II SA/Kr 75/20
WyrokWSA w Krakowie2020-12-09
Skład orzekający: Jacek Bursa, Paweł Darmoń, Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość wywłaszczona pod budowę kotłowni, która została częściowo zagospodarowana jako droga dojazdowa i teren składu żużla, może zostać zwrócona poprzedniemu właścicielowi, jeśli cel wywłaszczenia został zrealizowany?Ratio decidendi
Nieruchomość wywłaszczona pod budowę kotłowni, która została częściowo zagospodarowana jako droga dojazdowa i teren składu żużla, stanowiące infrastrukturę towarzyszącą, nie może zostać zwrócona poprzedniemu właścicielowi, jeśli cel wywłaszczenia został zrealizowany przed 22 września 2004 r. Nawet jeśli część nieruchomości została objęta decyzją ZRID i wyłączona z obrotu, pozostała część, która stanowiła integralną część kompleksu kotłowni, nie może być uznana za zbędną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości położonej w C., która została wywłaszczona pod budowę kotłowni. Organy administracji odmówiły zwrotu, uznając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Skarżący kwestionował tę ocenę, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące niewłaściwego zagospodarowania terenu, braku wiarygodnych dowodów na realizację celu oraz długotrwałości postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrywał skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o odmowie zwrotu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 grudnia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jacek Bursa SWSA Paweł Darmoń SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 30 października 2019 r., znak [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości skargę oddala.
Starosta [...] decyzją z dnia 12 lipca 2017 r. nr [...] - po rozpoznaniu wniosku A. S. - orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej C., obręb K., oznaczonej w dniu wywłaszczenia jako pgr nr [...], [...], odpowiadającej obecnie w części działkom nr [...], [...], [...] (zgodnie z KW [...] stanowią obecnie własność Powiatu C. ), działce nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], która zgodnie z KW [...] stanowi własność Powiatu C. ).
Po rozpatrzeniu odwołania A. S. wniesionego od tej decyzji Wojewoda decyzją z dnia 10 stycznia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 12 lipca 2017 r.
Decyzję Wojewody zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. S., a Sąd wyrokiem z dnia 6 września 2018 r., sygn. II SA/Kr 367/18 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę Starosta [...] decyzją z dnia 30 maja 2019 r. znak: [...] orzekł o odmowie zwrotu na rzecz A. S. nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej C., obręb K., oznaczonej w dniu wywłaszczenia jako pgr nr [...] i pgr nr [...], odpowiadającej obecnie częściom działek: nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]).
Po rozpatrzeniu odwołania A. S. Wojewoda decyzją z dnia 30 października 2019 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 9a w związku z art. 142 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm.) - dalej jako "u.g.n." - oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935).
W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia 7 maja 1978 r. znak: [...] Naczelnik Miasta i Gminy w C. orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako: pgr nr [...] i pgr nr [...], położone w C., gm. kat. K. stanowiącej własność A. S., z przeznaczeniem na budowę kotłowni dla Szpitala w C., zgodnie z decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny znak: [...], wydaną przez Wojewódzki Zarząd Rozbudowy Miast i Osiedli w K..
Wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości złożył w dniu 4 lipca 2011 r. poprzedni właściciel - A. S..
W konsekwencji stwierdzić należy, że zostały spełnione dwie podstawowe przesłanki określone w art. 136 ust. 3 u.g.n. warunkujące zwrot wywłaszczonej nieruchomości, tj. nieruchomość objęta postępowaniem stanowi nieruchomość wywłaszczoną oraz że wniosek o zwrot złożyła osoba uprawniona.
Kolejną przesłanką, której spełnienie implikuje zwrot wywłaszczonej nieruchomości na rzecz osoby uprawnionej, jest zbędność nieruchomości na cel wywłaszczenia.
W dalszej kolejności szeroko zacytowano uzasadnienie wyroku WSA w Krakowie, wydanego w tej sprawie. W ocenie sądu cel wywłaszczenia, określony jako "pod budowę kotłowni dla [...] w C." można rozumieć szeroko - jako realizacja samej kotłowni (w sensie budowy budynku), jak i towarzyszącej jej infrastruktury. Organy muszą jednakże precyzyjnie oznaczyć część nieruchomości niewyłączonej z obrotu, co do której czynią ustalenia na okoliczność ewentualnego niewykorzystania jej na cel wywłaszczenia a następnie ustalić jak ten fragment nieruchomości został zagospodarowany, w szczególności czy powstała tam kotłownia lub infrastruktura towarzysząca wybudowanej kotłowni czy też zadrzewiony pas izolacyjny.
Na podstawie zgromadzonych dokumentów, w tym wniosku o wywłaszczenie nieruchomości z 20 maja 1978 r., założeń techniczno - ekonomicznych II przedsięwzięcie inwestycyjne "[...] Plan ogólny zagospodarowania z daty czerwiec 1974 r., założenia bud. 10, kotłownia technologiczna techniczno - ekonomicze II przedsięwzięcie inwestycyjne "[...]" 4 zadanie bud. 10, kotłownia technologiczna, Plan ogólny zagospodarowania terenu, data opracowania: czerwiec 1974, planu zagospodarowania terenu z lutego 1981 r., "[...]" stanowiącego załącznik do decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miasta i Osiedli Wiejskich z 10 maja 1976 r., znak: [...] i naniesień na planie z czerwca 1974 r. oraz lutego 1981 r. organ I instancji ustalił, że działka nr [...] (wydzielona z działki nr [...] zgodnie z wykazem zmian gruntowych [...] wpisanym do ewidencji 25.11.2013 r.) była bez wątpienia przeznaczona pod budowę kotłowni [...] w C. wraz z zapleczem i infrastrukturą.
Realizując zalecenia zawarte w ww. wyroku, organ I instancji zlecił uprawnionemu geodecie D. Z. naniesienie na podstawowym dokumencie obrazującym stan zagospodarowania nieruchomości na rok 1992 r. - tj. zdjęciu lotniczym, wykonanym przed wskazaną w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 13 marca 2014 r. datą 22 września 2004 r., wywłaszczonych parcel: nr [...] i nr [...] (oznaczonych na fotografii kolorem czerwonym) oraz aktualnej działki nr [...] (oznaczonej na fotografii kolorem żółtym), której część mieści się w granicach wywłaszczonych parcel i w oparciu o to opracowanie ustalił, że części wywłaszczonych parcel znajdujące się w granicach działki nr [...] są położone wewnątrz ogrodzenia kotłowni i stanowią część zaplecza kotłowni. Na pozostałej części działki nr [...] jest położona kotłownia, zaś na wywłaszczonych częściach parcel nr [...] i nr [...] odpowiadających części działki nr [...] znajduje się; droga dojazdowa z fragmentem składu żużla, oraz zaplecze gospodarcze kotłowni i jej infrastruktura. Pozostała część wywłaszczonych parcel odpowiadająca częściom działek nr [...], nr [...] i nr [...] - w całości objętych decyzją ZRID znajduje się poza ogrodzeniem terenu, na którym znajduje się kotłownia wraz z jej zapleczem i infrastrukturą, jednakże z uwagi na ich wyłączenie z obrotu prawnego nie jest możliwe orzeczenie o jej zwrocie.
W związku z powyższym stwierdzić należy - mając na uwadze zalecenia zawarte w prawomocnym wyroku WSA w Krakowie - że cel wywłaszczenia części pgr nr [...] i części pgr nr [...], odpowiadających części działki nr [...] rozumiany jako realizacja kotłowni dla [...] Miejskiego z zapleczem i infrastrukturą został do 22 września 2004 r. zrealizowany, bowiem na tym terenie powstała droga dojazdowa do kotłowni oraz teren wolny od zabudowy, lecz znajdujący się w granicach większego ogrodzonego terenu, na którym została zrealizowana kotłownia i jej zaplecze rozumiana jako jedna gospodarcza całość. Ze zdjęcia lotniczego z 1992 r. wynika, że na tej części znajdowała się droga dojazdowa do kotłowni, część składu żużla i ogrodzony teren wolny od zabudowy. Porównując wszystkie zdjęcia lotnicze z lat: 1977, 1981 i 1992 stwierdzić należy, że przed wywłaszczeniem część obecnej działki nr [...] stanowiła fragment terenu użytkowanego rolniczo (zdjęcie z 1977 r.), następnie w roku 1981 stanowiła ona fragment budowy, po czym w 1992 r. wchodziła w obszar urządzonego niewątpliwie w sposób zamierzony kompleksu kotłowni wraz z zapleczem, zrealizowanego na południe od [...] Miejskiego w C..
W związku z powyższym stwierdzić należy, że część działki nr [...], która znajduje się granicach części wywłaszczonych pgr nr [...] i pgr nr [...], a nie została wyłączona z obrotu prawnego w związku z objęciem jej decyzją zrid (jak działki nr [...] , nr [...] i nr [...]), nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia i nie może podlegać zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela.
Odnosząc się do zarzutu, że Starosta [...] ustalił jako cel wywłaszczenia budowę kanalizacji ogólnospławnej, zamiast budowy kotłowni dla [...] w C. – stwierdzono, że nie znajduje on potwierdzenia w świetle treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu I instancji.
Nie można się również zgodzić z odwołującym, że nie jest wystarczającym dowodem dla ustalenia, że przedmiotowa nieruchomość nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia, zdjęcie lotnicze z 1992 r. obrazujące w tej dacie stan jej zagospodarowania, z uwagi na to. że przedmiotowe zdjęcie zostało wykonane 4 lata po upływie 10 - letniego terminu określonego w art. 137 § 1 pkt 2 u.g.n. Ustalając, czy wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia, organy administracji są obowiązane uwzględniać powszechnie obowiązujący wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11, zgodnie z którym nieruchomość wywłaszczona przed dniem 27 maja 1990 r. (w tym przypadku nieruchomość została wywłaszczona decyzją Naczelnik Miasta i Gminy w C. z dnia 7 maja 1978r.), na której w dniu złożenia wniosku o zwrot (tj. 4 lipca 2011 r.), a nie później niż przed dniem 22 września 2004 r. (w tym przypadku - w roku 1992) zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu nie można zostać uznana za zbędną na cel wywłaszczenia.
Z kolei odnosząc się do zarzutów dotyczących wątpliwości w zakresie uprawnień zawodowych geodety, który dokonał naniesienia działki nr [...] na przedmiotowym zdjęciu, wyjaśnić należy, że jak wynika z danych zawartych z rejestrze geodetów uprawionych, opublikowanym na stronie internetowej Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, geodeta D. Z. posiada numer świadectwa: [...] (wskazany również na pieczęci złożonej na odwrotnej stronie przedmiotowego zdjęcia), wobec czego w ocenie Wojewody brak podstaw do kwestionowania jego kwalifikacji.
Nie można się również zgodzić, że w całym postępowaniu nie pojawił się żaden wiarygodny dowód, który wskazywałby że została zrealizowana kotłownia, bo o powyższym świadczy szereg dowodów oprócz przedmiotowego zdjęcia (z którego wynika, że budynek kotłowni powstał na części działki nr [...], pozostającej poza obszarem parcel pgr [...] i pgr nr [...]). Organ odwoławczy wymienił dowody potwierdzające tę okoliczność. Wskazał też, że zdjęcie z 1992 r. niewątpliwie potwierdza natomiast, że na części działki nr [...], odpowiadającej części wywłaszczonych nieruchomości powstała droga dojazdowa do kotłowni wraz z częścią składu żużla i ogrodzonym terenem wolnym od zabudowy.
Odwołujący podnosi również kwestie realizacji strefy ochronnej, która miała być zrealizowana. Podkreślić jednak należy, że na części działki nr [...], która znajduje się w granicach wywłaszczonych działek, jak wskazano powyżej zrealizowano drogę dojazdową do kotłowni, a która znajdowała się w granicach terenu ogrodzonego i w tej części też wolnego od zabudowy, który z pozostałą częścią działki nr [...], na której położona jest kotłownia stanowił jedną gospodarczą całość. Zatem fakt realizacji drogi świadczy o zrealizowaniu na tej nieruchomości niezbędnej dla funkcjonowania kotłowni infrastruktury. Już z powyższego wynika zatem, że przedmiotowa nieruchomość była niezbędna na cel wywłaszczenia.
Odnosząc się z kolei do podnoszonej przez odwołującego kwestii posługiwania się w poszczególnych decyzjach przez organ I instancji i organ II instancji oznaczeniem działki nr [...], położonej w obrębie K., jedn. ewid. C., pomimo że działka ta została utworzona z kilku działek wywłaszczonych pod budowę kotłowni, wyjaśnić należy, że organy opisują jedynie poszczególne podziały nieruchomości i związane z nimi zmiany oznaczenia działek. Opisano szczegółowo kolejne zmiany oznaczeń działek, wynikające z opracowanej przez geodetę uprawnionego inż. E. Ś. mapy uzupełniającej z wykazem zmian gruntowych (karta akt nr 298, tom I). Powyższe potwierdza naniesienie dokonane przez uprawnionego geodetę D. Z. wykonane na zdjęciu z 1992 r. Organ I instancji opisując stan zagospodarowania terenu, na którym położony jest m.in. budynek kotłowni ustala jedynie, że taki budynek powstał wraz z infrastrukturą na pozostałej części działki nr [...], nieodpowiadającej wywłaszczonym pgr [...] i pgr [...], wskazując równocześnie, że cały teren działki nr [...] stanowił gospodarczą całość. Niemniej szczegółowy cel wywłaszczenia na części działki nr [...] został przez organ I instancji określony jako budowa zaplecza kotłowni, w tym drogi dojazdowej, a zdjęcie z 1992 r. potwierdza, że ten cel został zrealizowany.
Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. S.. W skardze zarzucił, że Starosta [...] wydając decyzję o odmowie zwrotu nie zastosował się do zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, a Wojewoda wydając nie dotrzymał terminu wydania decyzji którą sam wyznaczył. Skarżący wniósł o rozstrzygnięcie czy wydana decyzja po terminie jest prawomocna.
Starosta [...] wydając decyzję nie podał w uzasadnieniu żadnych wiarygodnych argumentów potwierdzających realizację celu. W uzasadnieniu podaje budowę zaplecza dla kotłowni. Droga, o której pisze Starosta nie była drogą dojazdową do kotłowni tylko drogą techniczną. Droga dojazdowa znajdowała się po zachodniej stronie kotłowni. Skład żużla również znajdował się po zachodniej stronie kotłowni. Przez wywłaszczoną działkę z wymienionych w decyzji instalacji które miały przebiegać została tylko zrealizowana kanalizacja ogólnospławna.
Argument rozpoczęcia budowy przez wykonanie kanalizacji ogólnospławnej nie ma uzasadnienia w wydanych decyzjach, ponieważ kanalizacja ta została wykonana na potrzeby odprowadzenia ścieków z gospodarstw domowych znajdujących się na ulicy [...] oraz M. C. S.. Kotłownia została przyłączona do tej kanalizacji w późniejszych latach.
Starostwo, wydając decyzję odmowną nie zachowuje konsekwencji w argumentacji. W jednej decyzji powołuje się na utworzenie strefy ochronnej dla kotłowni oraz oczyszczalni ścieków. W kolejnej decyzji powołuje się na dokumenty PT. W trakcie całego postępowania Starostwo nie ustaliło dokładnie co miało powstać na wywłaszczonych działkach.
Starostwo jako datę oddania do użytku kotłowni podaje rok 1987. W historii [...] w C. podana jest data 1994 rok jako uruchomienie [...] w nowych budynkach. Nieścisłość 7 letnia nie buduje zaufania do decyzji wydawanych przez Starostwo.
Starostwo w uzasadnieniu podaje, że w roku 1981 na działce [...] została oddana kanalizacja ogólnospławna. Działki, które wywłaszczono miały numerację [...] oraz [...].
Rozbieżność tej numeracji nie wskazuje jednoznacznie na wykonaniu kanalizacji na tych działkach. Jeżeli w skład działki [...] weszły jego działki to ważną informacją będzie data jej utworzenia. Jest to kolejny dowód na brak precyzji w wydawaniu decyzji przez Starostwo w C..
Skarżący wniósł o szczegółowe zbadanie całego postępowania o zwrot, które toczy się od roku 2011. - ze względu na długość postępowań, czy nie ma ono charakteru przewlekłości i wskazania osób winnych tak długiego postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Na wstępie należy wskazać, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.
Do dnia dzisiejszego stan epidemii nie został odwołany.
Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2). Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3).
Na mocy art. 15zzs4 zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 listopada 2020 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Trzeba przypomnieć, że w niniejszej sprawie orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który prawomocnym wyrokiem z 6 września 2018 r., sygn. II SA/Kr 367/18 uchylił wydane wcześniej decyzje organów obu instancji z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przystępując do rozpoznania sprawy należało więc w pierwszej kolejności zbadać, czy orzekające ponownie organy obu instancji wykonały wskazania zawarte w wiążącym je wyroku.
Przede wszystkim Sąd potwierdził, że znaczna część wywłaszczonej nieruchomości jako objęta decyzją zezwalającą na realizację inwestycji drogowej została wyłączona z obrotu, wskutek czego ich zwrot poprzedniemu właścicielowi jest niemożliwy, niezależnie od zaistnienia przesłanki zbędności na cel wywłaszczenia. Na podstawie ostatecznej decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 23 maja 2011 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. "Budowa obwodnicy płn. wsch. C. - etap II Rozbudowa odcinka DP1027K - ulica [...]", działki nr [...], nr [...], nr [...], położone w jednostce ewidencyjnej C., obręb - K. , w granicach wywłaszczonej parceli pgr [...], obręb K. zostały przejęte przez Powiat C. i zgodnie z art. 11d ust. 9 tzw. "specustawy drogowej" w obecnym brzmieniu nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Zasadne było orzeczenie o odmowie ich zwrotu.
Dalej Sąd wskazał, że aktualnie tylko działka [...] (powstała z działki nr [...]) jako niewyłączona z obrotu może być przedmiotem postępowania w przedmiocie jej zwrotu.
Sąd zakwestionował niejasne ustalenia co do celu wywłaszczenia (budowa kotłowni, nasadzenia drzew) i w tym zakresie stwierdził, że "celu wywłaszczenia nie określono w decyzji z 7 maja 1978 r. (k. 12 1 tom akt adm.). Określenia tego celu można się natomiast dopatrzeć we wniosku o dokonanie wywłaszczenia. Został on określony jako "na cele realizacji kotłowni dla [...] w C.". W ocenie sądu tak sformułowany cel można rozumieć szeroko - jako realizacja samej kotłowni (w sensie budowy budynku) jak i towarzyszącej jej infrastruktury. Organy muszą jednakże precyzyjnie oznaczyć część nieruchomości niewyłączonej z obrotu, co do której czynią ustalenia na okoliczność ewentualnego niewykorzystania jej na cel wywłaszczenia a następnie ustalić jak ten fragment nieruchomości został zagospodarowany, w szczególności czy powstała tam kotłownia lub infrastruktura towarzysząca wybudowanej kotłowni czy też zadrzewiony pas izolacyjny. Tylko pozytywne ustalenie takich okoliczności uzasadniało będzie odmowę zwrotu nieruchomości".
Tak też określiły cel wywłaszczenia organy obu instancji w kontrolowanych obecnie decyzjach – dlatego też niezrozumiałe są zarzuty skarżącego odnoszące się do realizacji kanalizacji ogólnospławnej. W postępowaniu ustalono, że kotłownia [...] została zrealizowana i oddana do użytku w 1987 r.
Nie można zgodzić się ze skarżącym, że nie podano żadnych wiarygodnych argumentów na realizację celu. W tym zakresie trzeba zgodzić się z Wojewodą, który w zaskarżonej decyzji odniósł się już do tego zarzutu, stwierdzając, że fakt budowy kotłowni niewątpliwie potwierdzają protokoły odbioru środków trwałych kotłowni przekazane w 1988 r. przez Rejonową Dyrekcję Inwestycji w C. Zespołowi [...] w C. dotyczące: kotłowni parowej, komina stalowego, spalarni odpadów - komin, muru oporowego składu żużla, rowu otwartego, muru oporowego składu opału, neutralizatora ścieków, stacji uzdatniania wody, zbiornika kwasu solnego, zbiornika schładzającego, zbiornika przepompowni, osadnika miału, doprowadzenia wody do kotłowni, przejścia nad taśmociągiem nawadniania, odwodnienia dróg i placu składowania osadnika miału, wodociągu, studzienki wodomierzowej, dróg, placów, chodników, sieci lokalnej wodno-kanalizacyjnej ze zbiornikiem ścieków, estakady nawęglania i odżużlania, murów oporowych przy budowie kotłowni, odpylania, pomieszczeń socjalnych, ogrodzenia z siatki itp.
O zrealizowaniu kotłowni świadczy również pośrednio decyzja Wojewody znak: [...] z dnia 10 października 2000 r. o przekazaniu na własność Powiatu Chrzanowskiego mienia Skarbu Państwa obejmującego nieruchomości oznaczone jako działki: nr [...] i nr [...], zabudowane budynkami kotłowni, w której organ stwierdzał m.in., że potwierdzeniem faktu, że nieruchomości oraz zabudowania i urządzenia są wykorzystywane na potrzeby [...] Powiatowego w C. jest "umowa z dnia 1.05.1999 r. - zawarta pomiędzy Przedsiębiorstwem Energetyki Cieplnej a [...] Rejonowym w C.. Zgodnie z jej treścią Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej przyjęło do eksploatacji, produkcji i dostawy ciepła kotłownię, centralną stację wymienników ciepła oraz spalarnię odpadów szpitalnych zlokalizowaną na działkach nr [...] i [...] obręb K.".
Fakt rozebrania kotłowni na podstawie decyzji PINB z 21 marca 2011 r. jest dla rozstrzygnięcia tej sprawy irrelewantny.
Wykonując wskazania WSA w Krakowie uzupełniono postępowanie dowodowe: na zdjęcie lotnicze z 1992 r. (k. 237 akt administracyjnych), obrazujące sposób zagospodarowania działki, naniesiono kolorem czerwonym wywłaszczone pgr nr [...] i [...], a także aktualną działkę nr [...] kolorem żółtym. Wynika z tego, że na terenie wywłaszczonych parceli w granicach działki nr [...] znajdowała się droga do kotłowni – co, zgodnie ze stanowiskiem WSA w Krakowie, mieści się w zakresie infrastruktury towarzysząc kotłowni i może zostać zakwalifikowane jako realizacja celu wywłaszczenia. Twierdzenia skarżącego, że nie była to droga dojazdowa do kotłowni tylko "droga techniczna" nie mają w tym kontekście znaczenia.
Nie może odnieść skutku również zarzut długotrwałości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji. Prawdą jest, że postępowanie toczyło się od 2011 roku, co niewątpliwie świadczy o znacznym przekroczeniu terminów wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże kwestia ta nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości wydanej w postępowaniu decyzji. Ostatecznie bowiem organy obu instancji wyjaśniły wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, zebrały kompletny materiał dowodowy i oceniły go w sposób prawidłowy – ustalając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany i zwrot działki nr [...] w granicach wywłaszczonych parcel gruntowych nr [...] i [...] nie jest możliwy.
Wobec powyższego skargę wniesioną w niniejszej sprawie należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło