II SA/Kr 741/05

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie NSA Andrzej Irla / spr. / WSA Grażyna Firek Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji; II. uchyla postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...].12.2003r. znak: [...]; III. określa, że uchylone akty nie mogą być wykonywane do chwili prawomocności wyroku; IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego J.M. kwotę 500 /pięćset/ złotych tytułem zwrotu koszów postępowania.. WSA/wyr, l - sentencja wyroku Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. znak:[...] wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 i art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. nakazał J.M. dokonać rozbiórki obiektu budowlanego wykonanego w K., na działce nr ewid. 513 bez wymaganego pozwolenia na budowę tj. konstrukcji szkieletowej drewnianej stodoły ze ścianami osłonowymi z desek, więźby dachowej nad stodołą o wymiarach w rzucie poziomym 15,0 m x 9,5 m oraz kondygnacji poddasza na części gospodarczej o wymiarach w rzucie 10,8 m x 9,7 m + 6,0 m x 4,6 m. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. w uzasadnieniu podał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że inwestor samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę wykonał jesienią 2002 roku budynek inwentarsko - składowy, tj. obiekt znajdujący się pomiędzy granicą J. B. i sąsiada o nazwisku P. Inwestycja ta miała charakter odbudowy po pożarze, w wyniku którego stary budynek stodoły oraz kondygnacja poddasza uległy spaleniu, a pozostały tylko murowane ściany przyziemia na odcinku 16,8 m. Uprzednio Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2003r., wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 w związku z art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, zobowiązał inwestora do: wstrzymania robót budowlanych, przedłożenia zaświadczenia właściwego organu o zgodności realizowanego obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, przedłożenia czterech egzemplarzy projektu wraz z odpowiednimi uzgodnieniami i opiniami w terminie do 30 stycznia 2004r. Mimo upływu terminu inwestor nie przedłożył żadnego z wymaganych dokumentów. Biorąc powyższe pod uwagę oraz art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się ust. l tego przepisu, organ I instancji orzekł jak w sentencji decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji z dnia [...].03.2004r. wniósł J.M. Odwołujący się podał, że budynek był spalony i został jedynie odbudowany przy wykorzystaniu pozostałych murowanych elementów przyziemia. Dlatego też uważa, że żądanie projektu remontu, odpowiednich uzgodnień oraz zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, jest nieuzasadnione i bezprawne. Decyzją z dnia [...] maja 2004r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § l pkt 2 w związku z art. 104 kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 718), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej i w to miejsce wskazał jako podstawę przepisy art. 48 ust. l w związku z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. W pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu. Przy tym przez odbudowę należy rozumieć odtworzenie zniszczonego w znacznym stopniu obiektu budowlanego, w tym samym miejscu i z zachowaniem pierwotnego kształtu, gabarytów i układu funkcjonalnego. Organ odwoławczy stwierdził, iż bezsprzecznym jest, że na wykonanie powyższych robót, zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego, niezbędne było uzyskanie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie bowiem z art. 28 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 tej ustawy. Organ odwoławczy wskazał, że, jak wynika z akt sprawy, a w szczególności z protokołu oględzin z dnia 20 listopada 2003r., inwestor J.M. wykonał jesienią 2002r. roboty budowlane bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem bezspornym jest, iż w przypadku tym winien mieć zastosowanie przepis art. 48 Prawa budowlanego. Ponadto J.M. nie wykonał obowiązku nałożonego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia [...] grudnia 2003 r. W związku z powyższym organ odwoławczy nie uwzględnił zarzutów zawartych w odwołaniu i uznał, że orzeczenie o rozbiórce było prawidłowe. Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a jedynie podstawa prawna była powołana nieprecyzyjnie. Dlatego też na mocy art. 138 § l pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie podstawy prawnej, a w pozostałej części utrzymał tę decyzję w mocy. Skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] maja 2004r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J.M. Skarżący domagał się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę. Zwrócił się z prośbą do Sądu o wyznaczenie nowego terminu na przedstawienie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych. Skarżący podał, że jest starszym, schorowanym człowiekiem i nie zna się na zawiłościach i procedurach dzisiejszego prawa. Dodatkowo skarżący wskazał, że w okresie od dnia 17 kwietnia do 8 maja 2004r. przebywał na Oddziale Intensywnej Terapii Szpitala w N. z powodu urazu głowy i klatki piersiowej. Wyraził i deklarował gotowość przedłożenia uprzednio żądanej dokumentacji budowlanej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w decyzji z dnia [...] maja 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) w przypadku wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia, właściwy organ nakazuje rozbiórkę takiego obiektu. Jednakże art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, w sytuacji opisanej tym przepisem przewiduje możliwość prowadzenia postępowania legalizacyjnego w odniesieniu do samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...] grudnia 2003 roku orzeczono o wstrzymaniu robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz nakazano J.M. przedłożyć zaświadczenie Wójta Gminy L. o zgodności obiektu powstałego w wyniku dokonanych robót z przepisami o planowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku pozytywnego zaświadczenia zobowiązano J.M. do przedłożenia czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z uzgodnieniami, opiniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, zaświadczenia o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością. Sporny obiekt budowlany nie został jednak zalegalizowany, ponieważ J.M. nie przedłożył w terminie wymaganych dokumentów. W związku z tym wydana została decyzja nakazująca rozbiórkę tegoż obiektu. W ocenie Sądu wymienione wyżej postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...] grudnia 2003 roku zostało wydane z naruszeniem art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, który nakazuje wydanie postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych w przypadku, "gdy budowa nie została zakończona". Tymczasem w przedmiotowej sprawie, wg ustaleń organów administracji, prace na działce J.M. zostały zakończone jesienią 2002 roku. Zatem w dacie wydawania w/w postanowienia bezprzedmiotowe i bezpodstawne było nakazywanie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych. Stanowisko takie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26.03.1999 wydanym w sprawie IV SA 532/97, w którym stwierdził, że "Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych może być wydane jedynie w odniesieniu do będących w toku robót budowlanych. Nie może dotyczyć robót już zakończonych". Podobnie orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 30.03.2005r. wydanym w sprawie IV SA 5140/03. W związku z powyższym postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...] grudnia 2003 roku było wadliwe i niezgodne z prawem, ponieważ zostało wydane wbrew dyspozycji zawartej w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Uznanie, że wyżej wymienione postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych jest niezgodne z prawem, powoduje, że związane z nim i oparte na nim decyzje o nakazie rozbiórki wydane w tym samym postępowaniu podlegają uchyleniu jako niezgodne z prawem. W związku z powyższym Sąd uznał skargę za uzasadnioną i orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a w związku z art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.). W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 w/w ustawy. Przy ponownym prowadzeniu postępowania administracyjnego - w przypadku stwierdzenia, że budowa została zakończona - organ administracji winien nałożyć na inwestora obowiązki wyszczególnione w przepisie art. 48 ust 3 ustawy Prawo budowlane, bez wydawania nakazu wstrzymania robót budowlanych. Następnie, jeżeli wypełnione zostaną nałożone na inwestora obowiązki i spełnione zostaną pozostałe przesłanki, rozważana winna być decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego (art. 49 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego). W przeciwnym wypadku brane pod uwagę winno być zastosowanie regulacji z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.