II SA/Kr 753/02
WyrokWSA w Krakowie2006-02-15
Skład orzekający: Aldona Gąsecka - Duda, Krystyna Daniel, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, oparta na przepisie uznanym za niezgodny z Konstytucją RP, może zostać utrzymana w mocy?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna oparta na przepisie, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia tej decyzji. W związku z tym, zaskarżona decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, oparta na art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który utracił moc obowiązującą na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego, podlega uchyleniu.Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich, przedstawiając zaświadczenie potwierdzające jego udział w walkach z oddziałami UPA. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, wskazując na upływ terminu do składania wniosków określony w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu drugiej instancji. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lutego 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Aldona Gąsecka - Duda Sędziowie: WSA Krystyna Daniel ( spr.) AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Joanna Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] lutego 2002 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...] października 2001 r., II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącego T. K. kwotę 10 zł. ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z [...] marca 2001 r. (data stempla) T. K. zwrócił się do Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznanie uprawnień kombatanckich. W piśmie podniósł, że w 1946 r. został powołany do służby wojskowej i po przeszkoleniu skierowany do M. a następnie do [...] Pułku zorganizowanego do walki z oddziałami UPA i brał udział w tych walkach jako telegrafista w plutonie łączności. Zasadniczą służbę wojskową ukończył w 1948 r.. Po jej zakończeniu został zawodowym żołnierzem w WP. Z wojska zdezerterował ze względu na ślub kościelny i niechęć do współpracę ze służbami informacyjnymi. Został za to skazany na 2,5 roku więzienia.
Pismem z 18 maja 2001 r. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych poinformował T. K., że podstawą uzyskania uprawnień kombatanckich jest przedstawienie zaświadczenia z C A W, potwierdzającego udział wnioskodawcy w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu. Nadto wskazał na upływ terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich, który stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach minął w dniu 31.12.1998 r.
T. K. pismem z 24 lipca 2001 r. (data rejestracji pisma) przesłał zaświadczenia z CAW z dnia [...].07.2001 r. nr [...], potwierdzające jego udział w walkach z oddziałami UPA w składzie[...] Kombinowanego Pułku Piechoty w okresie od [...].04 do [...].07.1947 r.
Decyzją z [...] października 2001 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § l k.p.a. w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych umorzył postępowanie administracyjne wskazując, że T. K. złożył wniosek po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich, określone w art. 1-4 z zastrzeżeniem ust. 4 w/w ustawy, mogą być kierowane, w trybie o którym mowa w ust. l (zarekomendowane przez właściwe stowarzyszenie) do dnia 31 grudnia 1998 r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31.12. 1999 r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski. Nadto wskazał, że termin ten jest terminem prawa materialnego, w odniesieniu do którego nie stosuje się procedury przywrócenia terminu.
T. K. odwołał się od tej decyzji, uznając ją za niesprawiedliwą, wskazał, że przez wiele lat był ciężko chory, a w 1957 r. został zrehabilitowany.
Decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. Nr [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał swoją wcześniejszą decyzję, wskazując w uzasadnieniu na przekroczenie terminu ustawowego z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Oddział Zamiejscowy w Krakowie T. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, podtrzymując swoje dotychczasowe twierdzenia i wnioski.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, powołując się na swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone - czyli również w sytuacji niniejszej sprawy, ze skargi T. K. - podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do § 1 rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04. 2003 r. w sprawie przekazania rozpoznania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U. Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują.
Na wstępie należy stwierdzić, że w dniu [...] lutego 2002 r. kiedy została podjęta zaskarżona decyzja Nr [...], którą Kierownik Urzędu ds. Kombatantów Osób Represjonowanych utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...].10.2001 r., umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie wniosku T. K. o przyznanie uprawnień kombatanckich, złożonego w dniu 19.03.2001 r. (data przyjęcia pisma) obowiązywał przepis art. 22 ust. 3 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) stanowiący że: wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. l - 4, z zastrzeżeniem ust. 4, mogą być kierowane w trybie, o którym mowa w ust. 1, do dnia 31 grudnia 1998 r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 r. sygn. akt. SK 4/02, opublikowanym w Dz. U. Nr 72 poz. 658, stwierdził, że przepis art. 22. ust. 3 ustawy o kombatantach jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Na skutek tego orzeczenia, przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach utracił moc obowiązująca z dniem 25 kwietnia 2003 r.
W związku z powyższym, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja, w której rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji zostało oparte m. in. na przepisie art. 22 ust. 3 ustawy kombatantach, uznanym za sprzeczny z Konstytucją RP, a stosownie do art. 190 ust. 4 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Należy wskazać, że na gruncie postępowania administracyjnego powyższa norma konstytucyjna znajduje potwierdzenie w treści art. 145a § l k.p.a.
W tym stanie rzeczy, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn określonych w art. 145a § 1 k.p.a, należało, w oparciu o dyspozycję z art. 145 § l pkt l lit "b" ustawy z 30.08. 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), stanowiącą że: sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, orzec jak w sentencji.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 97 § 2 w zw. z art. 200 ustawy z 30.08.2002r. Przepisy wprowadzającą ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm).f
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło