II SA/Kr 746/06

WyrokWSA w Krakowie2007-11-08

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Pasternak, Sędzia NSA Izabela Dobosz, Sędzia NSA Joanna Tuszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu pierwszej instancji o przekazaniu wniosku według właściwości, utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jest zgodne z prawem, jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące merytorycznego rozpatrzenia jego wniosku o pomoc?
Ratio decidendi
Postanowienie o przekazaniu wniosku według właściwości jest aktem procesowym, który nie rozstrzyga merytorycznie sprawy. Organ administracji ma obowiązek badać swoją właściwość rzeczową i miejscową. Jeśli organ jest niewłaściwy, powinien niezwłocznie przekazać podanie do organu właściwego na podstawie art. 65 § 1 kpa. Właściwym organem do rozpatrzenia wniosku o pomoc społeczną jest gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Skoro organ pierwszej instancji prawidłowo przekazał wniosek do właściwej gminy, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy, to zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a zarzuty skarżącego dotyczące merytorycznego rozpatrzenia sprawy nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości postanowienia o właściwości.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udzielenie pomocy doraźnej do Starosty T., który postanowieniem uznał się za niewłaściwy i przekazał wniosek do Wójta Gminy G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Starosty. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. brak merytorycznego załatwienia jego sprawy oraz inne nieprawidłowości związane z odmową pozwolenia na budowę i represjami politycznymi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J.Ż.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie NSA Izabela Dobosz NSA Joanna Tuszyńska Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J.Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. [ ] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości skargę oddala Postanowieniem z dnia ............2006 r., ...........na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego, Starosta T. przekazał do rozpatrzenia według właściwości Wójtowi Gminy G. wniosek J..Z. , zamieszkałego w ...........dotyczący udzielenia pomocy doraźnej. Postanowienie swoje uzasadnił brakiem kompetencji Starosty T. do załatwienia sprawy. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J.Z.. Opisał swoją trudną sytuację spowodowaną zawaleniem się domu w ..........r., wnosząc o przyznanie pomocy doraźnej. Podniósł, że odmawiano mu pozwolenia na budowę domu, pomimo, iż posiadał w latach siedemdziesiątych zgromadzony na ten cel materiał. Z tego powodu nastąpiło zdarzenie, w związku z którym żąda udzielenia pomocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., postanowieniem z dnia .......2006 r. sygn. Akt.........., po rozpatrzeniu zażalenia J.Z., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 19, art. 65, art. 123, art. 141 § 1, art. 144 kpa, oraz art. 2, art. 16, art. 101 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, póz. 593) oraz art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, póz. 856 ze zm.), i § 1 pkt. 6 lit c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. nr 198, póz. 1925) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Kolegium wskazało, że organ administracji obowiązany jest z urzędu przestrzegać swojej właściwości miejscowej i rzeczowej, zgodnie z art. 19 kpa. Stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej obowiązek zapewnienia realizacji zadań pomocy społecznej spoczywa na jednostkach samorządu terytorialnego oraz na organach administracji rządowej w zakresie ustalonym ustawą. W myśl art. 101 w/w ustawy właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Dla J.Z. , który zwrócił się o udzielenie pomocy doraźnej, właściwą ze względu na miejsce zamieszkania jest Gmina G. Starosta T............ słusznie więc, zgodnie z treścią art. 65 § 1 kpa orzekł o przekazaniu podania J.Z. do organu właściwego. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J.Z. Skarżący zarzucił, że jego prośby o przyznanie pomocy doraźnej w związku z zawaleniem się w dniu .............r. domu, kierowane do Starosty T. i do Wojewody .............nie zostały dotychczas załatwione, a rozprawa przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w T. odbyła się bez jego udziału. Powtórzył informacje dotyczące otrzymywania odmownych decyzji na budowę domu, oraz zarzucił celowe sfałszowanie granicy katastralnej, opisując swoje starania podjęte w celu usunięcia skutków tego błędu. Podał także, iż był obiektem represji poprzedniego systemu politycznego. Podniósł, że znalazł się bez swojej winy w krytycznej sytuacji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), w skrócie ppsa sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd bada, czy zaskarżony akt nie został wydany z naruszeniem prawa materialnego lub przepisów postępowania. Jak stanowi przepis art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Skarga J.Z. podlega oddaleniu. Badanie zgodności zaskarżonego postanowienia z przepisami prawa doprowadziło do uznania, że nie narusza ono prawa. Podniesione przez skarżącego w skardze okoliczności, przy braku zarzutów naruszenia konkretnych przepisów prawa nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Przede wszystkim podkreślić należy, że zaskarżone postanowienie ma charakter procesowy i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy udzielenia pomocy doraźnej, o którą zwrócił się skarżący do Starosty T. Przepis art. 19 kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek kontroli właściwości do rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej. Wniesienie podania nie powoduje wszczęcia z mocy prawa postępowania przed organem administracji, do którego zostało ono wniesione. Po otrzymaniu podania organ administracji publicznej obowiązany jest badać zarówno swoją właściwość rzeczową, miejscową, jak i instancyjną. Decyzja wydana z naruszeniem przepisów o właściwości dotknięta jest wadą nieważności- art. 156 § 1 pkt. 1 kpa. (por. B. Adamiak, KPA, Komentarz, 7 wyd. Wyd. C.H. Beck, W-wa 2005, kom. do art. 65 ). Przepis art. 65 § 1 kpa stanowi: "jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie." Celem podania, jakie złożył skarżący w dniu ...........2006 r., skierowanego do Starosty T. , było zainicjowanie postępowania o udzielenie "pomocy doraźnej" w związku ze zdarzeniem losowym, jakim było zawalenie się domu skarżącego dniu ................r. Nie może ulegać wątpliwości, że skarżący zwrócił się o udzielenie pomocy, do jakiej obowiązane są organy pomocy społecznej. Jak bowiem wynika z art. 2 ust. 1 Ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64/2004, póz. 593), instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości - jest pomoc społeczna. Obowiązek zapewnienia realizacji zadań pomocy społecznej spoczywa na jednostkach samorządu terytorialnego oraz na organach administracji rządowej w zakresie ustalonym ustawą - jak stanowi art. 16 ust. 1 ustawy. Jak wynika z kolei z art. 17 ust. 1 ustawy zadania polegające na udzielaniu pomocy, o której udzielenie wnosił skarżący swoim podaniem, należą do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym (w szczególności dotyczy to pomocy określonej w art. 17 ust. 1 pkt. 6). Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Z akt sprawy administracyjnej wynika, że skarżący zamieszkuje w C........, w Gminie G. Zatem organem pomocy społecznej właściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącego o udzielenie pomocy w związku z zawaleniem się domu jest Wójt Gminy G. Do rozpatrzenia wniosku skarżącego nie był właściwy rzeczowo Starosta T. , zatem winien był przekazać niezwłocznie podanie w tym przedmiocie do organu właściwego, w oparciu o przepis art. 65 § 1 kpa, co we właściwej formie uczynił. Zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. utrzymujące w mocy postanowienie organu l instancji jest zgodne z przepisami prawa. Zostało ono wydane w oparciu o prawidłową podstawę prawną, z powołaniem właściwych przepisów Co prawda Kolegium nie ustosunkowało się szczegółowo do zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu, jednak nie ma to wpływu na zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem. Wynika to z faktu, iż zarzuty podniesione w odwołaniu od postanowienia organu l instancji nie miały żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie właściwości organów do załatwienia sprawy udzielenia skarżącemu pomocy w związku z zawaleniem się domu. Trzeba zatem stwierdzić, że zaskarżone postanowienie spełnia także wszystkie wymogi, jakim winno odpowiadać z uwagi na treść art. 124 kpa. Podkreślić należy, w związku z zawartym w odwołaniu żądaniem przyznania pomocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że zaskarżone postanowienie nie rozstrzyga i nie może rozstrzygnąć sprawy merytorycznie, tj. nie rozstrzyga w żaden sposób w przedmiocie udzielenia bądź odmowy udzielenia pomocy skarżącemu. Ma na celu jedynie przekazanie podania o udzielenie pomocy właściwemu organowi, władnemu merytorycznie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę. Nie rozstrzyga także merytorycznie w kwestii udzielenia skarżącemu pomocy w związku z zawaleniem się domu sąd administracyjny rozpoznający sprawę na skutek wniesionej skargi. Sąd bada wyłącznie zgodność wydanego przez SKO postanowienia z przepisami prawa. Dlatego też nie mają znaczenia dla stwierdzenia tej zgodności, okoliczności podnoszone przez skarżącego w skardze, dotyczące trudności związanych ze staraniami o uzyskanie pozwolenia na budowę, czy też związane z działalnością wobec skarżącego jakichkolwiek organów w minionym systemie politycznym. Dla oceny zgodności zaskarżonego postanowienia z przepisami prawa ma znaczenie włącznie prawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących właściwości organów do rozstrzygnięcia wniosku skarżącego o udzielenie pomocy. Jak już wyżej wskazano, przepisy te zostały zastosowane prawidłowo Przepis art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Skoro zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a przeprowadzona stosownie do treści art. 134 ustawy kontrola sądowa nie wykazała naruszenia prawa zaskarżonym postanowieniem, skargę J.Z. należało oddalić. W oparciu o powyższy przepis orzeczono zatem jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło