II SA/Kr 725/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie: NSA Izabela Dobosz AWSA Inga Gołowska Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi M.S. na postanowienie Marszałka Województwa z dnia [....] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej skargę oddala Związek Spółek Wodnych w [...]. postanowieniem z [...]. r. znak: [...]., wydanym na podstawie z art. 123 § 1 i art. 141 kpa oraz art. 170 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo Wodne (Dz. U. z 2001 r., Nr 115 , póz. 1229 ze zm.) nie uznał zarzutów M. S. zgłoszonych wobec prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Postanowienie to wydane zostało w związku ze zgłoszeniem [...]. r. przez zobowiązanego M. S. zarzutów do toczącego się postępowania egzekucyjnego. M. S. podał, że tytuł egzekucyjny został wydany niezgodnie z rzeczywistym stanem sprawy. Prowadzący postępowanie egzekucyjne Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...]. przy piśmie z [...]. r. przesłał kopię zarzutów i zwrócił się do wierzyciela - Związku Spółek Wodnych w [...]. o wydanie postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów (art. 34 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz. U. z 2002 r., Nr 110, póz. 968 ze zm.) Wierzyciel - Związek Spółek Wodnych w uzasadnieniu postanowienia z [...].r. podał, że w obiekcie [...]. należącym do Miejskiej Spółki Wodnej w [...]. wykonana została w 1970 r. melioracja. Bezpośrednio po ukończeniu tej inwestycji naliczane były przez Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych w [...]. powierzchnie gruntów zmeliorowanych, których wymiar każdy z właścicieli działek miał wówczas prawo kwestionować. Następnie Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych przekazał Związkowi Spółek Wodnych w [...]. wykaz powierzchni gruntów objętych melioracją w celu naliczania składek udziałowych na konserwację urządzeń melioracji szczegółowych (zgodnie z obowiązującym wówczas Prawem Wodnym z dnia 24 października 1974 r. i obecnie z dnia 18 lipca 2001 r.) Związek Spółek Wodnych w [...]. pismem z [...]. r. wyjaśnił zainteresowanemu, M. S. podstawę prawną naliczania składek na rzecz Spółki Wodnej w [...]. oraz wskazał procedurę postępowania w przypadku, gdy urządzenia nie działają bądź też, gdy właściciel gruntu nie zgadza się z powierzchnią przyjętą dla Spółki. Miejska Spółka Wodna w [...]. w skład, której wchodzi obiekt [...]. posiada Statut zatwierdzony przez Starostwo Powiatowe w [...]. w dniu [...].r., który stanowi, że następca prawny członka Spółki wstępuje w jego prawa i obowiązki. W odpowiedzi na pismo M. S. z [...]. 2004 r. Związek Spółek Wodnych w [...]. poinformował zainteresowanego pismem z [...].r., że zostało ono potraktowane jako wniosek o skreślenie części działki nr [...]. z ewidencji urządzeń melioracyjnych i skierowane do [...]. Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...]. Inspektorat Rejonowy w [...]. Rejon Nadzoru w [...]. w celu załatwienia według kompetencji. MZMiUW w [...]. Inspektorat Rejonowy w [...].Rejon Nadzoru Urządzeń w [...]. protokołem z [...]. r., który podpisany został przez zainteresowanego, skreślił z ewidencji urządzeń melioracyjnych pow. 0,15 ha. gruntów ornych będącą częścią dz. [...]. W ślad za protokołem MZMiUW z [...].r. Związek Spółek Wodnych w [...]. w formie rekompensaty dokonał przeliczenia nadpłaty od [...].r. (czyli od daty napisania pierwszego pisma do ZSW w [...]. w przedmiotowej sprawie, biorąc pod uwagę odpisaną powierzchnię (tj. 0,15 ha) oraz obecnie obowiązującą składkę (tj. [...] zł z 1 ha). Po uwzględnieniu wyliczonej nadpłaty (tj. kwoty [...]. zł) pozostała do wpłacenia kwota na rzecz Spółki Wodnej w Sokole wynosi [...].zł. Zażalenie od powyższego postanowienia z [...].r. wniósł M. S. Skarżący podał, że Spółka Wodna w [...]. niesłusznie naliczała i pobierała przez [...].lat kwoty za niezmerliorowany grunt jego rodziców, a jemu zaś przez [...]. lat. Tymczasem zdaniem skarżącego na przedmiotowy gruncie pozostawiono dreny, nie zebrano ich razem i nie odprowadzono wody do potoku. Spowodowało to zabagnienie gruntu i niemożliwość jego uprawy. Fakt ten był wielokrotnie zgłaszany przez skarżącego do Spółki Wodnej, niemniej jednak kierownictwo spółki nie poczyniło żadnych ustaleń w tej mierze, jedynie wykonano mapy niezgodne z rzeczywistym stanem faktycznym, poświadczając tym samym nieprawdę w dokumentach. Dlatego też skarżący domagał się wyliczenia nadpłaty od czasu ujawnienia i zgłoszenia sprawy nie wykonania melioracji w Spółce Wodnej oraz częściowej rekompensaty za poniesione straty w uprawach spowodowane ich zalewaniem. Przy tych zarzutach skarżący wniósł o uchylenia zaskarżonego postanowienia i przesłania sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Zarządowi Melioracji w [...]. Po rozpoznaniu zażalenia Marszałek Wojewódzka [...]. postanowieniem z [...].r. znak: [...]., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 17 pkt. 4 kpa w związku z art. 34 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110 póz. 968 ze zm.) i w związku z art. 164 ust. 9 i art. 178 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2001 r., Nr 115, póz. 1229 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Marszałek Województwa [...]. podał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Inspektorat Rejonowy w [...]. MZMiUW w [...]. (Rejon Nadzoru Urządzeń w [...].) protokołem z [...].r. skreślił z ewidencji urządzeń melioracyjnych powierzchnię 0,15 ha drenowania gruntów ornych tj. część działu melioracyjnego nr [...].działka nr ewidencyjny [...].. W ślad za protokołem MZMiUW w [...].Związek Spółek Wodnych w [...]. w formie rekompensaty dokonał przeliczenia nadpłaty od dnia [...].r. (czyli od daty wystąpienia w przedmiotowej sprawie przez M. S.), biorąc pod uwagę odpisaną powierzchnię oraz obecnie obowiązującą składkę. Prace melioracyjne w obiekcie [...]., należącym do Miejskiej Spółki Wodnej w [...]. zostały wykonane w 1970 r. i bezpośrednio po ich ukończeniu Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych w [...].ustalił wielkości naliczonych powierzchni zmeliorowanych i takie zostały przyjęte do opłat przez Spółkę Wodną, a każdy z właścicieli działek miał wówczas prawo do ich kwestionowania. Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo Wodne (Dz. U. Nr 115, póz. 1229) i § 13 ust. 1 pkt. 2 Statutu Miejskiej Spółki Wodnej w [...]. członek Spółki Wodnej jest zobowiązany do opłacania składek melioracyjnych na rzecz Spółki. Należności Spółki z tytułu składek nie uiszczone w terminie określonym w wezwaniu, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej zgodnie z § 15 pkt. 3 Statutu Miejskiej Spółki Wodnej w [...]. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy orzekł, jak w sentencji postanowienia z [...] r. Skargę od powyższego postanowienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu [...] 2005 r. wniósł M. S. Skarżący podał, że [...]. lat temu w czasie melioracji działki, wówczas należącej do jego rodziców, zmeliorowano jedynie jej część i to położoną wyżej, natomiast część położona niżej nie została zmeliorowana mimo, że to właśnie ta część działki wymagała melioracji. Rodzice skarżącego, ludzie starsi, nieświadomi błędu w wykonaniu melioracji gruntów przez wiele lat płacili za wadliwą meliorację. Natomiast skarżący [...]. lat temu przejął działkę od swoich rodziców i zgłosił do Związku Spółki Wodnej w [...]. fakt wadliwie wykonanej melioracji. Mimo jednak wielokrotnych próśb, zarówno osobistych jak i pisemnych melioracja nie została wykonana poprawnie, tak że skarżący nie jest w stanie uprawiać działki z uwagi na jej zalewnie i zbyt dużą wilgotność terenu. Dodatkowo skarżący podał, że mapy i zestawienie powierzchni do opodatkowania wykonano nieprawidłowo i niezgodnie z wykonaną na gruncie melioracją. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zobowiązanie władz Związku Spółek Wodnych w [...].do jak najszybszego zdrenowania całości działki, naliczenia kwoty z tytułu strat poniesionych przez skarżącego na skutek wadliwych działań funkcjonariuszy publicznych w kwocie [...].zł. Marszałek Województwa [...]. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości. Odnosząc się do zarzutów skargi Marszałek podał, że skarżący jest członkiem Miejskiej Spółki Wodnej w [...]., a to zobowiązuje do wnoszenia na rzecz tejże Spółki opłat za świadczenia melioracyjne zgodnie z art. 170 ustawy Prawo Wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 115, póz. 1229 ze zm.) oraz z rozdziałem 3, § 13, pkt 1, lit. 2 Statutu Miejskiej Spółki Wodnej w [...].. Opłaty te przeznaczane są na utrzymanie i eksploatację urządzeń melioracji wodnych szczegółowych (rozdział 2, § 7 lit. 1). Mylnym jest więc twierdzenie skarżącego, że opłaty te mają jedynie służyć spłacie kosztów budowy urządzeń melioracji wodnych. Organ odwoławczy podał, że w dniu [...].r. odbyło się spotkanie komisji w siedzibie [...]. Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Rejon Nadzoru Sadzeń w [...]. w sprawie skreślenia z ewidencji urządzeń melioracyjnych powierzchni zmeliorowanej. Wniosek o skreślenie z ewidencji części działki nr [...].złożony przez skarżącego został rozpatrzony pozytywie. Związek Spółek Wodnych w [...]. w formie rekompensaty dokonał przeliczenia nadpłaty od dnia [...].2000 r., biorąc pod uwagę odpisaną powierzchnię oraz wysokość obowiązującej składki. Dokonano więc faktycznie przeliczenia od dnia złożenia wniosku, tj. od 2000 r., a nie jak twierdzi skarżący w skardze za ostatnie dwa lata. Protokół dotyczący skreślenia z ewidencji urządzeń melioracyjnych powierzchni zmeliorowanej z dnia [...].2004 r. został przez skarżącego podpisany. Nie kwestionował skarżący powierzchni gruntu wyłączonego spod melioracji. Do 2000 r. opłaty były uiszczane przez skarżącego i jego poprzedników, zaś z należności za sporny okres odliczono nadpłatę za część gruntu niezmeliorowanego. Pozostała, więc do uiszczenia kwota za grunt faktycznie zmeliorowany, czego skarżący nie negował. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że rodzice skarżącego byli członkami Miejskiej Spółki Wodnej w [...].. Zgodnie zarówno z art. 115 ust. 1 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 38, póz. 230 ze zm.) jak i obecnie obowiązującym art. 170 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, póz. 1229 ze zm.) członek spółki wodnej jest obowiązany do wnoszenia składek i ponoszenia na jej rzecz innych określonych w statucie świadczeń, niezbędnych do wykonywania statutowych zadań spółki. Obowiązek opłacenia składek przez członków Związku wynika również z § 13 ust. 1 pkt. 2 Statutu Związku Spółek Wodnych w [...]. (zatwierdzonego decyzją z [...].r. przez Marszałka Województwa [...].). W myśl natomiast § [...].Statutu następca prawny członka Związku wstępuje w jego prawa i obowiązki Zatem skarżący jako następca prawny członków Miejskiej Spółki Wodnej w [...] obowiązany był do ponoszenia składek z tytułu członkowstwa w Miejskiej Spółce Wodnej w [...] W myśl przepisu art. 164 ust. 8 i ust. 9 w/w ustawy Prawo wodne spółki wodne mogą łączyć się w związki spółek wodnych, do związków spółek wodnych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące spółek wodnych, z tym że prawa i obowiązki przysługujące wobec spółek wodnych staroście, w stosunku do związków spółek wodnych wykonuje marszałek województwa. Miejska Spółka Wodna w [...] wchodzi w skład Związku Spółek Wodnych w [...] (Załącznik nr [...] do Statutu Spółek Wodnych w [...] karta [...] akt) Jak wynika z wystawionego [...] 2004 tytułu wykonawczego nr [...] skarżący zalegał z zapłatą składek za okres od 2002 r. do 2004 r. Zgodnie z art. 170 ust. 5 w/w ustawy Prawo wodne do egzekucji składek i świadczeń na rzecz spółki wodnej stosuje się odpowiednio przepisy o egzekucji należności podatkowych. Wobec powyższego organem egzekucyjnym zaległych składek jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], który prowadził egzekucję. W trakcie prowadzonego już postępowania egzekucyjnego skarżący zgłosił zarzuty na podstawie art. 33 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, póz. 1954 ze zm.) kwestionując zasadność opłacania składek w sytuacji kiedy jego działka została zmeliorowana jedynie w części. Organ egzekucyjny przed rozpoznaniem zarzutów zgłoszonych przez skarżącego wystąpił do wierzyciela Związku Spółek Wodnych o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Wierzyciel zajął stanowisko wydając zaskarżone postanowienie z [...] r. (art. 34 § 2 w/w/ ustawy). Zgodnie natomiast z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 ustawy, błąd co do osoby zobowiązanego, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego, brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, niespełnienie wymogów jakie winien spełniać tytuł wykonawczy. Skarżący nie wykazał, aby powyższe okoliczności zaistniały w przestawionej sprawie. Z tego względu brak jest podstaw do uznania stanowiska wierzyciela, zajętego w zaskarżonym postanowieniu za niezgodne z prawem. W niniejszej sprawie tytuł wykonawczy zawiera wszystkie określone ustawowo elementy, jego wystawienie poprzedzone było doręczeniem skarżącemu [...] 2004 r. upomnienia. Skarżący w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym podnosi natomiast zarzut zasadność obciążania go składkami z tytułu członkowstwa w Związku Spółek Wodnych, z uwagi na fakt że jego grunt został zmeliorowany jedynie w części. Należy przy tym stwierdzić, że podstawą obciążenia skarżącego składkami jest sam fakt członkowstwa w Związku Spółek Wodnych. Dodatkowo jak wynika z akt administracyjnych wierzyciel Związek Spółek Wodnych w [...] [...] r. wycofał tytuł wykonawczy nr [...] z uwagi na umorzenie pozostałej do zapłaty należności [...] zł. Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego, że na skutek wadliwego działania funkcjonariuszy publicznych poniósł szkodę na kwotę [...] zł i wobec powyższego wnosi o zasądzenie takiej kwoty tytułem odszkodowania, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę pragnie zauważyć, że droga postępowania sądowoadministracyjnego jest niewłaściwa. Skarżący może dochodzić takiego odszkodowania w postępowaniu toczącym się przed sądem powszechnym na podstawie przepisów kodeksu cywilnego. Sąd nie stwierdził, aby w niniejszej sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy prawa. Egzekucja została wszczęta zgodnie z przepisami prawa, w szczególności zgodnie z art. 170 ust. 1 i 5 ustawy Prawo wodne. Skarżący jako członek spółki wodnej był obowiązany do uiszczania składek, które przeznaczone są na realizację celów statutowych spółek wodnych. Mając zatem na uwadze wyżej powołane okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając skargę za nieuzasadnioną, w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.