II SA/Kr 730/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Agnieszka Góra po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia "[...]" w K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania p o s t a n a w i a oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu [...] września 2007r. skarżący - Stowarzyszenie "[...]" w K. złożyło wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydane w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania. Skarżący domaga się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z uwagi na brak wystarczających środków finansowych, umożliwiających uiszczenie należnych opłat. Skarżący wskazuje, iż Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej, ani innej przynoszącej jakiekolwiek stałe dochody. Oświadcza, iż nie otrzymało żadnych darowizn, spadków, zapisów czy dochodów z ofiarności publicznej. Prowadzi ono swoją działalność tylko dzięki pracy społecznej członków Stowarzyszenia i finansowaniu działalności poprzez składki członkowskie. Ponadto dodaje, iż skarżące Stowarzyszenie nie posiada żadnych nieruchomości ani majątku ruchomego. Zdaniem Sądu, wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżący – Stowarzyszenie "[...]" w K. ma na celu ochronę przyrody i krajobrazu w szczególności ul. [...] i Dzielnicy [...]. Skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie otrzymuje też żadnych dotacji ani darowizn. Wskazuje, iż utrzymuje się ze składek członkowskich. Jak wyjaśniają członkowie zarządu, sformułowanie "składki członkowskie" należy rozumieć jako wpisowe, natomiast sama uchwała dotycząca stałych składek członkowskich nie została przez Stowarzyszenie podjęta. Stowarzyszenie nie posiada konta bankowego. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób i instytucji, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić w całości lub w części kosztów sądowych. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Zgodnie z przepisem art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie prawnej czy też innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, która wykaże, iż nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Użyte w art. 246 sformułowanie "gdy osoba ( prawna, fizyczna ) wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej do otrzymania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania , że zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. Zdaniem Sądu, skarżące Stowarzyszenie nie wykazało w sposób skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść jednorazowych kosztów sądowych związanych z uiszczeniem wpisu w kwocie 100,00 zł od skargi w niniejszej sprawie. Sąd pragnie podkreślić, iż Wnioskodawca winien się liczyć z tym, iż w trakcie swojej działalności będzie również, być może zmuszony dochodzić swoich praw przed sądem, a co za tym idzie, będzie musiał z tego tytułu ponieść stosowne koszty sądowe. Fakt bowiem, iż stowarzyszenie jest organizacją non profit nie zwalnia go od obowiązku zapewnienia środków - chociażby w drodze obowiązkowych składek członkowskich – na prowadzenie działalności statutowej, w zakres której wchodzą również spory sądowe. Jeżeli zaś ze statutu stowarzyszenia wynika, że jego majątek powstaje m. innymi ze składek członkowskich, to uprawniona jest teza, iż stowarzyszenie ma możliwość pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych. Skoro zaś z takiej możliwości nie korzysta, to nie może skutecznie żądać przeniesienia na Skarb Państwa ciężaru kosztów prowadzonej przez siebie działalności statutowej, w zakresie której mieści się również występowanie w sprawach dotyczących interesów innych osób i wynikających z nich sporów sądowych. Reasumując, zdaniem Sądu nie ma podstaw do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 173, art. 175 i art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ).