dowiedziała się o decyzji" (art. 148 § 2 K.p.a.) zestawiając go ze zwrotem "zawiadomienie o pełnej treści decyzji". W konkluzji stwierdził, że bieg ww. terminu miesięcznego rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę informacji pozwalających zidentyfikować decyzję, której nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania (dane takie jak: nazwa organu czy sposób rozstrzygnięcia sprawy). Szef Urzędu dodał, że termin do wystąpienia o wznowienie powinien być liczony od dnia uzyskania informacji o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, a nie od dnia powzięcia informacji, że okoliczność ta stanowi podstawę wznowienia.
Dalej organ wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. został przez wnioskodawcę nadany 11 kwietnia 2023 r., a więc zdaniem organu po upływie miesięcznego terminu od dowiedzenia się przez wnioskodawcę o wydaniu decyzji przez Szefa Urzędu.
W związku z przekroczeniem terminu do złożenia podania wznowienie postępowania organ uznał za niedopuszczalne z przyczyn natury formalnej (art. 148 K.p.a.). Powołał się na zasadę trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 K.p.a.). Na marginesie organ dodał, że z akt sprawy nie wynika, by strona była pozbawiona możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym.
Strona pismami z 14 marca 2022 r. oraz z 22 kwietnia 2022 r. była wzywana przez organ do udzielenia dodatkowych wyjaśnień i informacji, na które udzielała odpowiedzi. Pismem z 23 maja 2022 r. Strona została poinformowana o zakończeniu postępowania wyjaśniającego, a także o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w tym prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji (pismo to zostało doręczone 10 czerwca 2022 r.). Wobec powyższego organ za niezasadne uznał twierdzenie, że strona nie miała zagwarantowanego udziału w postępowaniu.
Na marginesie organ wskazał, że reagując na żądanie skarżącego doręczył mu kopię decyzji z 6 lipca 2022 r.
Na powyższe postanowienie Szefa Urzędu 30 sierpnia 2023 r. K. W. wniósł zażalenie. Podnióśł, że "Od ponad dwóch lat trwa – nasilona w ostatnim roku BLOKADA korespondencji nie tylko mojej osobistej-prywatnej, ale blokada dotyczy również Instytucji, mających swą siedzibę (...) [...]
Szef Urzędu postanowieniem z 19 października 2023 r. nr DSE3-K0918-FT62-22/23, na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1, art. 149 § 3, art. 148 § 2 i art. 150 § 1 K.p.a., po ponownym rozpoznaniu sprawy, utrzymał w mocy ww. postanowienie własne z 30 sierpnia 2023 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ powtórzył stanowisko zawarte w uzasadnieniu postanowienia z 30 sierpnia 2023 r.
Na ww. postanowienie K. W. wniósł 7 grudnia 2023 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zażądał rekapitulacji postępowania w całości. W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że sprawa jest jednoznaczna, oczywista i w sposób niepodważalny udokumentowana (akta IPN, status pokrzywdzonego, prawomocny, ostateczny wyrok Sądu Okręgowego w K., Wydz. Karny – sygn. [...] Skarżący zarzucił, że dla organu nie liczą się dokumenty, fakty i wyroki Sądu. Obwinił organ o wykazanie niezwykłego nasilenia złej woli, nieuczciwości i niekompetencji. Podniósł, że jest osobą schorowaną, seniorem, byłym działaczem opozycji niepodległościowej. Wskazał, że z PAN został wyrzucony w wyniku prowokacji SB.
Szef Urzędu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Ustanowiony dla skarżącego na jego wniosek adwokat z urzędu złożył w piśmie procesowym z 26 czerwca 2024 r. stanowisko, będące uzupełnieniem skargi, w którym wniósł o uchylenie w całości postanowienia Szefa Urzędu z 19 października 2023 r.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił błędne przyjęcie, że doszło do prawidłowego doręczenia decyzji w drodze tzw. doręczenia zastępczego, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki wystąpienia fikcji doręczenia (art. 42-44 K.p.a). Pełnomocnik wskazał, że skarżący wielokrotnie podnosił kwestię błędnego doręczania korespondencji pod adresem "ul. [...] poprzez niepozostawianie zawiadomień.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego, źle określono też początek biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (art. 148 § 1 K.p.a). Powinien on zostać liczony od 28 marca 2023 r., ponieważ w tym dniu skarżącemu doręczono odpis decyzji z 6 lipca 2022 r. Pełnomocnik podkreślił, że oceniając chwilę powzięcia wiedzy o decyzji, należy zważać m.in. na zindywidualizowane okoliczności sprawy , w tym osobiste, jak m.in. wiek i schorowanie dotyczące wnioskodawcy.
W związku z tym zdaniem pełnomocnika miesięczny termin kończył się 27 kwietnia 2023 r., więc skarżący wniósł wniosek o wznowienie postępowania (co uczynił 11 kwietnia 2023 r.) w terminie.
Pełnomocnik zarzucił też, że w powyższej sprawie doszło do naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 K.p.a., w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów skutkującą błędnym, sprzecznym z treścią dowodów, czynieniem ustaleń, które przekładały się na niepoparte dowodami hipotezy, a także brak zebrania pełnego, kompletnego materiału dowodowego pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (materialnym - określającym prawa i obowiązki stron oraz procesowym - regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej), nie będąc przy tym związanym - w myśl przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935), dalej "P.p.s.a." - zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co daje Sądowi podstawę i zarazem obliguje do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa.
Niniejsza sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie należy do jednej z wymienionych kategorii, dlatego też sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym, bez wyznaczania rozprawy i bez zawiadamiania stron postępowania.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 P.p.s.a.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie było postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z 19 października 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z 30 sierpnia 2023 r. odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją własną z 6 lipca 2022 r., którą organ stwierdził, że decyzja z 22 maja 2014 r., potwierdzająca, że wnioskodawca w okresie od 1 czerwca 1979 r. do 3 czerwca 1989 r. nie wykonywał pracy na skutek represji politycznych, została wydana z naruszeniem prawa, jednakże z uwagi na upływ terminu określonego w art. 146 § 1 K.p.a., nie może zostać uchylona.
Dokonana na podstawie powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że odpowiada ono prawu, a zarzuty skargi nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Sprawa została rozstrzygnięta w oparciu o prawidłowe ustalenia, które Sąd przyjmuje za własne.
Na wstępie należy zauważyć, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, ale wyłącznie w wypadku, jeżeli wznawiane postępowanie było dotknięte kwalifikowaną wadą procesową, wymienioną wyczerpująco w art. 145 § 1 pkt 1 – 8, art. 145a lub art. 145b K.p.a.
Strona, żądając wznowienia postępowania, powinna wskazać przyczynę wznowienia, uzasadniając to na tyle precyzyjnie, aby organ miał możliwość podjęcia postępowania na podstawie art. 149 § 1 K.p.a.
Zgodnie z art. 147 K.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b K.p.a. następuje tylko na żądanie strony.
Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 K.p.a.). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 K.p.a.). Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 i § 3 K.p.a. wznowienie postępowania lub odmowa wznowienia następuje w drodze postanowienia.
Zatem czynności organu w sprawie wznowienia postępowania przebiegają w dwóch fazach. Pierwsza faza – pozaprocesowa, kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania albo wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.
Czynności organu podejmowane pomiędzy złożeniem podania przez stronę a wydaniem postanowienia mają na celu rozpoznanie złożonego podania, ale mają one charakter pozaprocesowy – nie są podejmowane w ramach postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2011 r., sygn. II OSK 95/10, LEX nr 953098).
Z powyżej powołanych przepisów K.p.a. wynika, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie kwestie formalne dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, tj. czy wniosek o wznowienie opiera się na którejś z ustawowych przesłanek z art. 145, art. 145a lub art. 145b K.p.a., czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych w art. 148 K.p.a.
Skoro organ w niniejszej sprawie odmówił wznowienia ze względu na uchybienie miesięcznemu terminowi (art. 148 § 2 K.p.a.), to Sąd w sprawie niniejszej ograniczony jest do kontroli wydanego postanowienia, nie może natomiast odnosić się w żadnym stopniu do meritum sprawy.
Bezsporne było w niniejszej sprawie, że kontestowana przez skarżącego decyzja z 6 lipca 2022 r. została skierowana do skarżącego i była doręczana w trybie art. 44 K.p.a., po czym nieodebrana przesyłka wróciła do organu. Nie ulega też wątpliwości, że w odpowiedzi na pisma skarżącego i rozmowy telefoniczne, organ przesłał mu do wiadomości, nie w trybie procesowym, przy piśmie z 14 marca 2023 r., kopię ww. decyzji z 6 lipca 2022 r. (a nie odpis decyzji, jak pisze pełnomocnik) – k. 76 akt adm. Nie było również sporne, że skarżący powołał się we wniosku na jedną podstawę wznowienia, to jest wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Kwestionowane natomiast przez skarżącego i pełnomocnika były:
- skuteczność doręczenia zastępczego w trybie art. 44 § 4 K.p.a. decyzji z 6 lipca 2022 r.,
- ustalenie początku biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a., na 24 lutego 2023 r., zamiast na 28 marca 2023 r. (data odbioru przesłanej przez organ informacyjnie kopii decyzji),
- szeroko pojęte działania organu mające charakteryzować się naruszeniem przepisów postępowania i niesprawiedliwym traktowaniu skarżącego, które z ww. powodów, jako wykraczające poza fazę badania terminowości złożenia wniosku o wznowienie, nie mogły być w niniejszej sprawie badane przez Sąd, jako pozostające poza granicami sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że organ dysponując wnioskiem skarżącego o wznowienie postępowania oraz dokumentami zgromadzonymi w aktach sprawy, w tym pismami skarżącego, słusznie dokonał wstępnego badania sprawy i ocenił, że wniosek skarżącego o wznowienie nadany przesyłką pocztową 11 kwietnia 2023 r. został złożony z uchybieniem terminu.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego i pełnomocnika w pierwszej kolejności odnieść trzeba się do doręczenia zastępczego decyzji z 6 lipca 2022 r., bowiem od jego prawidłowości zależy przymiot ostateczności tej decyzji, a tym samym warunek dopuszczalności wznowienia zakończonego nią postępowania.
Wynik badania ww. doręczenia jest pozytywny. Przesyłka pocztowa nr [...] zawierająca odpis decyzji została skierowana na adres skarżącego, pod którym zarówno wcześniej (np. pismo z 23 maja 2022 r. w trybie art. 10 K.p.a. – doręczone skutecznie 10 czerwca 2022 r. – k. 49-50 akt adm.), jak i później (np. pismo z 14 marca 2023 r. – doręczone skutecznie 28 marca 2023 r. – k. 76, 79 akt adm.).
Co prawda informacje ze śledzenia przesyłek na stronie poczty były nieprecyzyjne, ale w wyniku złożenia przez organ reklamacji, wątpliwości zostały wystarczająco wyjaśnione w piśmie Poczty Polskiej S.A. z 7 listopada 2022 r. (k. 69 akt adm.). Z powyższego pisma wynika, że przesyłka była awizowana 14 lipca oraz 22 lipca 2022 r. (ze zwróconej 4 sierpnia 2022 r. koperty wynikało, że pierwsze awizo miało miejsce 12 lipca 2022 r.). Poczta stwierdziła zgodność doręczania ze stosownym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji w sprawie wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego.
W konsekwencji Sąd uznał, że ww. próba doręczenia miała miejsce zgodnie z art. 42 K.p.a., a następnie, w myśl art. 44 § 1 K.p.a. operator pocztowy przechowywał pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, o czym zawiadomienia, wraz z informacją o możliwości jego odbioru, dwukrotnie pozostawiono adresatowi.
Zatem nastąpił skutek doręczenia, o którym mowa w art. 44 § 4 K.p.a., a zarzuty w tym zakresie okazały się chybione.
Przechodząc do kwestii ustalenia początku biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a., Sąd w pełni podziela stanowisko organu. W tym zakresie należało zweryfikować rzeczywistą datę dowiedzenia się przez skarżącego o decyzji z 6 lipca 2022 r.
I tak, ze zgromadzonych akt wynika jednoznacznie, że skarżący 24 lutego 2023 r. w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Urzędu P. B. uzyskał informację, że decyzja w sprawie prowadzonego przez Szefa Urzędu postępowania o potwierdzenie okresu niewykonywania pracy na skutek represji politycznych została wydana i jednocześnie została przesłana na adres korespondencyjny wnioskodawcy 7 lipca 2022 r. (pismo skarżącego z 24 lutego 2023 r. – k. 75 akt adm.).
Co więcej, również we wniosku o wznowienie z 10 kwietnia 2023 r., skarżący zawarł sformułowanie: "ponownie informuję, że od 24.II.br. toczy się postępowanie reklamacyjne na Poczcie, w związku z nie doręczeniem decyzji Urzędu z 6.lipca ub.roku.". Powyższe dodatkowo potwierdza, że skarżący już 24 lutego 2023 r. musiał posiadać wiedzę o decyzji z 6 lipca 2022 r. Z kolei przedmiot postępowania był skarżącemu znany od dawna, z licznych innych skutecznie doręczanych w sprawie pism organu. W związku z powyższym organ słusznie przyjął, że od 24 lutego 2023 r. skarżący miał realną możliwość sformułowania żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 6 lipca 2022 r.
Warto też dostrzec oczywiste sprzeczności w argumentacji skarżącego i jego pełnomocnika. Z jednej strony bowiem skarżący w piśmie z 15 czerwca 2023 r. (k. 85 akt adm.) twierdzi, że "po raz kolejny wnoszę o skuteczne przesłanie na moje ręce decyzji z dnia 6.VII.2022 r. (...), której do dnia dzisiejszego nie otrzymałem", z drugiej zaś pełnomocnik podnosi, że termin do złożenia wniosku o wznowienie winien liczyć się od doręczenia skarżącemu odpisu decyzji 28 marca 2023 r.
Podsumowując ten wątek, skoro wnioskodawca dowiedział się o spornej decyzji 24 lutego 2023 r., to miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. upłynął z dniem 24 marca 2023 r. Zatem wniosek złożony 11 kwietnia 2023 r. słusznie organy oceniły jako spóźniony.
Zatem już na etapie wstępnego badania sprawy, ocena zachowania terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania prawidłowo dokonana przez organ musiała skutkować orzeczeniem na podstawie art. 149 § 3 K.p.a.
Jak słusznie przy tym wskazał organ, sam fakt nieodebrania przez wnioskodawcę decyzji nie daje podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.
Zarzuty skarżącego i jego pełnomocnika stanowią jedynie gołosłowną polemikę z prawidłowo ustalonymi w sprawie przez organ okolicznościami uzasadniającymi odmowę wznowienia postepowania.
Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, nie dostrzegł uchybień uzasadniających wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Sąd nie stwierdził także naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powtórzyć warto, że odnoszenie się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących ogólnie pojętej prawidłowości postępowania Szefa Urzędu i pracowników tego organu, działania Poczty Polskiej, a także merytorycznego aspektu decyzji z 6 lipca 2022 r., na tym etapie postępowania należy uznać za przedwczesne i niecelowe, pozostające poza zakresem postępowania wstępnego o charakterze formalnym w sprawie wznowienia postępowania.
Mając powyższe na uwadze, nie budzi wątpliwości, że wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., został złożony po upływie terminu miesięcznego, o którym stanowi art. 148 § 2 K.p.a.
W konsekwencji w niniejszej sprawie uprawnione jest stanowisko, że organ zasadnie wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a.
Rolą sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonej decyzji/postanowienia pod względem zgodności z prawem. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję/postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Takich naruszeń Sąd w sprawie nie stwierdził, dlatego oddalił skargę, o czym orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
-----------------------
12
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło